Η ψυχική υγεία των παιδιών και των εφήβων γίνεται, έστω και με καθυστέρηση ετών, προτεραιότητα για το υπουργείο Υγείας. Σε έναν κόσμο γεμάτο αβεβαιότητα και σκληρές ειδήσεις, τα παιδιά βάλλονται από παντού και αυτές οι επιθέσεις εμποδίζουν την εγκεφαλική τους ωρίμανση.
Το υπουργείο Υγείας εγκαινιάζει νέα εποχή στην αντιμετώπιση των ψυχικών διαταραχών, που γνωρίζουν μεγάλη αύξηση εξαιτίας των αλλαγών που βιώνει ο πλανήτης και της έντονης αβεβαιότητας μέσα στην οποία μεγαλώνουν τα παιδιά. Μέσα από τη συνένωση δυνάμεων με τη Unicef, το Πανεπιστήμιο Αθηνών και άλλα πανεπιστημιακά ιδρύματα, το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος και το Child Mind Institute των ΗΠΑ, δημιουργούνται ψηφιακά εργαλεία, τα οποία εντάσσονται στην ΗΔΙΚΑ, ώστε να εμφανίζονται στο παιδιατρικό screening με τον ΑΜΚΑ του παιδιού για τους παιδίατρους, προκειμένου να εντοπίζουν έγκαιρα σημάδια διαταραχών. Επιπλέον, δημιουργούνται ψηφιακές πλατφόρμες εκπαίδευσης και ενημέρωσης για επαγγελματίες Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, γονείς και εκπαιδευτικούς, και ένα νέο ερευνητικό κέντρο για τις νευροεπιστήμες και την ανάπτυξη των παιδιών, ενώ αντιμετωπίζεται η φτώχεια περιόδου στα κορίτσια, δηλαδή η σχολική διαρροή λόγω μη δυνατότητας αγοράς
προϊόντων υγιεινής για την έμμηνο ρύση.
Καταρχάς, όπως επισημαίνει η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη, εντάσσονται στο παιδιατρικό screening και στην ΗΔΙΚΑ ψηφιακά εργαλεία, που αφορούν τον έγκαιρο εντοπισμό του αυτισμού, του άγχους και της κατάθλιψης. Ο παιδίατρος θα μπορεί με τη βοήθειά τους να εντοπίζει τα πρώτα σημάδια αυτισμού σε βρέφη και νήπια ηλικίας από 16 έως 24 μηνών. Σε μεγαλύτερες ηλικίες, 6 έως 8 ετών, κατά το ετήσιο παι-
διατρικό screening ο παιδίατρος θα μπορεί να εντοπίζει το άγχος (αγχώδεις διαταραχές), ενώ σε ηλικίες 12 ετών και άνω, κατά το ετήσιο παιδιατρικό screening θα εντοπίζονται τα πρώτα σημάδια κατάθλιψης. Επιπλέον, σε συνεργασία με τα κέντρα αναφοράς για το παιδί και την οικογένεια, τη Unicef, το ΙΣΝ και το Child Mind Institute, ιδρύεται νέο κέντρο για τις νευροεπιστήμες και την προάσπιση της ομαλής ανάπτυξης και προόδου των παιδιών. Παράλληλα, σε συνεργασία με την Αμερικανική Παιδιατρική Εταιρεία δημιουργείται μια ψηφιακή πλατφόρμα προσβάσιμη σε όλους –γονείς, υγειονομικούς, εκπαιδευτικούς– με τα αναπτυξιακά ορόσημα που κατακτά το παιδί μεγαλώνοντας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο doom scrolling, δηλαδή το φαινόμενο μεγάλης έκθεσης παιδιών και εφήβων σε αρνητικές ειδήσεις, που ευθύνεται για την αυξανόμενη επιθετικότητα στους νέους.
Στο μεταξύ, από το καλοκαίρι έχει ξεκινήσει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα Triple P, ενίσχυσης των θετικών γονεϊκών δεξιοτήτων, που η Ελλάδα υιοθέτησε από την Αυστραλία, στο πλαίσιο του οποίου παρέχονται δωρεάν συνεδρίες για γονείς, εκπαιδευτικούς και επαγγελματίες της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Όπως εξηγεί η γενική γραμματέας Δημόσιας Υγείας Χριστίνα-Μαρία Κράββαρη, πρόκειται για ένα πρόγραμμα που αναπτύχθηκε από το Πανεπιστήμιο Queensland, στο οποίο έχουν ήδη συμμετάσχει 5.000 γονείς και έχουν εκπαιδευτεί 177 επαγγελματίες Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Για την πρόληψη του αυτοτραυματισμού στους εφήβους, 280 άτομα έχουν ήδη στηριχθεί στο νέο κοινοτικό πρότυπο κέντρο, που δημιουργήθηκε στην Α' Ψυχιατρική Κλινική του ΕΚΠΑ, και έχουν εκπαιδευτεί 1.340 επαγγελματίες υγείας.
Παράλληλα, υλοποιείται ένα ενημερωτικό πρόγραμμα στα σχολεία της επικράτειας με βιωματικά σεμινάρια και εξ αποστάσεως επιμόρφωση των εκπαιδευτικών για την έμμηνο ρύση που παρέμενε θέμα ταμπού. Οι δράσεις, που υλοποιούνται σε 1.382 σχολικές μονάδες με τη συμμετοχή 70.000 παιδιών, περιλαμβάνουν τη δωρεάν διανομή 18 εκατομμυρίων προϊόντων υγιεινής περιόδου, ποσότητα από την οποία έχει ήδη διανεμηθεί το 50%. Η διανομή γίνεται σε κορίτσια ηλικίας από Ε' Δημοτικού έως και
Γ' Γυμνασίου (συνολικά 125.000 κορίτσια) για την αντιμετώπιση της σχολικής διαρροής λόγω φτώχειας περιόδου, το φαινόμενο δηλαδή να μην πηγαίνουν τα κορίτσια στο σχολείο επειδή δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να αγοράσουν τα απαραίτητα προϊόντα υγιεινής. Κάθε σχολείο εξοπλίζεται με ένα kit έκτακτης ανάγκης, ενώ προκύπτει από έρευνα της Κομισιόν ότι το 10% των κοριτσιών σχολικής ηλικίας και το 12% των ενήλικων γυναικών στην Ελλάδα δεν πηγαίνουν στο σχολείο ή στην εργασία τους κάποιες ημέρες τον μήνα γιατί δεν μπορούν να αγοράσουν τα προϊόντα υγιεινής περιόδου. Σε άλλες χώρες, τα ποσοστά αυτά αγγίζουν μέχρι και το 30%.