Θυμό και άγχος αισθάνονται οι πεζοί στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, όπως καταγράφεται σε μια πρωτότυπη διπλωματική εργασία με θέμα τη χαρτογράφηση των συναισθημάτων πεζών, την οποία εκπόνησαν φοιτήτριες του Τμήματος Μηχανικών Χωροταξίας και Ανάπτυξης της Πολυτεχνικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου.
Η διπλωματική της Ευανθίας Παπακωνσταντή και της Ιωάννας Τσακαλίδου με επιβλέποντα καθηγητή τον Νικόλαο Καρανικόλα παρουσιάστηκε στο 14ο Εθνικό συνέδριο χαρτογραφίας, που διοργάνωσε στη Θεσσαλονίκη η Χαρτογραφική Επιστημονική Εταιρεία Ελλάδας.
Όπως σημειώνεται στην εργασία, όταν η συγκέντρωση πλήθους σε ένα αστικό περιβάλλον υπερβαίνει τα ανεκτά όρια, δημιουργούνται δυσμενείς περιπατητικές συνθήκες, επιδρώντας πολλές φορές και στον ψυχισμό τους.
"Οι προπτυχιακές φοιτήτριες προώθησαν ερωτηματολόγια διαδικτυακά, από τις 6 Ιανουαρίου ως τις 20 Απριλίου 2016, τα οποία συμπληρώθηκαν από 311 άτομα προκειμένου να διερευνηθούν τα συναισθήματα που δημιουργούνται στους πεζούς από τα προβλήματα μετακίνησης" εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ.Καρανικόλας.
Συγκεκριμένα, επιλέχθηκαν τα πιο πολυσύχναστα εμπορικά και πολιτιστικά τμήματα της πόλης που είναι οι στάσεις Αντιγονιδών και Καμάρας (προς ανατολικά και προς δυτικά) και οι διαβάσεις Καμάρας- πλατεία Ναυαρίνου, πλατείας Αριστοτέλους- Τσιμισκή, Αγίας Σοφίας- Τσιμισκή και Παλαιών Πατρών Γερμανού- Τσιμισκή.
Από την ανάλυση των επιμέρους συναισθημάτων που διαμορφώνουν το σύνολο των αρνητικών, προέκυψε ότι ο θυμός εντοπίζεται γραμμικά επί της οδού Τσιμισκή, της Λεωφόρου Νίκης και στην κάθετη σ΄αυτές Καρόλου Ντήλ. Σημειακά, το συναίσθημα αυτό εντείνεται στη διασταύρωση της πλατείας Αριστοτέλους με την οδό Τσιμισκή, στη στάση της Καμάρας, στην Εγνατία και στην ευρύτερη περιοχή της Καμάρας. Το άγχος καταγράφεται γραμμικά, με σημεία ασυνέχειας, στις οδούς Εγνατία, Τσιμισική και Λεωφόρο Νίκης με ένταση του συναισθήματος στην Τσιμισκή, από το ύψος της Αριστοτέλους μέχρι και την Κούσκουρα.
Σύμφωνα με τη μελέτη των φοιτητριών, οι κατηγορίες περιοχών που συγκεντρώνουν μεγάλες πυκνότητες αρνητικών συναισθημάτων είναι οι διασταυρώσεις με διαβάσεις πεζών και οι στάσεις, ενώ η γραμμικότητα των αρνητικών συναισθημάτων που εμφανίζονται κατά μήκος της Τσιμισκή, υποδεικνύουν πώς το εμπόριο το οποίο αποτελεί την κυρίαρχη χρήση αυτής της περιοχής, ίσως συνδέεται με την εμφάνιση αρνητικών συναισθημάτων. Ακόμη, τα περισσότερα από τα σημεία αυτά, με εξαίρεση τη στάση Αριστοτέλους, αποτελούν και τα σημεία με τη μεγαλύτερη συγκέντρωση πεζού πλήθους.
"Η διαπίστωση αυτή", υπογραμμίζεται, "μπορεί να οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι στις μεγάλες συγκεντρώσεις, κυριαρχούν αρνητικά συναισθήματα και επομένως δίνεται η δυνατότητα να συνδέσουμε τις μεγάλες συγκεντρώσεις με την ύπαρξη αρνητικών συναισθημάτων".
Τι προκαλεί αρνητικά συναισθήματα;
Αναλύοντας τον λόγο που δημιουργούνται υπερσυγκεντρώσεις πεζών και άρα αρνητικά συναισθήματα, οι φοιτήτριες κατέληξαν σε συγκεκριμένα συμπεράσματα και πρότειναν λύσεις.
Ειδικότερα, όσον αφορά τους χρόνους αναμονής και κίνησης των φωτεινών σηματοδοτών, διαπίστωσαν ότι 5 από τους 6 σηματοδότες που βρίσκονται στα σημεία μελέτης, παρουσιάζουν χρόνο αναμονής πολύ μεγαλύτερο, συνήθως υπερδιπλάσιο, από τον ορισθέντα χρόνο των 30 δευτερολέπτων που θεωρείται ασφαλέστερος για την αποφυγή παραβατικής συμπεριφοράς από πλευράς πεζού πλήθους. Ακόμη, γίνεται εμφανές πώς, με τον μεγάλης διάρκειας χρόνο αναμονής, αναμένεται και μεγάλη συγκέντρωση πεζών στις διαβάσεις.
"Αναφορικά με τη ζώνη διέλευσης πεζών ή αλλιώς, ζώνη ελεύθερης όδευσης, παρατηρείται πώς και τα 6 σημεία που μελετήθηκαν, παρουσιάζουν έστω και ένα σημείο όπου το πλάτος της ζώνης αυτής είναι κατά πολύ μικρότερο, είτε από το όριο των 2 μέτρων για την άνετη διασταύρωση των πεζών, είτε από το κατώτατο όριο των 1,5 μέτρων της ελληνικής οδηγίας".
Ο πιο κοινός παράγοντας στένωσης των ζωνών διέλευσης, είναι σύμφωνα με την έρευνα, η ύπαρξη κάποιου περιπτέρου που καταλαμβάνει μεγάλα τμήματα από τα συνολικά πλάτη των πεζοδρομίων. Σημαντική παρατήρηση αποτελεί το γεγονός ότι στα περισσότερα σημεία που βρίσκονται τοποθετημένα τα περίπτερα, η ζώνη ελεύθερης όδευσης πεζών που απομένει, είναι μικρότερη του 1,5 μέτρου, γεγονός που προκαλεί προβλήματα στην ανεμπόδιστη κίνηση των πεζών και άρα δημιουργούνται μεγάλες συγκεντρώσεις. Επιπλέον, ο ελεύθερος χώρος περιμετρικά των περιπτέρων συνήθως καταλαμβάνεται από σταντ και τελάρα για την τοποθέτηση εφημερίδων και περιοδικών και σε αντίθεση με τις σχετικές προβλέψεις για την τοποθέτηση των ψυγείων, αυτά είτε βρίσκονται μακριά από το σώμα του εκάστοτε περιπτέρου, είτε ο αριθμός τους υπερβαίνει τον προβλεπόμενο
Τέλος, τα πεζοδρόμια καταλαμβάνονται πολλές φορές από δίκυκλα κάτι που οδηγεί σε προβλήματα προσπελασιμότητας.
Προτάσεις
"Ανάσα" στους πεζούς, σημειώνουν οι φοιτήτριες, μπορεί να δώσει ο ορισμός αυστηρών κανονισμών από πλευράς δήμου για την λειτουργία των περιπτέρων και τον χώρο που αυτά καταλαμβάνουν. Για τις ίδιες, χρήζει επανεξέτασης οι χρόνοι αναμονής των φωτεινών σηματοδοτών στα κεντρικά σημεία της περιοχής μελέτης όπου εμφανίζονται οι μεγάλες συγκεντρώσεις πεζών. Προτείνεται επίσης η επανεξέταση των δρομολογίων των αστικών λεωφορείων ώστε να αυξηθεί η συχνότητά τους όπου είναι δυνατό, η μείωση του πλάτους των κουβουκλίων των στάσεων και η αύξηση του μήκους τους το οποίο θα χρησιμοποιείται από τους πεζούς ως χώρος αναμονής καθώς και η θέσπιση κανονισμών για την τοποθέτηση των πλανόδιων εμπόρων και καλλιτεχνών σε μεγάλους κοινόχρηστους χώρους.
σχόλια