ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ ΣΤΙΣ 00:00 κυκλοφόρησε ο νέος δίσκος του ΛΕΞ με τίτλο «ΓΤΚ», το οποίο είναι αρκετά ασφαλές να υποθέσουμε πως σημαίνει «Για την κουλτούρα». Το ελληνικό κοινό, ανεξάρτητα από το αν ακούει ραπ ή από το τι είδους ραπ ακούει, εκείνη την ώρα ήταν συντονισμένο στο Spotify προκειμένου να ακούσει τον δίσκο. Πριν καν περάσει μία ώρα από την κυκλοφορία του δίσκου, αν άνοιγες οποιοδήποτε σόσιαλ θα έβλεπες posts, threads, συζητήσεις και memes σχετικά με αυτόν. Όλη η Ελλάδα απολάμβανε την ίδια στιγμή, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι ο δίσκος βρίσκεται ακόμη εκεί και μπορούμε να τον ακούσουμε.
Υπήρχε όμως το εξής παράδοξο. Όλοι μιλούσαν για τον δίσκο, ενώ ταυτόχρονα δεν μιλούσε κανείς όντως γι' αυτόν. Σε κάθε σελίδα έβλεπες δημοσιεύσεις και σχόλια του τύπου «Είναι ο απόλυτος GOAT», «ο πιο σημαντικός καλλιτέχνης του ελληνικού ραπ», «όποιος πει ότι δεν είναι καλό να πάει να ακούσει Arab», «Ο μπαμπάς σας». Την ίδια στιγμή, ήταν τραγικά δύσκολο να βρεις κάποιον να μιλάει για την καλλιτεχνική προσέγγιση του ΛΕΞ, σε τι θέματα αναφέρθηκε στον δίσκο, τι είδους ραπ ακούμε, ποιοι είναι οι παραγωγοί, αν είναι καλές οι συμμετοχές, ποια είναι τα καλά στοιχεία και ποια τα κακά, ποια μπάρα ξεχώρισε, ποια στιγμή τον ξένισε. Αν δεν είχες πρόσβαση στον δίσκο, δεν είχες την παραμικρή ιδέα γι' αυτόν.
Η συμμετοχή σε αυτό το echo chamber σού προσφέρει μια θαλπωρή μέσω της οποίας καταλήγεις να δένεσαι όντως συναισθηματικά με τον αγαπημένο αυτόν καλλιτέχνη και τα ψεύτικα αισθήματα είναι πια αληθινά· το ρητό «fake it ‘till you make it» σε λειτουργία.
Γιατί όμως συμβαίνει αυτό; Γιατί, αυτήν τη φορά, ο πολύς κόσμος που ασχολείται με αυτήν την κυκλοφορία έχει επιλέξει να μην αναφερθεί στα χαρακτηριστικά του δίσκου και παράλληλα να αποθεώσει τον καλλιτέχνη;
Η απάντηση είναι απλή. Γιατί ο κόσμος δεν θέλει την τέχνη, θέλει να ικανοποιήσει την ανάγκη του να αποτελεί μέρος ενός συνόλου. Το να ακούει κανείς ραπ πλέον είναι κουλ και ο ΛΕΞ είναι ένας καλλιτέχνης που η κοινωνία τον έχει αγαπήσει, οπότε το να δηλώσεις οπαδός του ΛΕΞ αποτελεί τον πιο εύκολο τρόπο να ενταχθείς σε ένα σύνολο και να μοιραστείς ένα αίσθημα με κάποιον, είτε αληθινό είτε ψεύτικο. Και είναι σαφώς πιο εύκολο να συμμετάσχεις σε ένα echo chamber/circlejerk από το να εκφράσεις μια ολοκληρωμένη άποψη σχετικά με ένα έργο τέχνης. Η συμμετοχή σε αυτό το echo chamber σού προσφέρει μια θαλπωρή μέσω της οποίας καταλήγεις να δένεσαι όντως συναισθηματικά με τον αγαπημένο αυτόν καλλιτέχνη και τα ψεύτικα αισθήματα είναι πια αληθινά· το ρητό «fake it ‘till you make it» σε λειτουργία.
Εννοείται ότι αυτό το κοινό και τα circlejerks που δημιουργεί δεν περιορίζονται στο «ΓΤΚ» ή στον ΛΕΞ και σίγουρα δεν περιορίζoνται στον εκθειασμό καλλιτεχνών και έργων. Πέρυσι τον Ιούλιο όλοι γίνανε σινεφίλ, φέτος στην αρχή της χρονιάς όλοι ήταν ειδικοί στα rap beefs και πριν από κάνα μήνα όλοι ασχολούνταν με την πολιτική της Αμερικής. Οι ίδιες συζητήσεις σε δημοσιεύσεις, συνομιλίες, κλήσεις, σπίτια, τραπέζια. Είμαστε προγραμματισμένοι να παριστάνουμε ότι ασχολούμαστε με πράγματα.
Αυτό που λείπει από το κοινό –και ειδικά στη μουσική– είναι η κριτική σκέψη, το οποίο είναι λογικό, λόγω των αμέτρητων κυκλοφοριών και της προώθησής τους. Είναι πολύ πιο δύσκολο πλέον να έχεις κάτι να παίζει στα ακουστικά σου και να πάρεις μια ανάσα. Ωστόσο, η σκέψη «τι είναι αυτό που μου αρέσει σε αυτό που ακούω;» είναι κρίσιμη προκειμένου όταν απολαμβάνεις ΛΕΞ να είναι επειδή ακούς την τέχνη του, όχι τον μεγάλο σου ξάδελφο με αφίσα TXC στο δωμάτιό του να σου λέει μπράβο για τη μουσική που ακούς.
