Το St. Narcissus είναι ένα νέο concept αρωματοποιείο στην καρδιά της Αθήνας. Άνοιξε τις πόρτες του στις 20 Δεκεμβρίου, σε ένα από τα πιο πολυσύχναστα περάσματα του Ψυρρή, στην οδό Μελανθίου, με στόχο να αναζωογονήσει τον δρόμο και να τραβήξει τα βλέμματα.
Το κατάστημα, που φλερτάρει διαρκώς με το άσπρο και το μαύρο, θυμίζει περισσότερο έναν gothic ναό παρά ένα κλασικό perfume shop. Η εντυπωσιακή βιτρίνα του σε κερδίζει αμέσως, λειτουργώντας σαν πρόσκληση σε έναν διαφορετικό, σχεδόν τελετουργικό κόσμο.
Καθώς φτάνουμε για τη συνέντευξη, παρατηρώ περαστικούς να κοντοστέκονται έξω για αρκετή ώρα, χαζεύοντας τη βιτρίνα και προσπαθώντας να αποκρυπτογραφήσουν τι ακριβώς πουλάει το κατάστημα. Είναι από εκείνα τα μαγαζιά που δεν σου αποκαλύπτονται αμέσως· σε προκαλούν να πλησιάσεις, να μπεις και να ανακαλύψεις τα πολύ ξεχωριστά αρώματα που φτιάχνει ο Αποστόλης Ζανιάς. Ο Αποστόλης, προτού αφοσιωθεί στις μυρωδιές, ήταν μέλος darkwave συγκροτημάτων όπως οι Phoenix Catscratch και κουβαλάει από τότε τη συγκεκριμένη αισθητική. Το μαγαζί στήθηκε με την πολύτιμη βοήθεια του στενού συνεργάτη του και visual artist Δημήτρη Τσάπελη, ο οποίος πίστεψε από την αρχή στο όραμά του.
«Χαίρομαι πολύ, επειδή νομίζω ότι δεν υπάρχει ανάλογο κατάστημα στην Αθήνα με ελληνική αρωματοποιία, βασισμένο σε ένα κόνσεπτ. Και χαίρομαι επίσης που βλέπω να έρχεται πολύς goth νεαρόκοσμος».
«Η ιδέα γεννήθηκε στην καραντίνα», μου λέει. «Πάντα μου άρεσαν τα αρώματα. Από παιδί. Θυμάμαι, όταν έβγαιναν οι γονείς μου για ποτό, εγώ πήγαινα στην τουαλέτα της μαμάς μου και μύριζα όλα της τα αρώματα. Για μένα το άρωμα είναι η μόνη χρονομηχανή που έχει φτιάξει ο άνθρωπος, οπότε ένιωθα πολύ γοητευμένος από αυτό, εκτός του ότι μου άρεσε πάρα πολύ να φοράω αρώματα».
Η εμπειρία του στο Βερολίνο, όπου βρέθηκε το 2012 και έζησε εκεί για κάποια χρόνια, έπαιξε καθοριστικό ρόλο. Έμενε σε μια γειτονιά με ανθρώπους από την Παλαιστίνη και το Μαρόκο και ήρθε σε επαφή με έλαια και πρώτες ύλες που του έκαναν εντύπωση και τον επηρέασαν. «Από τότε μου μπήκε το μικρόβιο να φτιάξω ένα άρωμα που να με εκφράζει. Όχι απλώς κάτι που να μυρίζει ωραία, αλλά κάτι που σε ταξιδεύει, που σου δίνει μια δεύτερη ανάγνωση, πέρα από τη μυρωδιά. Όλα αυτά τα συζήτησα με τον Δημήτρη».
Μαζί αποφάσισαν να δημιουργήσουν ένα «πρίσμα» που θα μεταφράζει την τέχνη σε ένα conceptual, niche αρωματοποιείο. Η αρχή δεν ήταν ακριβώς εύκολη. Έπρεπε να μάθει να φτιάχνει αρώματα. «Ξεκίνησα με online tutorials, τα οποία ήταν παταγωδώς αποτυχημένα», γελάει.
«Δεν γινόταν σωστά η απόσταξη. Κάπως ψάχτηκα και βρήκα έναν αρωματοποιό τρίτης γενιάς εκτός Αθηνών, με τον οποία έκανα αρχικά σεμινάρια και μετά internship στο εργαστήριο και ατελείωτες ώρες εξάσκησης. Στην ουσία, κάθεσαι και εκπαιδεύεις τη μύτη σου. Βλέπεις τι σου λέει κάθε νότα, πού θέλει να σε πάει και αν μπορείς να την πας κάπου αλλού».
Έμπνευση έπαιρνε από τις αγαπημένες του μυρωδιές, τα αρώματα των Comme des Garçons, που είναι πιο γήινα και spiritual, και τα λιβάνια και τις ρητίνες που χρησιμοποιούν στην εκκλησία τη Μεγάλη Πέμπτη. «Κάπου εκεί αποφάσισα ότι θέλω τα αρώματα να είναι conceptual». Έτσι γεννήθηκαν και τα πρώτα releases, τα Siren και The Possessed Girl in the Attic, όπου ακόμη και η ετικέτα λειτουργεί σαν πύλη στο concept. Σήμερα, το St. Narcissus μετρά 14 κωδικούς eau de parfum και τρία perfume oils. Στις 7 Φεβρουαρίου, στα επίσημα εγκαίνια, θα παρουσιαστούν και κεριά και incense sticks, που ακολουθούν κι αυτά πιστά το σύμπαν του brand. «Το άρωμα είναι το πιο ναρκισσιστικό πράγμα ever», μου αναφέρει εξηγώντας μου τον λόγο για τον οποίο ονόμασε έτσι το brand. «Μπαίνεις σε έναν χώρο και δεν ζητάς άδεια για να σε μυρίσουν». Η εμμονή του με τον μύθο του Αγίου Σεβαστιανού και το πώς απεικονίζεται στην τέχνη έδεσε με το πώς ήθελε να διαμορφωθεί ο χώρος του μαγαζιού. «Ήθελα να μοιάζει σαν αβαείο. Να έρχεσαι, να παίρνεις το άρωμα και να είσαι ο άγιος του εαυτού σου».
Μου χαρακτηρίζει τα αρώματα ως περιπετειώδη και sex positive, «γιατί όταν περνάει κάποιος και μυρίζεις το άρωμά του, είναι σαν να μυρίζεις την αύρα του. Χαίρομαι πολύ, επειδή νομίζω ότι δεν υπάρχει ανάλογο κατάστημα στην Αθήνα με ελληνική αρωματοποιία βασισμένο σε ένα κόνσεπτ. Δεν είναι αντιγραφές, όπως τα αρώματα που έχει γεμίσει η Αθήνα, που είναι κάτι αχρείαστο γιατί δεν είναι δημιουργικό για έναν αρωματοποιό. Χαίρομαι επίσης που βλέπω πολύ goth νεαρόκοσμο να έρχεται».
Αναρωτιέμαι πώς τους βρήκαν τόσο σύντομα. «Βοήθησε πολύ το ότι ανεβήκαμε πέρσι στο fragrantica.gr, και φυσικά προβληθήκαμε μέσα από τα social media και συγκεκριμένα το Instagram. Είχα ξεκινήσει πριν από δυόμισι με τρία χρόνια να φτιάχνω αρώματα και έπαιρνα μέρος σε εκθέσεις και σε pop-ups και στο Solace, Εκεί είδα ότι υπάρχει ενδιαφέρον και αυτό με έκανε να σκεφτώ ότι το πρότζεκτ μπορεί να σταθεί και σε φυσικό χώρο.
Οι αντιδράσεις στα αρώματα είναι καμιά φορά ακραίες, αλλά αυτό έχει να κάνει αποκλειστικά με τη μύτη του καθενός – και αυτό τον χαροποιεί. «Για το Possessed Girl in the Attic, το πιο κουλό που έχω ακούσει είναι ότι μυρίζει σαν εξορκισμός, σαν βάλτος και λάσπη – δεν μυρίζει έτσι, αλλά οκ!». Το αγαπημένο του όμως είναι το Selene. Με νότες πορτοκαλανθών και σύκου, το εμπνεύστηκε από την ηρωίδα του «Underworld» – φαντάστηκε πώς θα μύριζε περπατώντας νύχτα γύρω από την Ακρόπολη. «Δεν το περίμενα, γιατί φοράω συνήθως βαριά αρώματα».
Με τα αρώματά του ο Αποστόλης πέρσι ταξίδεψε μέχρι την Tate Modern στο πλαίσιο της έκθεσης προς τιμήν του Leigh Bowery. Έφτιαξε το prop μπουκάλι και το perfume oil για την περφόμανς του queer performance artist Ron Athey και του Hermes Pittakos. Το λάδι χρησιμοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του σόου για να μπει το κοινό με interactive τρόπο, μέσω της όσφρησης, στην περφόρμανς. Είναι μια πληροφορία που μοιράζεται μαζί μου προς το τέλος της συνέντευξης.
Ιδανικά θα ήθελε να λειτουργεί το St. Narcissus ως community center – ένας χώρος όπου το άρωμα συναντά τη μουσική, την περφόρμανς. Την άνοιξη θα κυκλοφορήσει ένα νέο άρωμα σε συνεργασία με τη Zoe Zanias, εμπνευσμένο από τον νέο της δίσκο «Cataclysm». «Θέλουμε να μυρίζει σαν κατακλυσμός».
Το όνειρό του είναι «να πάει καλά η επιχείρηση, να γίνουμε ένα established brand. Και να συνεχίσουμε να δημιουργούμε events και εμπειρίες για να έρθει ο κόσμος πιο κοντά στο άρωμα και να δει ότι το άρωμα δεν είναι απλώς μυρωδιά. Είναι μαγεία».
Μερικά από τα πιο ιδιαίτερα αρώματά του:
The Possessed Girl in the Attic: Γήινες νότες από χώμα, λάσπη, καμένο δέρμα, σμύρνα, ρίζες δέντρων και βροχή με καπνό, σαν να έχεις μπει σε ένα δωμάτιο όπου έχει γίνει εξορκισμός.
Selene: Αν η βρικόλακας Selene του «Underworld» έψαχνε τροφή γύρω από την Ακρόπολη, θα φόραγε αυτό το άρωμα. Πορτοκαλανθοί, σύκο και ανοιξιάτικη Αθήνα.
Siren: Άλγη, βρεγμένο ξύλο και θαλασσινό αλάτι – έτσι θα μύριζε μια σειρήνα.
Metallic Angel: Μεταλλικές νότες μαζί με floral, για παγωμένα λουλούδια από σίδερο.
Rumore: Spiced wood, spiced florals και καπνός, σαν λουλούδι που φλέγεται.
Electric Chair: Metallic notes, leather, smoke, animalic.
Orgy: Spiced wood, civet, χώμα, λάσπη και καπνιστή βανίλια.
Belladonna_perfume oil: Xώμα, ρίζες δένδρων, μανδραγόρας. Σύμφωνα με τον μύθο, οι μάγισσες άλειφαν το σώμα τους με ένα λάδι Βelladonna για να μπορέσουν να αιωρηθούν με τις σκούπες τους.
Το St. Narcissus βρίσκεται στη Μελανθίου 10 στο Ψυρρή.
