ΠΟΛΛΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΠΙΣΤΕΥΟΥΝ ότι έχουν έναν συγκεκριμένο τύπο συντρόφου και ότι το μόνο που χρειάζονται για να βρουν την αιώνια ευτυχία είναι κάποιος ή κάποια που να ανταποκρίνεται στα χαρακτηριστικά του τύπου αυτού. Όταν διαβάζουν τα προφίλ των ατόμων που αναζητούν σχέση στις πλατφόρμες γνωριμιών, συχνά ψάχνουν για συγκεκριμένα ενδιαφέροντα, ιδιότητες ή χόμπι. Ωστόσο, σύμφωνα με ένα αυξανόμενο αριθμό σχετικών ερευνών, πολλοί άνθρωποι καταλήγουν να συνδέονται με ένα άτομο που έχει ελάχιστα από τα χαρακτηριστικά που αναζητούν και πολλά από εκείνα που δεν πίστευαν ότι θα επιθυμούσαν.
Κάποιος μπορεί να πει ότι ψάχνει έναν σύντροφο που να είναι, φέρ’ ειπείν, αστείος και ευσυνείδητος, αλλά τελικά να καταλήξει σε μια ευτυχισμένη σχέση με κάποιον που δεν έχει αυτά τα χαρακτηριστικά. «Οι άνθρωποι απλώς δεν ξέρουν τι θέλουν», δηλώνει χαμογελώντας η Σαμάνθα Τζόελ, ψυχολόγος στο Western University του Οντάριο, η οποία μελετά τις ερωτικές σχέσεις, και προσθέτει: «Συχνά δεν ξέρουν τι πρόκειται να τους αρέσει μέχρι να συναντήσουν κάποιον».
Το πρόβλημα με τις γνωριμίες είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο έλκονται οι άνθρωποι ο ένας από τον άλλον, αυτό που λέμε χημεία, είναι δύσκολο να προβλεφθεί. Ούτε καν οι επιστήμονες που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στη μελέτη της χημείας δεν μπορούν να τον προσδιορίσουν πλήρως.
Αυτό ακριβώς είναι το σημείο όπου οι εφαρμογές γνωριμιών μπορεί να υστερούν όσον αφορά την ποιότητα του ταιριάσματος. Σε πολλές μελέτες, οι προτιμήσεις που δηλώνουν οι συμμετέχοντες δεν ταιριάζουν απαραίτητα με τα χαρακτηριστικά που τους κάνουν να συμπαθούν κάποιον στην πραγματική ζωή. Μια αντίστοιχη μελέτη διεξήγαγαν το 2020 ο ψυχολόγος Πολ Ίστγουικ του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Ντέιβις και οι συνεργάτες του. Όπως γράφει ο Ίστγουικ στο νέο του βιβλίο που έχει τίτλο «Bonded by evolution», η συμβατότητα δεν μπορεί να καθοριστεί από ένα προφίλ γνωριμιών. Πρέπει «να καλλιεργηθεί και να δομηθεί», κι αυτό συνήθως συμβαίνει καθώς εξελίσσεται μία σχέση.
Ωστόσο, οι κοινές αξίες φαίνεται να έχουν πραγματική σημασία για τους ανθρώπους: μια έκθεση του 2020 διαπίστωσε ότι μόνο το 3% των Αμερικανών ενηλίκων ήταν παντρεμένο με αντίθετες πολιτικές πεποιθήσεις. Σύμφωνα με τον Ίστγουικ, αυτό συμβαίνει επειδή πολλοί άνθρωποι είτε αποκλείουν αμέσως είτε απλώς δεν αλληλεπιδρούν ποτέ με έναν πιθανό σύντροφο που όμως φαίνεται να έχει αντίθετες αντιλήψεις από τις δικές τους. Αν όμως δύο άνθρωποι συνάψουν σχέση χωρίς να γνωρίζουν ότι είναι σε αντίπαλα πολιτικά στρατόπεδα, μπορεί στην πορεία να παραμερίσουν τις διαφορές τους ή ακόμα και να προσεγγίσει ο ένας την ιδεολογία του άλλου.
Σύμφωνα με μια μελέτη η οποία παρατίθεται στο βιβλίο του Ίστγουικ, οι πιο μακροχρόνιες σχέσεις ήταν εκείνες στις οποίες οι άνθρωποι δικαιολογούσαν τα ελαττώματα του συντρόφου τους με φράσεις του τύπου «ναι, αλλά». Για παράδειγμα: «Είναι ακατάστατη, αλλά δεν θα της ζητούσα με τίποτα να εγκαταλείψει τον ελεύθερο τρόπο ζωής της».
Το πρόβλημα με τις γνωριμίες είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο έλκονται οι άνθρωποι ο ένας από τον άλλον, αυτό που λέμε χημεία, είναι δύσκολο να προβλεφθεί. Ούτε καν οι επιστήμονες που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στη μελέτη της χημείας δεν μπορούν να τον προσδιορίσουν πλήρως.
Αυτό μπορεί να εξηγήσει τον λόγο που πολλοί άνθρωποι οι οποίοι χρησιμοποιούν εφαρμογές γνωριμιών δυσκολεύονται να βρουν έναν σταθερό σύντροφο. Με την έμφαση που δίνουν στις φωτογραφίες και στα προφίλ, λέει ο Ίστγουικ, «οι εφαρμογές αυτές ανταποκρίνονται σε μια αφηρημένη ιδέα που έχουμε για το τι μας αρέσει πολύ περισσότερο απ' ό,τι σε αυτό που πραγματικά μας αρέσει». Η χημεία είναι κάτι που αναπτύσσεται και ο έρωτας χτίζεται πάνω σε κοινές εμπειρίες και αναμνήσεις, αλλά οι εφαρμογές τείνουν να κρατούν τους ανθρώπους παγιδευμένους σε επιφανειακές συζητήσεις.
Σημειώνει, επίσης, ότι οι εφαρμογές ενθαρρύνουν τους ανθρώπους να κρίνουν και να απορρίπτουν πολύ γρήγορα εκείνους και εκείνες με τους οποίους βγαίνουν ραντεβού. «Μπορεί να έχεις μια μέτρια πρώτη εντύπωση για κάποιον», λέει, «αλλά αν τον συναντήσεις ξανά, μπορεί τελικά να τον συμπαθήσεις πραγματικά».
Ωστόσο, οι εφαρμογές δίνουν τόσο πολλές επιλογές που αν ένα ραντεβού είναι «κάτι λιγότερο από τέλειο», οι άνθρωποι τείνουν να αποφασίσουν βιαστικά ότι δεν θα προχωρήσουν σε δεύτερη συνάντηση. Ο καλύτερος τρόπος για να βρεις την αγάπη, προτείνει ο Ίστγουικ, είναι να γνωρίζοντας τους υποψηφίους προσωπικά, φυσικά και με την πάροδο του χρόνου: «Η συμβατότητα δεν έχει τόσο να κάνει με αυτό που υπάρχει αλλά με αυτό που μπορείτε να δημιουργήσετε μαζί».
Με στοιχεία από το «Atlantic»
