ΕΙΝΑΙ ΜΕΛΕΤΗΜΕΝΟ και αποδεδειγμένο χρόνια τώρα πως η συναινετική αγκαλιά είναι ένας από τους σημαντικότερους τρόπους επικοινωνίας και απαραίτητη για την ισορροπημένη ψυχική και σωματική υγεία του ατόμου. Είναι μια μορφή έκφρασης της αγάπης και διοχετεύει ένα αίσθημα σιγουριάς, προστασίας και ασφάλειας. Αποτελεί εχέγγυο για τη διαμόρφωση μιας δυνατής προσωπικότητας, ενισχύοντας την αυτοεκτίμηση του ατόμου και εξοστρακίζοντας τον φόβο και την ανασφάλεια.
Τα τελευταία δύο χρόνια, ωστόσο, λόγω πανδημίας και κορωνοϊού, το άγγιγμα και οι αγκαλιές έχουν περιοριστεί, έως και εξαφανιστεί. Ο περιορισμός αυτός φαίνεται να επηρεάζει αρνητικά την ψυχική υγεία, ειδικά όσων ζουν μόνοι ή βρίσκονται σε ασταθείς σχέσεις.
Ολοένα και περισσότεροι αναζητούν πλέον συναισθηματική και ψυχολογική υποστήριξη με νέους τρόπους. Η θεραπεία αγκαλιάς εξασκείται και διδάσκεται χρόνια στο εξωτερικό ως έγκυρη μέθοδος θεραπείας, ενώ πολλοί είναι εκείνοι που την επιλέγουν ως υπηρεσία.
Δυστυχώς, όταν μεγαλώνουμε, χάνουμε την παιδικότητα και την ελαστικότητά μας. Μεγαλώνουμε και μαζί μας μεγαλώνουν και οι ευθύνες, έτσι ξεχνάμε κάποια απλά, αλλά πολύ σημαντικά πράγματα, όπως η αγκαλιά.
Η Δέσποινα Ξηρογιάννη ζει και εργάζεται στην Αθήνα ως θεραπεύτρια αγκαλιάς από το 2019. «Η αγκαλιά αποτελεί βασική και καθημερινή μας ανάγκη προκειμένου να νιώσουμε ασφάλεια και προσωπική επαφή. Ας σκεφτούμε πως η ανάγκη μας αυτή ξεκινά πολύ πριν έρθουμε στον πραγματικό κόσμο, μέσα στην κοιλιά της μητέρας μας, αγκαλιασμένοι όπως από τον αμνιακό σάκο. Κατόπιν, στην παιδική ηλικία την αποζητούμε συνεχώς στο πρόσωπο των γονιών μας και αργότερα στο πρόσωπο των συντρόφων μας. Αυτό το γλυκό αίσθημα ασφάλειας, ζεστασιάς και τρυφερότητας είναι πολύ βαθιά ριζωμένο μέσα μας», μου εξηγεί.
Η Δέσποινα έχει σπουδάσει στη σχολή Μαιευτικής στην Αθήνα. Έχει γυρίσει από την Αγγλία τα τελευταία τρία περίπου χρόνια, όπου και διέμενε για πολύ καιρό. Παρόλο που στην Ελλάδα η συγκεκριμένη θεραπευτική μέθοδος δεν είναι διαδεδομένη, στην Αγγλία και στην Αμερική υπάρχουν τέτοιου είδους υπηρεσίες και ανάλογοι φορείς όπου κάποιος μπορεί να διδαχθεί τη συγκεκριμένη ειδικότητα και να πάρει την αντίστοιχη πιστοποίηση.
«Γενικά, το επάγγελμα της θεραπεύτριας αγκαλιάς δεν υπάρχει στην Ελλάδα. Υπάρχει πάρα πολύ στην Αμερική και στην Αγγλία και, όπως φαίνεται, εδραιώνεται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, για παράδειγμα στην Ιταλία. Είναι μια υπηρεσία που λειτουργεί στις μεγαλύτερες χώρες του κόσμου με μεγάλη επιτυχία. Προσωπικά, έχω κάποιους πελάτες, η δουλειά μου πάει από στόμα σε στόμα. Κάποιοι άνθρωποι με γνωρίζουν χρόνια, γνωρίζουν και την επαγγελματική μου πορεία, και μέσω της σύστασης μαθαίνουν κι άλλοι», αναφέρει.
Είναι αδιαμφισβήτητο πως η επίδραση της αγκαλιάς είναι ευεργετική στην ψυχική και σωματική υγεία του ατόμου, ωστόσο μπορεί να λειτουργήσει από μόνη της ως ψυχοθεραπευτική μέθοδος, όπως η ψυχανάλυση ή η γνωσιακή ψυχοθεραπεία; Υπάρχουν πολλοί που στο άκουσμα της θεραπείας αγκαλιάς δυσπιστούν, είναι καχύποπτοι.
«Υπάρχουν πάντα σκεπτικιστές και σε αυτούς προσπαθώ να αποδαιμονοποιώ την υπηρεσία. Δεν είμαι αδειούχος επαγγελματίας ψυχικής υγείας, δηλαδή ψυχολόγος ή ψυχίατρος. Δεν θεραπεύω ούτε διαγιγνώσκω προβλήματα ψυχικής υγείας, απλώς παρέχω συναισθηματική υποστήριξη και ακρόαση με ενσυναίσθηση», εξηγεί.
«Η εποχή που βιώνουμε λόγω της πανδημίας μάς έχει φέρει αντιμέτωπους με όλα εκείνα τα κομμάτια που είχαμε κρύψει πολύ καλά μέσα μας ή απλώς μεγεθύνθηκαν. Πλέον το άγχος, η αβεβαιότητα, η ανασφάλεια, ο φόβος, ο πανικός, η απειλή, η απομόνωση και η μοναξιά κυριαρχούν στη ζωή μας. Έχει δημιουργηθεί ένα τεράστιο συναισθηματικό κενό. Πολλοί πιάνουμε τον εαυτό μας να αποζητάει αυτή την παιδική αγκαλιά της καληνύχτας, γεμάτη αγάπη. Μια αγκαλιά που θα σβήσει όλους τους φόβους μας και ας κρατήσει έστω και λίγο.
Η γνωστή θεραπεύτρια Virginia Satir συνήθιζε να λέει "χρειαζόμαστε τέσσερις αγκαλιές την ημέρα για να επιβιώσουμε, οκτώ αγκαλιές την ημέρα για να παραμείνουμε υγιείς και δώδεκα αγκαλιές την ημέρα για να μεγαλώσουμε". Ένας νεογνολόγος είχε μια θεραπεία για τα μωρά που δεν έπαιρναν βάρος. Βλέποντας την πορεία τους έδινε ως οδηγία στις μαίες να τα αγκαλιάζουν κάθε τρεις ώρες. Οπότε, ναι, θεωρούσα αναγκαία την αγκαλιά, πόσο μάλλον τώρα», συνεχίζει η Δέσποινα.
Πολλές φορές, οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται και αποδέχονται ότι έχουν ανάγκη την υποστήριξη μέσω μιας απλής αγκαλιάς. Ακόμη και κάτι τόσο απλό όσο μια αγκαλιά μπορεί να εξουδετερώσει μια στιγμή φόβου, άγχους, απογοήτευσης και μοναξιάς που μπορεί να εμφανιστεί σε όλους, πολύ περισσότερο σε ένα άτομο που πάσχει από κατάθλιψη.
«Όταν κάποιος ανοίγεται ως προς τις αγκαλιές είναι ένα μεγάλο βήμα για να μπορέσει να αποδεχθεί τη βοήθεια και να βγει από την απομόνωση και την κατάθλιψη. Η ανθρώπινη επαφή με τη μορφή της αγκαλιάς ή του αγγίγματος δεν είναι αδυναμία ούτε μια ανούσια χειρονομία. Είναι εξαιρετικά σημαντική. Το πιο ισχυρό φάρμακο είναι η τρυφερότητα και η φροντίδα.
Μερικά από τα πλεονεκτήματα της αγκαλιάς είναι ότι περιορίζει το στρες, αφού στο πλαίσιό της εκκρίνονται συγκεκριμένες ορμόνες (π.χ. ωκυτοκίνη), ελαττώνεται η αρτηριακή πίεση και αυξάνονται τα επίπεδα του οξυγόνου στο αίμα, βοηθώντας την καρδιά να λειτουργήσει κανονικά, ενισχύεται το ανοσοποιητικό, περιορίζοντας τον κίνδυνο λοιμώξεων.
Η αγκαλιά προσφέρει ασφάλεια και προστασία ή τουλάχιστον μας κάνει να αισθανόμαστε ασφαλείς και προστατευμένοι, βοηθά στην αυτοεκτίμηση, μεταδίδει ενέργεια και δύναμη, βελτιώνει τις διαπροσωπικές σχέσεις, μπορεί να επιδράσει στο σώμα με τρόπο τέτοιο ώστε να έχουμε καλύτερο ύπνο, είναι φυσικό αγχολυτικό», αναφέρει η θεραπεύτρια σχετικά με την ευεργετική επίδραση της αγκαλιάς ως θεραπείας.
«Σαφέστατα έχω δει τρομερά αποτελέσματα από θεραπείες σε ανθρώπους με κατάθλιψη, χαμηλή αυτοεκτίμηση, καθώς επίσης και σε ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τη μοναξιά μετά από έναν χωρισμό ή την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου ή σε άτομα που βρίσκονται σε σχέση, αλλά αισθάνονται ότι τους λείπει η σωματική επαφή. Επιπλέον, η θεραπεία αγκαλιάς μπορεί να είναι χρήσιμη για όσους φοβούνται την αφή», συνεχίζει.
— Υπάρχουν είδη αγκαλιάς τα οποία παρέχει ο θεραπευτής σε μια συνεδρία;
Φυσικά, οι αγκαλιές διαφέρουν μεταξύ τους και καθεμία έχει τη δική της σημασία, διότι μέσω αυτής μεταβιβάζουμε όλα όσα αισθανόμαστε.
Υπάρχει η αγκαλιά της αρκούδας, όπου το άτομο τυλίγει τα χέρια του γύρω από τον άλλον και τον σφίγγει πάνω του: αγκαλιάζονται και ακουμπάει ελαφρώς το πιγούνι στον ώμο του.
Υπάρχει η αγκαλιά σε σχήμα Α, μια πιο τυπική αγκαλιά, αλλά αυτό δεν την κάνει λιγότερο σημαντική: λυγίζεις ελαφρώς για να αγκαλιάσεις το άλλο άτομο και ακουμπάς ελαφρώς το πιγούνι στον ώμο του.
Μετά είναι η δυνατή αγκαλιά που χαρακτηρίζεται από τη παρόρμηση που αισθάνεσαι να κρατήσεις το άλλο άτομο και να του δείξεις στοργή.
Στην αγκαλιά από καρδιάς ολόκληρο το σώμα και τα χέρια τυλίγονται γύρω από την πλάτη και τους ώμους και πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες αγκαλιές που μπορείς να κάνεις.
Η πλάγια αγκαλιά είναι ιδανική όταν περπατάς, αντικατοπτρίζει την ανάγκη και την επιθυμία να είσαι ενωμένος με τον άλλον.
Η αγκαλιά από πίσω είναι η πιο ρομαντική και αξιαγάπητη. Πας από πίσω και τυλίγεις τα χέρια σου γύρω από τον άλλο.
— Πόση ώρα διαρκεί μια συνεδρία αγκαλιάς;
Υπάρχουν πακέτα, από τριάντα λεπτά έως οκτώ ώρες (όπου θα μπορούσε να συμπεριληφθεί και άλλη μορφή δραστηριότητας, π.χ. να πάμε κάπου για φαγητό). Κατά τη γνώμη μου, το ιδανικό είναι δύο-τρεις ώρες.
Αν και οι υπηρεσίες της Δέσποινας Ξηρογιάννη δεν έχουν καμία σεξουαλική προέκταση, υπάρχουν περιπτώσεις που μέσω του παρατεταμένου αγγίγματος ο πελάτης μπορεί να διεγερθεί σεξουαλικά.
Τι γίνεται τότε;
«Όπως όλες οι μορφές θεραπείας, φροντίζω να εδραιωθούν και να γίνουν κατανοητά τα όρια πριν ξεκινήσει η συνεδρία, ώστε να εξασφαλίσω την άνεση, τη δική μου και του πελάτη. Αυτά περιλαμβάνουν την ανοιχτή και ειλικρινή επικοινωνία, τη διατήρηση της πλατωνικότητας και τον σεβασμό της εμπιστευτικότητας. Η συγκατάθεση δεν είναι ποτέ σιωπηρή αλλά τα όρια είναι και η κοσμιότητα διατηρείται σε όλη τη διάρκεια της συνεδρίας. Τα αναφέρω αυτά κατά την προκαταρκτική εξέταση αλλά και προφορικά, καθώς συνεργαζόμαστε. Προσωπικά, δεν μου έχει συμβεί να ξεφύγει η κατάσταση», εξηγεί η Δέσποινα.
Φυσικά, οι υπηρεσίες αυτές κοστίζουν, αλλά, όπως διευκρινίζει, λόγω του ότι η συγκεκριμένη υπηρεσία δεν είναι πολύ διαδεδομένη στην Ελλάδα, κοστολογείται πολύ λιγότερο απ’ ό,τι στο εξωτερικό, όπου μια συνεδρία αγκαλιάς μίας ώρας κυμαίνεται από πενήντα έως εβδομήντα δολάρια.
Στην χώρα μας είναι περισσότερο διαδεδομένο το life coaching και το date coaching, αλλά σιγά σιγά αρχίζουν να εδραιώνονται κι άλλοι τρόποι θεραπείας και υποστήριξης. Ο κόσμος το έχει ανάγκη, ειδικά την περίοδο που διανύουμε, που οι ψυχικές διαταραχές και ασθένειες έχουν πολλαπλασιαστεί.
«Είναι πολύ συχνό φαινόμενο να κλαίει κάποιος κατά τη διάρκεια της θεραπείας λόγω της αφής. Η αφή είναι συναισθηματική», αναφέρει η Δέσποινα για τις πιο συχνές αντιδράσεις που αντιμετωπίζει. «“Πραγματικά, δεν περίμενα να νιώσω έτσι”, μου αναφέρουν πολλοί στο τέλος μιας συνεδρίας».
Εύλογα προκύπτει το ερώτημα πώς η αγκαλιά ενός «ξένου» ατόμου μπορεί να λειτουργήσει θεραπευτικά συγκριτικά με αυτήν ενός συγγενικού προσώπου.
«Προφανώς και δεν είναι το ίδιο, όμως αρκετές φορές μάς είναι πιο εύκολο να ανοιχτούμε σε έναν ξένο παρά στους ίδιους μας τους συγγενείς. Αυτό εξαρτάται από τη σχέση που έχουμε μαζί τους, εάν τους έχουμε στη ζωή μας κ.λπ. Οπότε, ίσως σε αυτές τις περιπτώσεις να είναι πιο δυνατή ή το ίδιο δυνατή με αυτήν ενός συγγενικού προσώπου», τονίζει η Δέσποινα.
Η ίδια υποστηρίζει πως της αρέσει και ενδιαφέρεται για οτιδήποτε καινοτόμο, εναλλακτικό και σχετικό με την υγεία σε όλες της τις εκφάνσεις. «Φυσικά, θέλω να μπορώ να το υποστηρίξω, να το κάνω δικό μου, ώστε να μπορέσω να βοηθήσω τους ασθενείς μου όσον το δυνατό περισσότερο».
Ένας από αυτούς τους τρόπους είναι και η θεραπεία αγκαλιάς. «Δυστυχώς, όταν μεγαλώνουμε, χάνουμε την παιδικότητα και την ελαστικότητά μας. Μεγαλώνουμε και μαζί μας μεγαλώνουν και οι ευθύνες, έτσι ξεχνάμε κάποια απλά, αλλά πολύ σημαντικά πράγματα, όπως η αγκαλιά».
