Πάνος Τσαγκάρης: Clothed with the Sun

Πάνος Τσαγκάρης: Clothed with the Sun Facebook Twitter
0

Πάνος Τσαγκάρης: Clothed with the Sun Facebook Twitter

Η φράση «Απομάκρυνα το σκοτάδι με τη δύναμή μου» είναι γραμμένη στην αγγλική γλώσσα με χρυσά γράμματα πάνω στην εικόνα του λευκού εκμαγείου ενός ποδιού, ενώ στη διπλανή παράσταση η πρόταση «Η αλήθεια κατοικεί στο σώμα μου» καλύπτει με ανάλογο τρόπο την εικόνα του γύψινου εκμαγείου ενός χεριού με την παλάμη του σπασμένη και διαχωρισμένη από τον βραχίονα.

Στην εικόνα ενός άλλου προπλάσματος, από απροσδιόριστο μέρος ανθρώπινου σώματος, διαβάζουμε: «Η ψυχή μου είναι ο Θεός, η ψυχή μου είναι η αιωνιότητα» και πάνω σε ένα προσωπείο, μια μάσκα που μοιάζει να αποτυπώνει το πρόσωπο κάποιου αρχαίου θεού, διακρίνουμε την επιγραφή: «Ιδού η ψυχή σου, ένα άστρο ζωντανό».

Πίνακες με σκοτεινούς, κατάμαυρους ήλιους, τους οποίους πρέπει να πλησιάσεις για να διακρίνεις τις χαραγμένες ακτίνες τους στο πηχτό μαύρο της επιφάνειάς τους, σύμβολα και αποκρυφιστικά κείμενα δίπλα σε φιγούρες με καλυμμένα πρόσωπα, εναλλάσσονται με πρωτοσέλιδα από τις εφημερίδες «Τhe New York Times» και «The Wall Street Journal» που έχουν δημοσιεύσει φωτογραφίες από την ελληνική κρίση: Έλληνες πολιτικούς, τα επεισόδια με την αστυνομία στους δρόμους της Αθήνας, θερμοκέφαλους που έχουν ζωστεί την ελληνική σημαία.

Η θέση του κειμένου κάτω από τις φωτογραφίες των γνωστών εφημερίδων έχει καλυφθεί με φύλλα χρυσού που παραπέμπουν στο χρώμα των αγιογραφιών. Ανάμεσά τους διακρίνεις και τις φωτογραφίες του Γιώργου Παπανδρέου και του Λουκά Παπαδήμου, με πρόσωπα περικυκλωμένα από χρυσές ακτίνες, και από κάτω τις φράσεις: «Death is life» και «Life is death».   

Μία μέρα με χριστουγεννιάτικες εκδηλώσεις, όπως αυτή του περασμένου Σαββάτου, με τη δυνατή μουσική στον πεζόδρομο της Χάρητος, δεν ήταν, ίσως, η καταλληλότερη για να επισκεφθεί κάποιος τη νέα έκθεση του Πάνου Τσαγκάρη στην γκαλερί Kalfayan. Αν και η δύναμη της εικονογραφίας του κατάφερε, αρκετές φορές, να επιβληθεί στο εορταστικό σάουντρακ του δρόμου. Ούτως ή άλλως, η τέχνη έχει εκπέσει εδώ και δεκαετίες από το ιερό της βάθρο και καλό είναι να μάθουμε να την ανασύρουμε μέσα από τις οπτικές και ηχητικές παρεμβάσεις της εποχής.

Με μια πρώτη ματιά αναγνωρίζεις στους πίνακες του Έλληνα εικαστικού που ζει στη Νέα Υόρκη και τις σχέσεις που αναπτύσσουν μεταξύ τους διαφόρων ειδών γεωμετρικά σχήματα, λευκούς κύκλους που μοιάζουν με άστρα μακρινά, αχνά τραπέζια, χρυσές ευθείες που εκτείνονται από το φωτεινό ή το σκοτεινό κέντρο περίεργων ήλιων, χθόνια και ουράνια σύμβολα που φέρουν, την ίδια στιγμή, τη μνήμη των αφαιρετικών έργων του Καντίνσκι και του Μοντριάν, τη μυστικιστική ανάμνηση κάποιων έργων του Μαλέβιτς.  

Η έκθεση, με τη μεγαλοπρεπή παρουσία του ηλιακού χρυσού και των συμβόλων, προδίδει την προσπάθεια του εικαστικού να ανασύρει κάποιο καθαρτήριο νόημα από τις διαρκείς εναλλαγές του φωτός με το σκοτάδι, ενώ στη σειρά των έργων «The Broken Temple», όπου κυριαρχούν οι εικόνες των εκμαγείων με τα θρυμματισμένα ανθρώπινα μέλη, ο Τσαγκάρης αξιοποίησε τη δύναμη ενός παλιού μύθου, σύμφωνα με τον οποίο ο Όσιρις αναστήθηκε ως θεός του Κάτω Κόσμου, αφού η σύζυγός του, η Ίσις, επανένωσε το διαμελισμένο του σώμα. Γι' αυτό κατασκεύασε γύψινα αντίγραφα των μελών του δικού του σώματος, τα οποία θρυμμάτισε και φωτογράφισε για να τα εκθέσει.

Ο εικαστικός, σε έναν κόσμο κατακερματισμένο, όπως το σώμα του στα έργα της έκθεσης, βρήκε τη δύναμη να αφηγηθεί ελλειπτικά την ιστορία ενός εσωτερικού, πνευματικού ταξιδιού. Και να υπενθυμίσει κάποιους παλιούς και ίσως ξεχασμένους δεσμούς της ανθρώπινης ύπαρξης με κάποιες υψηλότερες και ευγενέστερες δυνάμεις.

0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η «λίστα Τραμπ» και τα «απαράδεκτα έργα τέχνης» οδηγούν σε μια άλλη Αμερική

Εικαστικά / Τραμπ vs Smithsonian: Λογοκρισία, ρατσισμός, λίστες με «απαράδεκτα» έργα

Με στόχο το μεγαλύτερο συγκρότημα μουσείων και ερευνητικών κέντρων στον κόσμο, ο Τραμπ επιχειρεί να ασκήσει έλεγχο και λογοκρισία σε έργα τέχνης και στο περιεχόμενο εκθέσεων, κατηγορώντας το Smithsonian ως «woke» και απειλώντας με περικοπές της χρηματοδότησής του.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Εικαστικά / Το σπίτι-μουσείο της Πολίν Καρπίδα βγάζει τους θησαυρούς του στο σφυρί (μέχρι κεραίας)

Μια από τις πιο εξέχουσες συλλέκτριες στην Ευρώπη, η οποία έχει αφήσει το αποτύπωμά της και στην Ύδρα, αποφάσισε να πουλήσει τη συλλογή σουρεαλιστικής και μεταπολεμικής τέχνης που στεγάζει στο σπίτι της στο Λονδίνο -τη μεγαλύτερη αυτού του είδους- σε μια δημοπρασία-ορόσημο.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Χάρις Επαμεινώνδα: Η γλώσσα μου δεν είναι οι λέξεις

Εικαστικά / Χάρις Επαμεινώνδα: «Η γλώσσα μου δεν είναι οι λέξεις»

Η βραβευμένη με Αργυρό Λέοντα Κύπρια εικαστικός συνθέτει έναν κόσμο θραυσμάτων, αποκομμάτων της εσωτερικότητας, με ελλειπτικές εικόνες, τον οποίο μας προκαλεί να ανακατασκευάσουμε μέσα από τη σταδιακή του αποκάλυψη.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
 Μαρία Λοϊζίδου και Πέτρος Μώρης στη 13η Μπιενάλε του Λίβερπουλ

Εικαστικά / Μαρία Λοϊζίδου και Πέτρος Μώρης στη 13η Μπιενάλε του Λίβερπουλ

Οι δύο καλλιτέχνες με καταγωγή από Κύπρο και Ελλάδα αντίστοιχα, παρουσιάζουν νέα έργα τους σε μια από τις σημαντικότερες εικαστικές διοργανώσεις της Βρετανίας που φιλοξενεί 30 καλλιτέχνες και συλλογικότητες, με αναθέσεις και θεματικές που έχουν να κάνουν με τη γεωγραφία και τις αξίες που διαπερνούν την πόλη αυτή: καταγωγή και μνήμη.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Μια έκθεση για την πολύχρωμη, πολύπλοκη Αθήνα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Εικαστικά / Μια έκθεση για την πολύχρωμη και πολύπλοκη Αθήνα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Ο Τόνι Μιλάκης καταγράφει μια πόλη που η πραγματικότητα προσφέρει τις καλύτερες ζωγραφικές λύσεις, που ακόμη και το πιο ευφάνταστο μυαλό ενός καλλιτέχνη δεν μπορεί να τις επινοήσει.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
CHECK Ο Ζαν Φρανσουά Μιλέ και η ατέρμονη γοητεία της φύσης και των εργατών της γης

Εικαστικά / Ζαν Φρανσουά Μιλέ: ο ζωγράφος που ο Βαν Γκογκ αποκαλούσε «πρωτοπόρο»

«Όσο το σκέφτομαι, τόσο περισσότερο νομίζω ότι ο Μιλέ πίστευε σε κάτι ανώτερο» έγραφε ο Βαν Γκογκ για τον «ζωγράφο των χωρικών» αλλά και έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του γαλλικού ρεαλισμού. Η Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου τον τιμά με μια μεγάλη έκθεση.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Το Μοναστήρι του Καρόλου: Το μουσείο του «κομμωτή των σταρ»

Εικαστικά / Κάρολος: O «κομμωτής των σταρ» έχει πλέον δικό του μουσείο στα Χανιά

Το «Μοναστήρι του Καρόλου», ένα ενετικό κτίσμα του 1583 και κατοικία του αυτοδίδακτου δημιουργού από το 1991, έχει μετατραπεί σε ένα μοναδικό καταφύγιο όπου συνυπάρχουν η ιστορία της κομμωτικής, έργα Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών μαζί με μνήμες της Μαρίας Κάλλας, της Μπριζίτ Μπαρντό αλλά και της Μαντάμ Ορτάνς.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Γιγάντιοι φαλλοί, το σεξ ως ζωτική δύναμη: Τα «ερωτικά» του Takis αναστατώνουν ακόμα

Εικαστικά / Γιγάντιοι φαλλοί, το σεξ ως ζωτική δύναμη: Τα «ερωτικά» του Takis αναστατώνουν ακόμα

«Τα έργα του αποθεώνουν την ικανότητα του έρωτα να μας αποσπά από την ιδέα του θανάτου». Και έχουμε την ευκαιρία να τα δούμε στην αναδρομική έκθεση του Ιδρύματος Γουλανδρή στην Άνδρο, και στην Αθήνα. Όλα σχεδόν, εκτός από το πιο γνωστό του, το οποίο οι επιμελητές απέρριψαν ως «κραυγαλέο»...
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Το Fondation Louis Vuitton υποδέχεται 270 έργα του Gerhard Richter σε μια μεγάλη αναδρομική έκθεση

Εικαστικά / Gerhard Richter: «Τώρα που δεν απέμειναν ιερείς ή φιλόσοφοι, οι καλλιτέχνες είναι οι σημαντικότεροι άνθρωποι στον κόσμο»

270 έργα ενός από τους σημαντικότερους εν ζωή ζωγράφους θα εκτεθούν το φθινόπωρο στο Fondation Louis Vuitton σε μια μεγάλη αναδρομική έκθεση.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Μια αθέατη ως τώρα πλευρά της Φρίντα Κάλο στη Θεσσαλονίκη

Εικαστικά / Μια αθέατη ως τώρα πλευρά της Φρίντα Κάλο στη Θεσσαλονίκη

Μια διεθνής έκθεση με 241 φωτογραφίες, που μέχρι πρόσφατα δεν είχαν δει το φως δημοσιότητας και αποκαλύπτουν άγνωστες πτυχές της ζωής της πιο διάσημης ζωγράφου του 20ού αιώνα, κάνει στάση το φθινόπωρο στη συμπρωτεύουσα.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Έκθεση αφισών στην Ύδρα μιας Ελλάδας ανόθευτης και ταπεινής

Εικαστικά / Πώς διαφήμιζε η Ελλάδα τον εαυτό της στο εξωτερικό από το ’30 έως το ’60;

Μια σειρά αφισών του ΕΟΤ, σε μια έκθεση που φιλοξενείται στην οικία Λαζάρου Κουντουριώτη, αποκαλύπτει τις πρώτες απόπειρες και τα αρχικά βήματα του ελληνικού τουρισμού, με την υπογραφή σημαντικών Ελλήνων καλλιτεχνών.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Νίκος Τρανός: «Η τέχνη είναι ένα πολύ αποτελεσματικό αντικαταθλιπτικό» 

Εικαστικά / Νίκος Τρανός: «Η τέχνη είναι ένα πολύ αποτελεσματικό αντικαταθλιπτικό» 

Έχει βοσκήσει πρόβατα, έχει πουλήσει κουλούρια και έχει δουλέψει στην οικοδομή, μέχρι που αποφάσισε ότι το μόνο που ήθελε να γίνει είναι καλλιτέχνης. Τελικά, εξελίχθηκε σε έναν από τους κορυφαίους και διεθνώς αναγνωρισμένους Έλληνες δημιουργούς. Ο πρώην πρύτανης της ΑΣΚΤ είναι άνθρωπος από σπάνια πάστα.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
«Οι πρώτοι ομοφυλόφιλοι» και η γέννηση μιας νέας ταυτότητας

Εικαστικά / «Οι πρώτοι ομοφυλόφιλοι» και η γέννηση μιας νέας ταυτότητας

Μια μεγάλη έκθεση στο Σικάγο εξετάζει την γκέι ταυτότητα ως ιστορικό φαινόμενο μέσα από 300 έργα που δημιουργήθηκαν κυρίως στην περίοδο μεταξύ του 1869, όταν δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά η λέξη «ομοφυλόφιλος», και του 1939
THE LIFO TEAM
Η Χίλμα αφ Κλιντ έβρισκε γαλήνη ζωγραφίζοντας λουλούδια

Εικαστικά / Η Χίλμα αφ Κλιντ έβρισκε γαλήνη ζωγραφίζοντας λουλούδια

Σε μια σειρά έργων που παρουσιάζει το θαύμα της ανθοφορίας των λουλουδιών και των φυτών, μια από τις πιο αξιοσέβαστες καλλιτέχνιδες της Σουηδίας στρέφεται σε έναν κόσμο ομορφιάς, γαλήνης και ισορροπίας για να αποκαλύψει αλήθειες για την ανθρώπινη κατάσταση.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Το «Πλέγμα των Κυκλάδων» και μια έκθεση που μας ταξιδεύει στις διαχρονικές του συνδέσεις

Εικαστικά / Το «Πλέγμα των Κυκλάδων» και μια έκθεση για τις διαχρονικές του συνδέσεις

Μπορεί η σύγχρονη τέχνη να συνομιλήσει δημιουργικά με την αρχαία πολιτιστική κληρονομιά; Στην ΕΦΑ Κυκλάδων πίστεψαν στο «στοίχημα» και έτσι προέκυψε μια έκθεση με ξεχωριστό ενδιαφέρον στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ίου.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ