Το κάλεσμα είχε οριστεί για τη 1, σήμερα, Παρασκευή, στο Θέατρο Σφενδόνη, με αποδέκτη όλους όσοι θεωρούν ότι το βελγο-φλαμανδοκεντρικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, όπως ανακοινώθηκε από τον νέο του διευθυντή, Γιαν Φαμπρ, τους θίγει και τους στερεί την ευκαιρία να εκφραστούν και να εργαστούν σε αυτόν το θεσμό. Παράλληλα, απευθυνόταν στον ίδιο τον κ. Φαμπρ και στον υπουργό Πολιτισμού κ. Αριστείδη Μπαλτά, ζητώντας τους να έρθουν να συζητήσουν με τους καλλιτέχνες για το θέμα που προέκυψε μετά την ανακοίνωση του προγράμματος ή, για να είμαστε ακριβείς, των προθέσεων του «επιμελητή», όπως προτίμησε να αυτοπροσδιοριστεί ο Φαμπρ.
Το θέατρο Σφενδόνη γέμισε από κόσμο κυρίως του θεάτρου. Στην πραγματικότητα, ήταν εκεί «όλο το ελληνικό θέατρο», όπως θα λέγαμε. Σε μικρότερο ποσοστό ήταν και κάποιοι μουσικοί, σκηνογράφοι, εκπρόσωποι από τον χορό και τον εικαστικό χώρο ελάχιστοι. Δεν θα χαρακτηρίζαμε «θυελλώδη» τη συζήτηση. Αντιθέτως, ήταν μια καθόλα οργανωμένη και κόσμια συνέλευση, κυρίως χάρη στον δυναμικό συντονισμό του Αργύρη Ξάφη. Κατέγραψε εγκαίρως όλους όσοι ήθελαν να μιλήσουν και ορίστηκε ανώτερο όριο ομιλίας τα 3 λεπτά. Και το σεβάστηκαν όλοι, περίπου! Χωρίς αντεγκλήσεις και τσακωμούς, εκτός από μία σύντομη διένεξη που δημιουργήθηκε με τον Λιβαθινό.
Πολύ σύντομα, στην τέταρτη μόλις παρέμβαση, ο ηθοποιός και συγγραφέας Γιάννης Μαυριτσάκης, ο οποίος έγραψε και διάβασε ένα εξαιρετικό κείμενο απευθυνόμενος στον Γιαν Φαμπρ, μέσω του οποίου κατήγγειλε όλες τις μεθοδεύσεις του, απαξιώνοντας τους Έλληνες καλλιτέχνες, τον ανακήρυξε «persona non grata» και κατέληξε με τη φράση: «Δεν διαπραγματευόμαστε μαζί σας. Οχι, δεν διεκδικούμε όσα μας ανήκουν». Η ανάγνωσή του όχι μόνο ενθουσίασε, βρίσκοντας την πλειονότητα σύμφωνη, αλλά καταχειροκροτήθηκε και αποτέλεσε σημείο αναφοράς για όσους ακολούθησαν, παίρνοντας τον λόγο.
Η Όλια Λαζαρίδου πρότεινε να υιοθετηθεί το κείμενο, να μεταφραστεί και να σταλεί σε όλη την Ευρώπη. Οι περισσότεροι που μίλησαν στη συνέχεια, πάντως, υπογράμμισαν το γεγονός ότι ο κύριος υπεύθυνος δεν είναι ο ίδιος ο Φαμπρ αλλά οι επιλογές του ΥΠ.ΠΟ., δείχνοντας τον κ. Αριστείδη Μπαλτά. Ο Στάθης Λιβαθινός, εξάλλου, αποκάλυψε, παίρνοντας θέση ως καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου, πως στην επίσκεψη που δέχθηκε χθες από τον Βέλγο καλλιτέχνη τού εξέθεσε με ευγενικό τρόπο το πρόβλημα που έχει ανακύψει και μόνο τότε ο Φαμπρ έδειξε να αρχίσει να καταλαβαίνει το μέγεθος του ζητήματος.
Μίλησαν πολλοί, κάποιοι υποστήριξαν ακόμα και ακραίας μορφής ακτιβισμούς και σαμποτάζ των παραστάσεων, κάποιοι εισηγήθηκαν τη δημιουργία ενός αντι-φεστιβάλ και άλλοι τόσοι υποστήριξαν ότι έτσι παραχωρούν τον θεσμό στο υπουργείο, κάνοντάς τους χάρη, όπως έγινε με την «Ομίχλη», που εξασθένησε το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Η Στεφανία Γουλιώτη πρότεινε ότι το υπουργείο πρέπει οπωσδήποτε να επιστρέψει σε ένα πραγματικό διεθνές φεστιβάλ, όπως το περσινό, στο οποίο συμμετείχαν καλλιτέχνες από19 χώρες, να υπάρχει ίδια ποσόστωση μεταξύ ελληνικών και ξένων παραγωγών και ο εκάστοτε διευθυντής να μην έχει, εφόσον είναι καλλιτέχνης ο ίδιος, περισσότερες από μία συμμετοχές. Ο ιστορικός τέχνης Μάνος Στεφανίδης ζήτησε να μην κανιβαλίζουμε τον Φαμπρ, αλλά επεσήμανε ότι είναι ντροπή μια κυβέρνηση που αυτοπροσδιορίζεται «αριστερή» να μην έχει πολιτική πολιτισμού. Αντιθέτως, η Άντζελα Μπρούσκου διάβασε το πρόγραμμα πολιτισμού του ΣΥΡΙΖΑ, προκαλώντας το αυθόρμητο γέλιο όλων, καθώς ήταν προφανές πως το κόμμα δεν έκανε τίποτε από όλα όσα ευαγγελιζόταν πριν από την ανάδειξή του στην εξουσία.
Η συνέλευση χαρακτηρίστηκε εν γένει από ομοψυχία, ωριμότητα και σύμπνοια σε μεγαλύτερο βαθμό απ' ό,τι θα περίμενε κανείς, σε μια κατάμεστη αίθουσα, όπου μέχρι και η σκηνή είχε καταληφθεί από κόσμο κάθε ηλικίας και καλλιτεχνικής γενιάς. Λίγο πριν ολοκληρωθεί η συνέλευση, κατέληξαν ότι θα πρέπει να κοινοποιηθεί το κείμενο του Μαυριτσάκη στον Γιαν Φαμπρ αλλά και στον Αριστείδη Μπαλτά, κατόπιν ψηφοφορίας με ανάταση χειρός. Τα χέρια σηκώθηκαν σχεδόν όλα και το κείμενο αναδείχτηκε στο «μανιφέστο» της ημέρας. Ένα κείμενο που εκείνη τη στιγμή έγραψε ο Μάνος Στεφανίδης για τον Μπαλτά δεν είχε την ίδια αποδοχή και ζητήθηκε να διορθωθεί, καθώς ήταν διάχυτη η γνώμη ότι ο κύριος υπουργός οφείλει να παραιτηθεί.
