Ο Τζον Μπαλντεσάρι, ο πολυσχιδής και πρωτοπόρος εικαστικός που, μεταξύ άλλων, ανέδειξε το Λος Άντζελες σε παγκόσμια πρωτεύουσα της τέχνης, πέθανε την Πέμπτη σε ηλικία 88 χρόνων.

 

Τον θάνατό του, στο σπίτι του στην παραθαλάσσια συνοικία Βένις του Λος Άντζελες, επιβεβαίωσε η Virginia Gatelein, διευθύντρια του ατελιέ του και πρόεδρος του ιδρύματός του - χωρίς πάντως να δώσει περαιτέρω πληροφορίες για την αιτία θανάτου του.


Θεωρείτο από τις ηγετικές μορφές του κινήματος της Εννοιολογίας (Conceptualism). Πρωτοπόρησε με ένα δημιουργικό στιλ όπου έδωσε έμφαση στις ιδέες έναντι των εικόνων. Αμφισβήτησε με το έργο του την παραδοσιακή αντίληψη τού τι θεωρείται υψηλή τέχνη και πέρασε δεκαετίες συλλογισμών και αναθεωρήσεων για το τι μπορεί και τι πρέπει να κάνει η τέχνη.

 

Τζον Μπαλντεσάρι: Πέθανε ο πρωτοπόρος εικαστικός που σφράγισε με το χιούμορ του την Εννοιολογική Τέχνη
H "Τρομπέτα του Μπετόβεν" του Baldessari στο Fundació Joan Miró στη Βαρκελώνη.

 

Ο Μπαλντεσάρι ξεκίνησε ως ζωγράφος ημι - αφηρημένης τέχνης τη δεκαετία του '50, ωστόσο ματαιωμένος από την ίδια την τέχνη του, αλλά και την ίδια την έννοια της χειροτεχνίας, αποφάσισε το 1970 να αποτεφρώσει όλα του τα έργα κρατώντας τις στάχτες τους.

 

Είχε ασχοληθεί με κάθε μορφή και μέσο τέχνης, από την παραδοσιακή ζωγραφική και γλυπτική έως το φιλμ, τη φωτογραφία, εκτυπώσεις, εγκαταστάσεις τέχνης, ζωγραφική κειμένου.

 

Κι ενώ η πρώιμη εννοιολογική τέχνη έτεινε να είναι ψυχρά εγκεφαλική, ο Μπαλντεσάρι τη «μπόλιασε» με μία διασκεδαστική αίσθηση του χιούμορ. «Επιστράτευσε ένα είδος Νταντά ειρωνίας και κάποιες 'πιτσιλιές' πολύχρωμης ποπ αρτ για να διασώσει την εννοιολογική τέχνη από την ίδια της τη σοβαρότητα» αναφέρουν χαρακτηριστικά οι New York Times.

 

Τζον Μπαλντεσάρι: Πέθανε ο πρωτοπόρος εικαστικός που σφράγισε με το χιούμορ του την Εννοιολογική Τέχνη
Ο Μπαλντεσάρι κάθεται πάνω στον καναπέ σε σχήμα αυτιού που ο ίδιος δημιούργησε. Είχε μετατρέψει ολόκληρη τη Μπαουχάουζ βίλα του σε έργο τέχνης εν είδει «ολοκληρωμένης εγκατάστασης» - EPA

 

Παράλληλα, ο Μπαλντεσάρι βοήθησε, μέσω της διδασκαλίας - κυρίως στο Ινστιτούτο Τεχνών της Καλιφόρνιας από το 1970 έως το 1988 και το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας από το 1996 έως το 2005 - να αναδειχτεί το Λος Άντζελες ως μία Μέκκα της παγκόσμιας τέχνης.

 

Στις συχνές ερωτήσεις των δημοσιογράφων από πού εμπνέεται τις ιδέες του, συχνά επικαλείτο την ίδια την ιστορία της τέχνης. Ήταν θαυμαστής της, άλλωστε, σε κάθε περίοδο της ιστορίας της. Είχε ονομάσει, μάλιστα, τα σκυλιά του Γκόγια και Τζόττο. Σε συνέντευξή του στους New York Times, το 2016, είχε εκφράσει τη φαντασίωσή του για μία παράλληλη ζωή στην οποία θα γινόταν ιστορικός και θα αποκαλείτο δόκτωρ Μπαλντεσάρι, προσθέτοντας με νόημα «Πιστεύω πως η τέχνη προέρχεται από την τέχνη».

 

Με πληροφορίες από New York Times/Artnews


 

ΒΟΝUS

Ένα φιλμάκι για τη ζωή του, σε σπικάζ του Τομ Γουέιτς