«Η ώρα της κρίσης για την προσπάθεια αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής έφτασε», προειδοποίησε ο Σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο.

 

Σύμφωνα με τον διάσημο παρουσιαστή και φυσιοδίφη, «αναβάλουμε πράγματα χρόνο με το χρόνο. Όπως λέω, η νοτιοανατολική Αυστραλία φλέγεται γιατί οι θερμοκρασίες της Γης αυξάνονται». Τα σχόλια του Ατένμπορο έγιναν σε συνέντευξη στο BBC News καθώς ξεκινά φέτος μια ειδική κάλυψη του θέματος της κλιματικής αλλαγής. Κατά τον Ατένμπορο είναι «φανερή ανοησία» που πολιτικοί και σχολιαστές δηλώνουν ότι οι φωτιές δεν είχαν καμία σχέση με την υπερθέρμανση του πλανήτη. «Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι η ανθρώπινη δραστηριότητα βρίσκεται πίσω από την υπερθέρμανση του πλανήτη».

 

Τι εννοεί η «ώρα της κρίσης»;


Ο Ατένμπορο τονίζει το γεγονός ότι, ενώ οι επιστήμονες γίνονται όλο και πιο σαφείς σχετικά με την ανάγκη ταχείας αντίδρασης, ο ρυθμός των διεθνών διαπραγματεύσεων είναι αργός. Οι πιο πρόσφατες συνομιλίες, στη Μαδρίτη τον προηγούμενο μήνα, χαρακτηρίστηκαν ως απογοήτευση από τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, τη βρετανική κυβέρνηση και άλλους. Οι αποφάσεις σχετικά με βασικά ζητήματα αναβλήθηκαν και αρκετές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Αυστραλίας και της Βραζιλίας, κατηγορήθηκαν ότι προσπάθησαν να αποφύγουν τις δεσμεύσεις τους.

 

«Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι αυτό δεν είναι παιχνίδι», δήλωσε ο Σερ Ντέιβιντ. «Αυτό δεν είναι μόνο μια ευχάριστη, μικρή συζήτηση με επιχειρήματα που θα λήξει σε κάποιον συμβιβασμό. Είναι ένα επείγον πρόβλημα που πρέπει να λυθεί και, επιπλέον, ξέρουμε πώς να το κάνουμε. Αυτό είναι το παράδοξο... ότι αρνούμαστε να λάβουμε μέτρα που γνωρίζουμε ότι πρέπει να ληφθούν».

 

Ποια είναι αυτά τα βήματα;


Το 2018, η επιτροπή για την κλιματική επιστήμη των Ηνωμένων Εθνών παρουσίασε πώς ο κόσμος θα μπορούσε να έχει μια πιθανότητα να αποφύγει τις πιο επικίνδυνες αυξήσεις θερμοκρασίας στο μέλλον. Ανέφερε ότι οι εκπομπές αερίων που θερμαίνουν τον πλανήτη - από τους σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και τα εργοστάσια, τα οχήματα και τη γεωργία - θα πρέπει να μειωθούν κατά το ήμισυ σχεδόν μέχρι το 2030.


Αντ 'αυτού συμβαίνει το αντίθετο. Η απελευθέρωση των αερίων αυτών, αυξάνεται παρά μειώνεται και το διοξείδιο του άνθρακα, βρίσκεται πλέον στην ατμόσφαιρα σε επίπεδο πολύ μεγαλύτερο στην ανθρώπινη ιστορία. «Κάθε χρόνος που περνάει καθιστά τα βήματα όλο και πιο δύσκολα», λέει ο Ατένμπορο.

 

 

Το Ηνωμένο Βασίλειο φιλοξενεί φέτος το Νοέμβριο στη Γλασκώβη, μια κρίσιμη διάσκεψη κορυφής του ΟΗΕ, γνωστή ως COP26. Πριν από αυτή τη συγκέντρωση, οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο θα βρεθούν υπό πίεση για την ενίσχυση των στόχων τους για μείωση των εκπομπών. Αυτό συμβαίνει γιατί οι τρέχουσες υποσχέσεις τους δεν είναι αρκετά σημαντικές. Και αυτό ενώ θα μπορούσε να υπάρξει περαιτέρω αύξηση της παγκόσμιας μέσης θερμοκρασίας της τάξεως των 3 βαθμών Κελσίου μέχρι το τέλος του αιώνα, σε σύγκριση με τα προβιομηχανικά επίπεδα. Η τελευταία αξιολόγηση της Διακυβερνητικής Ομάδας του ΟΗΕ για την Αλλαγή του Κλίματος (IPCC) θέτει τους κινδύνους αυτούς τονίζοντας πως η άνοδος σε επίπεδα πάνω από 1,5 βαθμούς Κελσίου θα σήμαινε ότι οι παράκτιες πλημμύρες, οι καταιγίδες και οι ζημιές σε κοραλλιογενείς υφάλους θα γίνουν πιο έντονες. Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν ότι ο κόσμος έχει ήδη γίνει πιο ζεστός κατά ένα βαθμό.

 

 

Ο αφανισμός της άγριας ζωής

 

Ο φυσικός κόσμος και το αν μπορούμε να σταματήσουμε να τον βλάπτουμε είναι επίσης ένα ορόσημο για το 2020. Ενώ η προσοχή θα δοθεί περισσότερο στην αλλαγή του κλίματος, το 2020 θεωρείται επίσης δυνητικά σημαντικό για την αναχαίτιση της καταστροφής στα οικοσυστήματα.

 

Ο Σερ Ντέιβιντ εξηγεί γιατί αυτό έχει σημασία: «Στην πραγματικότητα εξαρτάται από τον φυσικό κόσμο η κάθε ανάσα αέρα που παίρνουμε και η κάθε μπουκιά φαγητού που τρώμε». Παγκόσμιοι ηγέτες καλούνται στην κινεζική πόλη Κουνμίνγκ για μια μεγάλη διάσκεψη για το πώς να προστατεύσουν τη φύση.

 

Μια έκθεση πέρυσι προειδοποίησε ότι πάνω από ένα εκατομμύριο είδη ζώων, εντόμων και φυτών απειλούνται με εξαφάνιση τις επόμενες δεκαετίες. Μια πιο πρόσφατη μελέτη διαπίστωσε ότι η ανάπτυξη των πόλεων, η αποψίλωση των δασών για καλλιέργεια και η αυξανόμενη ζήτηση για ψάρια είχαν μεταβάλει σημαντικά τα τρία τέταρτα της γης και περισσότερα από τα δύο τρίτα των ωκεανών.

 

Ένας από τους εμπλεκόμενους επιστήμονες, ο καθηγητής Άντι Πέρβις, του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας στο Λονδίνο, λέει ότι υπονομεύοντας σημαντικά ενδιαιτήματα, «σκίζουμε το δίχτυ ασφαλείας μας και καταστρέφουμε το περιβάλλον το οποίο έχουμε ανάγκη». Επισημαίνει την επίδραση όλων, από τη χρήση φοινικέλαιου σε επεξεργασμένα τρόφιμα και σαμπουάν μέχρι τις ανάγκες για παραγωγή γρήγορης μόδας.

 

Και ενώ η ανάγκη διατήρησης είναι κατανοητή σε πολλές ανεπτυγμένες χώρες, ο καθηγητής  λέει ότι «έχουμε εξάγει τις ζημίες σε χώρες που είναι πάρα πολύ φτωχές για να χειριστούν το περιβαλλοντικό κόστος αυτού που μας πωλούν». Η συγκέντρωση στο Κουνμίνγκ πραγματοποιείται τον Οκτώβριο, ένα μήνα πριν από τη διάσκεψη κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα στη Γλασκώβη, επιβεβαιώνοντας φέτος ότι είναι μια χρονιά κρίσιμη για τις σχέσεις μας με τον πλανήτη.