ΜETA TH ΔΙΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ και την προκήρυξη βουλευτικών εκλογών (στις 30/6 και τις 7/7), ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, που είδε τα ποσοστά του να κατακρημνίζονται και το ακροδεξιό κόμμα της Μαρίν Λεπέν να καταλαμβάνει την πρώτη θέση στις ευρωεκλογές, επιχειρεί να αποδομήσει το πρόγραμμα του Νέου Λαϊκού Μετώπου, δηλαδή του συνασπισμού της αριστεράς, χαρακτηρίζοντάς το χειρότερο και από αυτό της ακροδεξιάς Εθνικής Συσπείρωσης.
Ποια στοιχεία αυτού του προγράμματος επιλέγει να αναδείξει, ακολουθώντας τη συνήθη διολίσθηση κεντρώων και δεξιών κομμάτων στη ρητορική της ακροδεξιάς; Μα φυσικά ζητήματα όπως αυτό του κοσμικού κράτους (βλ. μαντίλα και θρησκευτικά διακριτικά), των δικαιωμάτων των μεταναστών και των προσφύγων και, αναμενόμενο, των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων και δη των διεμφυλικών. Λέει ο Γάλλος Πρόεδρος: «…υποστηρίζουν πράγματα εντελώς παλαβά, όπως το να αλλάζεις το φύλο σου στο δημαρχείο».
“Aller changer de sexe en mairie”: Emmanuel Macron pointe “des choses ubuesques” dans le programme de “l’extrême gauche” pic.twitter.com/zk1O0DFcgP
— BFMTV (@BFMTV) June 18, 2024
Η αλήθεια είναι πως και ο ίδιος ο Μακρόν το 2022, προεκλογικά, είχε υποσχεθεί την απλοποίηση των διαδικασιών για την αλλαγή της ταυτότητας φύλου στη ληξιαρχική πράξη γέννησης των τρανς ατόμων, αλλά «ο φασισμός ξεκινά πάντα με αμνησία», όπως θα επισημάνει στο άρθρο που ακολουθεί ο Πολ Πρεσιάδο, τρανς άνδρας, συγγραφέας, φιλόσοφος και επιμελητής τέχνης, γνωστός και στη χώρα μας από τη συμμετοχή του στην Documenta 14, η οποία έλαβε χώρα το 2017 στο Κάσελ και στην Αθήνα. Ο Πολ Πρεσιάδο, όπως και τετρακόσιες συλλογικότητες και προσωπικότητες του ΛΟΑΤΚΙ+ κινήματος στη Γαλλία, υποστηρίζει το Νέο Λαϊκό Μέτωπο. Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Libération» στις 22 Ιουνίου.
Αν η «διεμφυλικότητα» έχει γίνει τα τελευταία χρόνια κεντρικό σημαίνον των συντηρητικών λόγων, αυτό συμβαίνει επειδή η εμπειρία της φυλομετάβασης, όπως και η μεταναστευτική εμπειρία, θέτει υπό αμφισβήτηση τον ταυτοτικό ορισμό του σώματος και του έθνους-κράτους.
Ενώ τα πραγματικά τρανς άτομα ζουν μια κοινωνική, πολιτική και οικονομική ύπαρξη επισφαλή, στερημένα από δικαιώματα και πολιτική εκπροσώπηση, οι λόγοι του φασιστικού λαϊκισμού κατασκευάζουν και κραδαίνουν μια φαντασιακή εικόνα του διεμφυλικού ως μείζονος κοινωνικής απειλής. Αυτήν επικαλέστηκε ως εκλογικό αντεπιχείρημα ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στην 84η επέτειο της Έκκλησης της 18ης Ιουνίου του στρατηγού Ντε Γκολ. Με την προσβλητική ανακρίβεια κάποιου που αγνοεί τους νόμους για την ταυτότητα φύλου στη χώρα του, ο Μακρόν πλησιάζει μια ομάδα δυνητικών ψηφοφόρων και τους εξηγεί, σε στενό κύκλο και σαν να τους αποκαλύπτει ένα ζοφερό μυστικό στο οποίο έχουν πρόσβαση μόνο τα μέλη της κυβέρνησης, ότι η άκρα αριστερά είναι τέσσερις φορές χειρότερη από την άκρα δεξιά, και έχει στο πρόγραμμά της «πράγματα εντελώς παλαβά, όπως το να αλλάζεις το φύλο σου στο δημαρχείο».
Η δημοκρατία είναι ένα μεταλλασσόμενο σώμα που αρνείται να συνεργαστεί με οποιονδήποτε φασισμό βρίσκεται στην εξουσία, είτε της Εθνικής Συσπείρωσης είτε της Αναγέννησης.
Δεν χρειάζεται να σας εξηγήσω, κύριε Πρόεδρε, ότι αυτή η παλαβή δυνατότητα υπάρχει ήδη στο γαλλικό δίκαιο, με τη μόνη διαφορά ότι το αίτημα πρέπει να υποβληθεί ενώπιον ενός διοικητικού δικαστηρίου. Δεν υπάρχουν χειρουργεία στα δημαρχεία. Έχουμε αφήσει πίσω μας την εποχή της σεξουαλικοπολιτικής ιεράς εξέτασης, τα χρόνια που οι δικαστές, αντιμέτωποι με ένα αίτημα αλλαγής του φύλου στη ληξιαρχική πράξη ενός ατόμου, απαιτούσαν από τις τρανς γυναίκες να παρουσιαστούν εντελώς γυμνές, τα χρόνια που μπορούσαν να ζητήσουν την εισαγωγή ενός δακτύλου σε έναν κόλπο για να ελέγξουν αν μια τρανς γυναίκα μπορεί να δεχτεί τη διείσδυση από ένα ετεροφυλόφιλο πέος. Έχουμε αφήσει πίσω μας την εποχή των πορνοκρατών και των χασάπηδων, όταν, για να αλλάξεις την ταυτότητα φύλου σου, έπρεπε να αποδείξεις ότι είχες υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση και πλήρη στείρωση. Αυτές οι βάναυσες ψυχιατρικές και ανατομοδικαιικές απαιτήσεις έχουν καταγγελθεί ως πρακτικές που παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα και έχουν απαλειφθεί από το γαλλικό δίκαιο. Προτίθεστε άραγε να τις επαναφέρετε;
Από το 2016, κύριε Πρόεδρε, και σύμφωνα με το άρθρο 61-5 του νόμου της 18ης Νοεμβρίου, ένα πρόσωπο μπορεί να ζητήσει την αλλαγή της ταυτότητας φύλου στη ληξιαρχική του πράξη αποδεικνύοντας (κάτι που δεν είναι και λίγο) «ότι εμφανίζεται δημόσια ως ανήκον στο διεκδικούμενο φύλο· ότι είναι γνωστό με το διεκδικούμενο φύλο στο οικογενειακό, φιλικό ή επαγγελματικό του περιβάλλον· και ότι έχει ολοκληρώσει την αλλαγή του μικρού του ονόματος προκειμένου να αντιστοιχεί στο διεκδικούμενο φύλο». Παρ’ όλα αυτά, σε ένα περιβάλλον θεσμικής τρανσφοβίας, αυτή η διοικητική διαδικασία παραμένει χρονοβόρα και γεμάτη διακρίσεις, πολύ συχνά διάσπαρτη με αρνήσεις, κοροϊδίες και προσβολές που θέτουν σε κίνδυνο την επιβίωση του ατόμου που βρίσκεται σε διαδικασία μετάβασης. Το Νέο Λαϊκό Μέτωπο, ακολουθώντας τους ισχύοντες σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες νόμους, δεν υπερασπίζεται παρά μια διοικητική απλοποίηση αυτής της δικαστικής διαδικασίας, την ίδια που είχατε κι εσείς υποσχεθεί –ο φασισμός ξεκινά πάντα με αμνησία– σε μια συνέντευξή σας στο περιοδικό «Têtu» το 2022. Κύριε Πρόεδρε, μην αγγίζετε τη διεμφυλικότητά μου. Μην αγγίζετε τη δημοκρατία μας.
Το τρανς σώμα είναι ένα κατεξοχήν αντιφασιστικό σώμα
Περιέργως, το τρανσφοβικό ολίσθημα του Προέδρου συνέβη μια ημέρα πριν εκδικαστεί η μήνυση της Μπριζίτ Μακρόν για συκοφαντική δυσφήμιση εναντίον ενός «μέντιουμ» και μιας «δημοσιογράφου» επειδή διέδωσαν διαδικτυακά ότι είναι «τρανς γυναίκα η οποία γεννήθηκε άνδρας με το όνομα Ζαν-Μισέλ» και έχει υποβληθεί σε «χειρουργική επέμβαση αλλαγής φύλου». Αν η διεμφυλικότητα έχει γίνει τα τελευταία χρόνια κεντρικό σημαίνον των συντηρητικών λόγων, αυτό συμβαίνει διότι η εμπειρία της φυλομετάβασης, όπως και η μεταναστευτική εμπειρία, θέτει υπό αμφισβήτηση τον ταυτοτικό ορισμό του σώματος και του έθνους-κράτους, ο οποίος και θεμελιώνει το φασιστικό έθος. Αμφισβητώντας τις δυαδικές ιεραρχίες και την πατριαρχική και αποικιοκρατική γραμμή στην αναπαραγωγή του έθνους, το τρανς, μη δυαδικό και αποσχιστικό ως προς το φύλο σώμα εμφανίζεται, μέσα στην επισφάλεια και τη δύναμή του, ως το κατεξοχήν αντιφασιστικό σώμα, απελευθερώνοντας στους συντηρητικούς λόγους ακραία βία, αλλά και την ακραία βούληση να απαλλοτριωθεί το επαναστατικό δυναμικό του.
Η φανταστική διεμφυλικότητα λειτουργεί στο φασιστικό φαντασιακό ως ένα πυρακτωμένο πολιτικό σημαίνον, ικανό να συμπυκνώσει όλα τα χαρακτηριστικά του σεξουαλικού τέρατος και της ριζικής ετερότητας. Η δύναμη της μετάλλαξης, η ερωτική έλξη (που μετασχηματίζεται σε βίαιη καταδίωξη) η οποία παράγεται από το μεταλλασσόμενο σώμα έναντι του δυαδικού σώματος, είναι αυτά που κάνουν το σημαίνον τρανς να λειτουργεί ως μια ζωντανή (και ευάλωτη) σημειωτική επιφάνεια ικανή να απορροφήσει (επιτέλους) και να καθρεφτίσει άλλες μορφές υπαλληλότητας ή αλλαγής. Είναι η δυνατότητα μιας «αλλαγής καθεστώτος» που ανοίγεται από τη μαζική ψήφο υπέρ του Λαϊκού Μετώπου στα δημαρχεία αυτή που κρύβεται πίσω από την αναφορά του Μακρόν σε μια «παλαβή αλλαγή φύλου στα δημαρχεία». Είναι η ηλικιακή διαφορά (που θεωρείται κοινωνικό ταμπού για την ετεροφυλόφιλη γυναίκα) αυτό που προβάλλεται στην υποτιθέμενη διεμφυλικότητα της Μπριζίτ Μακρόν. Στην περίπτωση της πρώην πρώτης κυρίας των ΗΠΑ, της Μισέλ Ομπάμα, ή της σημερινής αντιπροέδρου Καμάλα Χάρις, η διάσταση «τρανς» αφορά την υποτιθέμενη περίσσεια εξουσίας που είναι κοινωνικά απαγορευμένη στις φυλετικοποιημένες γυναίκες. Για την πρώην πρωθυπουργό της Νέας Ζηλανδίας, την Τζασίντα Άρντερν, είναι ο βαθμός της οικολογικής της στράτευσης και η συμμαχία της με τις μουσουλμανικές κοινότητες αυτό που την καθιστά μια γυναίκα πολιτικά «τρανς». Κάθε πρακτική παραβίασης της ετεροφυλοφιλικής, πατριαρχικής ή φυλετικής δυαδικής νόρμας είναι «τρανς». Κάθε διαδικασία συλλογικής πολιτικής χειραφέτησης είναι «τρανς».
Καταφάσκοντας στην αδυναμία θέσπισης μιας φυσικής ταυτότητας πάνω στην οποία θα θεμελιώνεται η ένταξη σε μια πολιτική κοινότητα, εξυμνώντας την ετερογένεια και την αλληλεξάρτηση όλων των μορφών ζωής ως κοινωνική υποδομή και το γίγνεσθαι ως τη μόνη οντολογία, οι τρανς και μη δυαδικές πρακτικές προτείνουν μια δημοκρατική μεθοδολογία ριζικά αντιταυτοτική απέναντι στις ρητορικές της εθνικής, σεξουαλικής, φυλετικής, θρησκευτικής ή εθνοτικής ταυτότητας γύρω από τις οποίες οικοδομείται ο φασιστικός λόγος. Κύριε Πρόεδρε, η δημοκρατία είναι τρανς. Η δημοκρατία είναι ένα μεταλλασσόμενο σώμα που αρνείται να συνεργαστεί με οποιονδήποτε φασισμό βρίσκεται στην εξουσία, είτε της Εθνικής Συσπείρωσης είτε της Αναγέννησης. Η δημοκρατία είναι σε μια διαδικασία αλλαγής του ονόματος και του σώματός της. Η δημοκρατία είναι σε μια διαδικασία ώστε να αφήσει πίσω της τις ταξινομήσεις του βιολογικού και του κοινωνικού φύλου, της φυλής, της θρησκείας... βάσει των οποίων αξιώνετε να μας κυβερνάτε. Ζωντανά σώματα χωρίς ταυτοτικό προσδιορισμό μετατρέπονται σε Συνέλευση και αυτοκυβερνώνται. Η δημοκρατία είναι μια πλανητική συνέλευση πολιτικών μεταλλαγμένων για τους οποίους το σχέδιο για ένα κοινό μέλλον είναι πιο σημαντικό από την ταυτότητα. Η δημοκρατία είναι τρανς. Η δημοκρατία, κύριε Πρόεδρε, είναι και θα είναι τρανς.
Εισαγωγικός σχολιασμός και μετάφραση του άρθρου: Έφη Γιαννοπούλου
