Το μυθικό Καρπενήσι

Το μυθικό Καρπενήσι Facebook Twitter
To εσωτερικό της Αγίας Τριάδας, σε φωτογραφία του Σπύρου Μελετζή, μετά την επίθεση των Γερμανών, το 1943
0

Η KATEXOMENH Ελλάδα ζει ένα θαύμα.

 

Ήδη, από το καλοκαίρι του 1943, «μόνο κατά ένα μικρό μέρος» είναι πραγματικά στα χέρια των κατακτητών, αναφέρει σε Έκθεση προς το Βερολίνο στις 5.10.1943, ο Γερμανός Στρατιωτικός Διοικητής, στρατηγός Β. Σπάιντελ. (Sekendorf)

 

 Στις ελευθερωμένες περιοχές, ούτε οι ξένες δυνάμεις κατοχής, ούτε η γερμανόδουλη κυβέρνηση της Αθήνας, ούτε η αγγλόδουλη του Καΐρου έχουν λόγο.

 

Τη διοίκηση στην Ελεύθερη Ελλάδα την ασκούν μόνο Έλληνες, χωρίς την παραμικρή παρέμβαση ξένων.  

 

«Η Ελευθέρα Ελλάς όχι μόνον δεν ξενοκρατείται, αλλά ζει υπό τους πλέον ελεύθερους δημοκρατικούς θεσμούς που εγνώρισε μέχρι τούδε ο ελληνικός λαός. Αυτό το ελεύθερο τμήμα είναι επίσης το πλέον ευνομούμενον τμήμα της Ελλάδος από καταβολής ελληνικού κράτους» (Ηλ. Τσιριμώκος, Ακρόπολις, 28.1.1973).

 

Για πρώτη φορά το κράτος δεν πνίγει το έθνος.

Για πρώτη φορά από το 1830, που η χώρα ανακηρύχθηκε επισήμως ανεξάρτητο κράτος, η ανεξαρτησία της δεν περιορίζεται στα χαρτιά.

 

O αντιστασιακός άνεμος που πνέει στην ελληνική ύπαιθρο σαρώνει φόβους και προκαταλήψεις, γκρεμίζει δομές παγιωμένες από χρόνια. Η ζωή οργανώνεται σε εντελώς νέα βάση, οι προπολεμικές σχέσεις του πολίτη με την εξουσία αλλάζουν ριζικά. 

 

Ο Άγγελος Σικελιανός, συνεπαρμένος, από τα θαυμαστά που συμβαίνουν στα ελληνικά βουνά, υμνεί τη νέα εποποιία:

  

Η Ελλάδα σέρνει το χορό, ψηλά, με τους Αντάρτες

-χιλιάδες δίπλες ο χορός, χιλιάδες τα τραπέζια-

κι είν’ οι νεκροί, στα ξάγναντα, πρωτοπανηγυριώτες.

 

Μεγάλη φήμη είχε αποκτήσει το Καρπενήσι.

Η ορεινή πρωτεύουσα της Ευρυτανίας, ήταν τυλιγμένη στην αχλή του μύθου. Ακόμα κι οι Γερμανοί, με όσα άκουγαν, του πρόσδιναν σημασία, περίπου, πρωτεύουσας κράτους.

 

Ο γερμανικός έλεγχος έφτανε ως τη Μακρακώμη. 

Αποκεί και πάνω η Ελλάδα ανέπνεε ελεύθερη στα βουνά με επίκεντρο το Καρπενήσι.

 

Οι Γερμανοί θεώρησαν ότι αρκετά το ανέχτηκαν.

Μετά τη συνθηκολόγηση των Ιταλών, αποφάσισαν στις 6 Οκτωβρίου 1943, να εκστρατεύσουν προς την Ελεύθερη Ελλάδα.

 

Μια επίλεκτη δύναμη 700 Waffen SS (οι πιο φανατισμένοι και σκληροί μαχητές του Ράιχ) με συνοδεία πυροβολικού, ξεκινάει από τη Λαμία για το Καρπενήσι να αποκαταστήσει τη χιτλερική τάξη.

 

O ΕΛΑΣ δεν το επιτρέπει.

Η ΧΙΙΙη Μεραρχία Ρούμελης διαθέτει πλέον το κατασχεθέν πυροβολικό των Ιταλών, και με άλλον αέρα χτυπάει τους Γερμανούς στη Μακρακώμη, την Πύλη προς την Ελεύθερη Ελλάδα. 

 

Την άμυνα της περιοχής είχε αναλαμβάνει το περίφημο Τάγμα Θανάτου του ΕΛΑΣ υπό τον εξαίρετο μόνιμο υπολοχαγό Ντίνο Γιαννακουλόπουλο.

 

Το πρώτο κύμα της γερμανικής επίθεσης διαρκεί έως αργά το μεσημέρι χωρίς να καμφθεί η ελληνική αντίσταση. Το δεύτερο, μετά την άφιξη γερμανικών ενισχύσεων από τη Λαμία, κρατάει έως τη δύση του ήλιου.

 

Οι Έλληνες παραμένουν ακλόνητοι στις θέσεις τους.

 

Τελικά η γερμανική δύναμη αναγκάστηκε σε πλήρη υποχώρηση με σοβαρότατες απώλειες, ενώ οι αντάρτες είχαν τέσσερις νεκρούς και εφτά βαριά τραυματισμένους.

 

Η Πύλη της Ελεύθερης Ελλάδας δεν είχε παραβιαστεί.

Το Καρπενήσι διατήρησε την αίγλη του.

 

Η συντριπτική νίκη, μεγέθυνε κι άλλο τη φήμη και τη σημασία του ελληνικού ένοπλου αγώνα στα μάτια Ελλήνων και ξένων. 

 

O Βρετανός αξιωματικός Άθως (Άρθουρ Έντμοντς), είναι ο επικεφαλής των Βρετανών συνδέσμων στη Ρούμελη, που απεργάζεται διαρκώς σχέδια κατά του ΕΛΑΣ. 

 

Όμως αυτή η νίκη είναι πολύ σημαντική για να αγνοηθεί. 

Έτσι, την επόμενη της μάχης, στέλνει στη ΧΙΙΙη Μεραρχία εκ μέρους της ΣΣΑ το ακόλουθο έγγραφο:

 

«Έχω την τιμήν να συγχαρώ εκ μέρους της εν Ελλάδι Συμμαχικής Στρατιωτικής Αποστολής, εσάς και όλους τους αντάρτες οι οποίοι έλαβον μέρος εις την μάχην, εναντίον των γερμανικών δυνάμεων, εις τα περίχωρα της Μακρακώμης». 

 

 

Αρχαιολογία & Ιστορία
0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ιστορίες περιθωρίου και σεξεργασίας στην Τρούμπα και τα Βούρλα

Βιβλίο / Ιστορίες περιθωρίου και σεξεργασίας στην Τρούμπα και τα Βούρλα

Το νέο βιβλίο του Βασίλη Πισιμίση είναι μια ιστορική καταγραφή της «ιερής πορνείας» και των ανθρώπων που τη διαχειρίζονταν στις περιοχές του Πειραιά, με συγκλονιστικές αφηγήσεις και ντοκουμέντα.
M. HULOT
Δημήτρης Παντερμαλής (1940-2022)

Απώλειες / Δημήτρης Παντερμαλής (1940-2022): «Στο μουσείο έρχεσαι για να συνομιλήσεις με αυτά που βλέπεις»

Ο Δημήτρης Παντερμαλής, ένας από τους πιο σημαντικούς αρχαιολόγους της εποχής μας και ο άνθρωπος που βρέθηκε στο τιμόνι του Μουσείου Ακρόπολης από την πρώτη μέρα της θεμελίωσής του, πέθανε σε ηλικία 81 ετών.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Αρχαία Ρώμη: Χοιρινό για τους πλούσιους, κοτόπουλο για τους φτωχούς και βρόμη για τις γυναίκες

Αρχαιολογία & Ιστορία / Αρχαία Ρώμη: Κοτόπουλο για τους φτωχούς, βρώμη για τις γυναίκες

Τι φανερώνει η μελέτη ταφικών γευμάτων στη νεκρόπολη της Villa de Μadrid για τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία; Απαντά στη LiFO η επίκουρη καθηγήτρια Ελληνιστικής και Ρωμαϊκής Ιστορίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Ελένη Φάσσα.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ποιος είναι ο πολυεκατομμυριούχος που επιστρέφει 161 κυκλαδικές αρχαιότητες στην Ελλάδα

Λέοναρντ Στερν / Ποιος είναι ο δισεκατομμυριούχος που επιστρέφει 161 κυκλαδικές αρχαιότητες στην Ελλάδα

161 αρχαιότητες, μοναδικά δείγματα του Κυκλαδικού Πολιτισμού, που ανήκουν στο ελληνικό κράτος θα εκτεθούν στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και στο MET της Νέας Υόρκης.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
«Ιερογλυφικά: Ξεκλειδώνοντας την αρχαία Αίγυπτο», μια έκθεση για τα μυστικά του Αιγυπτιακού πολιτισμού

Αρχαιολογία & Ιστορία / «Ιερογλυφικά: Ξεκλειδώνοντας την αρχαία Αίγυπτο», μια καθηλωτικη έκθεση

Με αφορμή τα 200 χρόνια από την αποκρυπτογράφηση των αιγυπτιακών ιερογλυφικών, η έκθεση μάς ταξιδεύει στις κοπιώδεις προσπάθειες που προηγήθηκαν και στις αποκαλύψεις που ακολούθησαν αυτή την πρωτοποριακή στιγμή.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
ΠΕΜΠΤΗ 21/07 - ΗΧΗΤΙΚΟ ΥΠΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ- Υπήρχε όντως παράδοση παιδεραστίας στην αρχαία Αθήνα;

Ιστορία μιας πόλης / Υπήρχε όντως παράδοση παιδεραστίας στην αρχαία Αθήνα;

H Αγιάτη Μπενάρδου μιλά με τον ιστορικό Κώστα Βλασόπουλο για ένα είδος σεξουαλικής σχέσης που θεωρήθηκε από τους Έλληνες, ειδικά της Αρχαϊκής και Κλασικής περιόδου πολύ σημαντικό για τη συνοχή της πόλης
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Η Αυστραλή ανθρωπολόγος που έκανε την Ανάφη δεύτερη πατρίδα

Μάργκαρετ Κένα / Η Αυστραλή ανθρωπολόγος που έκανε την Ανάφη δεύτερη πατρίδα

Έφτασε πριν 50 χρόνια για την ανάγκη μιας διατριβής και ερωτεύτηκε τη φύση, τους ανθρώπους της και την ιδιαίτερη ιστορία της ως τόπος εξορίστων. Μια συνομιλία μαζί της και 18 ανέκδοτες φωτογραφίες.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
O Μαρκ Μαζάουερ μιλά για την Θεσσαλονίκη των συναγωγών και των χαμάμ

Ιστορία / O Μαρκ Μαζάουερ μιλά για την Θεσσαλονίκη των συναγωγών και των χαμάμ

Μόλις είχε εκδοθεί στα ελληνικά το σπουδαίο βιβλίο του Μαζάουερ για την Θεσσαλονίκη, «Η πόλη των φαντασμάτων», ο Γιώργος Καρουζάκης του είχε πάρει μια σύντομη συνέντευξη στην έντυπη LIFO για την σχέση του με την πόλη και την Ιστορία της. Ψηφιοποιείται σήμερα για πρώτη φορά.
THE LIFO TEAM

ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

THE GOOD LIFO ΔΗΜΟΦΙΛΗ