Αμετάβλητες αναμένεται να παραμείνουν οι αντικειμενικές αξίες των ακινήτων μέχρι και το 2027, παρότι η τελευταία αναπροσαρμογή πραγματοποιήθηκε το 2021.
Η εκτόξευση των εμπορικών τιμών –τόσο στις πωλήσεις όσο και στις μισθώσεις– οδηγεί, όπως φαίνεται, την κυβέρνηση στη διατήρηση του ισχύοντος πλαισίου, προκειμένου να αποφευχθούν πρόσθετα φορολογικά βάρη για τους ιδιοκτήτες και έμμεσα για τους ενοικιαστές. Σύμφωνα με πληροφορίες της Καθημερινής, σε πολλές περιοχές της Αθήνας και στις τουριστικές ζώνες, η απόκλιση ανάμεσα στις αντικειμενικές αξίες και τις εμπορικές έχει φτάσει σε εντυπωσιακά επίπεδα, αγγίζοντας ή και ξεπερνώντας το 40%.
Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά στέλεχος του οικονομικού επιτελείου, «δεν σκοπεύουμε να αλλάξουμε τις αντικειμενικές αξίες», τονίζοντας ότι η κυβερνητική στρατηγική επικεντρώνεται στη στήριξη των νοικοκυριών και της ιδιωτικής περιουσίας. Η απόφαση αυτή αναμένεται να προσφέρει δημοσιονομική «ανάσα» στους ιδιοκτήτες, αποτρέποντας την επιβολή αυξημένων φόρων που θα προέκυπταν από ενδεχόμενη αναπροσαρμογή. Υπενθυμίζεται ότι η ανατίμηση των αντικειμενικών αξιών επηρεάζει άμεσα πάνω από 20 φόρους και τέλη, ενώ μετακυλίεται στις τελικές τιμές πώλησης, με αποτέλεσμα να «φουσκώνουν» οι τιμές των ακινήτων.
Η τελευταία αναθεώρηση των αντικειμενικών αξιών, που έγινε τον Ιούνιο του 2021, άνοιξε σημαντικά την ψαλίδα μεταξύ φορολογικής και πραγματικής αξίας, κάτι που συνυπολογίστηκε στη νέα κυβερνητική γραμμή. Η επιλογή αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια σταθεροποίησης της αγοράς ακινήτων και διατήρησης του επενδυτικού ενδιαφέροντος, χωρίς να επιβαρυνθεί επιπλέον η μεσαία τάξη. Σε διαφορετική περίπτωση, η αύξηση των αντικειμενικών αξιών θα οδηγούσε -πέραν της σημαντικής επιβάρυνσης της φορολογίας στην ακίνητη περιουσία, ακόμη και σε περιπτώσεις όπου ισχύουν σήμερα αφορολόγητα όρια - και σε αύξηση στα έξοδα μεταβίβασης, όπως συμβολαιογραφικά, μεσιτικά, φόροι και τέλη, που υπολογίζονται βάσει των αντικειμενικών τιμών.
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση επεκτείνει το αντικειμενικό σύστημα τιμολόγησης στο 1,5% της επικράτειας – δηλαδή σε 2.167 περιοχές που παραμένουν εκτός συστήματος λόγω έλλειψης πολεοδομικών δεδομένων. Στο πρώτο κύμα αναμένεται να ενταχθούν περίπου 500 περιοχές, καθώς οι στρεβλώσεις που παρατηρούνται σήμερα δημιουργούν φορολογικές αδικίες. Σε πολλές περιπτώσεις, ιδιοκτησίες που φορολογούνται με βάση συγκριτικά στοιχεία επιβαρύνονται περισσότερο ή λιγότερο απ’ όσο πραγματικά αξίζουν, ανάλογα με τον τρόπο εκτίμησης των δεδομένων.
Ακόμη σε εκκρεμότητα βρίσκεται ο επαναπροσδιορισμός των τιμών ζώνης σε 36 περιοχές εντός 12 δήμων – μεταξύ άλλων στους Αγίους Αναργύρους-Καματερό, Χαλάνδρι, Βριλήσσια, Πειραιά, Γλυφάδα, Ιθάκη, Κάρπαθο, Ρόδο και Λουτράκι. Αν και οι ενστάσεις έχουν γίνει δεκτές από το υπουργείο Οικονομικών, οι ιδιώτες εκτιμητές δεν έχουν υποβάλει ακόμη τις τελικές εισηγήσεις. Η καθυστέρηση αυτή παρατείνει την αβεβαιότητα, με τις τιμές ζώνης να παραμένουν παγωμένες και πολλούς ιδιοκτήτες να «παγώνουν» αποφάσεις για αγοραπωλησίες ή ρυθμίσεις περιουσίας εν αναμονή νεότερων εξελίξεων.
