«ΚAΛΗΣΠΕΡΑ ΜΑΝΟΥΛΕΣ, τι πρέπει να κάνω; Ο γιος μου έφαγε ένα κομμάτι σαπούνι». «Σας βάζω εδώ μια φωτογραφία από τα κακά της μπέμπας, είναι πράσινα με βλέννες και φωσφορίζουν».
Σε ένα παράλληλο σύμπαν, μέχρι πριν από ενάμιση χρόνο κορόιδευα τα γκρουπ για μανάδες στο Facebook. Δεν ήμουν η μόνη: για πολλά χρόνια ήταν πολύ δημοφιλές να γελάς με ατάκες από «μανούλες του Facebook». Ή, όπως είχε γράψει κάποιος σε ένα πατερναλιστικό κρεσέντο στην εισαγωγή ενός τέτοιου κειμένου: «Πολλές γυναίκες, όταν γίνονται για πρώτη φορά μανούλες, είναι λογικό να ανησυχούν παραπάνω και να είναι υπερπροστατευτικές. Σε αυτή την περίπτωση, υπάρχουν οι γονείς, που μπορούν να τις βοηθήσουν και να τις συμβουλέψουν».
Όταν πια γέννησα και μια φίλη με έβαλε σε ένα τέτοιο γκρουπ (σχεδόν απολογητικά, λέγοντάς μου ότι «τα αρχεία είναι χρήσιμα»), κατανόησα το μέγεθος της βλακείας μου. Διαβάζοντας εκείνα τα αρχεία, συνειδητοποίησα πόσο λίγη σοβαρή πληροφορία υπάρχει εκεί έξω για οτιδήποτε θεωρείται «μαμαδίστικο». Μπορείς να μιλήσεις σε ανθρώπους που έχουν παιδιά (αν ξέρεις τέτοιους), να διαβάσεις βιβλία (όλα μεταφρασμένα, γιατί υπάρχουν ελάχιστα σοβαρά ελληνικά βιβλία για τον τοκετό, τον θηλασμό και το μεγάλωμα των παιδιών), αλλά το ελληνικό Ίντερνετ είναι κάτι σαν τη μαύρη τρύπα της μητρότητας.
Sites με κείμενα copy paste από μπλογκ ή μεταφρασμένα με google translate («Όταν γεννήθηκε η κορούλα μου, η Σάρα, ένιωσα την καρδιά μου να σπάει»), Instagram accounts φτιαγμένα για να προωθούν υπνόσακους και σαλιάρες και φόρουμ γεμάτα ποστ που έχουν γράψει αγχωμένες, φρικαρισμένες γυναίκες στις 4 τα ξημερώματα και που συνήθως τα διαβάζεις εξίσου αγχωμένη και φρικαρισμένη, ενώ ψάχνεις απεγνωσμένα να βρεις τι σημαίνει ο όρος «πρωτεϊνουρία».
Sites με κείμενα copy paste από μπλογκ ή μεταφρασμένα με google translate («Όταν γεννήθηκε η κορούλα μου, η Σάρα, ένιωσα την καρδιά μου να σπάει»), Instagram accounts φτιαγμένα για να προωθούν υπνόσακους και σαλιάρες και φόρουμ γεμάτα ποστ που έχουν γράψει αγχωμένες, φρικαρισμένες γυναίκες στις 4 τα ξημερώματα και που συνήθως τα διαβάζεις εξίσου αγχωμένη και φρικαρισμένη, ενώ ψάχνεις απεγνωσμένα να βρεις τι σημαίνει ο όρος «πρωτεϊνουρία».
Οι γυναίκες στην Ελλάδα δεν αποβάλλουν, δεν κάνουν τεχνητή γονιμοποίηση και θηλάζουν όλες πανεύκολα. Η σοβαρή πληροφορία ή, έστω, η προσωπική αφήγηση είναι ανύπαρκτη γι’ αυτές τις εμπειρίες οπουδήποτε, εκτός από φόρουμ και κλειστά γκρουπ μητρότητας. Και όχι, το να πάρεις τηλέφωνο τον γυναικολόγο ή τον παιδίατρο δεν είναι επιλογή – θα έπρεπε να τους παίρνεις τηλέφωνο 125 φορές τη μέρα και να τους βομβαρδίζεις με ερωτήσεις.
Ο βασικός λόγος που δεν υπάρχει τίποτα για όλα αυτά στα ελληνικά είναι ότι οι πιο σκληρές, ωμές εμπειρίες είναι ακόμα ταμπού – καμία γυναίκα δεν θέλει να γράψει για την αποβολή της ή την πέμπτη αποτυχημένη προσπάθεια τεχνητής γονιμοποίησης. Και γιατί τις ελάχιστες φορές που έχουν βγει γυναίκες κι έχουν μιλήσει για απλές εμπειρίες που δεν χωράνε στο πρότυπο της «Μάνας της Χρονιάς», αυτής που τα κάνει όλα φανταστικά και θα της δώσουμε βραβείο –ότι δεν κατάφεραν να θηλάσουν, ή ότι τους αρέσει να βγαίνουν ακόμα έξω με τις φίλες τους να πιουν ένα ποτό, ή ότι έχουν τολμήσει να μιλήσουν για τη μητρότητα με ειλικρίνεια ή, ακόμα χειρότερα, χιούμορ–, τις έχει φάει το μαύρο φίδι με σχόλια όπως «καλύτερα να είχες κάνει έκτρωση» και «τοσες γυνεκες προσπαθούν να γυνουνε μάνες και έγινες εςί για να γραφεις τετια».
Προφανώς και κάποτε γεννούσαν οι γυναίκες με πολύ λιγότερη πληροφόρηση. Ιστορίες όπως «Η γιαγιά μου, η κυρα-Λέγκω, γέννησε μόνη της εφτά παιδιά στο παχνί ανάμεσα στις κατσίκες» και «Η μάνα μου ξυπνούσε τα χαράματα, μάζευε ξύλα, άναβε φωτιές, μεγάλωσε 4 αγόρια στο βυζί της» είναι πάρα πολύ δημοφιλείς ανάμεσα σε ανθρώπους που πιστεύουν ότι οι γυναίκες «έχουν στη φύση τους» τη μητρότητα και τη γέννα και τη σωστή στιγμή θα ξέρουν τι να κάνουν γιατί «είναι στο ένστικτό σας».
Πριν από πολλά χρόνια, οι γυναίκες ζούσαν συνήθως σε εκτεταμένες οικογένειες με άλλες γυναίκες όλων των ηλικιών,·γιαγιάδες, ξαδέρφες, θείες, ένα ολόκληρο δίκτυο γνώσης που μπορούσε να τις καθοδηγήσει. Δεν ζούμε έτσι εδώ και πολλά χρόνια.
Επίσης, τα μωρά δεν έρχονται με εγχειρίδιο. Κάθε μέρα με μωρό είναι ένας θαυμαστός νέος κόσμος. Κανείς δεν σου λέει ότι το μωρό σου θα κλαίει σπαρακτικά κάθε φορά που το κάνεις μπάνιο, πως θα ξεκαρδίζεται όταν βλέπει τη γάτα σου ή, ακόμα καλύτερα, πως μπορεί να το αφήσεις να μπουσουλάει στο πάτωμα με τα παιχνίδια του για να πας τρέχοντας τουαλέτα και όταν γυρίσεις να το βρεις να έχει τυλιχτεί με το καλώδιο του λαμπατέρ και να δαγκώνει με μανία την πρίζα, χαρίζοντάς σου επάξια το βραβείο «Η Μάνα της Χρονιάς».
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.
