Παρά τις εναλλακτικές προτάσεις και τις δραματικές εκκλήσεις για ενότητα εν μέσω πανδημίας, οι διαβουλεύσεις της Συνόδου Κορυφής για το Ταμείο Ανάκαμψης δεν κατέληξαν σε συμφωνία, ούτε τα ξημερώματα της Κυριακής.

 

Η Σύνοδος ήταν αρχικά προγραμματισμένο να διαρκέσει μόλις δύο ημέρες - Παρασκευή και Σάββατο - αλλά η αδιάλλακτη στάση των «φειδωλών τεσσάρων» σε συνδυασμό με την επιμονή του ευρωπαϊκού νότου για ευνοϊκούς όρους χρηματοδότησης μέσω επιδοτήσεων οδηγούν σε διαδοχικές παρατάσεις την Σύνοδο: μετά το «ναυάγιο» της Κυριακής, που σημειώθηκαν εντονότατες αντιπαραθέσεις, οι διαβουλεύσεις θα συνεχιστούν για τέταρτη ημέρα, σήμερα, στις 5μ.μ.

 

Από τα σοβαρά σημεία διαφωνίας είναι η κατανομή του πακέτου 750 δισ. ευρώ σε επιδοτήσεις και δάνεια καθώς και το ίδιο το ύψος του, με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ να προσπαθεί να βρει την χρυσή τομή, προτείνοντας αντί για το μείγμα 500/200, οι επιχορηγήσεις να μειωθούν στα 450 δισ. και τα δάνεια προς τα κράτη μέλη να ανέλθουν στα 300 δισ. ευρώ. Χωρίς αποτέλεσμα όμως.

 

Διαφωνίες υπάρχουν και για τους όρους που θα συνοδεύουν τα πακέτα στήριξης ενώ διπλωματικές πηγές εκτιμούν πως δεν αποκλείεται η Σύνοδος Κορυφής να τερματιστεί χωρίς συμφωνία και να συγκληθεί εκ νέου τον Αύγουστο. Ωστόσο ο χρόνος πιέζει τόσο για μία άμεση συμβιβαστική λύση τόσο για το Ταμείο Ανάκαμψης όσο και για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο της ΕΕ. 

 

Οι «φειδωλοί» πληθαίνουν

 

Αυστρία, Ολλανδία, Σουηδία, Δανία πρότειναν χθες, μείωση του συνολικού πακέτου στα 700 δισ. ευρώ και ισόποση κατανομή, δηλαδή 350 δισ. σε δάνεια και 350 δισ. σε επιχορηγήσεις. Η πρόταση αυτή έλαβε και τη στήριξη της Φινλανδίας. «Πιστεύουμε ότι αυτή θα ήταν μια ισορροπημένη λύση και την υποστηρίζουμε», δήλωσε στο Politico Φιλανδός αξιωματούχος.

 

Ενδεικτικό του χάσματος είναι πως η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, τόνισε πως είναι καλύτερο η Σύνοδος Κορυφής να καταλήξει σε ένα φιλόδοξο πακέτο βοήθειας παρά να υπάρξει μια γρήγορη συμφωνία με κάθε κόστος.

 

Μετά τις 4 τα ξημερώματα, ο Σαρλ Μισέλ ξεκίνησε κατ' ιδίαν συναντήσεις με τους ηγέτες, με στόχο να βρεθεί μία λύση που θα αφήσει όλες τις πλευρές ικανοποιημένες. Λίγο αργότερα όμως, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ειδοποίησε τους ηγέτες των κρατών να είναι έτοιμοι για τη συνέχεια στις 5:15μ.μ (ώρα Ελλάδος).

 

Η εξέλιξη αυτή χαρακτηρίζεται δυνητικά θετικό σημάδι από αξιωματούχους αλλά η αλήθεια είναι πως το κλίμα παραμένει τεταμένο, καθώς Ολλανδία και Αυστρία δείχνουν αποφασισμένες να μην υποχωρήσουν από τις απαιτήσεις τους. 

 

Ο συντηρητικός πρωθυπουργός της Ολλανδίας Μαρκ Ρούτε, δήλωσε το πρωί σε δημοσιογράφους ότι σημειώνεται πρόοδος αλλά προειδοποίησε πως δεν είναι ακόμη εξασφαλισμένη η επίτευξη συμφωνίας. «Υπήρξαν στιγμές που τα πράγματα δεν έμοιαζαν καλά χθες βράδυ, αλλά η αίσθησή μου είναι ότι συνολικά κάνουμε πρόοδο», εκτίμησε. 

 

Σύμφωνα με τον Ρούτε, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ ετοιμάζει νέα συμβιβαστική πρόταση.

 

«Οι σκληρές διαπραγματεύσεις μόλις έφθασαν στο τέλος τους και μπορούμε να είμαστε πολύ ικανοποιημένοι για το σημερινό αποτέλεσμα. Θα συνεχίσουμε το απόγευμα», δήλωσε ο Αυστριακός καγκελάριος Σεμπάστιαν Κουρτς, αλλά ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν επέμενε νωρίτερα να μην πέσουν οι επιχορηγήσεις κάτω από 400 δισ. ευρώ, σε καμία περίπτωση, και φέρεται να ήρθε σε έντονη αντιπαράθεση με τον Κουρτς.

 

Σύμφωνα με διπλωμάτη, ο Γάλλος πρόεδρος, ενοχλημένος από την στάση των Αυστριακών και των Ολλανδών, χτύπησε με το χέρι του στο τραπέζι. Ένταση υπήρξε και μεταξύ του Κόντε και του Ολλανδού πρωθυπουργού, Ρούτε, όταν ο Ιταλός ηγέτης του είπε σε έντονο ύφος «δεν θα είσαι ήρωας για πολύ ακόμα». Ενδεικτικό είναι πως τα μεσάνυχτα συμφωνήθηκε διάλειμμα 45 λεπτών που διήρκεσε τελικά τέσσερις ώρες.

 

Η έκκληση του Μισέλ προς τους «27»

 

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου έκανε δραματική έκκληση για μία μέση λύση που θα ικανοποιεί όλες τις πλευρές, για να μην εμφανιστεί η Ευρώπη ως αδύναμη Ένωση που «υπονομεύεται από την δυσπιστία».

 

«Σήμερα στον κόσμο έχουμε ξεπεράσει τους 600.000 θανάτους και αντιμετωπίζουμε μια άνευ προηγουμένου κρίση. Η ΕΕ είναι μία από τις πιο μεγάλες οικονομικές δυνάμεις στον κόσμο. Μπορώ να δω στη θέση μου πόσο σημαντικό ήταν να οικοδομήσουμε ενότητα μεταξύ μας, να ακούσουμε ο ένας τον άλλον. Άκουσα προσεκτικά τον καθένα από εσάς. Μου έχουν πει πολλοί ότι οι επιχορηγήσεις είναι πάρα πολλές. Μείωσα το ποσό για πρώτη φορά και μετά για δεύτερη φορά

 

»Το ερώτημα είναι επομένως το εξής: είναι οι 27 ηγέτες υπεύθυνοι έναντι των λαών της Ευρώπης και ικανοί να οικοδομήσουν την ευρωπαϊκή ενότητα και εμπιστοσύνη; Ή, με δάκρυα, θα παρουσιάσουμε το πρόσωπο μιας αδύναμης Ευρώπης, που υπονομεύεται από τη δυσπιστία; [...] Επιθυμία μου είναι να καταλήξουμε σε συμφωνία και οι ευρωπαϊκές εφημερίδες να συζητούν αύριο για το γεγονός ότι η ΕΕ πέτυχε μια αδύνατη αποστολή. Αυτό είναι που έχω στην καρδιά μου».

 

Νωρίτερα, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε διαβουλεύσεις με τους ομολόγους τους από την Ισπανία, Πέδρο Σάντσεθ, την Ιταλία, Τζουζέπε Κόντε, και την Πορτογαλία, Αντόνιο Κόστα. Προσερχόμενος στον τρίτο γύρο διαβουλεύσεων, παραδέχτηκε πως δεν είχε γίνει ικανοποιητική πρόοδος: «Διαπραγματευόμαστε εδώ και τρεις ημέρες και προφανώς δεν έχουμε κάνει αρκετή πρόοδο για να φτάσουμε σε συμφωνία [...] Αντιμετωπίζουμε μια οικονομική κρίση χωρίς προηγούμενο και δεν μπορούμε να αντέξουμε να εμφανιστούμε διχασμένοι ή αδύναμοι».