Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Το κτήριο της Βαρβακείου Σχολής στην οδό Αθηνάς φωτογραφημένο το 1936. (Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)
0

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Το κτήριο του Βαρβακείου ακολουθούσε έναν αυστηρό νεοκλασικό ρυθμό με μόνο πλαστικό στοιχείο το πρόπυλο της εισόδου με τους έξι μαρμάρινους ιωνικούς κίονες (5 μ. ύψος και διάμετρος 60 εκ.) και τον πύργο του βοηθητικού κλιμακοστασίου. Στο ισόγειο τα παράθυρα ήταν απλά και περιβάλλονταν από μαρμάρινο κλασικό πλαίσιο, ενώ στον όροφο πλαισιώνονταν από δωρικές παραστάδες. (Αρχείο Γενναδείου Βιβλιοθήκης)

 

To 1824, ο Ιωάννης Βαρβάκης αφήνει 700.000 ρούβλια στο κράτος προκειμένου να δημιουργηθεί «εν κεντρικόν εθνικόν σχολείον» προκειμένου να «ανακαλεσθώσιν αι τέχναι και αι επιστήμαι εις την Ελλάδα».

Το 1860 στην οδό Αθηνάς σε ένα κτίριο κόσμημα που ολοκληρώθηκε πολύ σύντομα για τα μέτρα της εποχής στεγάζεται το Βαρβάκειο που οραματίσθηκε ο εθνικός ευεργέτης. Στα χρόνια που ακολούθησαν το Βαρβάκειο συνδέθηκε με την αριστεία των μαθητών, την μετεκπαίδευση των καθηγητών, τους κοινωνικούς αγώνες. Από τις τάξεις του αποφοίτησαν χιλιάδες μαθητές που διακρίθηκαν στις τέχνες και  τις επιστήμες.

Το 1834, η πρωτεύουσα του νεοελληνικού κράτους μεταφέρεται από το Ναύπλιο στην Αθήνα. Στην πόλη λειτουργούν δυο σχολεία. Το πρωτοβάθμιο αρρένων που έχει ιδρυθεί από τους Αμερικανούς King, Robinson και Hill και το αντίστοιχο παρθεναγωγείο Θηλέων για τις κόρες των εύπορων οικογενειών. Η μεταφορά της πρωτεύουσας σηματοδοτεί την έναρξη λειτουργίας των διοικητικών θεσμών της εκπαίδευσης. Το 1834 δημιουργείται το Υπουργείο Παιδείας, ο πρώτος αρμόδιος για τα εκπαιδευτικά θέματα φορέας.

Το 1843 ενεργοποιείται μετά από πολλαπλές διαπραγματεύσεις με την δημόσια γραφειοκρατική διοίκηση της οθωνικής περιόδου το κληροδότημα του Βαρβάκη για ανέγερση λυκείου στην πρωτεύουσα της χώρας. Μετά από 13 χρόνια αναζητήσεων, το 1857 θεμελιώνεται στην οδό Αθηνάς το σχολείο. Πρωτολειτουργεί το 1859-60 και συμπίπτει με τα «Σκιαδικά», που ξεκίνησαν σαν ανώδυνες σχολικές εκδηλώσεις όταν οι μαθητές αποφάσισαν να φορούν ευτελή ψάθινα σκιάδια ώστε να δώσουν το καλό παράδειγμα της αποστροφής προς την πολυτέλεια.  Τα «ανώδυνα» γεγονότα οδηγούν τον Όθωνα στην έξωση το 1862. Το 1880 στην Ελλάδα βασιλεύει ο Γεώργιος ο Α΄, το Βαρβάκειο χωρίζεται σε τέσσερα σχολεία κλασικής κατεύθυνσης και το 1886 ιδρύεται το Βαρβάκειο πρακτικό Λύκειο στην οδό Βουλής.

 

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Εορτασμός Εθνικής Επετείου στο κτήριο της οδού Αθηνάς. (Αρχείο αποφοίτου)

Κοντά στα τέλη του 19ου αιώνα ο αριθμός των μαθητών στα αθηναϊκά δημόσια σχολεία έχει αυξηθεί εντυπωσιακά. Στις αρχές του 20ου αιώνα η Αθήνα έχει 130.000 κατοίκους και συγκλονίζεται από τις μαθητικές και φοιτητικές ταραχές που τελείωσαν αφήνοντας πίσω τους οκτώ νεκρούς με αφορμή το γλωσσικό ζήτημα.

 

Τις δεκαετίες που ακολουθούν, η Ελλάδα βρίσκεται πολλές φορές διχασμένη, κυκλοφορεί η εγκύκλιος περί της τιμωρίας των μαθητών που αναμειγνύονται στα πολιτικά και η πρωτεύουσα αποκτά το πρώτο γυμνάσιο θηλέων. Το 1921, το Βαρβάκειο Πρακτικό Λύκειο χαρακτηρίζεται «πρότυπο».

Στην ταραγμένη κατοχική Αθήνα, οι σκελετωμένοι μαθητές συνεχίζουν με μεγάλο κόπο και δυσκολία τις σπουδές τους. Το Βαρβάκειο χρησιμοποιείται ως καταφύγιο αντιαεροπορικής προστασίας, για πρόχειρο νοσοκομείο για κατάλυμα των βοβμόπληκτων του Πειραιά, προτού καταστραφεί σχεδόν ολοσχερώς από πυρκαγιά το 1944. Ένα σπουδαίο δείγμα αρχιτεκτονικής χάνεται για πάντα. Το σχολείο μετακινείται και φιλοξενείται στην πλατεία Κουμουνδούρου, στην οδό Μέτωνος και στην οδό Κωλέττη. Το κτίριο της οδού Αθηνάς κατεδαφίζεται τελικά και το 1957 το δημόσιο θα παραχωρήσει στο Βαρβάκειο Ίδρυμα οικόπεδο στο παλιό Ψυχικό για την ανέγερση καινούργιου διδακτηρίου.

Το 1978 είναι η πρώτη χρονιά που εισάγονται κορίτσια στο Βαρβάκειο. Από το Βαρβάκειο αποφοίτησαν διαπρεπείς προσωπικότητες, όπως ο Γεώργιος Δροσίνης, ο Ιωάννης Κονδυλάκης, ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης, Κωνσταντίνος Δοξιάδης, Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, Αλέξανδρος Παπάγος, Κωνσταντίνος Τσάτσος, Κώστας Αξελός, Γιάγκος Πεσμαζόγλου, Βλάσης Κανιάρης, Αντρέας Φραγκιάς, Τίτος Πατρίκιος, Φρέντυ Γερμανός.

 

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Προαύλιος χώρος στο κτήριο της Βαρβακείου Σχολής στην οδό Αθηνάς, δεκαετία ’30. (Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Ομαδικό πορτρέτο καθηγητών της Βαρβακείου Σχολής. (Δεκαετία ’30, Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Ο καθηγητής Μουσικής Ιωάννης Μαργαζιώτης και η χορωδία του Βαρβακείου τη σχολική χρονιά 1933-1934. (Αρχείο αποφοίτου Μανόλη Νειάδα)

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Ο εσωτερικός χώρος του Βαρβακείου στην οδό Αθηνάς. (Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
«Η δίκη των ληστών του Δήλεσι» Η δίκη έλαβε χώρα στην αίθουσα τελετών του παλαιού Βαρβακείου στην οδό Αθηνάς. Η χαλκογραφία δημοσιεύθηκε τον ίδιο μήνα στην εφημερίδα "The Illustrated London News", 21 Μαΐου 1870.

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Μαθητές της Βαρβακείου Σχολής σε ώρα μαθήματος. (Δεκαετία ’30, Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Μαθητές της Βαρβακείου Σχολής σε γυμναστικές επιδείξεις. (Δεκαετία ’30, Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Εκπαιδευτική επίσκεψη στην Ακρόπολη το 1933. (Αρχείο αποφοίτου Μανόλη Νειάδα)

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Χαρακτηριστικό στιγμιότυπο αποφοίτησης μαθητών της Βαρβακείου Σχολής. (Φωτογραφικό αρχείο ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ)


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Αναμνηστική φωτογραφία αποφοίτων Βαρβακείου Σχολής, 1951.


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
«Μαθητική Ζωή». Από τα παλαιότερα μαθητικά περιοδικά, ενδεχομένως το παλαιότερο. Φιλοξένησε τα όνειρα των μαθητών του 1935. (Αρχείο αποφοίτου Μανόλη Νειάδα)


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Στιγμιότυπο από τα προπύλαια του Βαρβακείου. Διακρίνονται από αριστερά οι μαθητές: Μίχος Κωστόπουλος, Διονύσιος Βερβέρης, Βλάσης Κανιάρης, Τίτος Πατρίκιος. (Αρχείο αποφοίτου Βλάση Κανιάρη)

Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Το κτήριο της Βαρβακείου Σχολής στην οδό Αθηνάς μετά το πλήγμα των Δεκεμβριανών, 1944.


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Μαθητές Βαρβακείου της ΣΤ’ τάξης στο Άλσος του Πεδίου του Άρεως, 1957. «Μετά τον σχολικό εορτασμό για την 25η Μαρτίου οι μαθητές απολαμβάνουν το πρώτο παγωτό της χρονιάς». (Αρχείο και σχόλιο αποφοίτου Σταύρου Πετρέλη)


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
«Εν Φιλοθέη, 1957. Διάγοντες εν αποβολή (παρατηρήσατε το θλιμμένο του προσώπου μας)». (Αρχείο και σχόλιο αποφοίτου Σταύρου Πετρέλη)


Βαρβάκειο: Aυτή είναι η ιστορία του μεγάλου πειραματικού σχολείου της πόλης Facebook Twitter
Το κτήριο του Βαρβακείου στο Ψυχικό, Μουσών και Παπαδιαμάντη. (φωτογραφικό αρχείο αποφοίτου & γονέα Τάσου Σάκκουλη)

 

Το υλικό προέρχεται από το Λεύκωμα "150 χρόνια Βαρβάκειο, η σχολική ζωή σε ένα ιστορικό κτίριο".

Αρχείο
0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Μετά την πανδημία του κορωνοϊού, η ανισότητα θα αυξηθεί»

Σωτήρης Ντάλης / «Μετά την πανδημία του κορωνοϊού, η ανισότητα θα αυξηθεί»

Ο αναπληρωτής καθηγητής στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου και επικεφαλής της Μονάδας Έρευνας για την Ευρωπαϊκή και Διεθνή Πολιτική σχολιάζει τον αντίκτυπο της πανδημίας και της εκλογής Μπάιντεν στην Ευρώπη.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Επί Τραμπ οι μειοψηφίες κατέστησαν πλειοψηφίες»

Σωτήριος Σέρμπος / «Επί Τραμπ οι μειοψηφίες κατέστησαν πλειοψηφίες»

Τι σηματοδοτεί η εποχή Μπάιντεν και τι αφήνει πίσω του ο απερχόμενος Πρόεδρος; Απαντά στη LiFO ο Σωτήριος Σέρμπος, αναπληρωτής καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής στο Δημοκρίτειο Παν/μιο Θράκης και Ερευνητής στο ΕΛΙΑΜΕΠ.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Θεοκλής Ζαούτης: «Είναι αρκετά πιθανόν να έχουμε τρίτο κύμα πανδημίας»

Ελλάδα / Θεοκλής Ζαούτης: «Είναι αρκετά πιθανόν να έχουμε τρίτο κύμα πανδημίας»

Ο καθηγητής Παιδιατρικής και Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια και μέλος της Επιτροπής των Λοιμωξιολόγων του υπουργείου Υγείας μιλά για τα τελευταία δεδομένα της πανδημίας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ο γυμνός βασιλιάς, το Καπιτώλιο και η επόμενη μέρα

Νικόλας Σεβαστάκης / Ο γυμνός βασιλιάς, το Καπιτώλιο και η επόμενη μέρα

Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι ένας Γουίλι Σταρκ της εποχής μας. Υπάρχει κάτι σημαντικό που χωρίζει τη λαϊκιστική φαντασία των χρόνων του Μεσοπολέμου –όπως την αναπλάθει το μυθιστόρημα του Γουόρεν– από τα πλήθη που είδαμε να βγαίνουν από τα μεσαιωνικά σπήλαια των social media για να ορμήσουν προς το Καπιτώλιο.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Ευάγγελος Μανωλόπουλος: «Να μάθουμε να ζούμε με τις μάσκες, γιατί θα αργήσουμε να τις βγάλουμε»

Ελλάδα / Ευάγγελος Μανωλόπουλος: «Να μάθουμε να ζούμε με τις μάσκες, γιατί θα αργήσουμε να τις βγάλουμε»

Ο καθηγητής Φαρμακολογίας, Φαρμακογονιδιωματικής και Ιατρικής Ακριβείας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Φαρμακολογίας, Ευάγγελος Μανωλόπουλος, μιλά στη LiFO για τα εμβόλια και τις φαρμακευτικές αγωγές που εξετάζονται. Απαντά για το δεύτερο κύμα της πανδημίας, εξηγεί ποια είναι η αλήθεια για τις ΜΕΘ, πότε θα αποχωριστούμε τις μάσκες αλλά και πότε προβλέπεται η επάνοδος στην κανονικότητα.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

THE GOOD LIFO ΔΗΜΟΦΙΛΗ