ΤΑ ΠΑΡΑΠΟΝΑ ΓΙΑ την μεγάλη διάρκεια των ταινιών (ή κάποιων επιφανών ταινιών) δεν είναι κάτι καινούριο, αλλά τα τελευταία χρόνια μοιάζουν να έχουν πολλαπλασιαστεί οι αντιδράσεις. Τον περασμένο μήνα μόλις, ένα άρθρο του Economist είχε τίτλο "Why Films Have Become So Ridiculously Long" [«Γιατί οι ταινίες έχουν γίνει τόσο γελοιωδώς μεγάλες σε διάρκεια»]. Κι όμως, αυτό δεν ισχύει στην πραγματικότητα. Από το 1960 και μετά, η τάση είναι ουσιαστικά σταθερή. Ένας μπλόγκερ της επιστήμης των δεδομένων «έτρεξε» τους αριθμούς πριν από μερικά χρόνια και κατέληξε στο ίδιο συμπέρασμα: «Τα τελευταία 60 χρόνια, οι ταινίες έχουν κατά μέσο όρο το ίδιο μήκος».
Αλλά κι αν ακόμα οι ταινίες δεν κρατάνε πιο πολλή ώρα στην πραγματικότητα, μοιάζουν όντως σα να είναι μεγαλύτερες, όπως υποστήριξε το CNN πέρυσι, έτσι δεν είναι; Μια επαληθεύσιμη τάση είναι ότι, τα τελευταία 20 χρόνια και ιδίως τα τελευταία 10, στο box office – το αμερικανικό αλλά και το παγκόσμιο – κυριαρχούν όλο και περισσότερο οι ταινίες μεγαλύτερης διάρκειας. Το 1993 η μέση διάρκεια των 10 κορυφαίων ταινιών στις ΗΠΑ ήταν μόλις λίγο πάνω από δύο ώρες. Αυτή τη στιγμή, το 2023, είναι 2 ώρες και 23 λεπτά.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση του 2021, περισσότεροι από τους μισούς θεατές που αναζητούν εκ των προτέρων τη διάρκεια μιας ταινίας, θα το ξανασκεφτούν αν η ταινία είναι πάνω από δυόμισι ώρες.
Η εκδοχή της Μικρής Γοργόνας του 1989 είχε διάρκεια 83 λεπτά- το ριμέικ του 2023 διαρκεί 135 λεπτά. Οι ταινίες που βλέπουμε περισσότερο είναι μεγαλύτερες, και μάλιστα κατά πολύ, από ό,τι ήταν πριν από μερικά χρόνια. Το συμπέρασμα που προκύπτει όμως είναι το εξής: Ο λόγος για τον οποίο οι πιο δημοφιλείς ταινίες γίνονται μεγαλύτερες σε διάρκεια είναι επειδή αυτές τις ταινίες πληρώνουν για να δουν οι περισσότεροι άνθρωποι στο σινεμά.
Οι φυσικοί περιορισμοί που έκαναν την προβολή και διανομή ταινιών μεγαλύτερης διάρκειας πιο ακριβή δεν ισχύουν πλέον: λιγότερες ώρες προβολής σε μια δεδομένη ημέρα σημαίνουν λιγότερα εισιτήρια, αλλά αυτό είναι λιγότερο σημαντικό όταν η ταινία παίζεται σε πολλές οθόνες και δεν χρειάζεται πλέον να συνυπολογίσει κανείς το κόστος κατασκευής και αποστολής μεγαλύτερων και βαρύτερων φιλμ. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του 2021, περισσότεροι από τους μισούς θεατές που αναζητούν εκ των προτέρων τη διάρκεια μιας ταινίας, θα το ξανασκεφτούν αν η ταινία είναι πάνω από δυόμισι ώρες.
Αλλά η ίδια δημοσκόπηση κατέληγε επίσης στο συμπέρασμα ότι σχεδόν οι μισοί από τους θεατές δεν συνηθίζουν να τσεκάρουν τη διάρκεια της ταινίας. Πρέπει να κατεβεί κανείς εννέα θέσεις κάτω από τη λίστα των 10 ταινιών με τα υψηλότερα έσοδα όλων των εποχών για να βρει μια ταινία που να είναι κάτω από δύο ώρες, ενώ οι τέσσερις πρώτες είναι όλες πάνω από 2 ώρες και 40 λεπτά. Αν κάποιοι θεατές απομακρύνονται εξαιτίας της διάρκειας αυτών των ταινιών, πολλοί περισσότεροι είτε αδιαφορούν είτε προσελκύονται από αυτήν.
Πρόσφατα, ο συναγερμός σήμανε για τη νέα ταινία του Μάρτιν Σκορσέζε, «Οι Δολοφόνοι του Ανθισμένου Φεγγαριού», διάρκειας 3 ωρών και 26 λεπτών. Δεν είχε σημασία τι έκανε ο Σκορσέζε με όλα αυτά τα λεπτά ή το γεγονός ότι έχει συνεργαστεί επί δεκαετίες με τη θρυλική μοντέρ Thelma Schoonmaker, η οποία ως γνωστόν δεν επιτρέπει ποτέ περιττό λίπος. Για κάποιους η ταινία, ό,τι κι αν ήταν, ήταν απλά πολύ μεγάλη.
Παρά το γεγονός ότι το Killers διαρκεί μόλις 24 λεπτά περισσότερο από τους Avengers: Endgame και 14 περισσότερο από το The Way of Water η ιδέα ότι ο δημιουργός της είχε την απαίτηση από τους θεατές να κάθονται στις θέσεις τους για σχεδόν τρεισήμισι ώρες θεωρήθηκε έγκλημα όχι μόνο κατά της φύσης αλλά και κατά της ίδιας της βιολογίας. Είναι άλλο πράγμα να είναι ο Σκορσέζε κατά της Marvel και άλλο να μη μας αφήνει να πάμε να κάνουμε την ανάγκη μας.
Ούτε η διάρκεια όμως ούτε το διάλειμμα για τουαλέτα είναι το βασικό ζήτημα εδώ. Όταν το θέμα των διαλειμμάτων προέκυψε με το Avatar: The Way of Water, η συζήτηση κυμάνθηκε στο επίπεδο της ελαφρότητας, ως αστείο, και ο ίδιος ο Τζέιμς Κάμερον το αντιμετώπισε ως τέτοιο. («Εδώ είναι λοιπόν είναι η μεγάλη κοινωνική αλλαγή παραδείγματος που πρέπει να συμβεί», πρότεινε ο Κάμερον, «ναι, λοιπόν, είναι εντάξει να σηκώνεσαι την ώρα της ταινίας και να πηγαίνεις για κατούρημα»).
Αλλά ο Σκορτσέζε, η ταινία του οποίου πραγματεύεται ένα ιδιαίτερα κρίσιμο και βίαιο επεισόδιο της αμερικανικής ιστορίας, τόλμησε να είναι ειλικρινής: «Αυτό που λέω στο κοινό εκεί έξω, αν υπάρχει κοινό για τέτοιου είδους πράγματα, είναι: ‘Δεσμευτείτε. Η ζωή σας μπορεί να εμπλουτιστεί’».
Με στοιχεία από Slate
