Εκτός από τις -κυριολεκτικά- «εξωγήινες» νέες εμπειρίες που αποκομίζουν οι αστροναύτες που ταξιδεύουν στο Διάστημα, υπάρχουν και κάποιες κοινές που ενδέχεται να τους «προσγειώσουν» απότομα στη Γη. Όπως; Πέτρες στα νεφρά.
Σύμφωνα με τη NASA, πέτρες στα νεφρά έχουν δηλωθεί πάνω από 30 φορές από αστροναύτες, άμα τη επιστροφή τους στη Γη. Τώρα, οι επιστήμονες αρχίζουν να διερευνούν το γιατί τα διαστημικά ταξίδια συνδέονται με την ιδιαζόντως επώδυνη αυτή κατάσταση.
«Ο πόνος που νιώθεις όταν έχεις πέτρα στα νεφρά, είναι ο χειρότερος πόνος που μπορείς να βιώσεις» εξηγεί ο δρ. Στίβεν Γουόλς, κλινικός λέκτορας και επίτιμος σύμβουλος νεφρολογίας στο πανεπιστήμιο του Λονδίνου, που συμμετέχει στην έρευνα.
«Υπάρχει ένας κοσμοναύτης που έπαθε κολικό νεφρού ενώ βρισκόταν σε τροχιά και χρειάστηκε σχεδόν να τον βγάλουν από την τροχιά λόγω της πέτρας στα νεφρά» προσθέτει.
Αυτό που είναι ήδη γνωστό, είναι πως ο χρόνος σε συνθήκες μικροβαρύτητας συνδέεται με μείωση της οστικής πυκνότητας: Η απώλεια ασβεστίου προσφέρει μια πιθανή εξήγηση για τη συγκέντρωση μεταλλικών στοιχείων και τη δημιουργία πετρών στους αστροναύτες. Άλλη μια πιθανή αιτία είναι η αφυδάτωση.
Ωστόσο, το νέο ερευνητικό πρότζεκτ φιλοδοξεί να εξετάσει ενδελεχέστερα τους μηχανισμούς αυτούς.
Η ομάδα παρακολούθησε τα νεφρά δέκα ποντικιών που βρέθηκαν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό στα τέλη του 2020, κι άλλων είκοσι που εκτέθηκαν σε γαλαξιακή κοσμική ακτινοβολία σε εργαστήρια στη Γη κι έπειτα τα υπέβαλε σε συγκρίσεις.
Παρότι η έρευνα δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί, η ομάδα υποστηρίζει πως υπάρχουν πρώιμες ενδείξεις πως η κοσμική ακτινοβολία -που περιλαμβάνει ακτινοβολία γάμμα καθώς και σωματίδια υψηλής ενέργειας- ίσως προκαλεί βλάβη στο DNA των νεφρών, επηρεάζοντας επίσης τη μεταφορά και τον μεταβολισμό λιπών.
Οι ερευνητές ανέφεραν πως υπήρξαν ακόμη και δείγματα αλλαγών σε πρωτεΐνες γύρω από νεφρικά κύτταρα, που υποδηλώνουν ενδεχόμενη προσαρμογή ή βλάβη οργάνων.
Επιπλέον, τα ποντίκια που εκτέθηκαν σε κοσμική ακτινοβολία είχαν χαμηλότερα επίπεδα πρωτεΐνών για τη μεταφορά ιόντων. Ενώ τα ευρήματα υπέδειξαν και βλάβη στα μιτοχόνδρια.
«Όταν τα πλησιέστερα σωληνοειδή κύτταρα καταρρέουν, προκαλείται νεφρική ανεπάρκεια. Μπορεί να καταφέρεις να πας στον Άρη, αλλά συστήνουμε αιμοκάθαρση στην επιστροφή» ανέφερε ο Γουόλς.
Ανάλογη σειρά αποτελεσμάτων διαπιστώθηκε και στα ποντίκια που είχαν παραμείνει στον ΔΔΣ.
«Αυτό μου προκαλεί έκπληξη» ανέφερε ο δρ. Κιθ Σιου, ερευνητής και ειδικός νεφρολόγος στο UCL, καθώς όπως είπε, τα ποντίκια που εκτέθηκαν σε ακτινοβολία στο εργαστήριο, δέχτηκαν δόση που αντιστοιχεί σε ταξίδι 1,5 χρόνου στον Άρη. Εκείνα που ταξίδεψαν στο διάστημα, παρέμειναν στον ΔΔΣ μόλις για ένα μήνα.
Σύμφωνα με τον Σιου, η ομάδα θεωρεί πως είναι πιθανό το περιβάλλον μικροβαρύτητας να εντείνει τις συνέπειες της ακτινοβολίας - παρότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να διαπιστωθεί κάτι τέτοιο.
Ο ίδιος πρόσθεσε πως η έρευνα αυτή ίσως αποδειχτεί χρήσιμη όχι μόνο για τους αστροναύτες.
«Καταγράφουμε άνοδο κάθε χρόνο σε περιστατικά με πέτρες στα νεφρά και στη Γη» σημειώνει, προσθέτοντας πως η καλύτερη αναγνώριση τού πώς και γιατί σχηματίζονται, ίσως συμβάλλει στην καλύτερη αντιμετώπισή τους.
Με πληροφορίες από Guardian
