Ψαλμός για μελλοθάνατους

Ψαλμός για μελλοθάνατους Facebook Twitter
Κύριε ελέησον, μέσα στο γιαούρτι ένα πριόνι/ Του Κυρίου δεηθώμεν, να κόψετε τα σίδερα
0
Η ΙΣΤΟΡΙΑ της Εθνικής Αντίστασης, εκτός από μεγάλες μάχες και πράξεις ηρωισμού έχει και απίστευτα ευρηματικά επεισόδια.

Ένας παπάς στο Αγρίνιο, ο Κωνσταντίνος Βαλής, γνωστός ως Παπαβαλής, πρέπει να ξεπέρασε, με την τόλμη και τις επινοήσεις του, κάθε άλλον.

 

Προκειμένου να βγάλει από το γερμανοκρατούμενο Αγρίνιο τον οπλισμό των παραδοθέντων Ιταλών, οργάνωσε περισσότερες από 35 κηδείες και κάθε φορά, μέσα στο φέρετρο αντί σορού, ήταν ιταλικά όπλα.

 

Η νεκρική πομπή ξεκινούσε συνήθως από το Δημοτικό Νοσοκομείο, όπου ήταν η μυστική αποθήκη του ΕΛΑΣ. Πέρναγε μέσα από την πόλη με τις ανάλογες ψαλμωδίες και οι Γερμανοί στρατιώτες των μπλόκων στέκονταν προσοχή και χαιρέταγαν στρατιωτικά. 

 

Στο νεκροταφείο η πομπή κατέληγε πάντα στον μεγάλο οικογενειακό τάφο της οικογένειας Σπ. Τζωρτζόπουλου, όπου κρύβονταν τα όπλα, και τη νύχτα κατέβαιναν οι ελασίτες από το Βουνό να τα παραλάβουν.

 

Τη μία και μόνη φορά που κάποιος υποψιασμένος Γερμανός αξιωματικός, διέταξε να ανοίξουν το φέρετρο ο Παπαβαλής είχε τον Θεό μαζί του: Μέσα ήταν η σορός της γιαγιάς του Χρ. Μπανιά.

 

Αλησμόνητο έχει μείνει και το τελευταίο «διάβασμα» που έκανε ο Παπαβαλής σε έναν μελλοθάνατο κρατούμενο.

 

Είχαν συλληφθεί ως όμηροι για κάποιο σαμποτάζ 30 κάτοικοι της Ηπείρου, οι οποίοι επρόκειτο να εκτελεστούν. O Παπαβαλής ζήτησε απλώς ένα όνομα κρατουμένου, πήρε τη σύνοψη, τον σταυρό, έναν κεσέ γιαούρτι και ξεκίνησε για τις φυλακές.

 

Παρουσιάστηκε στον Γερμανό διοικητή και ζήτησε την άδεια να εξομολογήσει τον «ανιψιό» του Σπ. Κοντοπάνο, αυτό το όνομα του είχαν δώσει. 

 

Εκείνος το επέτρεψε και σε μια αίθουσα συγκεντρώθηκαν και όσοι από τους άλλους μελλοθάνατους ήθελαν να εξομολογηθούν. 

  

Ο Παπαβαλής άρχισε να ψέλνει παρόντος και του Γερμανού διοικητή:

 

Κύριε ελέησον, μέσα στο γιαούρτι ένα πριόνι,

Του Κυρίου δεηθώμεν, να κόψετε τα σίδερα,

Συγχωρούνται οι αμαρτήσαντες, να έχετε σινιάλο,

Τέκνα μου, τέκνα μου, τη νύχτα,

Κύριε ελέησον, ανάψτε τρία τσιγάρα,

Του Κυρίου δεηθώμεν, τα παιδιά θα περιμένουν,

Κύριε ελέησον, απέξω να σας ελευθερώσουν,

Κύριε ελέησον, Κύριε ελέησον,

Συγχωρούνται οι αμαρτήσαντες, τέκνα μου,

Τέκνα μου, κινηθείτε αποφασιστικά.

 

Δακρυσμένοι οι μελλοθάνατοι από τον ανέλπιστο «ψαλμό», του φιλούσαν το χέρι. Συγκινήθηκε και ο Γερμανός και επέτρεψε στον ιερωμένο να προσφέρει τον κεσέ με το γιαούρτι στον «ανιψιό» του. 

 

Την ίδια νύχτα οι 30 μελλοθάνατοι φτερούγισαν για το Βουνό μαζί με άλλους τόσους κρατουμένους που τους ακολούθησαν. 

 

Μεταπολεμικά η Εκκλησία φρόντισε να απαλλάξει τον Παπαβαλή των καθηκόντων του γιατί η διαγωγή του «σκανδάλιζε το ποίμνιον».

  

Αρχαιολογία & Ιστορία
0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Αρχαιολόγοι βρήκαν μούμια θαμμένη με στίχους από την Ιλιάδα

Πολιτισμός / Αρχαιολόγοι βρήκαν μούμια θαμμένη με στίχους από την Ιλιάδα

Σε τάφο ρωμαϊκής περιόδου στην αρχαία Οξύρρυγχο της Αιγύπτου, αρχαιολόγοι εντόπισαν πάπυρο με στίχους από τη Β΄ ραψωδία της Ιλιάδας πάνω σε μουμιοποιημένο σώμα. Το εύρημα φωτίζει τη θέση του Ομήρου όχι μόνο στην εκπαίδευση και την ανάγνωση, αλλά και στις τελετουργίες γύρω από τον θάνατο.
THE LIFO TEAM
Η Ιερά Οδός κάτω από τη γη

Ιστορία μιας πόλης / Η Ιερά Οδός είναι ένα με την ιστορία της Αθήνας

Οι αρχαιολόγοι Ευσταθία (Έφη) Ανέστη και Ειρήνη Σβανά μιλούν για τις μεγάλες ανασκαφές της Ιεράς Οδού κατά τη διάνοιξη του μετρό και τα σπουδαία ευρήματα που ήρθαν στο φως κατά μήκος της αρχαίας Ιεράς Οδού, του δρόμου που ένωνε την Αθήνα με την Ελευσίνα και τα Ελευσίνια Μυστήρια.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
«Δίχως κα@λα δουλειά δεν γίνεται»

Οι Αθηναίοι / Κωστής Καρπόζηλος: «H επιτυχία της δεξιάς είναι μια αριστερά που φοβάται τον εαυτό της»

Από ένα παιδί που μεγάλωνε «αποκομμένο» έξω από τα Γιάννενα, βρίσκοντας καταφύγιο στα βιβλία, μέχρι τον φοιτητή που έκανε την πολιτική «διέξοδο» και τον ιστορικό που κινήθηκε ανάμεσα σε Ελλάδα, Ευρώπη και ΗΠΑ, η διαδρομή του είναι μια συνεχής αναζήτηση μέσα από εμπειρίες, ρήξεις και μετατοπίσεις. Ο ιστορικός Κωστής Καρπόζηλος αφηγείται τη ζωή του στη LiFO. 
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Εδώ υπήρξε μια φορά η Παλιά Στρατώνα»

Μεσοπόλεμος / «H φυλακή είχε μεταβληθεί σε κόλαση για κάθε άνθρωπο»

«Θα λείψει αυτό το αίσχος που προσβάλλει τον πολιτισμό μας και ντροπιάζει την Αθήνα»: Το 1931 η φυλακή Παλαιάς Στρατώνας κατεδαφίστηκε στο πλαίσιο των αρχαιολογικών ανασκαφών στην Αρχαία Αγορά.
ΤΑΣΟΣ ΘΕΟΦΙΛΟΥ
Το σπήλαιο Κουβαρά: Τα μυστικά των πρώτων ανθρώπων της Αττικής

Ιστορία μιας πόλης / Σε αυτό το σπήλαιο υπήρξαν οι πρώτοι άνθρωποι της Αττικής

Το Σπήλαιο Κουβαρά δεν είναι απλώς ένας αρχαιολογικός χώρος. Είναι ένα παράθυρο στις ζωές των πρώτων ανθρώπων που έζησαν στην περιοχή. Από ταφές και εργαλεία μέχρι ίχνη πρώιμων δικτύων επικοινωνίας, κάθε εύρημα φωτίζει ένα κομμάτι της προϊστορίας που μέχρι πρόσφατα παρέμενε άγνωστο. Ο αρχαιολόγος Φάνης Μαυρίδης εξηγεί.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Η Αθήνα και η Ρώμη εξακολουθούν να μας ανοίγουν τα μάτια

Αρχαιολογία & Ιστορία / Η Αθήνα και η Ρώμη εξακολουθούν να μας ανοίγουν τα μάτια

Στο νέο βιβλίο της Μέρι Μπερντ, κορυφαίας προσωπικότητας των Kλασικών Σπουδών, αναδεικνύονται οι τρόποι με τους οποίους οι Ρωμαίοι και οι Έλληνες προσφέρουν συναρπαστικές απαντήσεις σε κρίσιμα σύγχρονα ερωτήματα.
THE LIFO TEAM
Καισαριανή 1944: Όταν ο φακός ανήκει στον θύτη

Ιστορία μιας πόλης / Καισαριανή 1944: Η ιστορία μέσα από το φακό του θύτη

Οι νέες φωτογραφίες από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή ανοίγουν ένα δύσκολο πεδίο: τι σημαίνει να βλέπουμε την Ιστορία μέσα από το βλέμμα εκείνου που ασκεί τη βία; Ο ιστορικός Βαλεντίν Σνάιντερ εξηγεί.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Περιήγηση στον μεσοπολεμικό Πειραιά

Μεσοπόλεμος / «Αν ο Δάντης έβλεπε τις συνοικίες του Πειραιά, θα έγραφε μια νέα "Κόλαση"»

Οι ρεπόρτερ της πειραιώτικης εφημερίδας «Νέοι Καιροί» καταγράφουν τον Απρίλιο του 1930 όσα βλέπουν γυρνώντας στην περιοχή, αυτό «το κέντρο της λαθρεμπορίας, ατιμίας, βρώμας».
ΤΑΣΟΣ ΘΕΟΦΙΛΟΥ
«Πανηγυράκι γίνεται ψηλά στον Αϊ Γιώργη»

Ιστορία μιας πόλης / Αράχωβα: «Πανηγυράκι γίνεται ψηλά στον Αϊ Γιώργη»

Στην Αράχωβα, ο εορτασμός του Αγίου Γεωργίου δεν είναι απλώς ένα πανηγύρι. Είναι μια τελετουργία όπου η πίστη, η ιστορία και η συλλογική μνήμη γίνονται ένα. Ο λαογράφος Πάρης Ποτηρόπουλος εξερευνά το «Πανηγυράκι» και θέτει το ερώτημα: πρόκειται για μια βιωμένη παράδοση ή για μια σύγχρονη αναπαράσταση προσαρμοσμένη στο σήμερα;
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
«Ζούμε εποχές αντίστοιχες με του Μουσολίνι και του Χίτλερ»

ΛΙΓΗ ΖΩΗ / Αντώνης Λιάκος: «Ζούμε εποχές αντίστοιχες με του Μουσολίνι και του Χίτλερ»

Από τους πιο επιδραστικούς ιστορικούς στον δημόσιο χώρο, ο Αντώνης Λιάκος επιστρέφει στα νεανικά του χρόνια της έντονης πολιτικοποίησης, στέκεται στα όσα «τρομακτικά» συμβαίνουν στη διεθνή σκηνή και επισημαίνει τα προβλήματα της Ελλάδας που θα απασχολήσουν τον ιστορικό του μέλλοντος.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Η εξάπλωση του «Μαύρου Θανάτου»: Μια μεσαιωνική ιστορία τρόμου

Αρχαιολογία & Ιστορία / Η εξάπλωση του «μαύρου θανάτου»: Μια μεσαιωνική ιστορία τρόμου

Η μαύρη πανώλη στοίχισε τη ζωή σε περίπου 100 εκατομμύρια ανθρώπους στα μέσα του 14ου αιώνα και ήταν, σύμφωνα με ένα νέο βιβλίο, «η πιο θανατηφόρα φυσική καταστροφή στην ιστορία της ανθρωπότητας».
THE LIFO TEAM
Μανόλης Κορρές: «Θα είχε ενδιαφέρον να δούμε το Ηρώδειο όπως ήταν»

Αθήνα / Μανόλης Κορρές: «Λίγοι γνωρίζουν πως το Ηρώδειο διέθετε στέγη»

Αφότου αναστηλώθηκε τη δεκαετία του ’50, το Ωδείο του Ηρώδου του Αττικού καθιερώθηκε ως η κεντρική σκηνή του Φεστιβάλ Αθηνών. Με αφορμή το επικείμενο κλείσιμό του λόγω εργασιών, ο επικεφαλής συντήρησης μνημείων της Ακρόπολης αποκαλύπτει κάποια «μυστικά» του και αναφέρεται σε εγκεκριμένες μελλοντικές παρεμβάσεις.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Μήπως τελικά διαβάζαμε λάθος το «σβήσιμο» της Χατσεψούτ;

Πολιτισμός / Μήπως τελικά διαβάζαμε λάθος την εξαφάνιση της Χατσεψούτ από την ιστορία;

Μελέτη που επανέρχεται στο προσκήνιο αμφισβητεί την παλιά εκδοχή ότι τα αγάλματα της Χατσεψούτ καταστράφηκαν από εκδίκηση και συνδέει μεγάλο μέρος της φθοράς τους με τελετουργικό σπάσιμο και μεταγενέστερη επαναχρησιμοποίηση.
THE LIFO TEAM