Το ταξίδι της Αλεξάνδρας Νταβίντ-Νεέλ στη Λάσα και στην ανώτερη πραγματικότητα

Το ταξίδι της Αλεξάνδρας Νταβίντ-Νεέλ στη Λάσα και στην ανώτερη πραγματικότητα Facebook Twitter
1

Ήταν παιδί της λογικής, μεγαλωμένη σαν άντρας, σκληρό καρύδι –αλλά είδε βουδιστές μοναχούς να μετεωρίζονται και ολόκληρα φανταστικά χωριά στις πλαγιές των Ιμαλαΐων. 

—Πιστεύετε στα θαύματα κυρία Νταβίντ-Νεέλ; τη ρώτησαν κάποτε μισοειρωνικά. 

—Μα κάνω θαύματα όλη την ώρα, είπε.

 

Δεν ήταν ακριβώς ελαφρός άνθρωπος. Απλώς ζούσε σε μια κοινωνία ελαφριά. Στο Παρίσι της δεκαετίας του ’30, τότε που το πνευματικό ήταν συνώνυμο του πνευματώδους και οι Μοντέρνοι το τερμάτιζαν, πρώτη αυτή, τόλμησε να μιλήσει για την "άλλη πραγματικότητα" του βουδισμού και τα πρωτοποριακά ταξίδια της στα θιβετιανά μοναστήρια. 

 

Προηγουμένως πέρασε όλα τα στάδια του πνευματικού οδοιπόρου. Αφού έμαθε σανκριτικά και πήγε, νεαρή ακόμα, στο Μπεναρές να μάθει τις στοιχειώδεις αρχές των ανατολικών θρησκειών κοντά στους Βραχμάνες δασκάλους, γύρισε στο «βάρβαρο, σκληρό και εγωϊστικό» Παρίσι, να εξαντλήσει τους ρόλους της και να σιχαθεί τον εαυτό της. 

 

—Πιστεύετε στα θαύματα κυρία Νταβίντ-Νεέλ; την ρώτησαν κάποτε μισοειρωνικά.
—Μα κάνω θαύματα όλη την ώρα, είπε.

 

Μποέμισσα –σκανδάλισε πολλούς ζώντας έκδοτα με ένα συνθέτη στο Παρίσι. Buisinesswoman –διηύθυνε για ένα φεγγάρι ένα καζίνο στην Τύνιδα. Τραγουδίστρια όπερας –έπαιξε Θαΐδα στη Μασσαλία και Μανόν στο Ανόι. Σύζυγος –βαρέθηκε γρήγορα πλάϊ σ’ έναν ψευτοκαζανόβα των αποικιών, τον Φιλίπ Νταβίντ-Νεέλ.

 

Μέχρι που την ξαναχτύπησε η μανία των ταξιδιών. «Μόνο στα όνειρα, έγραφε, οι άνθρωποι είναι γλυκοί και καλοί...στην πραγματικότητα, είναι σαν κοφτερές πέτρες στις γωνίες, που πέφτουμε πάνω τους και ματώνουμε». 

 

Πίστεψε πως έτσι όπως, καμιά φορά, μέσα στα όνειρα αποκτούμε συνείδηση ότι ονειρευόμαστε, έτσι και μέσα στην ψευτοζωή που ζούμε μπορούμε να αντιληφθούμε την ανώτερη πραγματικότητα. 

 

Είναι σαφές, τα Μυστήρια την είχαν κερδίσει.

 

Το ταξίδι της Αλεξάνδρας Νταβίντ-Νεέλ στη Λάσα και στην ανώτερη πραγματικότητα Facebook Twitter
«Ο Θεός φώτισε την ψυχή μου, κι είδα το τίποτα που είμαι...»

 

Αλλά το ταξίδι ήταν αργό και γεμάτο απρόβλεπτα. Ίσως το πιο γνωστό (και πιο επιπόλαιο) επεισόδιό του είναι η σχέση της Νταβίντ-Νεέλ με το μαχαραγιά του Σικίμ, που της επέτρεψε να κάνει μια σειρά παράνομα ταξίδια στα μοναστήρια του Θιβέτ, με αποκορύφωμα την είσοδο της στη Λάσα, το 1923, ντυμένη άντρας.

 

Μεγαλύτερη «δράση» όμως, είναι τα χρόνια που πέρασε στα βουνά κοντά στο μεγάλο λάμα του Λάχεν. Τότε άρχισε πραγματικά να ξεχνάει την πόλη και  να βιώσει τα μυστήρια και τα θαύματα που περιγράφει, με κομμένη ανάσα, στο βιβλίο της «Μαγεία και Μυστήριο στο Θιβέτ». Τότε, υποτίθεται, απέκτησε υπερφυσικές ικανότητες και είδε τη φωτεινή αύρα των πραγμάτων. 'Οταν ολοκλήρωσε την περίοδο της υποταγής, θεώρησε ότι το ταξίδι της έχει τελειώσει. 

 

'Ετσι, μετά από 14 χρόνια οδοιποριών και άσκησης, η Αλεξάνδρα Νταβίντ-Νεέλ γύρισε στο Παρίσι, γερασμένη κι ήσυχη. Είχε μαζί της έναν υιοθετημένο θιβετιανό γιο, ήταν άφραγκη και δεν είχε κανέναν να την περιμένει. Το 1928, κατέβηκε στο Νότο της Γαλλίας και άρχισε να γράφει τα σοκαριστικά για την εποχή βιβλία της, που έχουν πολλά κοινά με τον Γκουρτζίεφ, και είναι, ας πούμε, ένα είδος μυστικιστικής διαθήκης. 

 

Το ταξίδι της Αλεξάνδρας Νταβίντ-Νεέλ στη Λάσα και στην ανώτερη πραγματικότητα Facebook Twitter
Με τον υιοθετημένο γιό της στη Λάσα

 

Πέθανε ψιθυρίζοντας στίχους από το λιμπρέτο της «Θαΐδος» («Ο Θεός φώτισε την ψυχή μου, κι είδα το τίποτα που είμαι...»), αλλά πιο γνωστό, στους τόσους ταξιδιώτες που ενέπνευσε κι εμπνέει, είναι ένα δικό της απόσπασμα από «Το ταξίδι μου στη Λάσα»: 

«Κάθε ταξιδιώτης βρίσκει διαφορετική δουλειά, αιτία, ή έστω πρόσχημα στην περιπλάνηση του. Άλλος είναι γεωγράφος, άλλος φυσιοδίφης... Για μένα, ταξίδι σημαίνει να μαθαίνεις τις διαφορές της ανθρώπινης σκέψης, να προσπαθείς να διαπεράσεις το μυστήριο της και τον κόσμο, και να καταπραΰνεις τον πόνο των ανθρώπων από τη δυστυχία και το θάνατο».

1

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Ντίλαν Τόμας αυτοβιογραφούμενος

Βιβλίο / Ο Ντίλαν Τόμας αυτοβιογραφούμενος

Η έκδοση του «Πορτρέτου του καλλιτέχνη ως νεαρού σκύλου» επιβεβαιώνει τη σπουδαία κληρονομιά του Ουαλού ποιητή και τον σημαντικό ρόλο του τόπου του στις ιστορίες του, αναθεωρώντας πολλές λάθος εκτιμήσεις για τη ζωή και τον θάνατό του.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Νίκος Αμανίτης: «Στον ΔΟΛ ζούσαμε ένα συνεχές Game of Thrones»

Βιβλίο / Νίκος Αμανίτης: «Στον ΔΟΛ ζούσαμε ένα συνεχές Game of Thrones»

Με αφορμή το βιβλίο του «Ο αγνοούμενος του Ματαρόα», ο γνωστός δημοσιογράφος μιλά για τις εμπειρίες του από τις αίθουσες σύνταξης, για την πορεία της δημοσιογραφίας τις τελευταίες δεκαετίες αλλά και για τα γεγονότα που σημάδεψαν τη δική του διαδρομή.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Σιντάρτ Κάρα: «Σεξ τράφικιν»

Το πίσω ράφι / «Έπρεπε να δουλεύω ακόμη κι όταν ήμουν άρρωστη»

O Σιντάρτ Κάρα έγραψε το «Σεξ τράφικιν» για τη σύγχρονη σωματεμπορία, έχοντας διαπιστώσει από πρώτο χέρι πώς είναι οργανωμένη αυτή η κερδοφόρα βιομηχανία που βασίζεται στη φτώχεια, την ανισότητα και τη ζήτηση.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
«Αυτός ο πόλεμος προετοιμαζόταν από το 2000»: Η «φουτουρίστρια» του ΝΑΤΟ προβλέπει το μέλλον

Οπτική Γωνία / «Αυτός ο πόλεμος προετοιμαζόταν από το 2000», λέει η «φουτουρίστρια» του ΝΑΤΟ

Η Γαλλογερμανίδα πολιτική επιστήμονας Φλόρενς Γκάουμπ μιλά στην εφημερίδα «El Pais» για το Ιράν, τη Γροιλανδία, την Ουκρανία και τη Γάζα, τονίζοντας ότι «το μέλλον είναι μια στρατηγική ιδέα».
THE LIFO TEAM
Λάιζα Μινέλι: Η εξωφρενική ζωή της μέσα από τη νέα αυτοβιογραφία της

Βιβλίο / Λάιζα Μινέλι: Η εξωφρενική ζωή της μέσα από τη νέα αυτοβιογραφία της

Προτού πεθάνει μόνη της σε ένα μπάνιο ξενοδοχείου σε ηλικία 47 ετών, η Τζούντι Γκάρλαντ κληροδότησε στην κόρη μια διά βίου εξάρτηση από το αλκοόλ και τα ναρκωτικά και μια τάση να ερωτεύεται γκέι άνδρες.
THE LIFO TEAM
Ο μόνος τρόπος αντίστασης είναι με τη σάρκα

Βιβλίο / Ο μόνος τρόπος αντίστασης είναι με τη σάρκα

Στο μυθιστόρημα του Ντέιβιντ Σολόι, «Σάρκα» (Μπούκερ 2025), ένας άνδρας αγωνίζεται να βρει την ταυτότητά του σε έναν πολύπλοκο κόσμο. Όσα συμβαίνουν γύρω του μοιάζουν με αρχαία τραγωδία. Τα αντιμετωπίζει εκφράζοντας ελάχιστα. Πιο συγκεκριμένα, με 500 περίπου ΟΚ σε όλο το βιβλίο.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Σοφία Αυγερινού: «Όλα ξεκίνησαν από το Έγκλημα και Τιμωρία του Ντοστογιέφσκι»

Βιβλίο / Η Σοφία Αυγερινού έκανε κάτι σημαντικό. Μετέφρασε Μπροχ στα ελληνικά

Έχει αναμετρηθεί με τα μνημειώδη έργα του Χέρμαν Μπροχ –«Οι υπνοβάτες», «Τα μάγια», «Ο θάνατος του Βιργιλίου» και έχει κατορθώσει να τα παραδώσει σε ένα νέο κοινό. Η συγγραφέας και μεταφράστρια μιλάει για τη σχέση της με τη λογοτεχνία και τον τρόπο με τον οποίο έχει επηρεάσει τη δουλειά της.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
ΕΠΕΞ Δέκα βιβλία που δεν θα βρεις εύκολα σε άλλες λίστες

Βιβλίο / Δέκα βιβλία που δεν θα βρεις εύκολα σε άλλες λίστες

Μια επιλογή τίτλων που καλύπτει από την Κατοχή και τους δωσίλογους, μέχρι τη συναίνεση, το «1984», ένα «αρχέγονο queer», τα Τέμπη, τη hyperpop, έναν αυτοκράτορα-φιλόσοφο και τους συνειρμούς ενός Αθηναίου «ευπατρίδη».
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
90’ με τη συντακτική ομάδα της «βλάβης»

Βιβλίο / Αυτή η παρέα φτιάχνει τη «βλάβη», το πιο φρέσκο έντυπο για το βιβλίο

Είναι millennials, πιστεύουν ακόμα στην αξία του τυπωμένου χαρτιού, δεν δέχονται διαφημίσεις, ξέρουν πολύ καλά το βιβλίο, δεν αναρτούν τίποτα στο internet γιατί θέλουν να σε δουν να ξεφυλλίζεις το περιοδικό τους. Και πολύ καλά κάνουν γιατί η «βλάβη» τους είναι ένας νέος τρόπος να μιλάς για το βιβλίο και για τον πολιτισμό.
M. HULOT
«Εκτελούσαμε αποφάσεις, ακόμα κι όταν διαφωνούσαμε»

Το πίσω ράφι / «Εκτελούσαμε αποφάσεις, ακόμα κι όταν διαφωνούσαμε»

Η Μαρία Μπέικου αφηγείται με τρόπο λιτό τη ζωή της στο «Αφού με ρωτάτε, θα θυμηθώ», τη συμμετοχή της στην Αντίσταση, τον Εμφύλιο, τα χρόνια της στην ΕΣΣΔ και τη σχέση της με μεγάλους Ρώσους καλλιτέχνες.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Ζιζέλ Πελικό: «Έχω ξαναβρεί τη χαρά της ζωής»

Βιβλίο / Ζιζέλ Πελικό: «Οι βιαστές μου να σκύψουν το κεφάλι• όχι εγώ»

Πέρα από κάθε προσδοκία και παρά τη φρίκη που κρύβουν οι σελίδες της, η αυτοβιογραφία της Πελικό, «Ύμνος στη ζωή», είναι ένα απαράμιλλο παράδειγμα γενναιότητας κι ένα μήνυμα αισιοδοξίας, δικαιώνοντας απόλυτα τον τίτλο του. Κυκλοφόρησε μόλις και στα ελληνικά από τις εκδόσεις Ψυχογιός.
ΕΙΡΗΝΗ ΓΙΑΝΝΑΚΗ