Τα αντιβιοτικά και αντιιικά φάρμακα, όπως και τα εμβόλια, θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν για την αντιμετώπιση της άνοιας, σύμφωνα με τους εμπειρογνώμονες, οι οποίοι λένε ότι η επαναχρησιμοποίηση φαρμάκων που έχουν εγκριθεί για άλλες παθήσεις θα μπορούσε να επιταχύνει δραματικά την εύρεση θεραπείας για τη νόσο.
Ο αριθμός των ατόμων που ζουν με την ασθένεια παγκοσμίως προβλέπεται να τριπλασιαστεί, φτάνοντας περίπου τα 153 εκατομμύρια έως το 2050, αποτελώντας έτσι μεγάλη απειλή για τα συστήματα υγείας και κοινωνικής φροντίδας ανά τον κόσμο.
Νέα φάρμακα παρασκευάζονται, αλλά με αργούς ρυθμούς και οι ειδικοί πιστεύουν ότι πρέπει να γίνουν περισσότερα για να διαπιστωθεί αν τα υπάρχοντα φάρμακα θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην πρόληψη ή τη θεραπεία της άνοιας.
Ο Δρ Μπεν Άντεργουντ, από το Πανεπιστήμιο του Cambridge, δήλωσε: «Χρειαζόμαστε επειγόντως νέες θεραπείες για την επιβράδυνση της εξέλιξης της άνοιας, αν όχι την πρόληψή της. Αν μπορούμε να βρούμε φάρμακα που έχουν ήδη εγκριθεί για άλλες παθήσεις, τότε μπορούμε να τα βάλουμε σε δοκιμές και - το πιο σημαντικό - ίσως μπορέσουμε να τα διαθέσουμε στους ασθενείς πολύ, πολύ πιο γρήγορα από ότι θα μπορούσαμε να κάνουμε για ένα εντελώς νέο φάρμακο».
Σε νέα έρευνα που ηγούνται το Πανεπιστήμιο του Cambridge και το Πανεπιστήμιο του Exeter, οι ερευνητές εξέτασαν μελέτες που συνέδεαν ευρέως χρησιμοποιούμενα φάρμακα με τον κίνδυνο άνοιας. Ανέλυσαν δεδομένα από 14 μελέτες που παρακολουθούσαν την υγεία περισσότερων από 130 εκατομμυρίων ανθρώπων και αφορούσαν 1 εκατομμύριο περιπτώσεις άνοιας. Ανέλυσαν επίσης δεδομένα συνταγογράφησης και εντόπισαν αρκετά φάρμακα που φάνηκε να συνδέονται με τον κίνδυνο άνοιας.
Έλλειψη συνοχής στα ευρήματα, αλλά με ίχνη αισιοδοξίας
Συνολικά, διαπίστωσαν «έλλειψη συνοχής» μεταξύ των μελετών όσον αφορά τον εντοπισμό φαρμάκων που θα μπορούσαν να μεταβάλουν τον κίνδυνο άνοιας ενός ατόμου. Βρήκαν όμως κάποιους «υποψήφιους» που θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν περαιτέρω μελέτες.
Ένα απροσδόκητο εύρημα ήταν η συσχέτιση μεταξύ των εμβολίων και των αντιβιοτικών και αντιικών φαρμάκων με τον μειωμένο κίνδυνο άνοιας. Το εύρημα υποστηρίζει την υπόθεση ότι ορισμένες περιπτώσεις της νόσου μπορεί να πυροδοτούνται από ιογενείς ή βακτηριακές λοιμώξεις.
Τα αντιφλεγμονώδη φάρμακα, όπως η ιβουπροφαίνη, βρέθηκαν επίσης να συνδέονται με μειωμένο κίνδυνο. Η φλεγμονή θεωρείται όλο και περισσότερο ότι συμβάλλει σημαντικά σε ένα ευρύ φάσμα ασθενειών.
Υπήρχαν αντικρουόμενα στοιχεία για αρκετές κατηγορίες φαρμάκων, με αυτά για την αρτηριακή πίεση και τα αντικαταθλιπτικά, αλλά και σε μικρότερο βαθμό τα φάρμακα για τον διαβήτη, να σχετίζονται με μειωμένο κίνδυνο άνοιας. Ωστόσο, άλλες κατηγορίες φαρμάκων σχετίζονταν με αυξημένο κίνδυνο.
Αλλά η μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Alzheimer's and Dementia: Translational Research and Clinical Interventions υποδηλώνει ότι υπάρχει «βιολογική ευλογοφάνεια» για ορισμένα φάρμακα που πρέπει να εξεταστούν περαιτέρω.
«Η συσχέτιση μεταξύ αντιβιοτικών, αντιικών φαρμάκων και εμβολίων και μειωμένου κινδύνου άνοιας είναι ενδιαφέρουσα», έγραψαν οι ερευνητές.
Κάποια δεδομένα συνδέουν τη λοίμωξη με τον κίνδυνο άνοιας.
«Οι ιογενείς και βακτηριακές λοιμώξεις έχουν προταθεί ως πιθανές αιτίες της κοινής άνοιας, κάτι που υποστηρίζεται από επιδημιολογικά δεδομένα που συνδέουν τη λοίμωξη με τον κίνδυνο άνοιας. Τα αντιικά φάρμακα έχουν αναγνωριστεί ως μερικά από τα πιο υποσχόμενα φάρμακα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την άνοια και υπάρχει αυξανόμενο ενδιαφέρον για το ότι ο εμβολιασμός γενικότερα προστατεύει από την άνοια», αναφέρεται στη μελέτη για το Αλτσχάιμερ και την Άνοια.
«Τα ευρήματά μας υποστηρίζουν αυτές τις υποθέσεις και προσδίδουν περαιτέρω βαρύτητα σε αυτούς τους παράγοντες ως δυνητικά τροποποιητικούς της νόσου ή προληπτικούς για την άνοια», συνεχίζει το άρθρο.
Η Δρ Τζούλια Ντάντλι, επικεφαλής ερευνητικής στρατηγικής στο Alzheimer's Research UK, δήλωσε ότι είναι πολύ νωρίς για να πούμε αν τα υπάρχοντα φάρμακα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη μείωση του κινδύνου άνοιας. Οι ερευνητές θα πρέπει να επιβεβαιώσουν τα ευρήματα σε κλινικές δοκιμές, πρόσθεσε η ίδια.
Η χρήση ήδη υφισταμένων φαρμάκων μπορεί να σώσει ζωές και πόρους
Ο Δρ Ρίτσαρντ Οούκλι, αναπληρωτής διευθυντής έρευνας και καινοτομίας στην Εταιρεία Alzheimer στο Ηνωμένο Βασίλειο, μίλησε στον Guardian για το πόσο επαναστατική θα μπορούσε να είναι η χρήση ήδη υπαρχόντων φαρμάκων για την καταπολέμηση της άνοιας.
«Εάν μπορούμε να επαναχρησιμοποιήσουμε φάρμακα που έχουν ήδη αποδειχθεί ασφαλή και έχουν εγκριθεί για χρήση σε άλλες παθήσεις, αυτό θα μπορούσε να εξοικονομήσει εκατομμύρια λίρες και δεκάδες χρόνια που απαιτούνται για την ανάπτυξη ενός νέου φαρμάκου για την άνοια από το μηδέν, φέρνοντας μας πιο κοντά στο να νικήσουμε την ασθένεια», δήλωσε ο Οούκλι.
«Αυτή η έρευνα παρέχει κάποιες αρχικές βάσεις και υποδεικνύει ποια φάρμακα έχουν δυνατότητες επαναχρησιμοποίησης για την άνοια και θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα για περαιτέρω έρευνα», συμπλήρωσε.
Με πληροφορίες από Guardian
