Όταν τελειώνει ο Απρίλης

Όταν τελειώνει ο Απρίλης Facebook Twitter
Στάθης Κουτσούνης
0

1.

Λαγοκοιμάται ο άνεμος. Τέλειωνε ο Απρίλης, και λέγαμε «Απρίλης, ο μήνας ο σκληρός, πάει κι αυτός», στην εφηβεία, στην παραλία του Βόλου, στο Πάρκο, με το άφιλτρο τσιγάρο στα άγουρα χείλη, με βλέμμα προκαταβολικώς ατίθασο, με τη σφαλιάρα που φάγαμε από την αξούριγη πρόζα του Χάκκα, με το κεράκι του Γκίνσμπεργκ στο δάσος του μυαλού, περιπλανιόμαστε με βιβλία ποίησης στην τσέπη του αμπέχονου, με ηλιαχτίδες στα μπλουτζίν και με αίθριους, καίτοι άγαρμπους καβγάδες για τους λογοτέχνες, τους φιλοσόφους, τα αλάνια, τους βραχνούς προφήτες που έμελλε να γίνουν οι αφέντες των δευτερολέπτων, του χθόνιου χρόνου μας. Γράφει ο Στάθης Κουτσούνης το ποίημα «Άνοιξη», από τη συλλογή Στιγμιότυπα του σώματος (εκδ. Μεταίχμιο): «Ανοίγει ο καιρός / η μέρα χαράζει / φρεσκοπλυμένο ασπρόρουχο / τεντωμένο στο σκοινί / και παρακεί / στην αγκαλιά της σκόνης / λαγοκοιμάται ο άνεμος». Και μετά, ο ποιητής μάς μιλάει για τα δέντρα: «Τα δέντρα είναι ατίθασα παιδιά / που ξεσαλώνουν μόνα τους το δάσος / μέχρι να φτάσει ο ξυλοκόπος». Και: «Τα δέντρα είναι αδέσποτα σκυλιά / που λιάζονται ανέμελα στους δρόμους / ώσπου να έρθει μπόγιας ο ξυλοκόπος».


2.

Ποίηση Μάνα. Τέλειωνε ο Απρίλης, και παίρναμε τους δρόμους. Κι οι δρόμοι μας ήταν δρόμοι της ποίησης, την είχαμε για μάνα μας την ποίηση, την είχαμε και για ερωμένη, και για μικρή μας αδελφούλα, μόνο για σύζυγο δεν την είχαμε. Τελειώνει και τώρα ο Απρίλης, πάντα με ποίηση. «Μητέρα και ποίηση» λέει ένα του ποίημα ο Ανδρέας Κέντζος. «Μικρά τα ποιήματά της / καχεκτικά / Και είναι λογικό — τα παιδάκια της / τη θέλουν συνέχεια / τη φωνάζουν / Μόνο στον ύπνο τους ησυχάζει / αλλά κι αυτός δεν κρατάει πολύ / δεν της φτάνει / Και σκέφτεται έναν τρόπο / (το καλύτερο φάρμακο που υπάρχει) / για να τον παρατείνει». Και μετά ο ποιητής γράφει ένα ποίημα δίχως το «και», ένα ποίημα που το λέει «Μητέρα Ποίηση». Ιδού: «Τη θέλουν συνέχεια οι ποιητές / τη φωνάζουν / Μόνο στον ύπνο τους ησυχάζει / αλλά κι αυτός δεν της φτάνει / Και σκέφτεται έναν τρόπο/ (το καλύτερο φάρμακο που υπάρχει) / για να τον παρατείνει». Στην ίδια συλλογή, με τίτλο σαραντατέσσερα (εκδ. Σαιξπηρικόν), θα βρούμε και το «Λάθος του Φιλόσοφου»: «Είπα ότι υπάρχει κάτι πέρα από τις Ιδέες / το Αγαθόν / Έκανα λάθος / Στο επέκεινα είναι ο Αγάθων / Καλέ μου φίλε, δεν πειράζει / έλα να ξαναστήσουμε συμπόσιο / να πιούμε να χαρούμε τη νίκη σου / στους τραγικούς αγώνες».


3.

Μικρό Παγώνι. Τελειώνει πάλι ο Απρίλης, και στο πικάπ τα μπλουζ της χαρμολύπης. Όλες οι αισθήσεις σε επιφυλακή, τελειώνει ο Απρίλης και όλες οι αισθήσεις να είναι περισκόπια, μεμβράνες, ραδιογωνιόμετρα. Σπιράλ τετράδια και φτηνά στυλό απ' το περίπτερο για την καταγραφή της σκέψης, για το άπλωμα του συναισθήματος στο χαρτί. Διάθεση για σύνθεση. Οργανώνει τον λόγο του ο Γιάννης Κοτσιφός στο έργο Ο πειρασμός της γραφής (εκδ. Μελάνι): «Ήταν ακόμα ο καιρός / Που στο Μικρό Παγώνι / Μπορούσες να καπνίσεις τα τσιγάρα σου / Και δεν υπήρχε Ίντερνετ στο κινητό / Κατά συνέπεια / Πίνοντας μπίρα — επειδή μονάχα μπίρα πίνεις στο Μικρό Παγώνι — / Σημείωνες επείγουσες δουλειές / Κοιτούσες στο ημερολόγιο δεσμεύσεις / Οι πιο πολλές επινοημένες οπωσδήποτε / Για να γεμίζουνε τον χρόνο που αργά εκεί μέσα προχωρούσε / Γιατί στ' αλήθεια είναι μοναχικό να πίνεις μπίρα στο Μικρό Παγώνι [...] Κατέληξες ότι ασφαλές μες στο Μικρό Παγώνι / Είναι να πίνεις μπίρα όπως τόσοι άλλοι ταξιδιώτες / Κρατώντας μια σημείωση νοερή ο καθένας / Που 'χει να κάνει με το μέλλον οπωσδήποτε / Μα μένοντας πεισματικά μακριά / Απ' του χαρτιού τις διαδοχικές ενέδρες».


4.

Blues / Χαρμολύπη. Τελειώνει ο Απρίλης, και βάζεις στο πικάπ τα μπλουζ. Έχεις ήδη ακούσει Μάρκο και Τσιτσάνη. Και έχεις ξαναδιαβάσει τον Πεντζίκη και τον Καρούζο. Και τον Ακέραιο κυρ-Αλέξανδρο. Και Λάγιο και Βακαλόπουλο. Και πιάνεις τώρα τον Λευτέρη Ξανθόπουλο που μες στις σελίδες του βιβλίου Οι εχθροί και οι φίλοι μου (εκδ. Γαβριηλίδης) έχει και το «Mississippi Blues». Και λέει: «Δεν αντέχω άλλο το μνήμα / είπε και βγήκε / Δεν αντέχω άλλο το μνήμα / είπε ο B.B. King και βγήκε / Δεν με κρατάει το σπίτι μου / είπε ο B. B. King και βγήκε / Δεν με κρατάει άλλο / το σπίτι μου / είπε ο B. B. King / και βγήκε από το μνήμα / Δεν αντέχω τα μαύρα σχέδια / στον τοίχο είπε ο B. B. King / και βγήκε στη σκηνή». Και μετά, στον «Μυστικό Δείπνο», ο ποιητής, εκεί, μας οδηγεί: «Τους πλένει τα πόδια / τα στεγνώνει με το / μαλακό πεσκίρι / πιο πέρα / όπως σκύβει / ταπεινωμένος ξανά / να ήξερε τάχα / τι τον περιμένει».

Όταν τελειώνει ο Απρίλης Facebook Twitter
Εικονογράφηση: Ατελίε/ LIFO

1. Στιγμιότυπα του Σώματος, Εκδόσεις Μεταίχμιο, Σελίδες: 44,

2. Γιάννης Κοτσιφός, Ο Πειρασμός της Γραφής, Εκδόσεις Μελάνι, Σελίδες: 36

3. Λευτέρης Ξανθόπουλος, Οι Εχθροί και οι Φίλοι μου, Εκδόσεις Γαβριηλίδης, Σελίδες: 66

radiobookspotting.blogspot.gr/

0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Αυτός ο πόλεμος προετοιμαζόταν από το 2000»: Η «φουτουρίστρια» του ΝΑΤΟ προβλέπει το μέλλον

Οπτική Γωνία / «Αυτός ο πόλεμος προετοιμαζόταν από το 2000», λέει η «φουτουρίστρια» του ΝΑΤΟ

Η Γαλλογερμανίδα πολιτική επιστήμονας Φλόρενς Γκάουμπ μιλά στην εφημερίδα «El Pais» για το Ιράν, τη Γροιλανδία, την Ουκρανία και τη Γάζα, τονίζοντας ότι «το μέλλον είναι μια στρατηγική ιδέα».
THE LIFO TEAM
Λάιζα Μινέλι: Η εξωφρενική, τραγική ζωή της όπως ξεδιπλώνεται στη νέα αυτοβιογραφία της

Βιβλίο / Λάιζα Μινέλι: Η εξωφρενική, τραγική ζωή της μέσα από τη νέα αυτοβιογραφία της

Προτού πεθάνει μόνη της σε ένα μπάνιο ξενοδοχείου σε ηλικία 47 ετών, η Τζούντι Γκάρλαντ κληροδότησε στην κόρη μια διά βίου εξάρτηση από το αλκοόλ και τα ναρκωτικά και μια τάση να ερωτεύεται γκέι άνδρες.
THE LIFO TEAM
Ο μόνος τρόπος αντίστασης είναι με τη σάρκα

Βιβλίο / Ο μόνος τρόπος αντίστασης είναι με τη σάρκα

Στο μυθιστόρημα του Ντέιβιντ Σολόι, «Σάρκα» (Μπούκερ 2025), ένας άνδρας αγωνίζεται να βρει την ταυτότητά του σε έναν πολύπλοκο κόσμο. Όσα συμβαίνουν γύρω του μοιάζουν με αρχαία τραγωδία. Τα αντιμετωπίζει εκφράζοντας ελάχιστα. Πιο συγκεκριμένα, με 500 περίπου ΟΚ σε όλο το βιβλίο.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Σοφία Αυγερινού: «Όλα ξεκίνησαν από το Έγκλημα και Τιμωρία του Ντοστογιέφσκι»

Βιβλίο / Η Σοφία Αυγερινού έκανε κάτι σημαντικό. Μετέφρασε Μπροχ στα ελληνικά

Έχει αναμετρηθεί με τα μνημειώδη έργα του Χέρμαν Μπροχ –«Οι υπνοβάτες», «Τα μάγια», «Ο θάνατος του Βιργιλίου» και έχει κατορθώσει να τα παραδώσει σε ένα νέο κοινό. Η συγγραφέας και μεταφράστρια μιλάει για τη σχέση της με τη λογοτεχνία και τον τρόπο με τον οποίο έχει επηρεάσει τη δουλειά της.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
ΕΠΕΞ Δέκα βιβλία που δεν θα βρεις εύκολα σε άλλες λίστες

Βιβλίο / Δέκα βιβλία που δεν θα βρεις εύκολα σε άλλες λίστες

Μια επιλογή τίτλων που καλύπτει από την Κατοχή και τους δωσίλογους, μέχρι τη συναίνεση, το «1984», ένα «αρχέγονο queer», τα Τέμπη, τη hyperpop, έναν αυτοκράτορα-φιλόσοφο και τους συνειρμούς ενός Αθηναίου «ευπατρίδη».
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
90’ με τη συντακτική ομάδα της «βλάβης»

Βιβλίο / Αυτή η παρέα φτιάχνει τη «βλάβη», το πιο φρέσκο έντυπο για το βιβλίο

Είναι millennials, πιστεύουν ακόμα στην αξία του τυπωμένου χαρτιού, δεν δέχονται διαφημίσεις, ξέρουν πολύ καλά το βιβλίο, δεν αναρτούν τίποτα στο internet γιατί θέλουν να σε δουν να ξεφυλλίζεις το περιοδικό τους. Και πολύ καλά κάνουν γιατί η «βλάβη» τους είναι ένας νέος τρόπος να μιλάς για το βιβλίο και για τον πολιτισμό.
M. HULOT
«Εκτελούσαμε αποφάσεις, ακόμα κι όταν διαφωνούσαμε»

Το πίσω ράφι / «Εκτελούσαμε αποφάσεις, ακόμα κι όταν διαφωνούσαμε»

Η Μαρία Μπέικου αφηγείται με τρόπο λιτό τη ζωή της στο «Αφού με ρωτάτε, θα θυμηθώ», τη συμμετοχή της στην Αντίσταση, τον Εμφύλιο, τα χρόνια της στην ΕΣΣΔ και τη σχέση της με μεγάλους Ρώσους καλλιτέχνες.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Ζιζέλ Πελικό: «Έχω ξαναβρεί τη χαρά της ζωής»

Βιβλίο / Ζιζέλ Πελικό: «Οι βιαστές μου να σκύψουν το κεφάλι• όχι εγώ»

Πέρα από κάθε προσδοκία και παρά τη φρίκη που κρύβουν οι σελίδες της, η αυτοβιογραφία της Πελικό, «Ύμνος στη ζωή», είναι ένα απαράμιλλο παράδειγμα γενναιότητας κι ένα μήνυμα αισιοδοξίας, δικαιώνοντας απόλυτα τον τίτλο του. Κυκλοφόρησε μόλις και στα ελληνικά από τις εκδόσεις Ψυχογιός.
ΕΙΡΗΝΗ ΓΙΑΝΝΑΚΗ
Γιατί διαβάζουμε (και αγαπάμε) ακόμα τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη»

Βιβλίο / Γιατί διαβάζουμε (και αγαπάμε) ακόμα τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη»

Η ταινία της Έμεραλντ Φένελ μας θύμισε την αξεπέραστη αξία του κλασικού έργου της Έμιλι Μπροντέ και τους άπειρους λόγους για τους οποίους παραμένει ανάμεσα στα αγαπημένα αναγνωστών και κριτικών.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Ευάρεστος Πιμπλής: «Το να σε λέει “τέρας” ένας Πρόεδρος είναι τρομακτικό»

Lifo Videos / Ευάρεστος Πιμπλής: «Το να σε λέει “τέρας” ένας Πρόεδρος είναι τρομακτικό»

Ο νεαρός συγγραφέας που έκανε αίσθηση με το πρώτο του μυθιστόρημα «Πέρα από τη συναίνεση» (εκδ. Πόλις) μιλά για την queer κουλτούρα στα χρόνια του Tραμπ και για το πώς συμφιλιώνεται κανείς με τον ομοερωτικό σεξουαλικό του προσανατολισμό σε μια ανδροκρατούμενη κοινωνία.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
«Εξομολόγηση και μαθητεία»

Long Stories / «Εξομολόγηση και μαθητεία»

Ο Βαγγέλης Ραπτόπουλος υπήρξε στενός φίλος του Μένη Κουμανταρέα από το 1978 μέχρι το 2014, που ο σημαντικός Έλληνας συγγραφέας δολοφονήθηκε. Σε αυτό το διάστημα αντάλλαξαν επιστολές, «ένα δούναι και λαβείν ανάμεσα σε δυο ψυχές, ένα γραμμένο από την ίδια τη ζωή επιστολογραφικό μυθιστόρημα», που ετοιμάστηκαν για να κυκλοφορήσουν, η έκδοσή τους όμως έχει «παγώσει». Δημοσιεύουμε τον πρόλογο που ο Β. Ραπτόπουλος ετοίμασε για αυτόν τον τόμο, υπό μορφή μιας τελευταίας άτυπης επιστολής, όπως λέει ο ίδιος.
ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΡΑΠΤΟΠΟΥΛΟΣ