Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ
«Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση»: Η πρώτη σημαντική έκθεση για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του '21

«Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση»: Η πρώτη σημαντική έκθεση για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του '21

Η νέα έκθεση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου εστιάζει στις αρχαιότητες και στον ρόλο που έπαιξαν στην ενίσχυση του Αγώνα μέσα από το κίνημα του φιλελληνισμού.

«Είχα δύο αγάλματα περίφημα, μια γυναίκα κι' ένα βασιλόπουλο ατόφια – φαίνονταν οι φλέβες· τόση εντέλειαν είχαν. Όταν χάλασαν τον Πόρον, τα 'χαν πάρη κάτι στρατιώτες και εις τ' Αργος θα τα πουλούσαν κάτι Ευρωπαίων· χίλια τάλλαρα γύρευαν. Άντεσε κ' εγώ εκεί, πέρναγα· πήρα τους στρατιώτες, τους μίλησα· "Αυτά και δέκα χιλιάδες τάλλαρα να σας δώσουνε, να μην το καταδεχτήτε να βγουν από την πατρίδα μας. Δι' αυτά πολεμήσαμεν"».


Στο γνωστό απόσπασμα από τα «Απομνημονεύματα» του Στρατηγού Μακρυγιάννη, το οποίο αποτέλεσε και θέμα έκθεσης στις πανελλαδικές εξετάσεις του 1987, συναντάμε τη ρήση που δανείζεται το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο για τη νέα περιοδική του έκθεση «Δι' αυτά πολεμήσαμεν... Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση» που θα διαρκέσει μέχρι τις 5 Ιουλίου 2020 και συνοδεύεται από κατάλογο 470 σελίδων με δοκίμια για το θέμα.


«Η νέα περιοδική έκθεση σχεδιάστηκε για να τιμήσει τη σημαντική επέτειο των 200 χρόνων από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης που πλησιάζει. Εστιάζει στις αρχαιότητες και στον ρόλο που έπαιξαν στην ενίσχυση του Αγώνα μέσα από το κίνημα του φιλελληνισμού αλλά και μέσω της ενδυνάμωσης της αυτοσυνείδησης των Ελλήνων» αναφέρει στο LIFO.gr η διευθύντρια του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, δρ. Μαρία Λαγογιάννη.

 

Οι πέντε θεματικές ενότητες της έκθεσης αναδεικνύουν την παράλληλη σχέση των αρχαιοτήτων με την ιστορική πορεία προς την ελευθερία, φωτίζοντάς τη από διαφορετικά σημεία. Είναι γεγονός ότι οι αρχαιότητες συνδέθηκαν με την Ελληνική Επανάσταση, τόσο από τους Έλληνες διαφωτιστές όσο και από τους φιλελληνικούς κύκλους.


Είκοσι έξι επιλεγμένες αρχαιότητες (22 μαρμάρινα γλυπτά και ανάγλυφα, 2 πήλινα αγγεία, 2 χάλκινα ειδώλια) από τις συλλογές του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου παρουσιάζονται σε έναν εκλεκτικό «διάλογο» με 26 νεότερα έργα του 18ου και 19ου αιώνα, στην πλειονότητά τους Ευρωπαίων δημιουργών: 8 ζωγραφικά έργα (ελαιογραφίες και υδατογραφίες), 11 λυτά χαρακτικά, 4 εικονογραφημένες εκδόσεις και 3 τέχνεργα των διακοσμητικών τεχνών.


Οι πέντε θεματικές ενότητες της έκθεσης αναδεικνύουν την παράλληλη σχέση των αρχαιοτήτων με την ιστορική πορεία προς την ελευθερία, φωτίζοντάς τη από διαφορετικά σημεία. Είναι γεγονός ότι οι αρχαιότητες συνδέθηκαν με την Ελληνική Επανάσταση, τόσο από τους Έλληνες διαφωτιστές όσο και από τους φιλελληνικούς κύκλους.

 

Μεγάλοι διαφωτιστές όπως ο Αδαμάντιος Κοραής (1748-1833) και ο Ρήγας Φεραίος (1757-1798) διέδωσαν το μήνυμα της εθνεγερσίας στη βάση της ιστορικής συνέχειας του ελληνισμού. Τα αρχαία μνημεία βοήθησαν τους εξεγερμένους να τεκμηριώσουν την ιστορική τους ταυτότητα. Από την άλλη μεριά, οι αρχαιότητες υπήρξαν ισχυρή πηγή έμπνευσης για το κίνημα του φιλελληνισμού.


Στο πρώτο μέρος της έκθεσης παρατίθενται πληροφορίες και τεκμήρια για τα επαναστατικά κινήματα που προηγήθηκαν τον 17ο και 18ο αιώνα, καθώς και για την ιδεολογική προετοιμασία του αγώνα, κατά την οποία οι αναφορές στο αρχαίο παρελθόν και στην ιστορική συνέχεια του έθνους αποτέλεσαν σταθερή συνιστώσα.

 

Εκτίθενται έργα που σχετίζονται με τον Αδαμάντιο Κοραή και τον Ρήγα Φεραίο, καθώς και χαρακτηριστικές εκδόσεις που σηματοδότησαν την έναρξη του φιλελληνικού ενδιαφέροντος, ενώ οι αρχαιότητες που πλαισιώνουν την ενότητα παρουσιάζουν χαρακτηριστικά εικονογραφικά πρότυπα, σαν αυτά που ενέπνευσαν την εικαστική απόδοση της υποδουλωμένης Ελλάδας.

 

Η νέα περιοδική έκθεση σχεδιάστηκε για να τιμήσει τη σημαντική επέτειο των 200 χρόνων από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης που πλησιάζει. Φωτο: Ε.Α. Γαλανόπουλος. © Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο/ΤΑΠ.
Η νέα περιοδική έκθεση σχεδιάστηκε για να τιμήσει τη σημαντική επέτειο των 200 χρόνων από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης που πλησιάζει. Φωτο: Ε.Α. Γαλανόπουλος. © Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο/ΤΑΠ.


Το δεύτερο μέρος σχολιάζει το φαινόμενο της διαρπαγής αρχαιοτήτων ως μία από τις όψεις με τις οποίες η αρχαιοφιλία επέδρασε στη γνωριμία της Δύσης με την ελληνική αρχαιότητα προεπαναστατικά, έχοντας ολέθριες επιπτώσεις όμως στην ακεραιότητα των μνημείων.

 

Ο επισκέπτης θα συναντήσει κάποια από τα σπαράγματα που απέμειναν μετά τη λαφυραγώγηση των αρχαίων μνημείων στην Ακρόπολη της Αθήνας, τον θησαυρό του Ατρέα στις Μυκήνες, τον ναό της Αφαίας στην Αίγινα και τον ναό του Επικούριου Απόλλωνα στις Βάσσες της Αρκαδίας, μνημεία που βοήθησαν τον ελληνικό λαό να συνειδητοποιήσει τη σημασία των αρχαιοτήτων στη συγκρότηση συλλογικής ταυτότητας.

 

Το τρίτο μέρος παρουσιάζει το φαινόμενο του φιλελληνισμού, που, προσπαθώντας να ευαισθητοποιήσει την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη, αξιοποίησε οπτικές αναφορές και εικονογραφικά μοτίβα του αρχαίου κόσμου. Διακοσμητικά τέχνεργα που διακινούνταν στα φιλελληνικά σαλόνια και αντλούσαν την έμπνευσή τους από τις μορφές αρχαίων πολεμιστών, καθώς και η παρουσίαση της σημαντικής για την καταγραφή των αρχαίων μνημείων δράσης της Γαλλικής Επιστημονικής Αποστολής του Μοριά, αποτελούν χαρακτηριστικά εκθέματα.

 
Το τέταρτο μέρος παρουσιάζει τη μέριμνα των Ελλήνων ήδη από την επαναστατική περίοδο για τη δημιουργία θεσμών που θα διαφύλασσαν και θα προστάτευαν τα αρχαία μνημεία, συμβάλλοντας στην περαιτέρω μελέτη του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού.

 

«Το 1821-22, κατά την πολιορκία της αθηναϊκής Ακρόπολης, οι Έλληνες παραχωρούν μολύβι στους αποκλεισμένους Οθωμανούς για να μην αφαιρεθεί από τα μνημεία. Το 1825 ο Γρηγόριος Παπαφλέσσας εκδίδει διάταγμα για τη συγκέντρωση των αρχαίων στα σχολεία, ενώ το 1827 η Γ' Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας (1η Μαΐου 1827) απαγορεύει την πώληση και εξαγωγή τους» τονίζει η κ. Λαγογιάννη.


Στην ενότητα αυτή συναντάμε παραδείγματα από τις πρώτες συλλογές και τις ανασκαφές που διενεργήθηκαν μετά την ίδρυση του νέου ελληνικού κράτους. Παρουσιάζονται αρχαία έργα που κάποτε αποτέλεσαν τις πρώτες συλλογές του Εθνικού Μουσείου της Αίγινας (1829), του Κεντρικού Μουσείου της Αθήνας (1834 – το 1888 μετονομάστηκε σε Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο) και του Βαρβακείου Λυκείου (1837). Επίσης, αρχαιότητες που προήλθαν από τις πρώτες συστηματικές ανασκαφές της Αρχαιολογικής Εταιρείας.

 

Η έκθεση εστιάζει στις αρχαιότητες και στον ρόλο που έπαιξαν στην ενίσχυση του Αγώνα μέσα από το κίνημα του φιλελληνισμού αλλά και μέσω της ενδυνάμωσης της αυτοσυνείδησης των Ελλήνων. Φωτο: Ε.Α. Γαλανόπουλος. © Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο/ΤΑΠ.
Η έκθεση εστιάζει στις αρχαιότητες και στον ρόλο που έπαιξαν στην ενίσχυση του Αγώνα μέσα από το κίνημα του φιλελληνισμού αλλά και μέσω της ενδυνάμωσης της αυτοσυνείδησης των Ελλήνων. Φωτο: Ε.Α. Γαλανόπουλος. © Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο/ΤΑΠ.


Η έκθεση κλείνει με τη θεϊκή μορφή της Νίκης, εμβληματικού συμβόλου του επιτυχούς αγώνα, ενώ συμπληρώνεται από ψηφιακές προβολές που παρουσιάζουν τοπία της προεπαναστατικής Ελλάδας, συνοδευόμενες από κείμενο του Σατωβριάνδου, ένθερμου υποστηρικτή του ελληνικού ζητήματος, που με τον γλαφυρό του λόγο σχολιάζει την αρμονική σχέση του φυσικού τοπίου με τις αρχαιότητες.


«Ολοκληρώνοντας την περιήγησή του στην έκθεση, ο επισκέπτης θα έχει συναντήσει διαφορετικές όψεις της σύνδεσης των αρχαιοτήτων με την Ελληνική Επανάσταση και του τρόπου που αυτές επέδρασαν στη συγκρότηση της νεότερης συλλογικής μας ταυτότητας. Η τελική εγκατάσταση με τη θεϊκή μορφή της φτερωτής Νίκης λειτουργεί ως φόρος τιμής στη νίκη των Ελλήνων. Ως σπουδαίο παράδειγμα της ελεύθερης βούλησης ενός λαού να διεκδικήσει την ανεξαρτησία του και να αντλήσει έμπνευση από τις προγονικές του ρίζες και ως συμβολική υπόμνηση κάθε επίπονης αγωνιστικής διαδρομής που οδηγεί σε συλλογική ή ατομική νίκη» σημειώνει η κ. Λαγογιάννη.

 

Άποψη της έκθεσης «Δι’αυτά πολεμήσαμεν… Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση». Φωτο: Ε.Α. Γαλανόπουλος. © Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο/ΤΑΠ.
Άποψη της έκθεσης «Δι’αυτά πολεμήσαμεν… Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση». Φωτο: Ε.Α. Γαλανόπουλος. © Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο/ΤΑΠ.

 

«Δι' αυτά πολεμήσαμεν... Αρχαιότητες και Ελληνική Επανάσταση»

Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

28ης Οκτωβρίου (Πατησίων) 44, Αθήνα, 213 214 4800 - 4856 - 4889

Διάρκεια έκθεσης: 12 Φεβρουαρίου 2020 - 5 Ιουλίου 2020

Ημέρες & ώρες λειτουργίας (χειμερινό ωράριο ως 31/3): Τρ. 13:00-20:00, Τετ.-Δευτ. 09:00-16:00

Γεννήθηκε, μεγάλωσε και ζει στη Σαλαμίνα. Σπούδασε Φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων και εργάζεται ως εκπαιδευτικός.
ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Μία σειρά ομιλιών από διακεκριμένους επιστήμονες με αφορμή τα 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση
Η Εταιρεία Προστασίας Σπαστικών σε συνεργασία με τους Φίλους του Φιλολογικού Συλλόγου «ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ» διοργανώνουν μία σειρά ομιλιών για την επέτειο των 200 χρόνων από την επανάσταση του 1821.
200 χρόνια από την Επανάσταση του ‘21: η πρόκληση του εορτασμού ενός διεθνούς φαινομένου
Η ανάδειξη του 1821 δυο αιώνες μετά θα ήταν όχι μόνο μια ανάδειξη του νεωτερικού ιστορικού βάθους της Ελλάδας αλλά και της δυνατότητας του μετασχηματισμού της ως σήμερα, από επαρχία της οθωμανικής Αυτοκρατορίας σε χώρα μέλος της Ε.Ε.
Βασίλης Ραφαηλίδης: Η δυσκολία τού να είσαι Έλληνας
Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 ήταν όντως επανάσταση. Αλλά με μια έννοια εντελώς διαφορετική απ’ αυτή που της δίνουν τα σχολικά εγχειρίδια και οι επίσημες Ιστορίες
Εθνική ολοκλήρωση και εμφύλια διαμάχη
Το ιστορικό αίτημα της δημιουργίας εθνικού κράτους προϋποθέτει και υποδηλώνει κάποια εθνική ομοφωνία μόνο σ' ένα πολύ γενικό και αφηρημένο επίπεδο.
Μύθοι και αλήθειες της Επανάστασης του 1821*
Βρισκόταν ο Παλαιών Πατρών Γερμανός στα Καλάβρυτα; Από που ξεκίνησε, τελικά, η Επανάσταση; Υπήρξε «κρυφό σχολειό» ή έτσι βολεύει την εθνική μας συνείδηση; Μερικές απαντήσεις από τον καθηγητή Πολιτικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, Θάνο Βερέμη
Το 1821 μέσα από 25 έργα τέχνης
O ηρωισμός μέσα από τη ζωγραφική του Ευγένιου Ντελακρουά, του Νικολάου Γύζη και άλλων μεγάλων καλλιτεχνών

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Μιχάλης Σωτηρόπουλος: «Για να κατανοήσουμε καλύτερα το ’21 ως λαός χρειαζόμαστε ένα στρίψιμο της βίδας»
Μια πολύπλευρη συζήτηση με έναν νέο ιστορικό για την Ελληνική Επανάσταση αλλά και την ιστορική επιστήμη γενικότερα με αφορμή τη σημερινή επέτειο της 25ης Μαρτίου.
Το 1821 από την οθωμανική σκοπιά: Mια διαφωτιστική συζήτηση
Οι «Οθωμανικές αφηγήσεις για την Ελληνική Επανάσταση» των Σοφίας Λαΐου και Μαρίνου Σαρηγιάννη φωτίζουν μια άγνωστη στο ευρύ κοινό πλευρά των γεγονότων. Μιλήσαμε μαζί τους.
Ένα ψηφιακό ταξίδι στην αρχαία Κόρινθο μέσα από τα αρχεία της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών
Μέσα από το ψηφιακό αρχείο της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών μπορείτε να θαυμάσετε εκατοντάδες χιλιάδες ευρήματα αλλά και ανασκαφικά δελτία (ημερολόγια), φωτογραφίες και σχέδια από τις αρχαιολογικές έρευνες της Σχολής στην Αρχαία Κόρινθο από το 1896 μέχρι και σήμερα
Από την επιδημία πανώλης επί Καποδίστρια, το 1828, στον κορωνοϊό του 2020
Όταν ο Καποδίστριας ήρθε αντιμέτωπος με μια επιδημία πανώλης ζήτησε από τους πολίτες να μπουν σε καραντίνα και έκλεισε τις εκκλησίες.
Ανθεστήρια, η μεγάλη γιορτή της άνοιξης
Κάθε χρόνο στις αρχές του Μάρτη οι αρχαίοι Έλληνες γιόρταζαν επί τρεις μέρες την αναγέννηση της φύσης προς τιμήν του Λιμναίου Διονύσου και του Χθόνιου Ερμή, κάνοντας ταυτόχρονα ανάκληση στις ψυχές των νεκρών.
Το νόημα της χειραψίας
Ο κορωνοϊός διαταράσσει μια πανάρχαια συνήθεια με ρίζες από την αρχαία Ελλάδα μέχρι τις αμερικάνικες σέχτες
Ποιος πραγματικά δολοφόνησε τον Ιουλίο Καίσαρα στις 15 Μαρτίου του 44 π.Χ.;
Σαν σήμερα, στις Ειδούς του Μαρτίου, ο Ιούλιος Καίσαρας πέφτει νεκρός από 23 μαχαιριές στη συνέλευση της Συγκλήτου, σε μια δολοφονία που άλλαξε τη ροή της ιστορίας.
Ποιος ήταν ο Καρλ Μαρξ;
Ο συγγραφέας του «Κεφαλαίου» και του «Κομμουνιστικού Μανιφέστου» που πέθανε σαν σήμερα το 1883 παραμένει εξαιρετικά επίκαιρος τόσο για τις αναλύσεις και τις προβλέψεις όσο και για τις αστοχίες του, ιδίως δε για το πάθος του να αλλάξει τον κόσμο.
 H σπάνια συλλογή από Κινέζικες πορσελάνες του Μουσείου Μπενάκη στο LIFO.gr
Φωτογραφίσαμε τα αριστουργήματα κινεζικής κεραμικής από την ιστορικής σημασίας συλλογή του Γεώργιου Ευμορφόπουλου
Όταν αποσπάστηκαν οι αρχαιότητες από τον σταθμό μετρό της Αγίας Σοφίας στη Θεσσαλονίκη - και κανείς δεν αντέδρασε
Οι αρχαιότητες που αποσπάστηκαν από τον σταθμό μετρό της Αγίας Σοφίας είναι πιο σημαντικές για την υστερορωμαϊκή και βυζαντινή Θεσσαλονίκη από τις αρχαιότητες στον σταθμό Βενιζέλου. Όμως κανείς δεν αντέδρασε.
Υπατία, η γυναίκα - σύμβολο της ισότητας που λάτρεψε την επιστήμη
Σαν σήμερα, στις 8 Μαρτίου του 415 μ.Χ., πεθαίνει με μαρτυρικό τρόπο η Ελληνίδα νεοπλατωνική φιλόσοφος, μαθηματικός και αστρονόμος Υπατία
Δωδώνη 2020, κάτω από τον χιονισμένο Τόμαρο
Aπό τον Σπύρο Στάβερη
Τρισδιάστατη ξενάγηση στην Αρχαία Αθήνα από τον digital artist Δημήτρη Τσαλκάνη
Ο digital artist Δημήτρης Τσαλκάνης μάς μιλά για τις τρισδιάστατες αναπαραστάσεις του με την Αρχαία Αθήνα.
Τρεις άγνωστες φωτογραφίες του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, από το 1892
Τρία μόλις χρόνια αφότου άνοιξε τις πύλες του στο κοινό
Αποτελεί πολιτική πράξη το να επιδεικνύεις τα γεννητικά σου όργανα;
Συνηθιζόταν και στον μεσαίωνα...
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή