Ο καρκίνος θυρεοειδούς είναι η συχνότερη μορφή καρκίνου των ενδοκρινών αδένων. Η συχνότητά του παρουσιάζει αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια, η οποία κατά ένα μέρος οφείλεται στη συχνότερη διάγνωσή του χάρη στην ευρεία χρήση του υπερηχογραφήματος.
Η συχνότερη μορφή του είναι ο θηλώδης καρκίνος θυρεοειδούς, που έχει σε γενικές γραμμές πολύ καλή πρόγνωση. Είναι μια εξαιρετικά ιάσιμη μορφή καρκίνου, που ανταποκρίνεται στη θεραπεία και δεν απειλεί τη ζωή της πλειονότητας των ασθενών. Παρά ταύτα, σε ένα ποσοστό περίπου 15% των ασθενών μπορεί να υπάρχουν μεταστάσεις στους λεμφαδένες του τραχήλου. Οι μεταστάσεις σε μακρινά όργανα είναι πολύ σπανιότερες (1-2%).
Ανάλογα είναι τα δεδομένα για τον θυλακιώδη καρκίνο θυρεοειδούς, που είναι ο δεύτερος κατά σειρά συχνότητας καρκίνος θυρεοειδούς.
Ο μυελοειδής καρκίνος είναι σπανιότερος, συνοδεύεται όμως από πιο επιθετική βιολογική συμπεριφορά σε σχέση με τον θηλώδη και τον θυλακιώδη καρκίνο θυρεοειδούς και από μεγαλύτερη πιθανότητα μεταστάσεων στους τραχηλικούς λεμφαδένες και στα μακρινά όργανα.
Ο αδιαφοροποίητος (αναπλαστικός) καρκίνος είναι ευτυχώς η σπανιότερη μορφή καρκίνου του θυρεοειδούς. Πρόκειται για ένα νεόπλασμα με επιθετική βιολογική συμπεριφορά, με αυξημένη συχνότητα διήθησης παρακειμένων ιστών και μεταστάσεων τόσο στους τραχηλικούς λεμφαδένες όσο και σε μακρινά όργανα.
Χειρουργός θυρεοειδούς – παραθυρεοειδών
Επ. Καθηγητής Χειρουργικής Πανεπιστημίου Αθηνών
τ. Συντονιστής Διευθυντής Χειρουργικής Κλινικής Νοσοκομείου «Άγιος Σάββας»
Συμπτώματα
Συχνά, στα αρχικά τουλάχιστον στάδια, δεν υπάρχουν συμπτώματα. Συνηθέστατα ο καρκίνος θυρεοειδούς εκδηλώνεται υπό τη μορφή όζου του θυρεοειδούς που σήμερα ανακαλύπτεται συχνά τυχαία στο υπερηχογράφημα. Επομένως, η απουσία συμπτωμάτων δεν αποκλείει την ύπαρξη καρκίνου θυρεοειδούς. Σε κάποιες περιπτώσεις, και ιδιαίτερα όσο εξελίσσεται η νόσος, μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα όπως διόγκωση στον τράχηλο, δυσκολία στην αναπνοή ή στην κατάποση, βραχνάδα, αίσθηση πίεσης ή ξένου σώματος στον τράχηλο κ.λπ.
Διάγνωση
Η διάγνωση σήμερα τίθεται με δύο βασικές εξετάσεις: το υπερηχογράφημα και την παρακέντηση με λεπτή βελόνη (FNA). Όπως και σε κάθε μορφή καρκίνου, η έγκαιρη διάγνωση και η χωρίς καθυστέρηση ριζική θεραπευτική αντιμετώπιση συνδυάζεται με μικρότερα ποσοστά υποτροπής («επανεμφάνισης») του καρκίνου είτε στον τράχηλο (τοπική υποτροπή) είτε σε μακρινά όργανα (μακρινές μεταστάσεις) και με υψηλότερα ποσοστά ίασης.
Αντιθέτως, η διάγνωση σε προχωρημένα στάδια της νόσου (παρουσία μεταστάσεων, εξωθυρεοειδική επέκταση κ.λπ.) συνοδεύεται από αυξημένη πιθανότητα υποτροπής (τοπικής ή σε μακρινά όργανα), καθώς και μείωση της επιβίωσης και της ελεύθερης νόσου επιβίωσης. Επίσης η καθυστερημένη διάγνωση σχετίζεται με αυξημένη πιθανότητα επιπλέον θεραπευτικών παρεμβάσεων (όπως θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο, νέα χειρουργική επέμβαση και σπανιότερα χημειοθεραπεία ή ακτινοθεραπεία).
Για τον λόγο αυτόν η αντιμετώπιση των ασθενών με όζο ή πιθανό καρκίνο θυρεοειδούς θα πρέπει να γίνεται από εξειδικευμένο χειρουργό θυρεοειδούς, έτσι ώστε ο ασθενής να υποβληθεί στον ενδεδειγμένο διαγνωστικό έλεγχο και στη σωστή και ριζική θεραπευτική αντιμετώπιση, προκειμένου να διασφαλιστεί η μέγιστη δυνατή επιβίωση και ει δυνατόν η ίαση, διατηρώντας την ποιότητα ζωής του ασθενούς.
