ΜΙΑ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΘΗΚΕ πρόσφατα από τον θάνατο του Bowie, μια δεκαετία αποκαλυπτικής αποσταθεροποίησης που κάθε επεισόδιό της – το Brexit, ο Τραμπ, η άνοδος της ακροδεξιάς, η πανδημία, η τεχνητή νοημοσύνη – προκαλούσε μεταξύ αστείου και σοβαρού την παρατήρηση ότι όλα έχουν πάει κατά διαόλου στον κόσμο μετά την αποφράδα εκείνη μέρα του Ιανουαρίου του 2016.
«Η προοδευτική ζωή του ηθικού ιδεαλισμού που γεύτηκε στην καριέρα του ο Bowie, μια ρομαντική οπτική του κόσμου, μετατράπηκε σε στάχτη», γράφει o διαπρεπής Βρετανός μουσικογράφος Paul Morley στο νέο βιβλίο του με τίτλο “Far Above the World: The Time and Space of David Bowie”, που κυκλοφόρησε πριν από λίγο καιρό. «Ο τύπος της στοχαστικής, εκφραστικής και ριζοσπαστικής διασημότητας που εκπροσωπούσε ο Bowie άρχισε να φαίνεται τόσο εκτός τόπου όσο ένας αστέρας του βωβού κινηματογράφου, σαν να έγιναν πλέον οι ιδέες και η περίπλοκη σκέψη τόσο παλιομοδίτικες όσο ο Τσάπλιν και ο Κίτον... Ο κόσμος δεν άλλαξε προς το χειρότερο επειδή πέθανε ο Bowie, όμως ο τρόπος σκέψης του και η περιέργειά του, η τέχνη και η μουσική του, έμοιαζαν να βρίσκονται στο επίκεντρο μιας ολόκληρης εποχής, συμβάλλοντας στη συνοχή της πραγματικότητας».
Για τους ανθρώπους όμως που η σύγχρονη μουσική υπήρξε κεντρικό σημείο της νεότητας, της ταυτότητας, της ζωής τους της ίδιας, ο θάνατός του φάνηκε να σφραγίζει το οριστικό τέλος μιας ολόκληρης αντίληψης, μιας ολόκληρης εποχής
Ο Bowie δεν ήταν η συμπαντική κόλλα που η έλλειψή της έφερε τη διάβρωση και το χάος, υπήρξαν άλλωστε μπόλικες και ριζικές γεωπολιτικές αναταραχές και ανακατατάξεις στην πορεία της ζωής και της καριέρας του. Για τους ανθρώπους όμως που η σύγχρονη μουσική υπήρξε κεντρικό σημείο της νεότητας, της ταυτότητας, της ζωής τους της ίδιας, ο θάνατός του φάνηκε να σφραγίζει το οριστικό τέλος μιας ολόκληρης αντίληψης, μιας ολόκληρης εποχής. Μιας εποχής που ένα μουσικό άλμπουμ, όπως έγραφε ο Morley στο προηγούμενο βιβλίο του για τον Bowie (“The Age of Bowie: How David Bowie Made a World of Difference”), «ήταν ένα ξεχωριστό έργο τέχνης που μπορούσε να είναι τόσο συναρπαστικό όσο ένας πίνακας ζωγραφικής, τόσο τρισδιάστατο όσο ένα γλυπτό, τόσο γεμάτο σκηνές και σκηνικά όσο μια ταινία, τόσο έντονο και ανοιχτό σε ερμηνείες όσο ένα όνειρο». Μας λείπει ο Bowie αλλά κυρίως μας λείπουν οι συνθήκες που μας είχαν επιτρέψει να τον θεοποιήσουμε όταν ήμασταν νέοι.
«Είχα ρομαντικές προσδοκίες για τον 21ο αιώνα, πραγματικά τις είχα, κατέληξε όμως να είναι κάτι πολύ διαφορετικό από αυτό που περίμενα», έλεγε ο ίδιος, ήδη από το 2002. Τρία χρόνια πριν, σε ένα απόσπασμα από ένα νυχτερινό talk show της βρετανικής τηλεόρασης που έκανε την εμφάνισή του στο πρόσφατο ντοκιμαντέρ του Channel 4 με τίτλο “Bowie: The Final Act”, τον βλέπουμε να δηλώνει, παρά τον εκδηλωμένο θαυμασμό του για την τεχνολογία, ότι «είναι αδιανόητη η προοπτική του τι μπορεί να κάνει, καλό και κακό, το διαδίκτυο στην κοινωνία». Επεμβαίνοντας, ο παρουσιαστής του λέει: «Μα είναι απλώς ένα εργαλείο, έτσι δεν είναι;» Ο Bowie απαντά: «Όχι. Είναι μια εξωγήινη μορφή ζωής. Δεν νομίζω ότι έχουμε δει ακόμα ούτε την κορυφή του παγόβουνου... Νομίζω ότι βρισκόμαστε στην αρχή κάτι συναρπαστικού και τρομακτικού συγχρόνως».
