ΟΙ ΠΙΟ ΣΥΧΝΕΣ ιώσεις μπορεί να οδηγήσουν σε σοβαρές επιπλοκές, οι οποίες αφορούν πρωτίστως το καρδιαγγειακό σύστημα, όπως επισημαίνει ο καρδιολόγος Γιώργος Πλακογιαννάκης.
Οι πληθυσμιακές ομάδες που θεωρούνται πιο ευάλωτες για καρδιαγγειακή επιπλοκή μετά από μια γρίπη, πνευμονία ή Covid-19 περιλαμβάνουν τους ηλικιωμένους, όσους πάσχουν από χρόνια καρδιολογικά ή πνευμονολογικά νοσήματα, τους ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη ή νεφρική ανεπάρκεια, τα άτομα με κατεσταλμένο ανοσοποιητικό, τα μικρά παιδιά και τα βρέφη.
Μια φαινομενικά απλή ιογενής λοίμωξη μπορεί να οδηγήσει σε οξεία βρογχίτιδα ή πνευμονία, ιδιαίτερα σε άτομα με ευπαθές αναπνευστικό σύστημα, σε μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα, δηλαδή φλεγμονή στον καρδιακό μυ ή στο περίβλημα της καρδιάς, σε απορρύθμιση μιας χρόνιας καρδιοπάθειας (π.χ. εμφάνιση δύσπνοιας ή αρρυθμιών σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια), ακόμα και σε έμφραγμα του μυοκαρδίου, καθώς η έντονη φλεγμονή και η υποξία από μια βαριά λοίμωξη μπορεί να επιβαρύνουν σοβαρά την καρδιά. Επίσης μπορεί να καταγραφούν θρομβοεμβολικά επεισόδια (φλεβικές θρομβώσεις ή πνευμονική εμβολή), που συνδέονται με την αυξημένη φλεγμονώδη δραστηριότητα.
Προστασία
Η πρόληψη είναι το ισχυρότερο «όπλο» απέναντι στις ιογενείς λοιμώξεις και περιλαμβάνει τον εμβολιασμό. Συνιστάται ετήσιο εμβόλιο γρίπης για όλους, ειδικά για τις ευπαθείς ομάδες, εμβόλιο κατά της Covid-19, σύμφωνα με τις τρέχουσες οδηγίες (ηλικιωμένοι, ανοσοκατεσταλμένοι, έγκυες, ασθενείς με υποκείμενα νοσήματα και επαγγελματίες υγείας), και εμβόλιο κατά του πνευμονιόκοκκου για τους ηλικιωμένους και τα άτομα με χρόνια νοσήματα. Σημαντική είναι η τήρηση των συνηθειών υγιεινής και η χρήση μάσκας σε χώρους με συνωστισμό για τα άτομα υψηλού κινδύνου.
Σημάδι επιπλοκών
Οι περισσότερες ιώσεις εξελίσσονται ήπια και υποχωρούν. Ωστόσο, πρέπει να ανησυχήσουμε αν παρουσιαστούν: υψηλός πυρετός που δεν υποχωρεί, έντονη δύσπνοια ή πόνος στο στήθος, παρατεταμένη κόπωση μετά την ανάρρωση, αίσθημα ακανόνιστου ή πολύ γρήγορου σφυγμού. Τότε χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση, καθώς τα συμπτώματα αυτά μπορεί να είναι σημάδια καρδιολογικής ή πνευμονικής επιπλοκής. Γι’ αυτό σε άτομα υψηλού κινδύνου συνιστάται εμβολιασμός (εναντίον της γρίπης, του κορωνοϊού, όπου χρειάζεται και του RSV) και τακτικός καρδιολογικός έλεγχος.
Καρδιολόγος
Μια σοβαρή ιογενής λοίμωξη μπορεί να αφήσει σημαντικές επιπτώσεις στον οργανισμό, ανεξαρτήτως ηλικίας. Οι επιπλοκές μπορεί να είναι άμεσες (στην οξεία φάση) ή μακροχρόνιες και διαφέρουν ανάλογα με την ηλικία. Στα παιδιά μπορεί να παρουσιαστεί μυοκαρδίτιδα (φλεγμονή του καρδιακού μυός), που οδηγεί σε καρδιακή ανεπάρκεια και αρρυθμίες, αλλά και πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο (MIS-C), ιδιαίτερα μετά από Covid-19, αναπνευστικές επιπλοκές (βρογχίτιδες, πνευμονίες) και σπανιότερα νευρολογικές επιπλοκές (επιληπτικές κρίσεις, εγκεφαλίτιδα).
Οι έφηβοι εμφανίζουν παρόμοιες επιπλοκές με τα παιδιά, αλλά συχνότερα καρδιολογικές (μυοκαρδίτιδα μετά από ιογενή λοίμωξη), μακροχρόνια κόπωση και δυσανεξία στην άσκηση, και αυξημένο κίνδυνο αρρυθμιών μετά από λοίμωξη που επηρέασε την καρδιά.
Στους ενήλικες οι καρδιολογικές επιπλοκές περιλαμβάνουν μυοκαρδίτιδα, περικαρδίτιδα, απορρύθμιση υπάρχουσας καρδιοπάθειας, ακόμη και έμφραγμα μετά από βαριά πνευμονία (λόγω φλεγμονής και αυξημένου στρες στην καρδιά), πνευμονικές βλάβες (χρόνια βρογχίτιδα, μείωση της αναπνευστικής ικανότητας), αυξημένο κίνδυνο θρομβοεμβολικών επεισοδίων και μεταλοιμώδες σύνδρομο κόπωσης (π.χ. long Covid).
Μυοκαρδίτιδα
Η μυοκαρδίτιδα είναι φλεγμονή του μυοκαρδίου, συνήθως μετά από ιογενή λοίμωξη (π.χ. γρίπη, κορωνοϊός, άλλοι ιοί). Στους περισσότερους ασθενείς μπορεί να περάσει χωρίς σοβαρές συνέπειες, αλλά σε ένα ποσοστό (10-20%) αφήνει σημαντικά προβλήματα, τα οποία περιλαμβάνουν διατατική μυοκαρδιοπάθεια, στην οποία το μυοκάρδιο εξασθενεί και η καρδιά διαστέλλεται, χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια, με δύσπνοια, κόπωση και κατακράτηση υγρών, επιμένουσες αρρυθμίες, που αυξάνουν τον κίνδυνο αιφνίδιου καρδιακού θανάτου, και μείωση αντοχής. Όσοι πέρασαν μυοκαρδίτιδα χρειάζονται υπερηχογράφημα, Holter και ενίοτε μαγνητική καρδιάς για παρακολούθηση.
