Στην Ελλάδα ένας στους τρεις ενήλικες έχει παχυσαρκία και χρειάζεται εξατομικευμένη ιατρική αντιμετώπιση. Στην πατρίδα μας, η Φαρμασέρβ-Λίλλυ πρωτοστατεί στην εκστρατεία ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης του κοινού για το γεγονός ότι η παχυσαρκία είναι μια πολυπαραγοντική χρόνια νόσος, στην οποία δεν χωρούν απλουστεύσεις, ούτε ενοχές. Με κεντρικό μήνυμα «Δεν φταις εσύ», η ενημερωτική εκστρατεία, που στοχεύει και στο βαρύ στίγμα της νόσου, αναδεικνύει το γεγονός ότι η παχυσαρκία έχει πολύπλοκο ορμονικό υπόβαθρο και ότι ο οργανισμός πολλές φορές αντιστέκεται στην προσπάθεια απώλειας των περιττών κιλών, εγκλωβίζοντας τον ασθενή στον φαύλο κύκλο της.
Παρότι έχουν ειπωθεί πολλά για την υγιεινή διατροφή και το junk food, την άσκηση και την καθιστική ζωή, τον διατροφικό θόρυβο στο μυαλό (δηλαδή τις σκέψεις αναφορικά με το φαγητό), οι άνθρωποι που ζουν με παχυσαρκία εξακολουθούν να αντιμετωπίζονται ως υπεύθυνοι γι’ αυτό που τους συμβαίνει και να στιγματίζονται για τη δήθεν αδυναμία τους να πάρουν στα χέρια τους τον έλεγχο του σωματικού τους βάρους.
Η παχυσαρκία ωστόσο δεν είναι αποτέλεσμα ενός λάθους, μιας αδυναμίας ή μιας επιλογής. Η υπεραπλούστευση «τρώω πολύ, άρα έχω παχυσαρκία» δεν ισχύει. Είναι μια χρόνια νόσος και σχετίζεται με περισσότερες από 200 επιπλοκές. Επισπεύδει την εμφάνισή τους σε μικρότερες ηλικίες και επιπλέον συνοδεύεται από ένα βαρύ ψυχοκοινωνικό φορτίο που μεγεθύνει τον αντίκτυπό της, καθώς δημιουργεί τύψεις στους ασθενείς, τύψεις και ενοχές που ακούγονται σαν ασίγαστες επικριτικές φωνές στο μυαλό τους και τους βαραίνουν περισσότερο και από τα παραπανίσια κιλά.
Οι άνθρωποι που ζουν με παχυσαρκία ζουν μέσα στις ενοχές, νιώθοντας το επικριτικό βλέμμα των άλλων. Απομονώνονται, κλείνονται στο καβούκι τους και κατ’ αυτόν τον τρόπο διαιωνίζουν το πρόβλημα. Γιατί η παχυσαρκία είναι μια νόσος που οφείλεται, συν τοις άλλοις, και σε γονιδιακούς και επιγενετικούς παράγοντες, ενώ ένα πολύπλοκο ορμονικό σύστημα τη συντηρεί. Και φυσικά, όπως τα παραπανίσια κιλά δεν αποκτώνται σε μία μέρα, έτσι και δεν μπορούν να χαθούν εν μία νυκτί. Δεν υπάρχουν μαγικές δίαιτες, ούτε θαυματοποιοί αναφορικά με τη σύγχρονη επιδημία της παχυσαρκίας.
Η παχυσαρκία δεν είναι θέμα lifestyle, έλλειψης θέλησης ή προσωπικής επιλογής. Είναι μια χρόνια, πολυπαραγοντική νόσος, που σχετίζεται με πάνω από 200 επιπλοκές, με σημαντικές επιπτώσεις τόσο στη σωματική όσο και στην ψυχική υγεία.
Μέσα από μια πρωτοποριακή προσέγγιση που επιστρατεύει την τέχνη –η οποία πάντοτε στέκεται αρωγός της υγείας– η εταιρεία Φαρμασέρβ-Λίλλυ έστησε στη σκηνή του θεάτρου Μικρό Παλλάς τέσσερα μικρής διάρκειας θεατρικά δρώμενα, για να περάσει το σωστό μήνυμα για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας. Τα θεατρικά δρώμενα βοηθούν ώστε η γνώση να γίνει βίωμα σε έναν χώρο όπου το στίγμα, ο φόβος και οι ενοχές δεν έχουν καμία θέση: στο θέατρο. Όχημα της εκστρατείας «Δεν φταις εσύ» γίνονται οι διάλογοι ενός ζευγαριού της διπλανής πόρτας που το υποδύονται ο Θοδωρής Αθερίδης και η Ελισάβετ Κωνσταντινίδου.
Μέσα από τους διαλόγους τους αντιλαμβανόμαστε το ψυχικό φορτίο που κουβαλά κάθε άτομο με παραπανίσιο σωματικό βάρος. Καθώς το ζευγάρι ετοιμάζεται να βγει το βράδυ για φαγητό, εκείνη δεν νιώθει άνετα με το σώμα της, ούτε με τα ρούχα της, θεωρεί πως όλοι θα την επικρίνουν, πιστεύει ότι δεν πρέπει να φάει γιατί φταίει εκείνη που τρώει και παχαίνει – η γνωστή υπεραπλουστευμένη λογική, η οποία δεν λαμβάνει υπόψη το χρόνιο παθοφυσιολογικό υπόβαθρο της παχυσαρκίας. Μέσα από τη σύγκρουση με τις φωνές που ακούει στο μυαλό της, η Ελισάβετ Κωνσταντινίδου οδηγείται, με τη στήριξη του συντρόφου της, στη σωστή επιλογή, αποφασίζει δηλαδή να επισκεφθούν μαζί έναν ειδικό.
Κάθε άνθρωπος που παλεύει με την παχυσαρκία χρειάζεται εξατομικευμένη προσέγγιση και επειδή σήμερα έχουμε πλέον τα «όπλα» για να πετύχουμε το προσδοκώμενο αποτέλεσμα, χρειαζόμαστε δύο επιπλέον παράγοντες. Ο ασθενής με παχυσαρκία να πάρει την απόφαση να απευθυνθεί στον ειδικό που θα τον αντιμετωπίσει εξατομικευμένα. Οι ενέσιμες (σε αυτήν τη φάση) θεραπείες πρέπει να συνταγογραφούνται από τον γιατρό, ο οποίος και θα πρέπει να παρακολουθεί τον ασθενή σε όλο το διάστημα της χορήγησης. Η ολιστική προσέγγιση της παχυσαρκίας περιλαμβάνει ταυτόχρονα και διατροφική συμβουλευτική και έναν διαφορετικό τρόπο ζωής, με την ενσωμάτωση της άσκησης, ενίοτε και ψυχολογική υποστήριξη ή συμμετοχή άλλων ειδικών.
Συνοψίζοντας, με τη βοήθεια της Τάνιας Βαριάμη, Market Access & Public Affairs Executive της Φαρμασέρβ-Λίλλυ, της προέδρου του Πανελλήνιου Συλλόγου Στήριξης Ατόμων με Παχυσαρκία «Ιμερόεσσα», Κυριακής (Κικής) Τσιρανίδου, και της Εριφύλης Χατζηαγγελάκη, ομότιμης καθηγήτριας Παθολογίας-Μεταβολικών Νοσημάτων της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ και Professor of Internal Medicine and Metabolic Diseases στο European University Cyprus (EUC), θα λέγαμε πως το κεντρικό μήνυμα της εκστρατείας «Δεν φταις εσύ. Η παχυσαρκία είναι χρόνια νόσος. Μίλα με τον γιατρό σου» θέτει με απλό και κατανοητό τρόπο το ζήτημα μιας σύγχρονης επιδημίας στη σωστή του βάση.
Η παχυσαρκία δεν είναι θέμα lifestyle, έλλειψης θέλησης ή προσωπικής επιλογής. Είναι μια χρόνια, πολυπαραγοντική νόσος, που σχετίζεται με πάνω από 200 επιπλοκές, με σημαντικές επιπτώσεις τόσο στη σωματική όσο και στην ψυχική υγεία.
Η διαχείριση της παχυσαρκίας δεν είναι εύκολη υπόθεση. Γιατί στην παχυσαρκία εμπλέκονται βιολογικοί, ορμονικοί, γενετικοί και νευρολογικοί μηχανισμοί που ρυθμίζουν την όρεξη, τον κορεσμό και την ενεργειακή ισορροπία. Επίσης, το σώμα διαθέτει μηχανισμούς που αντιστέκονται στη μείωση βάρους.
Η ενημέρωση γύρω από αυτό το θέμα ενθαρρύνει τα άτομα με παχυσαρκία να μιλήσουν με τον γιατρό τους, όπως θα έκαναν για οποιαδήποτε άλλη χρόνια νόσο. Ο γιατρός, σε συνεργασία με τον ασθενή, θα δημιουργήσει ένα εξατομικευμένο θεραπευτικό πλάνο, ιδανικά μαζί με μια διεπιστημονική ομάδα αποτελούμενη από διαιτολόγο, ειδικό ψυχικής υγείας, γυμναστή.
Όμως πρέπει να γίνουν πολύ περισσότερα. Γιατί η παχυσαρκία περιβάλλεται από έντονο στίγμα, από προκαταλήψεις και στερεότυπα. Χρειάζεται ουσιαστική ενημέρωση ώστε να αρθεί το στίγμα, χρειάζεται ένας διάλογος που να αγγίζει την κοινωνία. Η ενημερωτική εκστρατεία «Δεν φταις εσύ» είναι μια ξεκάθαρη τοποθέτηση της Φαρμασέρβ-Λίλλυ απέναντι σε δεκαετίες στιγματισμού. Στην πράξη αναγνωρίζει την παχυσαρκία ως νόσο και όχι ως προσωπική αποτυχία, διασφαλίζει τον σεβασμό στον άνθρωπο πίσω από τη διάγνωση και δεσμεύεται πως η συζήτηση θα γίνεται με υπευθυνότητα, επιστημονική ακρίβεια και ενσυναίσθηση, στηρίζοντας την επιστημονική κοινότητα και τους συλλόγους ασθενών και ενισχύοντας πρωτοβουλίες που βοηθούν τους ανθρώπους να ζητήσουν βοήθεια χωρίς φόβο και χωρίς ενοχή.
Η Φαρμασέρβ-Λίλλυ δεσμεύεται να συμβάλει στην προσπάθεια να αλλάξουμε ως κοινωνία τον τρόπο με τον οποίο σκεφτόμαστε και μιλάμε για την παχυσαρκία, τόσο στον δημόσιο διάλογο όσο και στην καθημερινότητά μας. Στόχος είναι η δημιουργία ενός περιβάλλοντος κατανόησης, μέσα στο οποίο τα άτομα με παχυσαρκία θα αισθάνονται ότι ακούγονται και υποστηρίζονται. Τα άτομα που ζουν με παχυσαρκία δεν θα είναι αόρατα, όπως επεσήμανε και ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης που παρέστη στην ενημερωτική εκδήλωση.
Ο κ. Γεωργιάδης δεσμεύτηκε πως θα φροντίσει να εξασφαλίσει κονδύλια ώστε ασθενείς που έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα «Προλαμβάνω» για την παχυσαρκία με τη δωρεάν χορήγηση θεραπειών και θα χρειαστεί να παρατείνουν τη θεραπεία τους, να μπορέσουν να συνεχίσουν. Σωστός evidence based διάλογος, ενημέρωση δίχως ταμπού, συνεργασία και πολιτική βούληση είναι αυτά που χρειαζόμαστε για να νικήσουμε την παχυσαρκία.
