Τι βλέπει ο Κολοκοτρώνης ατενίζοντας το μέλλον;

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO
0

Ένα τυπικό καφενείo ελληνικής επαρχίας, όπως το έχουμε οι περισσότεροι στο μυαλό μας. Έπιπλα παλιοκαιρισμένα. Στο κέντρο καίει μια μαντεμένια σόμπα και στο τζάμι κρέμεται ένα φθαρμένο πορτρέτο του Κολοκοτρωνη. Ένα τσαρούχι και κάποια γοβάκια πεταμένα σε μια άκρη, ένας χάρτης να χτίζει προσδοκίες, στολές που δημιουργούν αυτόματους συνειρμούς και βήματα συγχρονισμένα που πατούν με πυγμή στο χθες. Ατμόσφαιρα που μυρίζει φθορά, εγκατάλειψη και θλίψη αποτέλεσμα μιας γνώριμης απαξίωσης.

Οι πρωταγωνιστές, όμως, δεν συμμερίζονται την παρακμή. Τα σώματα τους «διατυπώνουν» την ειλημμένη απόφαση, οι φωνές τους απαιτούν ξεσηκωμό, η ύπαρξή τους είναι έτοιμη να περάσει στην αιωνιότητα.

     

Το σκηνικό μοιάζει με μισοτελειωμένος πίνακας ζωγραφικής πάνω στον οποίο το σήφμερα θα επιχειρήσει να συναντήσει το παρελθόν. Ο Κολοκοτρώνης, ο Μπότσαρης, ο Κιουταχής, οι Σουλιώτες, ο Μαυροκορδάτος, ο Καραϊσκάκης, η μάχη του Πέτα, η πολιορκία του Μεσολογγίου, ο Μαυροκορδάτος, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις, οι ιστορικές τοποθεσίες, οι στίχοι του Σολωμού, η περηφάνια για τους θριαμβευτές, ο θρήνος για όσους θυσιάστηκαν, η συμβολή των γυναικών μπαινοβγαίνουν με καταιγιστικό τρόπο στο καφενείο και τη μνήμη μας.

Όλα ζητούν απελευθέρωση, αλλά το σύνθημα θα το δώσουν οι δύο στρατηγοί: ο Μιχάηλ Μαρμαρινός που περιφέρεται με τσαρούχια και μάσκα που γράφει «I love Greece» κι ο Ακύλλας Καραζήσης που φορά μπλε φέσι και μπλε κάπα. Από το ταμπλό λείπουν μόνο οι ζωντανοί συμμετέχοντες, δηλαδή οι θεατές, αλλά αυτή η απώλεια, που χρωστάμε στην πανδημία, θα είναι μια προσωρινή συνθήκη.

Σε αυτό το χάνι, σε αυτό τον χώρο μνήμης και συγκέντρωσης όπου μια τζαμαρία σχεδόν σε όλο το μήκος της σκηνής διαχωρίζει το χθες με το σήμερα, την ανάμνηση από την φαντασία, τους νεκρούς από τους ζωντανούς, έξι κάμερες καταγράφουν την κινηματογραφική εκδοχή του έργου.

       

Το τσουνάμι του κορωνοϊού δυστυχώς σάρωσε μία από τις πλέον αναμενόμενες παραγωγές/αναθέσεις της Εναλλακτικής Σκηνής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στους δύο σκηνοθέτες. Ο Μιχάηλ Μαρμαρινός και ο Ακύλλας Καραζήσης φιλοδοξούσαν να προσθέσουν τις ανησυχίες τους στην καλλιτεχνική ζύμωση γύρω από το σύγχρονο και διαχρονικό νόημα της επετείου του 1821, αλλά τελικά θα χρειαστεί να περιμένουμε για να δούμε ζωντανά την παράσταση με τον παιγνιώδη τίτλο: «Ο Κολοκοτρώνης ατενίζει το μέλλον. Γυναίκες προετοιμάζονται για την επανάσταση κι εγώ, κάτι θα σκέφτομαι».

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Ωστόσο, εκεί στα μέσα Μαρτίου η παράσταση κινηματογραφήθηκε κι έτσι άμεσα (από τις 18 Ιουνίου έως τις 18 Ιουλίου) θα μπορούμε να την παρακολουθήσουμε διαδικτυακά στην GNO TV. Μαζί με τους δύο σκηνοθέτες και το ποληπληθές συνεργείο κινηματογράφησης, πήραμε θέση κι εμείς πίσω από τις κάμερες για να δούμε επιτέλους πώς είναι να σκηνοθετεί κανείς τη θεατρική εικόνα; Πώς κινηματογραφηθήκαν όλες αυτές οι παραστάσεις που κράτησαν ζωντανή τη σχέση μας με την τέχνη εδώ κι ενάμιση χρόνο; Πώς μεταβολίζεται το αφήγημα μέσα από την κάμερα; Και πόσο εύκολο είναι να κατευθύνεις το μάτι του θεατή από το σπίτι πάνω σε μια θεατρική σκηνή;

   

«Δεν υπάρχει απεικονιστική μεταφορά, ο ηρωισμός εδώ συμβαίνει μέσα στο κεφάλι του θεατή, μέσα από την σύνδεση των επιμέρους γεγονότων. Πιστεύω βαθιά ότι την Ελληνική Επανάσταση και ιστορία δεν τις ξέρουμε διότι έχει συνειδητά ή βλακωδώς αποκρυφτεί από την επίσημη αφήγηση της ιστορίας. Κάνοντας ζουμ στην ιστορία βλέπει κανείς την αντίφαση των γεγονότων. Η ιστορία λάμπει μέσα από τις αντιφάσεις και όχι από τη μεγαλοποιημένη εικόνα, όπως παραδίδεται στους απογόνους από την ιδεολογική καθαρότητα των αποφάσεων. Από αυτό που με μία λέξη ονομάζουμε εθνικό αφήγημα» λέει ο Μιχάηλ Μαρμαρινός.

Χωρίς τη μυθοπλαστική ελευθερία παλαιότερων παραστάσεών του (όπως η «Mεταπολίτευση», για παράδειγμα), χωρίς να μπορεί να αυθαιρετήσει πολύ σχετικά με τα ιστορικά γεγονότα, αλλά με ολοφάνερη διάθεση να αμφισβητήσει και γιατί όχι να συγκρουστεί με το εθνικό αφήγημα, ο Μιχάηλ Μαρμαρινός γέμισε τη σκηνή της Εναλλακτικής Σκηνής της ΕΛΣ με θραύσματα ιστορίας, απενοχοποιημένες μαρτυρίες και «φέτες ζωής» που έρχονται από το χθες και εκπροσωπούνται στο σκηνικό παρόν.

Σε αυτό το χάνι, σε αυτό τον χώρο μνήμης και συγκέντρωσης όπου μια τζαμαρία σχεδόν σε όλο το μήκος της σκηνής διαχωρίζει το χθες με το σήμερα, την ανάμνηση από την φαντασία, τους νεκρούς από τους ζωντανούς, έξι κάμερες καταγράφουν την κινηματογραφική εκδοχή του έργου.

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Οι μισές θέσεις της Εναλλακτικής είναι μαζεμένες ώστε η αίθουσα να παραδοθεί στα γυρίσματα, τα μικρόφωνα είναι παντού, στο πίσω μέρος είναι κρεμασμένα τα δεκάδες παραδοσιακά κοστούμια, στο πλάι βρίσκεται ένα γραφείο με βιβλία, γκραβούρες και σημειώσεις με ιστορικές αναφορές, ενώ τα μόνιτορ είναι το σημείο όπου σπεύδουν όλοι για διορθώσεις μετά τα περάσματα των σκηνών. Κάτι σαν θεατρικό VAR που θα κρίνει αν ξεκίνησε στον σωστό χρόνο η αφήγηση και το τραγούδι (τις μουσικές συνέθεσε ο Αντώνης Ανισέγκο), αν ο χορός τήρησε τις αποστάσεις, αν τα πρόσωπα και τα σώματα έχουν απαθανατιστεί από τις σωστές γωνίες, ποιο πλάνο θα βγει με σταθερή κάμερα και ποιο χρειάζεται κινούμενη και ανθρώπινο χέρι.

Η παραγωγή των Μιχαήλ Μαρμαρινού και Ακύλλα Καραζήση επιδιώκει, μέσα από μια θεατρική γλώσσα και χρησιμοποιώντας με ιδιαίτερο τρόπο εικόνα και ήχο, να προσεγγίσει την Ελληνική Επανάσταση ως ένα πολυσχιδές πεδίο διαρκούς κριτικής και αυτοκριτικής και να προτείνει μια σκηνική ανάγνωση που διαπραγματεύεται το θέμα με παιγνιώδη, ποιητικό αλλά και ιστορικά τεκμηριωμένο τρόπο.

Έρχονται, λοιπόν, έτοιμοι να συγκρουστούν με το εθνικό αφήγημα;  

«Ας πούμε ότι μένουμε έκθαμβοι απέναντι στα γεγονότα της ιστορίας και αυτή την έκπληξη τη μοιραζόμαστε με το κοινό. Είναι σαν να μην τολμάμε να αντικρίσουμε ο,τι στο πέρασμα των χρόνων μπήκε κάτω από το χαλί. Τίποτα από όσα αναφέρουμε δεν είναι αυθαίρετο. Το πόσο είμαστε έτοιμοι να τα δεχτούμε είναι άλλο ζήτημα. Προφανώς και δεν παραδίδουμε μάθημα ιστορίας. Όπως και στο αρχαίο δράμα, έτσι κι εδώ η παράδοση είναι έμμεση, υποδόρια και τη δίνουν τα γεγονότα. Εμείς είμαστε εδώ, ζουμάρουμε στα γεγονότα και κυρίως τολμάμε να πούμε πράγματα που δεν έχουμε παραδεχτεί ποτέ. Η ιστορία κερδίζεται όταν την αντικρίζει κάνεις με γενναιότητα, χωρίς καμία διάθεση ηρωοποίησης και ωραιοποίησης. Τότε μόνο μας αποκαλύπτεται πραγματικά, με όλες τις αντιφάσεις, που ενδεχομένως όταν τις δούμε για πρώτη φορά δεν χωράνε καν στο μυαλό μας».

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO
Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Έτσι, όταν η μουσική ξεκινά, οι ήρωες, άλλοτε σε κυκλικούς χορούς, σαν διονυσιακό δρώμενο, άλλοτε σε ζευγάρια, μεταφέρουν στη σκηνή βιώματα πεθαμένων, επιμέρους ιστορίες, συνομιλίες με ήρωες, λεπτομέρειες από τις κορυφαίες στιγμές αυτής της παράλογης Επανάστασης.

«Ο ξεσηκωμός των Ελλήνων ήταν όντως μία πράξη παράλογη, αν σκεφτείς τα δεδομένα της εποχής. Αυτό αποδεικνύει ότι στη ζωή δεν δικαιώνονται μόνο τα λογικά, αλλά πολύ συχνά και τα παράλογα. Πόσο μάλλον στην τέχνη. Υπό αυτή την έννοια θα έλεγα ότι η Επανάσταση συγγενεύει περισσότερο με καλλιτεχνικό γεγονός παρά με λογικό».

     

Τελικά ο Κολοκοτρώνης τι βλέπει ατενίζοντας το μέλλον;

«Βλέπει ό,τι και ο καθένας από μας. Η παράσταση έχει ίχνη ζωγραφικής ή αλλιώς θυμίζει ημιτελή ανολοκλήρωτο πίνακα, την ολοκλήρωση του οποίου καλείται να επιτελέσει ο θεατής. Ένας πίνακας σού επιτρέπει να φανταστείς την εικόνα και να επικοινωνήσεις με μία στιγμή με την οποία δυστυχώς δεν έχεις καμία σχέση».

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Κι εμείς, ως λαός, τι δεν έχουμε κάνει 200 χρόνια μετά την Επανάσταση;

«Την επανάσταση θα τη γιορτάζουμε κάθε χρόνο ανήμπορα. Είναι αυτό που λέμε συνεχώς ότι θα έχουμε απ’ αυτήν ρέστα διότι κανείς ποτέ δεν θα ικανοποιείται από αυτήν τη γιορτή. Αν υπάρχει μια ευκαιρία που μας δίνει αυτή η επέτειος, είναι να αντικρίσουμε κατάματα την ιστορία γιατί το ηρωικό κρύβεται στην αλήθεια του. Και πιστεύω ότι κανείς θα συγκινηθεί ακόμα περισσότερο όταν καταρρίψει τις βουάλ κουρτίνες του μυθικού ηρωισμού και αντικρίσει τον πραγματικό. Αυτό παραθέτουμε: αληθινή ιστορία μέσα από ένα βλέμμα θαρραλέο και τίμιο».

Σύμφωνοι. Αλλά μπορεί αυτό το βλέμμα, η ενέργεια, το ταξίδι στο χρόνο, η απενοχοποίηση, η περηφάνια να μας ηλεκτρίσει μόνο μέσα από την οθόνη; «Δεν είναι άδικο να μη νιώσουν όλοι από κοντά και ζωντανά αυτό το άγγιγμα της ιστορίας που έζησα εγώ όλη μέρα στο γύρισμα;» τον ρωτάω καθώς χωριζόμαστε έξω από την αίθουσα της Εναλλακτικής Σκηνής. «Κι εγώ κάτι –τέτοιο– σκέφτομαι», μου απαντά και μου κλείνει το μάτι, σαν να μου εξηγεί την τρίτη φράση του τίτλου και να ανανεώνουμε το ραντεβού μας για το φθινόπωρο στις αίθουσες.

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Μαρμαρινός- Κολοκοτρώνης Facebook Twitter
Φωτ.: Πάρις Ταβιτιάν/LIFO

Ο Κολοκοτρώνης ατενίζει το μέλλον. Γυναίκες προετοιμάζονται για την επανάσταση κι εγώ, κάτι θα σκέφτομαι 

Πρώτη παρουσίαση / Ανάθεση της Εναλλακτικής Σκηνής της ΕΛΣ

Στο πλαίσιο του εορτασμού των 200 ετών από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης 

Στο nationalopera.gr/GNOTV από τις 18 Ιουνίου έως τις 18 Ιουλίου 2021 

Εισιτήρια των 5 ευρώ προπωλούνται στην ticket services & στα public

Συντελεστές

Σκηνοθεσία, δραματουργία: Μιχαήλ Μαρμαρινός, Ακύλλας Καραζήσης 

Μουσική: Αντώνης Ανισέγκος 

Σκηνικό: Κέννυ ΜακΛέλλαν

Κοστούμια: Κάτριν Κρούμπαϊν

Σχεδιασμός φωτισμών: Αλέκος Αναστασίου

Ερμηνεύουν: Λάμπρος Γραμματικός, Ακύλλας Καραζήσης, Ευαγγελία Καρακατσάνη, Έκτορας Λυγίζος, Ηλέκτρα Νικολούζου, Μάριος Σαραντίδης, Μαρία Σκουλά

Guest: Μιχαήλ Μαρμαρινός

Συμμετέχει η Μαίρη Καραζήση

Πιάνο, ηλεκτρονικά: Αντώνης Ανισέγκος

Θέατρο
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ακύλλας Καραζήσης

Θέατρο / Ακύλλας Καραζήσης: «Υπάρχει παντού ο Έλληνας άντρας που βλέπει τη γυναίκα σαν υποψήφιο θύμα»

Ο ηθοποιός και συν-σκηνοθέτης της παράστασης της Εναλλακτικής Σκηνής της Λυρικής, «Ο Κολοκοτρώνης ατενίζει το μέλλον. Γυναίκες προετοιμάζονται για την Επανάσταση. Κι εγώ κάτι θα σκέφτομαι», τοποθετείται με θάρρος σχετικά τον διαχωρισμό της θέσης του από τη στήριξη της υπουργού Πολιτισμού και μιλά για την κουλτούρα της ελευθερίας της άποψης.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Μιχαήλ Μαρμαρινός: «Η Ελευσίνα είναι ανεξήγητη, γοητευτική, ένα ζωντανό μνημείο που χρειάζεται ανάδειξη»

Αθήνα / Μιχαήλ Μαρμαρινός: «Η Ελευσίνα είναι ανεξήγητη, γοητευτική, ένα ζωντανό μνημείο που χρειάζεται ανάδειξη»

Στην πρώτη του συνέντευξη από τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή της διοργάνωσης «Ελευσίνα 2021 - Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης 2021», ο Μιχαήλ Μαρμαρινός εξηγεί σε ποιους άξονες θα κινηθεί για να σώσει την κατάσταση και ποιον ρόλο θα διαδραματίσει πιθανά ο Γιώργος Λούκος.
ΜΑΤΟΥΛΑ ΚΟΥΣΤΕΝΗ
Γιώργος Κουμεντάκης

Οι Αθηναίοι / Γιώργος Κουμεντάκης: «Έχω μεγάλη ανεκτικότητα και στο ωραίο και στο άσχημο»

Ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στη συνέντευξη της ζωής του, μιλά για τα παιδικά του χρόνια στην Κρήτη, τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, τη νέα εποχή της Λυρικής και όλα όσα τον απασχολούν σήμερα.
M. HULOT
Ελευσίνα 2023: «Πολιτισμός, Άνθρωπος, Πόλη, Περιβάλλον» οι 4 στόχοι της διοργάνωσης

Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης / Ελευσίνα 2023: «Πολιτισμός, Άνθρωπος, Πόλη, Περιβάλλον» οι 4 στόχοι της διοργάνωσης

Ο καλλιτεχνικός διευθυντής του «2023 ELΕVSIS - Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης», Μιχαήλ Μαρμαρινός, παρουσίασε τους στρατηγικούς άξονες στους οποίους θα κινηθεί η πολύπαθη διοργάνωση, απευθύνοντας δημόσιο κάλεσμα σε καλλιτέχνες από κάθε γωνιά του πλανήτη να πάρουν μέρος στα σύγχρονα «Ελευσίνια μυστήρια».
ΜΑΤΟΥΛΑ ΚΟΥΣΤΕΝΗ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

CHECK Βασίλης Παπαβασιλείου: «Το θέατρο είναι το στοίχημα της συνάντησης του ανθρώπου με τη συνείδησή του»

Θέατρο / Βασίλης Παπαβασιλείου: «Όλοι χρειαζόμαστε κάτι που να μας υπερβαίνει, μια ιδέα, έναν σκοπό, ένα πρόσωπο»

Μια χειμαρρώδης συζήτηση περί θεάτρου, πόλεως, δημοκρατίας, «γελοιοκρατίας», έξεων, υπερβάσεων, υπαρξιακών και άλλων ανθρώπινων συνθηκών με τον σκηνοθέτη της «Ελένης» του Ευριπίδη, της παράστασης του ΚΘΒΕ, λίγο πριν ανέβει στην Επίδαυρο (12-13/8).
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
«Φάκελος Βάνκαου» στη Μικρή Επίδαυρο: Άνθρωπος, ζωή, μετά

Θέατρο / «Φάκελος Βάνκαου» στη Μικρή Επίδαυρο: Άνθρωπος, ζωή, μετά

Λίγο πριν από την πρεμιέρα στις 5 και 6 Αυγούστου στη Μικρή Επίδαυρο, οι έξι ηθοποιοί της παράστασης «Φάκελος Βάνκαου» του Σύλλα Τζουμέρκα, σε κείμενο του Ηλία Μαγκλίνη, διασχίζουν την πόλη με τα κοστούμια της Μάρλι Αλειφέρη.
THE LIFO TEAM
ΔΕΥΤΕΡΑ 01/08 - ΘΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕΙ ΣΕ ΛΙΓΟ-Τι κάνει την όπερα «Τόσκα» του Τζάκομο Πουτσίνι να παραμένει τόσο δημοφιλής;

The Review / Τι κάνει την όπερα «Τόσκα» του Πουτσίνι τόσο δημοφιλή;

Ο Χρήστος Παρίδης συζητάει με τη δημοσιογράφο Αργυρώ Μποζώνη για την παράσταση της όπερας «Τόσκα» που παρουσιάστηκε στο Ηρώδειο από την Εθνική Λυρική Σκηνή, κλείνοντας το Φεστιβάλ Αθηνών 2022.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
«Τουρνέ» του Ευριπίδη Λασκαρίδη: Αυτό το Παρασκευοσάββατο η Μικρή Επίδαυρος θα σειστεί από τα γέλια

Θέατρο / «Τουρνέ» του Ευριπίδη Λασκαρίδη: Ένας ξεκαρδιστικός φόρος τιμής στη θεατρική μας κληρονομιά

Στο νέο του έργο, που παρουσιάζεται σήμερα και αύριο στη Μικρή Επίδαυρο, ο ιδιοφυής καλλιτέχνης εντάσσει για πρώτη φορά τον λόγο στην καλλιτεχνική του γλώσσα, σχολιάζοντας μοναδικά τη θεατρική μας κληρονομιά – και τη θεατρική μας παράνοια.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΙΑΚΟΣΑΒΒΑΣ

σχόλια

Δεν υπάρχει δυνατότητα σχολιασμού

ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

THE GOOD LIFO ΔΗΜΟΦΙΛΗ