ΑΡΗΣ ΔΗΜΟΚΙΔΗΣ

Tα 100 σπουδαιότερα μυθιστορήματα

Tα 100 σπουδαιότερα μυθιστορήματα Facebook Twitter
12

Ακόμη μια λίστα με τα καλύτερα: η συντακτική ομάδα του γνωστού περιοδικού Entetainment Weekly επί έξι μήνες συνεδρίαζε, μάλωνε και αναθεωρούσε, ώστε να φτιάξει λίστες με τα εκατό καλύτερα έργα διαφόρων πεδίων. Μια από αυτές τις λίστες ήταν και τα εκατό καλύτερα μυθιστορήματα. Η πρώτη δεκάδα έχει ως εξής:

10. Το δίχτυ της Καρλότας - E.B. White
9. Αγαπημένη - Toni Morrison
8. Τετραλογία "Rabbit" - John Updike
7. Η σειρά «Χάρι Πότερ» - By J.K. Rowling
6. Η Αντωνία μου - Willa Cather
5. Εκατό Χρόνια Μοναξιάς - Gabriel Garcia Marquez
4. Μεγάλες Προσδοκίες - Charles Dickens
3. Περηφάνια και Προκατάληψη - Jane Austen
2. Ο Μεγάλος Γκάτσμπι - Scott Fitzgerald
1 . Άννα Καρένινα - Λέοντος Τολστόι

Έχοντας διαβάσει μόλις τα έξι από τη δεκάδα και έχοντας φτιάξει πρόσφατα τη δική μου λίστα, έχω να πω τα εξής: χαίρομαι που συμφωνούμε για τις Μεγάλες Προσδοκίες. Ο Γκάτσμπι και το Περηφάνια και Προκατάληψη ήταν και στον δικό μου αρχικό κατάλογο και κόπηκαν τελευταία στιγμή. Καταλαβαίνω ότι και τα παιδικά-εφηβικά βιβλία έχουν θέση σε έναν τέτοιο κατάλογο. Αλλά, πραγματικά, Χάρι Πότερ;

Αυτή είναι η αντίδρασή μου. Δεν είναι ιδιαίτερα πρωτότυπη. Για τη δική μου λίστα άκουσα διάφορα: κάποια έγραψε στο Facebook «τι λίστα είναι αυτή, τα μισά είναι ρομάντζα!» ενώ ένας άλλος έγραψε ακριβώς το αντίθετο: «πολύ δήθεν λίστα, ποιος βάζει τον Νευρομάντη».

Όσο και αν προσπάθησα να προλάβω τα σχόλια, συμπληρώνοντας ότι η λίστα έχει νόημα σε αυτόν που τη γράφει, γιατί ζει το κάθε βιβλίο παράλληλα με τη ζωή του, πάντα υπάρχουν αυτοί που θα βγάλουν τη ματσέτα να ξεκαθαρίσουν τα πράγματα και να ξαναστήσουν σωστά, που σημαίνει, όπως είναι μέσα στο κεφάλι τους.

Πιστεύω ότι μετά από τρία χρόνια στο σάιτ της Lifo μπορώ σχεδόν να προβλέψω τα σχόλια που θα ακολουθήσουν για το κάθε τι. Δεν πρόκειται περί μαύρης ή λευκής μαγείας. Ο κόσμος (που σχολιάζει θυμωμένος) αυτό που θέλει είναι να διαβάσει την κοσμοθεωρία του. Αυτό φυσικά, σπάνια γίνεται – οπότε σπεύδει να κατακεραυνώσει με πύρινα λόγια, επαναφέροντας τους άλλους στην τάξη, χρησιμοποιώντας για επιχειρήματα αυτό που ξέρει και αυτό που εμπιστεύεται: τις προσωπικές του εμπειρίες.

Αυτό λέει με άλλα λόγια το ίδιο το Entertainment Weekly, το οποίο ένιωσε την ανάγκη να απαντήσει τα πύρινα, εξοργισμένα σχόλια αναγνωστών (κάποιος έγραψε ότι «πέταξε το περιοδικό στον τοίχο». Ευτυχώς που δεν το διάβαζε σε ταμπλέτα). Το ποστ ξεκινάει ως εξής:

Λάβαμε άπειρα μέιλ για το τεύχος με τα καλύτερα. Τα περισσότερα ήταν πάνω κάτω ως εξής:

Αγαπητοί (μαλάκες) συντάκτες


Πώς είναι δυνατόν να είσαστε τόσο, μα τόσο μαλάκες;
Βάλατε το [τίτλος κάποιου αριστουργήματος] στην λίστα με τα 100 ενώ είναι τεράστια μάπα. Δηλαδή, ακόμα και η 8χρονη αδερφή μου που της τρέχουν σάλια όταν κοιμάται ξέρει πόσο τεράστια μάπα είναι! Και αγνοήσατε εντελώς το μεγαλείο [τίτλος ενός καλού βιβλίου]. Μπορείτε να εξηγηθείτε, αλλά δε με νοιάζει, και δεν θα σας ακούσω, και σας μισώ. Παρακαλώ, ψοφήστε.


Με τιμή
Ένας συνδρομητής πολλών ετών

Τι σημαίνει «τα καλύτερα» μυθιστορήματα, αναρωτιέται και το Entertainment Weekly. Το πιο αγαπητό; Το πιο διαβασμένο; Αυτό που επηρέασε περισσότερο τη λογοτεχνία; Αυτό που έχει γίνει περισσότερο σημείο αναφοράς στην καθημερινή ζωή; Έχει σημασία; Τι μπορούν να κάνουν αυτές οι λίστες, πέρα από το να προτείνουν μερικά καλά βιβλία;

Φαντάζομαι ότι το περιοδικό θα πίστεψε για λίγο ότι πέρασε ένα μήνυμα. Μετά, από περιέργεια, διάβασα το πρώτο σχόλιο:

«Το ότι βάλατε το «Χόμπιτ» πάνω από τον «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών» είναι περισσότερο από γελοίο».

Δεν υπάρχει ελπίδα.

Βιβλίο
12

ΑΡΗΣ ΔΗΜΟΚΙΔΗΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Χλόη Κολύρη: «Ποιος είπε ότι οι ηλικιωμένοι δεν ερωτεύονται;»

Βιβλίο / Χλόη Κολύρη: «Ποιος είπε ότι οι ηλικιωμένοι δεν ερωτεύονται;»

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Τρίτης Ηλικίας, η ψυχίατρος-αναλύτρια και συγγραφέας εξηγεί τι είναι το νέο γήρας και πώς μπορούν οι ηλικιωμένοι σήμερα να καταρρίψουν τα στερεότυπα, να εξέλθουν από την κοινωνική απομόνωση και να διεκδικήσουν όλα όσα επιθυμούν και τους αξίζουν. 
ΛΟΥΙΖΑ ΑΡΚΟΥΜΑΝΕΑ
Γιώργος Χωματηνός: «Οι Βρίκελοι είμαστε εμείς, οι ζωντανόνεκροι της ιστορίας»

Βιβλίο / Ο Γιώργος Χωματηνός έγραψε ένα βιβλίο για τους βρικόλακες της ιστορίας: εμάς

Οι «Βρίκελοι» είναι ένα μυθιστόρημα-επίτευγμα, όπου, με συναρπαστική γλώσσα και μοναδικό ρυθμό, συναντιούνται το δημοτικό τραγούδι, η αρχαία τραγωδία, η λαϊκή και λόγια παράδοση, σε ένα έργο που μιλά για μια κοινωνία που έχει χάσει την αίσθηση του συνανήκειν.
M. HULOT
Βερένα Κέσλερ: «Υπάρχουν πράγματι πολλά κοινά μεταξύ της κουλτούρας των ναρκωτικών και αυτής των αναβολικών και των λογής συμπληρωμάτων διατροφής»

Βιβλίο / Βερένα Κέσλερ: «Όσο πιο πολλά “άψογα” σώματα βλέπεις, τόσο νιώθεις ότι το δικό σου υστερεί»

Η Γερμανίδα συγγραφέας που γνώρισε μεγάλη επιτυχία με το «Γυμναστήριο», ένα μυθιστόρημα-θρίλερ για την εμμονή με την αυτοβελτίωση και την κουλτούρα της γυμναστικής, μιλά στη LiFO. 
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Η ανυπότακτη, μυστηριώδης, ερωτική, Αβάνα του Λεονάρδο Παδούρα

Βιβλίο / Η ανυπότακτη, μυστηριώδης, ερωτική, Αβάνα του Λεονάρδο Παδούρα

Ο κορυφαίος Κουβανός συγγραφέας μάς ξεναγεί στην πόλη που αγάπησε βαθιά και αρνήθηκε να εγκαταλείψει. Στη συναρπαστική «Αβάνα» του, τη δείχνει τραυματισμένη αλλά και ακατάλυτη, να αντιστέκεται πεισματικά στη λήθη.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Γεωργία Παπαγεωργίου, επιμελήτρια κειμένων

Οι Αθηναίοι / Γεωργία Παπαγεωργίου: «Δεν υπάρχει βιβλίο χωρίς λάθος»

Από τα παιδικά χρόνια στο Παγκράτι και τη Φιλοσοφική μέχρι τη γνωριμία με τον Φίλιππο Βλάχο και τη δημιουργία του εκδοτικού «Κείμενα», η ακαταπόνητη επιμελήτρια βιβλίων μιλά για την τέχνη της διόρθωσης, την ενασχόληση με την τυπογραφία, τις προσωπικότητες που συνάντησε και την ελπίδα που βλέπει σήμερα.
M. HULOT
Τι θα κάνατε αν βρίσκατε 350.000 ευρώ;

Το πίσω ράφι / Ο Κωνσταντίνος Τζαμιώτης ρωτά: Τι κάνεις αν βρεις 350.000 ευρώ;

Στο μυθιστόρημά του «Η πόλη και η σιωπή», ο διακεκριμένος συγγραφέας αφηγείται την ιστορία ενός σκληρά δοκιμαζόμενου ανθρώπου που παλεύει να διαφυλάξει την ακεραιότητά του, εν μέσω της οικονομικής κρίσης, στα τέλη της δεκαετίας του 2000.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Mάργκαρετ Αλεξίου (1939-2026)

Guest Editors / Mάργκαρετ Αλεξίου (1939-2026): Η γυναίκα που μελέτησε πώς πενθούν οι Έλληνες

Καθηγήτρια επί δύο δεκαετίες στο Πανεπιστήμιο του Μπέρμιγχαμ, προτού διαδεχθεί τον Γιώργο Σαββίδη στην Έδρα Σεφέρη του Χάρβαρντ, η επιδραστική ερευνήτρια της ελληνικής γραμματείας έφυγε πριν από λίγες ημέρες από τη ζωή, αφήνοντας μια σπουδαία παρακαταθήκη.
ΚΙΜΩΝ ΒΕΛΙΤΖΑΝΙΔΗΣ
Ίαν ΜακΓιούαν: «Ξέρεις πόσο ανόητοι μπορούν να γίνουν οι έξυπνοι;» 

Βιβλίο / Ίαν ΜακΓιούαν: «Ξέρεις πόσο ανόητοι μπορούν να γίνουν οι έξυπνοι;» 

Λίγο προτού έρθει στην Ελλάδα, ο σπουδαίος Βρετανός συγγραφέας μιλά αποκλειστικά στη LiFO για το νέο του μυθιστόρημα «Τι μπορούμε να γνωρίζουμε», την τεχνητή νοημοσύνη, την κλιματική αλλαγή, τη μνήμη και τους νέους.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Μάκης Μαλαφέκας, συγγραφέας

Οι Αθηναίοι / Μάκης Μαλαφέκας: «Τα social media παράγουν ακατάσχετα μέσους όρους»

Από τα παιδικά χρόνια στη Νεάπολη Εξαρχείων και τα πρώτα διαβάσματα μέχρι τις σπουδές στο Παρίσι και τη συγγραφή αστυνομικών, ο γνωστός συγγραφέας μιλάει στη LiFO για τη χαρά της δημιουργίας, την επιτυχία του «Deepfake» και για το πόσο μοιάζει στον ήρωά του Μιχάλη Κρόκο.
M. HULOT

σχόλια

6 σχόλια
Το μόνο που θα πω είναι για το Harry Potter.Νομίζω ότι καλά κάνει και είναι στη λίστα, και σε κάθε λίστα. Σίγουρα αν κάποιος μεγάλος το διαβάσει μιας και πρόκειται για παιδική λογοτεχνία - αν και έχει και σκοτεινότερη θεματολογία στα επόμενα βιβλία της σειράς- δεν θα εντυπωσιαστεί ιδιαίτερα. Μπορεί ίσως και να απογοητευτεί λόγω του hype των βιβλίων.Αν όμως όπως εγώ το έχεις διαβάσει ως παιδί τότε η εντύπωση που θα σου αφήσει και οι ιδέες που θα σου περάσει είναι πολύ ισχυρότερες.
Καλό είναι να βλέπουμε αυτές τις λίστες ως ευκαιρίες να ανακαλύψουμε τα επόμενα βιβλία που θα διαβάσουμε! Όσο για το αν μας αρέσει ή όχι ένα βιβλίο, νομίζω ότι ποτέ δεν πρέπει να απορρίπτουμε τίποτα, ειδικά όταν μιλάμε για κλασσικά έργα. Η στιγμή, η ηλικία και οι εμπειρίες αλλά και η δυνατότητα συγκέντρωσης/ κατανόησης του απαιτητικού λόγου ορισμένων έργων, παίζουν μεγάλο ρόλο. Πόσες φορές άφησα ένα βιβλίο και όταν το έπιασα μερικά χρόνια μετά, ένιωσα βλάκας που δεν το είχα ''αισθανθεί'' την πρώτη φορά, και πόσα βιβλία αφήνω για αργότερα, γιατί πολύ απλά δεν είμαι έτοιμη για αυτά... Λένα, σ' ευχαριστούμε για όλες τις προτάσεις και ανυπομονούμε για τα νέα διαμάντια που θα ανακαλύψεις! Άλλωστε, το διάβασμα είναι τρόπος ζωής.
και μ αρέσει ρε Λένα που έγραψες για τις αντιδράσεις των αναγνωστών του ''Entertainment Weekly'', και τσαπ να τα και τα δικά μας φυντάνια, εγώ λίγο κουράστηκα με αυτά τα τρολαρίσματα, απορώ εκεί πως την παλεύεται...
Όχι, όταν κάνεις λίστα με "σπουδαία" μυθιστορήματα (όχι δημοφιλή, όχι ευπώλητα, αλλά σπουδαία), ο Χάρι Πότερ, η Τζέιν Ώστεν και μερικοί άλλοι είναι πράγματι άκυροι.
H Jane Austen είναι μιά πραγματικά μεγάλη συγγραφέας.Η καταγραφή της εποχής της, των συναισθημάτων, των περιπλοκών τους, μιά ουμανιστική αίσθηση δικαίου αλλά και κατανόησης της ανθρώπινης αδυναμίας την καθιστούν κορυφαία ακόμα και σήμερα. Μάλλον είσαι προκατειλλημένος χωρίς να γνωρίζεις.Κοίταξέ το, βοηθάει που 'ναι και καλοκαίρι και τα πραγματικά καλά βιβλία -όπως το σύνολο του έργου της- δεν είναι είδος εν υπερεπαρκεία.