Σήμερα η Σαντορίνη αριθμεί περίπου 2,5 εκατομμύρια επισκέπτες τον χρόνο. Όμως όταν ο φωτογράφος Ρόμπερτ Μακ Κέιμπ και ο αδερφός του έφτασαν εκεί, το 1954, ήταν οι μόνοι επισκέπτες στο νησί. Σε αυτήν τη συλλογή των εκπληκτικών φωτογραφιών των δεκαετιών του 1950 και του 1960 ο Μακ Κέιμπ καταγράφει τη σκληρή, αλλά απλή, ζωή μιας εποχής που δεν γυρνάει πίσω, μια οι αλλαγές που έγιναν στο νησί ήταν ραγδαίες και αμείλικτες.
Η επαφή του Μακ Κέιμπ με τη χώρα μας ξεκίνησε όταν σπούδαζε στο Πρίνστον μαζί με τον μεγαλύτερο αδερφό του. Ο δεύτερος είχε φίλο έναν Έλληνα, τον Πέτρο Νομικό, με καταγωγή από τη Σαντορίνη, ο οποίος τους προσκάλεσε να έρθουν για δέκα ημέρες στην Ελλάδα.
Πολύ γρήγορα συνειδητοποιήσαμε ότι ήμασταν οι μοναδικοί επισκέπτες τον νησιού. Αυτό ακούγεται εξωπραγματικό σήμερα, αλλά το 1954 δεν ήταν διόλου παράξενο να είσαι ο μοναδικός επισκέπτης σε ένα αιγαιοπελαγίτικο νησί.
«Όταν ο Τσαρλς κι εγώ πρωτοφτάσαμε στο νησί, μας είπαν ότι ο πληθυσμός του ανερχόταν σε περίπου 12.000 κατοίκους, κυρίως αγροτικές οικογένειες που καλλιεργούσαν σταφύλια, ντομάτες ή στάρι‧ επίσης, ψαράδες, λατόμους και ναυτικούς, που δούλευαν ως μούτσοι‧ ή καπετάνιοι σε πλοία που γύριζαν ολάκερο τον κόσμο υπό ελληνική σημαία. [...]
Ανεβήκαμε στα Φηρά, την πρωτεύουσα τον νησιού –244 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας–, μέσω ενός κουραστικού κλιμακωτού, σχεδόν κάθετου, πέτρινου μονοπατιού‧ τα μουλάρια στα οποία καθόμασταν έγδερναν –επίτηδες, λες– τα γόνατά μας πάνω στους τραχείς τοίχους. (Λένε πως στην υπόλοιπη Ελλάδα απειλούσαν τα μουλάρια τους να πάρουν τα πόδια τους, αλλιώς θα τα έστελναν στη Σαντορίνη.) Φτάνοντας στα Φηρά καταλάβαμε ότι τα χωριά που βλέπαμε δεν ήταν μόνο μια λεπτή λωρίδα χτισμάτων στην άκρη της Καλντέρας, αλλά εκτείνονταν και προς τα πίσω, στη ράχη τον αρχαίου ηφαιστείου.
Πολύ γρήγορα συνειδητοποιήσαμε ότι ήμασταν οι μοναδικοί επισκέπτες τον νησιού. Αυτό ακούγεται εξωπραγματικό σήμερα, αλλά το 1954 δεν ήταν διόλου παράξενο να είσαι ο μοναδικός επισκέπτης σε ένα αιγαιοπελαγίτικο νησί. Εκείνη τη χρονιά κατέφθασαν 8ο.οοο επισκέπτες σε ολόκληρη τη χώρα» σημειώνει ο Μακ Κέιμπ στον πρόλογο του λευκώματος.
Οι φωτογραφίες του Μακ Κέιμπ συμπληρώνονται από δύο δοκίμια της δημοσιογράφου Μαργαρίτας Πουρνάρα. Το ένα με ποιητικό ύφος ανακαλεί την παιδική ηλικία της γιαγιάς της στη Σαντορίνη και το άλλο εξηγεί τις γεωλογικές δυνάμεις που έδωσαν σε αυτό το ηφαιστειακό νησί τη δραματική του μορφή.
