Η επιστήμη έχει κάνει μεγάλη πρόοδο στην αντιμετώπιση των ογκολογικών νοσημάτων, ενώ οι κοινωνικοί φορείς που έχουν συσταθεί από ασθενείς και εθελοντές έχουν αναλάβει το εξίσου σημαντικό έργο της ευαισθητοποίησης του κόσμου, ώστε τα σημαντικά μηνύματα να φτάσουν παντού. Με αφορμή τον μήνα πρόληψης για τον καρκίνο του μαστού, η διευθύντρια του Ομίλου Εθελοντών Κατά του Καρκίνου ΑγκαλιάΖΩ, Όλγα Λιοντοπούλου, χαρτογραφεί τις δράσεις που έχουν γίνει, την εικόνα του καρκίνου του μαστού στην Ελλάδα και στέλνει το μήνυμα πως καμιά ασθενής δεν είναι μόνη της σε αυτήν τη μάχη.
— Ποιος είναι ο ρόλος του ΟΕΚΚ-ΑγκαλιάΖΩ;
Ο ΟΕΚΚ-ΑγκαλιάΖΩ πρεσβεύει εδώ και σαράντα επτά χρόνια ενεργού δράσης ότι «κανένας μόνος απέναντι στον καρκίνο». Αυτό είναι το όραμά του και σε αυτό στηρίζει όλες του τις δράσεις και τις ενέργειες. Η ολιστική προσέγγιση του καρκίνου και οι προσπάθειες όλων όσων βρίσκονται κοντά στον ΟΕΚΚ-ΑγκαλιάΖΩ βοηθούν στο να ερχόμαστε πιο κοντά στον στόχο μας και να γίνει το όραμά μας πραγματικότητα, όσο ουτοπικό κι αν φαίνεται.
Ο όμιλος στέκεται στο πλευρό των ογκολογικών ασθενών και των φροντιστών τους σε όλη τη διάρκεια της ασθένειάς τους καθώς και του γενικότερου πληθυσμού ώστε να είναι ενημερωμένος για θέματα πρόληψης μέσω εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε σχολεία, ενημερωτικών εκδηλώσεων, διανομής εντύπων και προληπτικών εξετάσεων του πληθυσμού στην Αττική και στα ακριτικά νησιά μας, που το έχουν τόσο ανάγκη. Εθελοντές, μέλη, συνεργάτες, επαγγελματίες και φορείς ενωνόμαστε για να το πετύχουμε! Θα ήθελα να επισημάνω ότι από μια ομάδα εξαιρετικών και πρωτοπόρων εθελοντριών, οι οποίες δημιούργησαν τον όμιλο, ξεκίνησε η ιδέα της στήριξης στους ογκολογικούς ασθενείς και η ανάδειξη της ασθένειας χωρίς στερεοτυπικούς χαρακτηρισμούς, όταν ακόμα η λέξη «καρκίνος» δεν έβγαινε από τα χείλη των περισσοτέρων.
— Σε ποιες ηλικίες συνήθως εμφανίζεται ο καρκίνος του μαστού, έχουμε νεότερες σε ηλικία ασθενείς;
Σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι γεγονός ότι η ηλικία αποτελεί έναν από τους παράγοντες κινδύνου. Ωστόσο, όλες οι γυναίκες, ανεξαρτήτως ηλικίας, χρειάζεται να είναι ενημερωμένες, ειδικότερα οι νεαρές με βεβαρυμένο οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού. Το ιδανικό είναι να ακολουθούν οι γυναίκες όλων των ηλικιών τον τρόπο και τη συχνότητα του προληπτικού ελέγχου που θα καθορίσει ο προσωπικός, ειδικός γιατρός τους.
Ο καρκίνος βιώνεται ξεχωριστά από κάθε γυναίκα, κάθε περίπτωση είναι διαφορετική και μοναδική και αξίζει να έχει μια ολιστική υποστήριξη από ομάδα ειδικών που θα στελεχώσουν ένα εξατομικευμένο θεραπευτικό πρόγραμμα παρέμβασης και φροντίδας.
— Είναι ευαισθητοποιημένες οι Ελληνίδες σε ό,τι αφορά την πρόληψη; Η διάγνωση γίνεται έγκαιρα;
Με μεγάλη χαρά και ικανοποίηση θα τολμούσα να πω ότι είναι περισσότερο ευαισθητοποιημένες απ’ ό,τι παλιότερα, ενημερώνονται, διαβάζουν, παρακολουθούν και βέβαια συζητούν με μεγαλύτερη ελευθερία το θέμα. Το αν η διάγνωση γίνεται έγκαιρα ή όχι εξαρτάται από την καθεμία γυναίκα ξεχωριστά. Εδώ θα ήθελα να τονίσω ότι από καρκίνο του μαστού νοσεί και ένα ποσοστό ανδρών, περνάει όμως επιγραμματικά και δεν δίνεται η ίδια βαρύτητα όσον αφορά τη σχετική ενημέρωση.
— Το ταξίδι της ογκολογικής ασθενούς με καρκίνο μαστού έχει δυσκολίες;
Δεν θα μπορούσαμε να θεωρήσουμε ότι η εμφάνιση του καρκίνου του μαστού είναι μια συνθήκη που δεν έχει δυσκολίες, αντίθετα είναι αρκετές. Εμφανίζονται με διαφορετικό τρόπο, διαφορετική ένταση και σε διαφορετικό πεδίο σε κάθε γυναίκα. Παράγοντες όπως ο τόπος κατοικίας, η ύπαρξη ή όχι υποστηρικτικού περιβάλλοντος, η εργασία, η οικονομική κατάσταση και η ύπαρξη επιπλέον στρεσογόνων παραγόντων επηρεάζουν κάθε άτομο διαφορετικά, δημιουργώντας μια ξεχωριστή συνθήκη τη στιγμή που συναντιέται με την ασθένεια. Ο καρκίνος βιώνεται ξεχωριστά από κάθε γυναίκα, κάθε περίπτωση είναι διαφορετική και μοναδική και αξίζει να έχει μια ολιστική υποστήριξη από ομάδα ειδικών που θα στελεχώσουν ένα εξατομικευμένο θεραπευτικό πρόγραμμα παρέμβασης και φροντίδας.
— Ποιες δράσεις υλοποιεί ο ΟΕΚΚ-ΑγκαλιάΖΩ για την πρόληψη του καρκίνου του μαστού;
Ο ΟΕΚΚ-ΑγκαλιάΖΩ ασχολείται ενεργά με τον καρκίνο του μαστού, θέλοντας να συμβάλει στον μέγιστο βαθμό στη διάδοση του μηνύματος της σημασίας της πρόληψης και της έγκαιρης ενημέρωσης. Πραγματοποιούμε ενημερωτικές ημερίδες με έγκριτους επιστήμονες που ενημερώνουν το κοινό για όλα τα νεότερα δεδομένα σε σχέση με τον καρκίνο του μαστού, αντιμετωπίζοντας τη νόσο σφαιρικά και αναδεικνύοντας τη σπουδαιότητα της ολιστικής φροντίδας και αντιμετώπισης. Έχουμε σταθερές συνεργασίες με χειρουργούς μαστού και πραγματοποιούμε κάθε χρόνο δωρεάν προληπτικές εξετάσεις με ψηλάφηση μαστού για όλες τις γυναίκες. Ο όμιλός μας έχει εκδώσει ενημερωτικό έντυπο με όλες τις νεότερες πληροφορίες για τον καρκίνο του μαστού σε συνεργασία με την Ελληνική Χειρουργική Εταιρεία Μαστού, το οποίο διανέμεται σε όλη την Ελλάδα τόσο σε ψηφιακή όσο και σε έντυπη μορφή. Παράλληλα, συμμετέχει σε σχετικές ενημερωτικές καμπάνιες που στόχο έχουν να ενημερώσουν όσο το δυνατό μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού. Επιπλέον, ο ΟΕΚΚ-ΑγκαλιάΖΩ φροντίζει ενεργά τις γυναίκες που νοσούν με καρκίνο του μαστού, παρέχοντας ψυχολογική υποστήριξη τόσο στις ίδιες όσο και στους φροντιστές τους οποτεδήποτε το χρειαστούν, και προσφέρει οικονομική στήριξη είτε μηνιαία είτε άπαξ, όταν υπάρχουν σοβαρές οικονομικές δυσκολίες.
— Πόσο σημαντική είναι η ενδυνάμωση των ασθενών μέσα από τους συλλόγους και τους ομίλους, ώστε να διεκδικήσουν την καλύτερη δυνατή φροντίδα και περίθαλψη;
Η καθημερινή μας επαφή με τους ογκολογικούς ασθενείς καταδεικνύει ότι υπάρχει ανάγκη για ενδυνάμωση και υποστήριξη. Μπορούμε να σκεφτούμε ότι η διάγνωση μιας ασθένειας προκαλεί αναστάτωση διαφορετικού βαθμού και διαφορετικής μορφής στον καθένα και στην καθεμία. Εκείνη τη χρονική στιγμή πολύ συχνά οι άνθρωποι χρειάζονται υποστήριξη ώστε να μπορέσουν να ακολουθήσουν όλα τα απαραίτητα βήματα, να διαχειριστούν τα συναισθήματά τους, να αντιληφθούν τις ανάγκες τους αλλά και τα δυνατά τους σημεία και να διεκδικήσουν ποιοτική και προσωπική φροντίδα. Είμαστε στο πλευρό όλων όσοι μας χρειάζονται καθημερινά για να διευκολύνουμε και να συμπορευτούμε μαζί τους.
— Οι φροντιστές είναι πολύ σημαντικοί άνθρωποι στο ταξίδι κάθε ογκολογικού ασθενούς. Ποιες δράσεις υλοποιούνται για την ενδυνάμωσή τους;
Η φροντίδα των φροντιστών αποτελεί σημαντικό και αναπόσπαστο μέρος της φροντίδας του ογκολογικού ασθενούς. Οι φροντιστές βιώνουν την ασθένεια σε πολλαπλά επίπεδα στο πλάι των αγαπημένων τους ανθρώπων μέσα από τις εμπειρίες και τα πρακτικά ζητήματα που αντιμετωπίζουν αλλά και μέσα από τα συναισθήματα που τους δημιουργούνται. Τους στηρίζουμε, θυμίζοντάς τους ότι έχουν και οι ίδιοι ανάγκες και ότι δικαιούνται αντίστοιχη φροντίδα. Παρέχουμε ατομικές συνεδρίες ψυχολογικής υποστήριξης οποιαδήποτε στιγμή τη χρειαστούν και τους ενημερώνουμε για τα δικαιώματα που και οι ίδιοι έχουν.
— Ποιο μήνυμα θα θέλατε να στείλετε στις Ελληνίδες και στις οικογένειές τους;
Ότι δεν πρέπει να αμελούν τον προληπτικό τους έλεγχο, ο οποίος περιλαμβάνει την ψηλάφηση μαστού, τη μαστογραφία και τον υπέρηχο μαστού από ειδικούς γιατρούς. Παράλληλα, θα πρέπει να μην ξεχνούν να αυτοεξετάζονται, μια διαδικασία που μπορούμε όλες να εντάξουμε στην καθημερινότητά μας. Τέλος, να μη διστάζουν να ρωτούν, να ενημερώνονται οι ίδιες αλλά και τα μέλη των οικογενειών τους για ό,τι τους προβληματίζει σχετικά με τον καρκίνο του μαστού. Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι η πρόληψη είναι η καλύτερη θεραπεία. Η επιστήμη συνεχώς εξελίσσεται και οι νέες καινοτόμες θεραπείες θα βοηθήσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τις γυναίκες που ασθενούν με καρκίνο του μαστού. Όποια γυναίκα νοσεί πρέπει να ξέρει ότι σε αυτό το ταξίδι δεν είναι μόνη.
