Η αναδιοργάνωση του θεσμού της εφεδρείας αποτελεί βασικό στόχο των Ενόπλων Δυνάμεων στο πλαίσιο της «Ατζέντας 2030».
Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, με αφορμή την ημερίδα που διοργάνωσε το Γενικό Επιτελείο Στρατού στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, υπογραμμίζει τη σημασία της εφεδρείας για την ενίσχυση της εθνικής άμυνας.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, έχει επισημάνει ότι ο «Στρατός των Πολιτών» αποτελεί από την αρχαιότητα τον ακρογωνιαίο λίθο της άμυνας της χώρας και παραμένει κρίσιμος πυλώνας μέχρι σήμερα. Στόχος είναι η δημιουργία μιας σύγχρονης, θεσμικά κατοχυρωμένης εφεδρείας, βασισμένης σε ένα δυναμικό μοντέλο με συνεχή επιχειρησιακή εκπαίδευση σε ρεαλιστικές συνθήκες, αναγνωρίζοντας έτσι την ουσιαστική συμβολή των εφέδρων στις Ένοπλες Δυνάμεις.
Παρά τις προσπάθειες, ο θεσμός της εφεδρείας δεν ανταποκρίνεται επαρκώς στις σύγχρονες ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς μόνο ένα μικρό ποσοστό των εφέδρων μετεκπαιδεύεται μετά τη θητεία του. Το 2024, από τους 28.455 κληθέντες εφέδρους, παρουσιάστηκε περίπου το μισό ποσοστό, γεγονός που καταδεικνύει την ανάγκη για ριζικές δομικές αλλαγές.
Ένοπλες Δυνάμεις: Ο στόχος της ενεργού εφεδρείας
Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργείται ο θεσμός της ενεργού εφεδρείας, με στόχο έως το 2030 να συγκροτηθεί μια δύναμη 150.000 ενεργών εφέδρων. Αυτοί, μέσα από τακτική και αναβαθμισμένη εκπαίδευση, θα υποστηρίζουν το μόνιμο προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων, καλύπτοντας τις επιχειρησιακές ανάγκες για την αποτροπή απειλών.
Η συμμετοχή στην ενεργό εφεδρεία θα είναι κυρίως εθελοντική, με τον οπλίτη κατά την απόλυσή του να δηλώνει αν επιθυμεί να συμμετάσχει, ενώ η υποχρεωτική συμμετοχή θα ισχύει μόνο σε ειδικές περιπτώσεις. Αποκλείονται όσοι έχουν καταδικαστεί για σοβαρά ποινικά αδικήματα.
Η εκπαίδευση των εφέδρων θα αναβαθμιστεί, αξιοποιώντας βέλτιστες διεθνείς πρακτικές (όπως αυτές της Φινλανδίας και του Ισραήλ) και σύγχρονα τεχνικά μέσα, όπως εξομοιωτές. Προβλέπεται ένας κύκλος μετεκπαίδευσης 3-6 ημερών κάθε 3-5 χρόνια, με συνολικά έως 80 ημέρες για τους έφεδρους οπλίτες και 150 ημέρες για τους έφεδρους αξιωματικούς. Επιπλέον, θα διασφαλιστεί ότι η εφεδρεία δεν θα επηρεάζει αρνητικά τις επαγγελματικές υποχρεώσεις των συμμετεχόντων, με την παροχή οικονομικής αποζημίωσης κατά τις ημέρες μετεκπαίδευσης. Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας θα συνεργαστεί με εργοδοτικούς φορείς για την κάλυψη αυτού του κόστους.
Ο ψηφιακός εκσυγχρονισμός της διαδικασίας κλήσης εφέδρων περιλαμβάνει την ηλεκτρονική πρόσκληση μέσω της εφαρμογής «Έφεδρος», διασυνδεδεμένης με το gov.gr, επιτρέποντας και την αποστολή ομαδικών SMS.
Στο πλαίσιο της αναδιοργάνωσης, θα ιδρυθούν δύο Κέντρα Μετεκπαίδευσης Εφεδρείας στην Αττική και κοντά στη Θεσσαλονίκη, με στόχο την ποιοτική εκπαίδευση χωρίς να διαταράσσεται η λειτουργία των μονάδων.
Ένοπλες Δυνάμεις: Εκπαίδευση με σύγχρονες τεχνολογίες
Η εκπαίδευση θα βασίζεται στις σύγχρονες τεχνολογίες και τα διδάγματα πρόσφατων συγκρούσεων, περιλαμβάνοντας νέες ειδικότητες και εκπαίδευση σε σύγχρονα οπλικά συστήματα, τακτικές μάχης, χρήση drones και προσομοιωτές μάχης.
Τέλος, ο θεσμός της ενεργού εφεδρείας θα συνδυαστεί με την Εθνοφυλακή, ενισχύοντας την άμυνα σε παραμεθόριες περιοχές και την άμεση αντιμετώπιση απειλών, με παράλληλη ενοποίηση των Διευθύνσεων Επιστράτευσης και Εθνοφυλακής.
