ΤO ΒΡΑΔΥ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ των ευρωεκλογών η χώρα με έναν τρόπο φάνηκε να αποκαλύφθηκε, να απογυμνώθηκε, ήταν σαν κάποιος να τράβηξε μια κουρτίνα πίσω από την οποία κρύβονταν πολύχρονες παθογένειες του πολιτικού συστήματος αλλά και της ίδιας της κοινωνίας, για τις οποίες αποφεύγουμε όλοι να μιλάμε. Μια εκλογική διαδικασία στάθηκε ικανή να διαλύσει μύθους που προσεκτικά έχουν καλλιεργηθεί από ΜΜΕ και ιδιαίτερα από το πολιτικό προσωπικό στο οποίο πάντα άρεσε να χαϊδεύει τα αυτιά των χρήσιμων ψηφοφόρων. Και οι τελευταίοι, με ιδιαίτερη αυταρέσκεια, ζούσαν μέσα σε αυτούς, αποφεύγοντας να δουν την αλήθεια που τους αφορά. Γιατί σε κανέναν δεν αρέσει να βλέπει την αλήθεια, ιδιαίτερα όταν τον αγγίζει.
Εκείνο το εκλογικό βράδυ η κοινωνία έδειξε ότι δεν έχει πρόβλημα να γείρει ακόμα πιο δεξιά και συντηρητικά, ενώ παράλληλα συνέβη κάτι πρωτοφανές στην πολιτική ιστορία: το πολιτικό σύστημα αποδείχτηκε ότι δεν είναι αντιπροσωπευτικό, η κοινωνία δεν το εμπιστεύεται, δεν την αφορούν όσα συμβαίνουν, για ένα μεγάλο μέρος της το σύστημα είναι κάτι ξένο. Η Κυριακή των εκλογών διέλυσε τουλάχιστον τέσσερις καλά κρυμμένους μύθους.
Στη χώρα που έχει βιώσει μια επτάχρονη δικτατορία δεν υπήρχε πρόσφορο έδαφος για ακροδεξιές και φασιστικές εκφράσεις, όπως συμβαίνει σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Δεν ισχύει.
Μύθος πρώτος: Η χώρα πορεύεται με κυβερνήσεις που εκφράζουν τη βούληση της πλειονότητας του λαού. Δεν ισχύει, σχεδόν ποτέ δεν ίσχυε. Κυρίως λόγω των εκλογικών πλειοψηφικών συστημάτων που εφάρμοζαν, οι κυβερνήσεις εκλέγονταν από μειοψηφικές ομάδες· οι περιπτώσεις που ένα κόμμα εξουσίας συγκέντρωσε πραγματική αριθμητική πλειοψηφία στο εκλογικό σώμα είναι ελάχιστες. Ακόμα και στις εθνικές εκλογές του 2019 το ποσοστό 40,79% που συγκέντρωσε η ΝΔ και το οποίο πρωθυπουργός και υπουργοί έφερναν ως επιχείρημα ισχύος είναι πλαστό και αποτέλεσμα της ενισχυμένης αναλογικής. Αντιστοιχούσε σε 2.400.000 ψήφους σε σύνολο σχεδόν 10 εκατ. ψηφοφόρων. Μετά την πρωτοφανή αποχή της περασμένης Κυριακής, που άγγιξε το πρωτοφανές στην ιστορία 58,6%, η κυβέρνηση έχει τη «νομιμοποίηση» ή έγκριση μόνο από 1.125.000 ψήφους. Το κυβερνητικό κόμμα έχασε περισσότερες από 1.250.000 ψήφους συγκριτικά με τις τελευταίες εθνικές εκλογές που έγιναν μόλις έναν χρόνο πριν και περίπου 600.000 συγκριτικά με τις ευρωεκλογές του 2019.
Μύθος δεύτερος: Στη χώρα που έχει βιώσει μια επτάχρονη δικτατορία δεν υπήρχε πρόσφορο έδαφος για ακροδεξιές και φασιστικές εκφράσεις, όπως συμβαίνει σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Δεν ισχύει. Ο μύθος αρχικά καταρρίφθηκε από την περίοδο της μεγάλης οικονομικής κρίσης, οπότε γιγαντώθηκαν η νεοναζιστική Χρυσή Αυγή και άλλα λαϊκίστικά κόμματα, και επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια με τις καλές επιδόσεις των Σπαρτιατών και της Νίκης. Την περασμένη Κυριακή οι αριθμοί έδειξαν ότι τα κόμματα που βρίσκονται δεξιά της ΝΔ συγκεντρώνουν ποσοστά που αθροιστικά ξεπερνάνε το 18% – πρόκειται για μια παγιωμένη κατάσταση. Με μια ενιαία και ικανή έκφραση όλα αυτά τα κόμματα θα μπορούσαν να μετατραπούν σε μια υπολογίσιμη και επικίνδυνη δύναμη. Πριν ανησυχήσουμε για όσα συμβαίνουν στη Γαλλία, την Ιταλία και τη Γερμανία, ας κοιτάξουμε τις τάσεις που διαμορφώνονται στο εσωτερικό της χώρας.
Μύθος τρίτος: Ο λαός κάνει σοφές επιλογές και έχει αλάνθαστο κριτήριο. Τα γεγονότα δεν συμφωνούν ούτε με αυτόν τον μύθο. Δεν είναι μόνο οι κομματικές επιλογές όσων πήγαν την Κυριακή στις κάλπες, είναι και τα πρόσωπα που οι ψηφοφόροι επέλεξαν να στείλουν στις Βρυξέλλες. Κυριάρχησαν πάλι τα τηλεοπτικά πρόσωπα από τα πρωινάδικα που έχουν μεγάλη αναγνωρισιμότητα αλλά ελάχιστες γνώσεις, ικανότητες και εμπειρία σε όσα συμβαίνουν στο Ευρωκοινοβούλιο. Αναρωτιέμαι για τα κριτήρια μιας μεγάλης ομάδας ψηφοφόρων που επιλέγουν μια Μελέτη να υπερασπιστεί τα συμφέροντα της χώρας στην Ευρώπη, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που αυτή παραπαίει.
Μύθος τέταρτος: Στη χώρα δεν μπορεί να βρει πρόσφορο έδαφος η μεταπολιτική. Πολλοί έλεγαν ότι φαινόμενα τύπου Τραμπ ή Πέπε Γκρίλο δεν είναι ικανά να αναπτυχθούν σε μια χώρα με πολιτική κουλτούρα και ιστορία σαν τη δική μας. Προφανώς και δεν ισχύει. Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ είναι ένα μοναδικό παράδειγμα μεταπολιτικής, που με όχημα ένα επικοινωνιακό χάρισμα και ιδιαίτερα τον διαφορετικό τρόπο προσέγγισης των πολιτών (ένα μείγμα αγνωσίας, λαϊκισμού και απουσίας πολιτικής κουλτούρας) κατάφερε να διατηρήσει το κόμμα του στη δεύτερη θέση, έστω και αν, με βάση τους αντικειμενικούς αριθμούς, έχασε 750.000 ψηφοφόρους συγκριτικά με τις τελευταίες εθνικές εκλογές, οπότε ο ΣΥΡΙΖΑ γνώρισε μια πρωτοφανή πολιτική πανωλεθρία. Το βράδυ των εκλογών ο Κασσελάκης μίλησε για μικρότερη διαφορά από το πρώτο κόμμα και απέφυγε δικαιολογημένα να αναφερθεί σε αυτή την απώλεια.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.
