Η μαρκίζα του Τριανόν με τα κόκκινα νέον γράμματα είναι ένα από τα ορόσημα της Πατησίων. Έχει φωτίσει τον δρόμο ζευγαριών που εγκατέλειπαν το φουαγέ του για ακόμη ένα ποτό στο παραπλήσιο Au Revoir. Έχει βάψει πορφυρό τον καπνό των τσιγάρων των σινεφίλ που σφάζονταν από κάτω της για το ποια είναι η καλύτερη ταινία του Καουρισμάκι. Δεν έχει σταματήσει να ανάβει από το 1960, συγκεκριμένα από το βράδυ της πρεμιέρας της ταινίας «Ποτέ την Κυριακή» που σηματοδότησε την έναρξη της σημαντικής πορείας του Τριανόν επί έξι δεκαετίες στον χώρο του θεάματος.
Το Τριανόν χτίστηκε και ιδρύθηκε από τον Λεωνίδα Παπαγεωργίου τον πρεσβύτερο, ιδιοκτήτη εταιρειών εκμετάλλευσης κινηματογραφικών ταινιών και αιθουσών και διευθυντή του κινηματογράφου «Ορφεύς» το 1960. Το 1993, ο εγγονός Λεωνίδας Παπαγεωργίου ήταν στο 6ο έτος της Ιατρικής Αθηνών όταν κλήθηκε να υπογράψει την πώληση του Τριανόν αμέσως μετά τον θάνατο του πατέρα του, Ανδρέα Παπαγεωργίου. «Τον Νοέμβρη του 1993, στο συμβολαιογραφείο, με το πωλητήριο συνταγμένο και τους αγοραστές με την επιταγή ανά χείρας, ο Λεωνίδας απλώς δεν υπέγραψε... Ο Λεωνίδας έφυγε από τη ζωή τον Απρίλιο 2014 σε ηλικία 50 ετών, έχοντας δημιουργήσει έναν υπερσύγχρονο κινηματογράφο με θεατρική σκηνή και υποδομή για πολυσύνθετα μουσικά δρώμενα. Έκτοτε, τη διεύθυνση ανέλαβα εγώ», λέει η Μαρία Λυσικάτου, ξαδέρφη του Λεωνίδα, η οποία υπήρξε συνεργάτις του τα τελευταία 14 χρόνια.
Με δικές μας πρωτοβουλίες παλεύουμε καθημερινά για την αναβάθμιση και την πολιτιστική ανάδειξη της περιοχής, κάνοντας ταυτόχρονα άνοιγμα στην κοινωνία και αγκαλιάζοντας τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες και τους μετανάστες
Συνάντησα τη Μαρία στο φουαγέ του Τριανόν (που, όπως με πληροφορεί, διαθέτει τη μεγαλύτερη μπάρα που θα συναντήσει κανείς σε κινηματογράφο στην Ελλάδα), εκεί όπου την Παρασκευή 7 Απριλίου θα φιλοξενηθεί το mobile party Needless, με τους δύο residents, Chevy και Mr. Ζ, να πλαισιώνονται από τον Chris Kontos και τον Πάνο Λιλή. Όλοι αυτοί θα ντύσουν με cinematic, future jazz, tech soul, balearic, disco, electro και house ηχοχρώματα τη βραδιά σε ένα πάρτι που θα κρατήσει μέχρι το πρωί. Επιπλέον, θα γίνει μια σειρά προβολών στην κινηματογραφική αίθουσα σε mute mode υπό την ατμοσφαιρική μουσική επένδυση που εκείνοι θα επιλέξουν. Η Μαρία Λυσικάτου, εξαιρετικά περήφανη για το φουαγέ, αλλά και για το επικείμενο event, μου εξιστορεί τη μακρά σχέση του Τριανόν με τη μουσική, αλλά και τα εικαστικά. «Το Τριανόν φτιάχτηκε με προδιαγραφές μουσικοθεατρικής σκηνής. Αποτελεί μια σύγχρονη αίθουσα για την 7η Τέχνη, αλλά είναι πάντα ανοιχτό στο θέατρο, τη μουσική και τις εικαστικές τέχνες. Οι "Μουσικές Τρίτες", εβδομαδιαίες προβολές συνοδεία ζωντανής μουσικής που ξεκίνησαν με την Ορχήστρα των Xρωμάτων του Μάνου Χατζιδάκι αποτέλεσαν ορόσημο και καθιέρωσαν το Τριανόν ως μία από τις πιο ιδιαίτερες μουσικές σκηνές της πόλης. Έχουμε, επίσης, και το ετήσιο φεστιβάλ "Λεωνίδας Παπαγεωργίου" με προβολές ταινιών, συναυλίες, θεατρικά έργα και masterclasses. Τώρα, όπως βλέπεις, το φουαγέ μας έχει έργα της Μαργαρίτας Σκόκου. Αυτό έχει προκύψει από τη συνεργασία μας με την ομάδα ZLR Betriebsimperium στο Αμβούργο και το πρόγραμμα "Artist in Residence", μέσω του οποίου δίνουμε την ευκαιρία σε διεθνείς εικαστικούς καλλιτέχνες να χρησιμοποιήσουν το λόμπι του κινηματογράφου επί έναν μήνα για τις εγκαταστάσεις τους. Επίσης, συμμετέχουμε στο δίκτυο της documenta 14».
Το Τριανόν, όπως με πληροφορεί η Μαρία, είναι διατηρητέο. Αυτό σημαίνει ότι ακόμα και να μη λειτουργεί πια ως σινεμά, ο χώρος δεν μπορεί να απαλλοτριωθεί ή να προοριστεί για άλλη χρήση. Το αρχιτεκτονικό στυλ της πρόσοψης του κτιρίου είναι Bauhaus, ενώ το εσωτερικό έχει και στοιχεία αβανγκάρντ. Επιπλέον, το Τριανόν διαθέτει την καλύτερη αμφιθεατρική κλίση από κάθε άλλη κινηματογραφική αίθουσα της χώρας και μηχανοκίνητη ανοιγοκλειόμενη οροφή ήδη από το 1960, γεγονός που του επιτρέπει να λειτουργεί καθ' όλη τη διάρκεια του χρόνου, τόσο ως κλασικός χειμερινός κινηματογράφος όσο και ως παραδοσιακό θερινό σινεμά. Η Μαρία μαζί με την ομάδα της άνοιξαν την οροφή μόνο για μένα, αποκαλύπτοντας ένα τυπικό αθηναϊκό τοπίο, με ψηλές πολυκατοικίες με πράσινες τέντες, που μετά τη δύση του ηλίου μεταμορφώνεται στο ιδανικότερο φόντο για την προβολή μιας ταινίας, ειδικά για τους αμετανόητα ρομαντικούς κι ερωτευμένους με την Αθήνα.
Προχωράμε στην καμπίνα. Εκεί μας περιμένει ο Μιχάλης, δεξί χέρι της Μαρίας, που μου δείχνει «τα σωθικά» του Τριανόν. «Από τον Ιανουάριο έχουμε αγοράσει 3 καινούργιες λάμπες για τους προβολείς για να καλύψουμε τις ετήσιες ανάγκες του κινηματογράφου και το καλιμπράρισμα γίνεται κάθε δύο μήνες με ειδικό εξοπλισμό (κολορίμετρο, σπεκτρόμετρο), σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα ISF και από πιστοποιημένο τεχνικό. Ο ήχος μας είναι Dolby 7,1 system και οι διαστάσεις της οθόνης είναι 9.70m x 4.70m» μου εξηγούν ενθουσιασμένοι και οι δύο, ενώ εγώ προσπαθώ να κατανοήσω τους διάφορους όρους.
Ωστόσο, ο ιστορικός κινηματογράφος βρίσκεται σε μια «ευαίσθητη» περιοχή της Αθήνας. Ρωτώ τη Μαρία για την κορύφωση της παρακμής της περιοχής και τι περιμένει να γίνει από εδώ και μπρος. «Η περιοχή της πλατείας Βικτωρίας και οι γειτονιές γύρω από την οδό Πατησίων έχουν υποστεί τεράστιες αλλαγές στο πέρασμα του χρόνου. Από κέντρο πολιτισμού με πληθώρα κινηματογραφικών και θεατρικών αιθουσών έως και το 2000, η Πατησίων βιώνει σήμερα την καθημερινή υποβάθμιση, τη φτώχεια, την παραβατικότητα, αποτελεί εστία εγκληματικότητας, λόγω του οργανωμένου εγκλήματος και των φασιστικών συμμοριών, ενώ οι κάτοικοι έχουν αναλάβει το μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης όσον αφορά την ένταξη των προσφύγων και των μεταναστών. Το Τριανόν αντιστέκεται και επιτελεί σημαντικό πολιτιστικό, κοινωνικό αλλά και πολιτικό έργο με ίδιους πόρους αλλά και με την ηθική και υλική αρωγή φίλων και εθελοντών. Όμως, δεν εκπροσωπούμε μόνο το Τριανόν, αλλά όλη την περιοχή της πλατείας Βικτωρίας, τους κατοίκους, την εμπορική ζωή και τους καλλιτέχνες που ζουν και εργάζονται εδώ. Με δικές μας πρωτοβουλίες παλεύουμε καθημερινά για την αναβάθμιση και την πολιτιστική ανάδειξη της περιοχής, κάνοντας ταυτόχρονα άνοιγμα στην κοινωνία και αγκαλιάζοντας τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες και τους μετανάστες. Παρά τις όποιες δικές μας προσπάθειες, είναι καθοριστικής σημασίας ένα συντεταγμένο πλάνο ενδυνάμωσης αυτής της περιοχής, που είναι σήμερα παραμελημένη από την πολιτεία. Η πολιτιστική της αναβάθμιση αποτελεί επιτακτική ανάγκη που θα πραγματοποιηθεί μόνο με την αποφασιστική πρωτοβουλία και δράση του Δήμου Αθηναίων. Εδώ θέλω να τονίσω κάτι επίσης σημαντικό. Πριν από λίγους μήνες, με ίδια κονδύλια, βάλαμε αναβατόριο στην αίθουσα, κάνοντας τον κινηματογράφο προσβάσιμο σε θεατές με κινητικά προβλήματα, ώστε να συμμετέχουν ισότιμα και με αξιοπρέπεια στις πολιτιστικές δραστηριότητες του χώρου».
Οι σταθμοί στην πορεία του κινηματογράφου είναι αμέτρητοι, υπάρχουν όμως δύο μελλοντικές δράσεις που κάνουν την ιδιοκτήτριά του ιδιαίτερα χαρούμενη. Η μία είναι η προβολή του «The end of the world», μιας βωβής δανέζικης ταινίας του 1916, με ζωντανή πρωτότυπη μουσική επένδυση από τους inSTUMmental στο stage που έχει στηθεί κάτω από το πανί και θα γίνει αυτό το Σαββατοκύριακο. Η άλλη, ακόμα πιο μεγάλη, είναι η προβολή της πολυαναμενόμενης ταινίας «Loving Vincent», μιας διεθνούς παραγωγής για τη ζωή και τον θάνατο του Βίνσεντ βαν Γκογκ, η οποία αποτελεί την πρώτη ζωγραφισμένη στο χέρι μεγάλου μήκους ταινία στην ιστορία του κινηματογράφου. Η προβολή της αναμένεται μέσα στο καλοκαίρι, αν και αυτό θα εξαρτηθεί από τους παραγωγούς, καθώς η ταινία, όπως έγινε γνωστό πρόσφατα, θα προβληθεί στο Φεστιβάλ των Καννών.
Παρατηρώ με πόσο ενθουσιασμό και πάθος μιλά η Μαρία για την παραμικρή λεπτομέρεια που συνδέεται με το Τριανόν. «Είναι το παιδί μου και δεν το φροντίζω μόνο εγώ, αλλά και μια πολύ δυνατή ομάδα που έχω πίσω μου. Ο καθένας τους είναι ο καλύτερος στο είδος του. Το Τριανόν παραμένει συνεργός των εραστών του κέντρου της Αθήνας, έτσι το βλέπω. Αναλαμβάνει την ευθύνη που του αναλογεί στον χώρο του πολιτισμού και είναι πάντα ανοιχτό σε όσους πασχίζουν για την ομορφιά, στους παθιασμένους και ταλαντούχους καλλιτέχνες που επιμένουν. Το Τριανόν έδινε, δίνει και θα δίνει ζωή στην Πατησίων, την πιο παλιά κινηματογραφική γειτονιά της Αθήνας».
