Το φυσικό μεταλλικό νερό αναδεικνύεται ολοένα περισσότερο σε αντικείμενο επιστημονικής, διατροφικής, ακόμη και γευσιγνωστικής προσέγγισης, όπως επισημαίνει ο Κωνσταντίνος Κουσκούκης, καθηγητής Δερματολογίας, πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής. Η νέα τάση θέλει το νερό να γίνεται αντικείμενο ενός νέου διεθνούς προγράμματος Water Sommelier, με τη συμμετοχή της Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής, που μελετά τη φυσικοχημική ταυτότητα των φυσικών μεταλλικών νερών ως παραγόντων υγείας και διατροφής. Σύμφωνα με αυτήν τη νέα οπτική, το νερό αποτελεί έναν ενεργό διατροφικό παράγοντα, με επιδράσεις που εκτείνονται από τη ρύθμιση του μεταβολισμού και της οξεοβασικής ισορροπίας μέχρι την αθλητική απόδοση και την αποκατάσταση του οργανισμού, μετά από προβλήματα υγείας και κακώσεις.
Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Κωνσταντίνος Κουσκούκης, το ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο «πόσο νερό πίνουμε» αλλά «ποιο νερό πίνουμε» και «τι σημαίνει αυτό για τον οργανισμό μας». Τα ανόργανα στοιχεία που περιέχονται στο νερό, όπως το νάτριο, το ασβέστιο, το μαγνήσιο και τα διττανθρακικά άλατα, έχουν ουσιαστικό ρόλο στη λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού.
Το νερό αποτελεί έναν ενεργό διατροφικό παράγοντα, με επιδράσεις που εκτείνονται από τη ρύθμιση του μεταβολισμού και της οξεοβασικής ισορροπίας μέχρι την αθλητική απόδοση και την αποκατάσταση του οργανισμού, μετά από προβλήματα υγείας και κακώσεις.
Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικό υδάτινο πλούτο, πολλές αναγνωρισμένες πηγές φυσικού μεταλλικού και ιαματικού νερού, η λειτουργία των οποίων διέπεται από αυστηρό εθνικό και ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο, καθώς το νερό παύει να θεωρείται απλώς προϊόν μαζικής κατανάλωσης και μετατρέπεται σε αντικείμενο εξειδικευμένης γνώσης, διατροφικού ενδιαφέροντος και γευσιγνωσίας. Ωστόσο, παρά τον ιαματικό και υδάτινο πλούτο της, η πατρίδα μας απουσίαζε σχεδόν ολοκληρωτικά από τη διεθνή αυτή συζήτηση μέχρι πρόσφατα. Επιπλέον, αυτή η απουσία της Ελλάδας δεν είναι μόνο επιστημονική αλλά και πολιτισμική, οικονομική και γεωπολιτική. Σε μια περίοδο κατά την οποία το νερό αναδεικνύεται σε στρατηγικό πόρο και σε παράγοντα ποιότητας ζωής, η ανάδειξη του ελληνικού υδάτινου πλούτου αποκτά διαστάσεις που υπερβαίνουν κατά πολύ τη στενή έννοια της αγοράς των εμφιαλωμένων νερών.
Η νέα προσέγγιση της επιστήμης του νερού δεν αφορά μόνο τους ειδικούς αλλά και τα αρμόδια υπουργεία, τους επαγγελματίες υγείας, τους διατροφολόγους, τους παραγωγούς, τους φορείς των ιαματικών πηγών και τους ίδιους τους καταναλωτές. Το νερό δεν είναι απλώς ένα υγρό, είναι ένας φορέας ιστορίας, γεωλογίας, βιοχημείας και πολιτισμού. Μέσα σε αυτήν τη νέα διεθνή συγκυρία, η Ελλάδα –που διαθέτει όλα τα εφόδια– πρέπει να αποκτήσει τη θέση που της αναλογεί. Σε αυτή την κατεύθυνση εργάζεται η Ελληνική Ακαδημία Ιαματικής Ιατρικής καθιερώνοντας τον τομέα της γευσιγνωσίας νερού (water sommelier), στα πρότυπα της γευσιγνωσίας του κρασιού.
Συμπληρώματα διατροφής
Τα συμπληρώματα διατροφής, σε σκόνη, κάψουλα, διαλυόμενη κάψουλα, χάπι ή σταγόνες, καταναλώνονται –συνήθως με νερό– «στην υγειά μας». Το καλοκαίρι αποτελούν τον μυστικό μας σύμμαχο για καλύτερη υγεία, αποτοξίνωση του οργανισμού, αποβολή του στρες, περισσότερη ενέργεια, καλύτερο και ποιοτικότερο ύπνο και ευεξία. Ακριβώς επειδή οι καλοκαιρινές διακοπές αποτελούν περίοδο ψυχοπνευματικής χαλάρωσης και επαναφόρτισης –κάτι σαν το format που κάνουμε στον υπολογιστή μας για να δουλέψει καλύτερα–, η βοήθεια των συμπληρωμάτων διατροφής είναι εξαιρετικά πολύτιμη, καθώς οι βιταμίνες, τα μέταλλα και τα ιχνοστοιχεία που περιέχουν αποτελούν καταλύτες σε ιδιαίτερα σημαντικές βιοχημικές αντιδράσεις στα κύτταρα των ιστών μας.
Από όλες τις κατηγορίες των συμπληρωμάτων διατροφής, αυτά που είναι πιο πολύτιμα το καλοκαίρι είναι τα πρεβιοτικά, τα προβιοτικά και η βερβερίνη, που ενισχύουν το μικροβίωμα καθώς συμμετέχουν στην καλή γαστρεντερολογική λειτουργία και στην τόνωση του ανοσοποιητικού συστήματος, και όλες οι πολυβιταμίνες, οι οποίες περιέχουν το σύμπλεγμα Β και τα μικροθρεπτικά στοιχεία μαγνήσιο, μαγγάνιο, χρώμιο, ψευδάργυρο, που ενισχύουν το νευρικό σύστημα και την εγκεφαλική λειτουργία. Το καλοκαίρι αποτελεί ένα ιδανικό «παράθυρο» μέσα σε κάθε απαιτητική χρονιά για να αποβάλλουμε τα τοξικά στοιχεία και να επαναπρογραμματίσουμε τον τρόπο με τον οποίο σκεφτόμαστε. Είναι πιθανώς η μόνη εποχή του χρόνου που έχουμε τη δυνατότητα να το πράξουμε. Επιπλέον, μπορούμε να ωφεληθούμε από συμπληρώματα διατροφής με σίδηρο ή βιταμίνη C για περισσότερη ενέργεια και με εκχυλίσματα θεραπευτικών βοτάνων όπως η Aloe vera, η Echinacea, το Ginkgo biloba.
Τα συμπληρώματα διατροφής, όπως και τα πρωτεϊνούχα συμπληρώματα διατροφής, δεν μπορούν να υποκαταστήσουν το θρεπτικό φαγητό στις διακοπές, και για να δράσουν καλύτερα χρειάζονται μια γενικότερη κουλτούρα υγιεινής διατροφής και ζωής. Άρα φροντίζουμε να περιορίσουμε το αλκοόλ, αποφεύγουμε το κάπνισμα και περιορίζουμε τα άσκοπα ξενύχτια, γιατί, παρότι θα θέλαμε να μην ισχύει κάτι τέτοιο, ο αληθινά επανορθωτικός ύπνος είναι ο ύπνος των βραδινών ωρών και όχι ο ύπνος του ξενύχτη.
Επίσης, στις διακοπές μπορούμε να επωφεληθούμε και από την ιδιαίτερα ευεργετική συνήθεια της μεσημεριανής σιέστας, που σύμφωνα με πληθώρα μελετών –όπως του Πανεπιστημίου Κουίνσλαντ της Αυστραλίας– αποτελεί ελιξίριο μακροζωίας. Για το τέλος αφήσαμε το πιο εντυπωσιακό εύρημα της διάρκειας σχεδόν 90 ετών μελέτης του πανεπιστημίου Χάρβαρντ των ΗΠΑ, που αποδεικνύει ότι το μεγαλύτερο ελιξίριο μακροζωίας είναι η κοινωνικοποίηση και η καλή παρέα με φίλους. Αυτό είναι το μυστικό της ευτυχίας και της μακροημέρευσης. Γι’ αυτό λοιπόν το καλοκαίρι βουτάμε στη θάλασσα και κάνουμε μακρινούς περιπάτους και βόλτες στα παραθαλάσσια ταβερνάκια και μπαράκια, παρέα με φίλους.
Ο Κωνσταντίνος Κουσκούκης είναι καθηγητής Δερματολογίας, πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής.
