Η Μαρίνα Λεγάκη και ο Τάσος Γκαϊντατζής άνοιξαν το Ommu το 2009. Πριν από αυτό, η Μαρίνα ασχολιόταν με την ψυχολογία και ο Τάσος με τη φωτογραφία. Γνωρίστηκαν το 2004 στα γυρίσματα μιας ταινίας και ξεκίνησαν μαζί το «Dynasty Zine», ένα art-fanzine που παρουσίαζε Έλληνες καλλιτέχνες και κυρίως δουλειές φίλων τους. Ακολούθησαν κάποιες συνεργασίες με καλλιτέχνες από το εξωτερικό. Το 2009 έστησαν ένα pop-up shop στην γκαλερί AMP με περίπου 200 τίτλους από 50 εκδότες. «Το μαγαζί», όπως μου λένε, «ήρθε ως φυσικό επακόλουθο. Ήταν μια DIY φάση, αλλά όχι πανκ. Φέρναμε βιβλία και περιοδικά ανθρώπων που ξέραμε προσωπικά». Το Ommu είναι η μοναδική ελληνική συμμετοχή στις μεγαλύτερες εκθέσεις βιβλίου του κόσμου που επισκέπτονται πάνω από 25.000 άτομα κάθε φορά. «Στις διεθνείς εκθέσεις γίνεται μια πολύ σκληρή επιλογή που δεν στηρίζεται σε γνωριμίες ή πολιτική, αλλά καθαρά στην ποιότητα της δουλειάς σου. Υπάρχουν λίστες αναμονής χρόνων. Την πρώτη φορά ήμασταν στη λίστα αναμονής, αλλά τώρα μας προσκαλούν κάθε χρόνο. Αυτό ήταν πολύ σημαντικό για μας και είναι τέλειο να το ζεις».
Το Ommu βρίσκεται στην οδό Δημοκρίτου 22 στο Κολωνάκι. Είναι ένα σύγχρονο βιβλιοπωλείο που φέρνει ειδικές εκδόσεις και περιοδικά που δεν βρίσκεις στα περίπτερα. Οι ιδιοκτήτες του εστιάζουν κυρίως σε μικρότερους εκδοτικούς οίκους και όσα φέρνουν είναι αυστηρά προσωπικές τους επιλογές. Και η αλήθεια είναι ότι στα ράφια του βρίσκεις πολύ καινούργια πράγματα και όλες τις νέες τάσεις στα έντυπα. «Στο εξωτερικό αυτήν τη στιγμή κυκλοφορούν τρομερά ενδιαφέρουσες δουλειές και το κλειδί όλης αυτής της ιστορίας είναι η εμμονή. Πλέον το γενικό και αόριστο lifestyle δεν ενδιαφέρει κανέναν. Τα σύγχρονα περιοδικά είναι θεματικά, σαν μικρά manuals από διαφορετικά πράγματα που δημιουργούν μια σύγχρονη εγκυκλοπαίδεια. Έχουν εξελίξει την έννοια του fanzine και του self-published. Το αισθητικό τους αποτέλεσμα είναι άρτιο και είναι πάντα υπόθεση δουλειάς 2-3 ατόμων. Επίσης, δεν είναι απλά μια αισθητική. Δεν σου παρουσιάζουν κάτι για να σου πουλήσουν μια πετσέτα ή μαχαίρια. Παράλληλα, κάνουν δράσεις. Το ζουν αυτό που παρουσιάζουν. Αν και δεν κυκλοφορούν συχνά –το πιο σύνηθες είναι 2 ή 4 φορές τον χρόνο–, όλα έχουν πρόγραμμα και επαγγελματισμό. Ακόμα κι αυτά που βγαίνουν όποτε υπάρχουν λεφτά. Πάντα θα είναι εκεί και θα είναι το ίδιο. Δεν θα είναι πυροτέχνημα. Κανένα από αυτά δεν βγήκε μια φορά κι εξαφανίστηκε».
Η ανταπόκριση που είχε το μαγαζί στο κοινό δεν ήταν αυτό που είχαν αρχικά φανταστεί. «Πέρασε ενάμισης χρόνος από τότε που ανοίξαμε και έλεγαν ότι ήμασταν απλά ένα φανζινάδικο. Υπήρχε πρόβλημα αντίληψης αυτού του πράγματος. Ο Έλληνας διαβάζει, αλλά δεν είναι συνηθισμένος να βλέπει κάτι άλλο».
Στόχευαν σε έναν κόσμο πιο νεαρό και δημιουργικά ανήσυχο, αλλά με έκπληξη διαπίστωσαν ότι δεν υπάρχει. «Το καλό είναι ότι εμφανίστηκε ένα άλλο κομμάτι ανθρώπων που στηρίζουν αυτό το πράγμα και δεν είναι τόσο της τέχνης. Οι καλύτεροί μας πελάτες είναι άνθρωποι γύρω στα 50 που ούτε τους ήξερες και ούτε σε ήξεραν και απλώς έγινε ένας συνδυασμός που έδεσε. Έξω, βέβαια, δεν είναι κάτι που αφορά 4-5 ανθρώπους, αλλά ένα μεγάλο κομμάτι της πόλης. Μπορεί να αγοράζει θεματικό περιοδικό ο οποιοσδήποτε, από έναν ακαδημαϊκό που κάνει μια μελέτη πάνω σε κάτι μέχρι έναν 18χρονο που του αρέσει να βγάζει φωτογραφίες. Φυσικά, έχουμε και το online μαγαζί μέσω του οποίου πουλάμε σε όλο τον κόσμο, από την Ιαπωνία μέχρι την Αμερική, οπότε απλώς η έδρα μας είναι εδώ. Από τη στιγμή που έχεις Ίντερνετ και όλα δουλεύουν μέσα από το κινητό σου, είσαι παντού. Και υπάρχουν και τα διεθνή fairs, που είναι τα πιο πετυχημένα από οικονομικής άποψης. Δεν ζεις από την Ελλάδα».
Από την εμπειρία τους με το εξωτερικό, το γενικότερο πρόβλημα με τις ελληνικές εκδόσεις οφείλεται στην έλλειψη αυθορμητισμού. Σύμφωνα με τη Μαρίνα «λείπουν η προσπάθεια και οι ώριμες αποφάσεις. Η αγορά πραγμάτων που θα σου δώσουν ερεθίσματα. Το ότι δεν υπάρχουν ανάλογα περιοδικά στην Ελλάδα είναι κάπως αρνητικό, εκτός από 1-2 εξαιρέσεις. Καμιά φορά ζούμε καταστάσεις στο μαγαζί που θυμίζουν τη σκηνή από ένα ντοκιμαντέρ όπου κάποιος Γάλλος ανθρωπολόγος πετάει πάνω από τον Αμαζόνιο και ανακαλύπτει για πρώτη φορά τις φυλές του και οι φυλές αντίστοιχα ανακαλύπτουν ότι υπάρχουν και άλλοι άνθρωποι».
Και ο Τάσος συμπληρώνει: «Γενικά πιστεύουμε πάρα πολύ στους nerds και η αγαπημένη μας ταινία είναι το Revenge of the Nerds. Κάτι θα γίνει και εδώ στο τέλος και αυτοί θα αλλάξουν το μέλλον, όχι οι χίπστερ DJs».
=====
Οι OMMU προτείνουν:
Bad Day: Από τον Καναδά. Έχει μόνο συνεντεύξεις, αλλά φιλοξενεί από σούπερ σταρ μέχρι ανερχόμενους: πρόσωπα σαν την Γκενσμπούρ, π.χ., μέχρι ένα νέο παιδί που κάνει κάτι. Κάθε τεύχος έχει ένα χρώμα και το έχουν διατηρήσει αυτό.
Marfa Journal: Καινούργιο, που μοιάζει με βιβλίο. Είναι σε μορφή τόμου. Και είναι για τέχνη και φωτογραφία.
Travel Almanac: Από Βερολίνο και Νέα Υόρκη. Έχει κυρίως συνεντεύξεις με γνωστούς ή αγνώστους, κυρίως για τις εμπειρίες τους από τα ταξίδια. Και έχει ένα κομμάτι με προτεινόμενα ξενοδοχεία απ' όλο τον κόσμο.
