Πιρούνι, ρολόι, μπάνιο, καναπές: Οι συναρπαστικές ιστορίες των πιο γνωστών οικιακών αντικειμένων

Πιρούνι, ρολόι, μπάνιο, καναπές: Οι συναρπαστικές ιστορίες των πιο γνωστών οικιακών αντικειμένων Facebook Twitter
Μπορείτε να ευχαριστήσετε τον Λουδοβίκο το 15ο για τον άνετο καναπέ στον οποίο κάθεστε, καθώς παρακολουθείτε Netflix στην τηλεόραση για τις επόμενες εβδομάδες.
0

Έτσι όπως έχουν έρθει τα πράγματα φαίνεται να εκτιμούμε εκ νέου αυτά που έως τώρα θεωρούσαμε δεδομένα. Ίσως τώρα που περνάμε περισσότερο χρόνο μέσα στα σπίτια μας είναι μια καλή ευκαιρία να μάθουμε περισσότερα για τα αντικείμενα που χρησιμοποιούμε καθημερινά, την ιστορία των οποίων ενδεχομένως αγνοούμε.

Το νέο βιβλίο της ιστορικού του ντιζάιν Amy Azzarito, «The Elements of a Home» («Τα στοιχεία ενός σπιτιού») που κυκλοφόρησε πρόσφατα περιέχει ένα σωρό συναρπαστικές ιστορίες όλων των ειδών οικιακής χρήσης: μπανιέρες, παπλώματα, τζάκια, μαξιλάρια, κουτάλια και ένα σωρό άλλα.


Η Azzarito έγραφε για την ιστορία των αντικειμένων στο δημοφιλές blog Sponge Design. «Αυτό που με ενδιέφερε πάντα ήταν να κοιτάω προσεκτικά ένα αντικείμενο και να προσπαθώ να καταλάβω τι μας λέει για την κοινωνία και τον πολιτισμό». Η Azzarito, που έχει κάνει και μεταπτυχιακό πάνω στη βιβλιοθηκονομία, χρησιμοποίησε και αυτή της τη δεξιότητα μελετώντας πάνω 500 βιβλία για την έρευνά της.

«Αυτό που με ενδιέφερε πάντα ήταν να κοιτάω προσεκτικά ένα αντικείμενο και να προσπαθώ να καταλάβω τι μας λέει για την κοινωνία και τον πολιτισμό».

  

Η Azzarito μιλάει εδώ για την ιστορία τεσσάρων από τα πιο αγαπημένα της οικιακά αντικείμενα:

Το πιρούνι

Πιρούνι, ρολόι, μπάνιο, καναπές: Οι συναρπαστικές ιστορίες των πιο γνωστών οικιακών αντικειμένων Facebook Twitter

«Το πιρούνι ήταν σίγουρα ένα από τα αγαπημένα κατά την έρευνά μου» λέει η Azzarito. «Αυτό το αντικείμενο που χρησιμοποιούμε καθημερινά στη ζωή μας κάποτε θεωρήθηκε ανήθικο και ανθυγιεινό». Μάλλον δεν βοήθησε το γεγονός ότι το πρώιμο διχαλωτό ή τριχαλωτό πιρούνι έμοιαζε με τρίαινα διαβόλου.

Παρόλο που τα πρώτα πιρούνια χρησιμοποιήθηκαν στα μέσα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, μεταξύ 330 και 1453, δεν ήταν κοινωνικά αποδεκτά από τον υπόλοιπο κόσμο μέχρι που ήρθαν στην μόδα τα αποξηραμένα φρούτα που έσταζαν τους χυμούς τους στην Ιταλία της Αναγέννησης. Ήταν αδύνατο να τα φάει κανείς χωρίς να λερώσει τα χέρια και τα μανίκια του εκτός κι αν χρησιμοποιούσε ένα πιρούνι. Έτσι λοιπόν τα πιρούνια τα πιρούνια ξεκίνησαν να χρησιμοποιούνται ευρέως.

Το ρολόι

Πιρούνι, ρολόι, μπάνιο, καναπές: Οι συναρπαστικές ιστορίες των πιο γνωστών οικιακών αντικειμένων Facebook Twitter

Όταν τα ξυπνητήρια δεν ήταν ακόμα ευρέως διαδεδομένα όπως είναι σήμερα, οι εργάτες των εργοστασίων πλήρωναν έναν άνθρωπο που η δουλειά του ήταν να τους χτυπά τα παράθυρα το πρωί για να ξυπνήσουν και να πάνε στη δουλειά.

Η ιστορία των ρολογιών βέβαια ξεκινά πολύ παλαιότερα, με τα αρχαία ηλιοστάσια, ενώ στη συνέχεια ακολουθεί το πρώτο μηχανικό ρολόι το έτος 723. Αργότερα, τον 14ο αιώνα, κάθε πόλη είχε ένα μεγάλο δημόσιο ρολόι που χτυπούσε σε τακτά χρονικά διαστήματα ώστε να μπορούν οι πολίτες να κρατούν το χρονοδιάγραμμα τους.

Όταν τα ρολόγια τελικά έγιναν ένα αντικείμενο που ο καθένας μπορούσε να αποκτήσει, ο Ναπολέων εξασφάλισε ότι είχε 36 ρολόγια στο κάστρο του, αν και είναι να αναρωτιέται κανείς αν τελικά ήταν αρκετά για τα 1.500 δωμάτια του.

Το μπάνιο

Πιρούνι, ρολόι, μπάνιο, καναπές: Οι συναρπαστικές ιστορίες των πιο γνωστών οικιακών αντικειμένων Facebook Twitter

Μετά την άσκηση, οι άνδρες στην αρχαία Ελλάδα θα στέκονταν κάτω από το κρύο νερό που έριχναν υπηρέτες. Πίστευαν έντονα ότι ένα κρύο ντους ήταν ανώτερο από ένα χαλαρωτικό, ζεστό μπάνιο.

«Όσο περισσότερα αλλάζουν τα πράγματα, τόσο περισσότερο παραμένουν τα ίδια» λέει ο Azzarito, σημειώνοντας ότι τα κρύα ντους είναι πίσω στη μόδα, αφού πολλοί υποστηρίζουν ότι βοηθούν όχι μόνο στον καλύτερο ύπνο αλλά και στην παραγωγικότητα.

Από το 1500 έως το 1700, η δημοτικότητα του ντους ή του μπάνιου μειώθηκε επειδή γιατροί της εποχής πίστευαν ότι «το νερό ανοίγει τους πόρους και επιτρέπει στην ασθένεια να εισέλθει στο σώμα». Έπρεπε να περιμένουμε την έλευση του Διαφωτισμού, κατά την οποία η αντίληψη του τακτικού μπάνιου επέστρεψε πίσω στην καθημερινή ζωή.

Οι άνθρωποι άρχισαν να φτιάχνουν και πάλι λουτρά σε μεγαλύτερη κλίμακα κατά τη βικτοριανή εποχή, τότε που ο αρχαιοελληνικός πολιτισμός θαυμάζονταν εκ νέου. Μόλις δημιουργήθηκε και ένα σύστημα ύδρευσης το οποίο μπορούσε να διασυνδέσει όλα τα μεταβυζαντινά σπίτια στη δεκαετία του 1950, τα υδραυλικά ανακατασκευάστηκαν παρέχοντας και ζεστό νερό.

  

Ο καναπές

Πιρούνι, ρολόι, μπάνιο, καναπές: Οι συναρπαστικές ιστορίες των πιο γνωστών οικιακών αντικειμένων Facebook Twitter

Μπορείτε να ευχαριστήσετε τον Λουδοβίκο το 15ο για τον άνετο καναπέ στον οποίο κάθεστε, καθώς παρακολουθείτε Netflix στην τηλεόραση για τις επόμενες εβδομάδες.

Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, οι βασιλιάδες, οι βασίλισσες και οι αυλικοί τους ταξίδευαν με τα έπιπλά τους από κάστρο σε κάστρο. Το να μπορούν να μεταφερθούν αυτά αντικείμενα ήταν πολύ σημαντικό. Ο δεκάχρονος Λουδοβίκος έπρεπε να εγκαταλείψει το Παρίσι στο Saint-Germain-en-Laye χωρίς τα έπιπλά του, λόγω εμφύλιου πολέμου το 1648, πράγμα που σήμαινε ότι όταν οι αυλικοί τον επισκέπτονταν εκεί, δεν είχαν πουθενά να καθίσουν. «Ένιωθε ταπεινωμένος που δεν μπορούσε να προσφέρει φιλοξενία» λέει η Azzarito. Έτσι, πέρασε το υπόλοιπο της ζωής του δημιουργώντας τις περίφημες Βερσαλλίες με άνετα έπιπλα.

Πηγή: The Washington Post

 

Design
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Νίκος Βαλσαμάκης: «Εγώ επέβαλα τον μοντερνισμό»

Αρχιτεκτονική / Νίκος Βαλσαμάκης: «Δεν θα άφηνα ποτέ την Αθήνα για να μείνω στο Μόναχο ή στο Παρίσι»

Υπέγραψε εμβληματικές κατοικίες, σχεδίασε τα ξενοδοχεία «Αμαλία» από τους Δελφούς έως το Ναύπλιο και άφησε το αποτύπωμά του σε μερικά από τα πιο χαρακτηριστικά κτίρια της σύγχρονης Αθήνας. Ο Νίκος Βαλσαμάκης ανοίγει σπάνια την πόρτα του γραφείου του στην οδό Πλουτάρχου – και ακόμη σπανιότερα μιλά για τον εαυτό του. Στα 102 του χρόνια, ο σημαντικότερος εν ζωή Έλληνας αρχιτέκτονας, που δίδαξε στην Ελλάδα τη γλώσσα του μοντερνισμού και άλλαξε για πάντα τον τρόπο που κατοικούμε, μιλά αποκλειστικά στη LiFO.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ένα σπίτι που λειτουργεί ως φυτώριο ιδεών

Design / Ένα σπίτι που μόνο στη Μαρία Παπαδημητρίου θα μπορούσε να ανήκει

Το σπίτι της διακεκριμένης εικαστικού στη Δροσιά δεν είναι απλώς ένας ιδιωτικός χώρος· είναι ένα φυτώριο ιδεών, ένας ζωντανός τόπος φιλοξενίας, συνάντησης και συλλογικής δημιουργίας.
ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ
10 κτίρια της Αθήνας που αξίζουν μια δεύτερη ευκαιρία

Αθήνα / 10 κτίρια της Αθήνας που αξίζουν μια δεύτερη ευκαιρία

Στους αθηναϊκούς δρόμους, πολύ συχνά, η ιστορία και η μνήμη της πόλης κρύβονται πίσω από ερειπωμένες όψεις και σφραγισμένα παράθυρα αξιόλογων κτιρίων που είναι εκτός χρήσης. Αξίζουν καλύτερη τύχη αυτά τα κτίρια; Το ερώτημα μοιάζει ρητορικό, γιατί το πραγματικό είναι αν τους δόθηκε ποτέ μια ευκαιρία. Εδώ και πολλές δεκαετίες, η απάντηση παραμένει αρνητική.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Το μουσείο του μέλλοντος θα το βρεις στο Ανατολικό Λονδίνο

V&A East Storehouse / Το μουσείο του μέλλοντος θα το βρεις στο Ανατολικό Λονδίνο

Η άλλοτε παραμελημένη βιομηχανική ζώνη μεταμορφώθηκε σε νέο πολιτιστικό προορισμό, με το V&A East Storehouse να επαναπροσδιορίζει την έννοια του μουσείου. Χωρίς προθήκες, χωρίς προκαθορισμένες διαδρομές και με χιλιάδες αντικείμενα σε απόσταση αναπνοής από τον επισκέπτη.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ιερουσαλήμ: Η ιστορία μιας πόλης μέσα από 40 αιώνες μνήμης και συγκρούσεων

Graphic Novel / Μια ελιά στο Όρος των Ελαιών αφηγείται την πολυτάραχη ιστορία της Ιερουσαλήμ

Ένα καθηλωτικό graphic novel για την Ιερουσαλήμ παρουσιάζει 4.000 χρόνια Ιστορίας ― τη γέννηση τριών μεγάλων μονοθεϊστικών θρησκειών, τις διαδοχικές κατακτήσεις και μεταμορφώσεις της πόλης μέσα στους αιώνες
M. HULOT
Εβδομάδα Design του Μιλάνου

Design / Όσα θα δούμε στην Εβδομάδα Design του Μιλάνου

Στη φετινή διοργάνωση, που έχει πάντα στο επίκεντρο την αρχιτεκτονική, την τέχνη και όσα προωθούν την ευζωία, έντονο θα είναι το ελληνικό στοιχείο με τη συμμετοχή του ιστορικού οίκου επιπλοποιίας Saridis of Athens.
ΣΤΕΛΛΑ ΛΙΖΑΡΔΗ
Η τελευταία θεματοφύλακας του ποιοτικού χαρτιού

Χαρτιά Περράκης / Η τελευταία θεματοφύλακας του ποιοτικού χαρτιού

Εδώ και ενάμιση αιώνα η επιχείρηση Χαρτιά Περράκης εισάγει χαρτιά κάθε είδους― από κάνναβη, τζιν ή φύλλα ορτανσίας. Απέναντι στον καλπασμό της ψηφιακής ανάγνωσης, είχε πάντα το ίδιο όπλο: την ησυχία, την αφή και την όσφρηση ενός καλού χαρτιού στα δάχτυλα.
M. HULOT
Ένα οικοσύστημα μνήμης μέσα σε μια μονοκατοικία

Design / Ένα σπίτι γεμάτο πορτρέτα συγγενών

Το νεοκλασικό του Αλέξανδρου Κεφαλά στα Κάτω Πατήσια έχει ένα υπόγειο χιούμορ και ισορροπεί μεταξύ παρόντος και παρελθόντος: τα πορτρέτα των συγγενών, τα αρ νουβό αντικείμενα δίπλα σε πιο σύγχρονα έργα δημιουργούν μια αίσθηση συνέχειας.
ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ
Το Open House Athens επιστρέφει με τη θεματική «Emerging City»

Design / Τα πιο εντυπωσιακά κτίρια της πόλης ανοίγουν για το κοινό

Το πρόγραμμα του Open House Athens περιλαμβάνει ξεναγήσεις σε ιστορικά και σύγχρονα κτίρια, επισκέψεις σε νέα αρχιτεκτονικά γραφεία, περιήγηση στην Κυψέλη και τη Φωκίωνος Νέγρη, καθώς και νυχτερινές διαδρομές στο κέντρο.
M. HULOT
Ένα σπίτι που δεν βασίζεται σε εντυπωσιακές χειρονομίες

Design / Ένα σπίτι που δεν βασίζεται σε εντυπωσιακές χειρονομίες

Στο σπίτι του αρχιτέκτονα Λουκά Μπομπότη και της Άννας Ζινσένκο στο Παλαιό Ψυχικό όλα φτιάχτηκαν απ' την αρχή, με βάση το καλό τους γούστο: mid-century design, vintage κομμάτια και ένα roof-garden που κόβει την ανάσα.
ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ
Loewe Craft Prize 2026: Χειροποίητα αντικείμενα πέρα από κάθε φαντασία

Design / Loewe Craft Prize 2026: Χειροποίητα αντικείμενα πέρα από κάθε φαντασία

10 δημιουργίες που ξεχωρίσαμε από τις φετινές συμμετοχές στον ετήσιο θεσμό του Ιδρύματος Loewe που στηρίζει τους χειρώνακτες-καλλιτέχνες, συμφιλιώνοντας πατροπαράδοτες τεχνικές με σύγχρονες παρεμβάσεις.
ΣΤΕΛΛΑ ΛΙΖΑΡΔΗ