«Από όλα τα όντα στη γη μόνο εμείς διερωτώμαστε τι κάνει τον ήλιο να λάμπει, γιατί το ουράνιο τόξο ακολουθεί την καταιγίδα, με ποιον τρόπο τα πουλιά πετάνε. Μόνο εμείς διερωτώμαστε τι κρύβεται πίσω από τον επόμενο λόφο ή πέρα από την απέραντη θάλασσα.
Ίσως… ίσως κάτι βαθιά χαραγμένο στη γενετική μας δομή να είναι αυτό που μας ωθεί να μάθουμε το τι είμαστε και από πού προήλθαμε.
Που μας ωθεί στην περιπέτεια της εξερεύνησης. Γιατί είμαστε προικισμένοι με την ικανότητα να σκεφτόμαστε, να αισθανόμαστε και να διερωτώμαστε. Είναι η μοίρα μας και ίσως ο σκοπός μας να αναπτυσσόμαστε και να προοδεύουμε καθώς επιδιώκουμε να μάθουμε και να δώσουμε έννοια και σημασία στο σύμπαν στο οποίο ανήκουμε, σε μια ατέρμονη ίσως προσπάθεια ερευνών. Γι' αυτό δεν πρέπει να ξεχνάμε ποτέ όσα μας δίδαξε η ιστορία της επιστήμης, γιατί δεν είμαστε σε θέση να προβλέψουμε τις συνέπειες μιας επιστημονικής ανακάλυψης».
Η παράσταση-ταινία συμπίπτει με τη συμπλήρωση είκοσι χρόνων ζωής του Ευγενίδειου Πλανηταρίου, που η δημοφιλία του είναι δεδομένη σε φιλοπερίεργους θεατές και επισκέπτες κάθε ηλικίας.
Η φωνή του κορυφαίου Έλληνα αστροφυσικού Διονύση Σιμόπουλου, ενός επιστήμονα που πίστευε βαθιά και συνέβαλε όσο κανένας άλλος στη διάδοση της επιστημονικής γνώσης για το σύμπαν, επιχειρώντας επί δεκαετίες να δώσει απαντήσεις σε έναν αινιγματικό και άγνωστο, όπως είχε δηλώσει, κατά 95% κόσμο μας, συνοδεύει ένα ταξίδι απίστευτης ευαισθησίας και πυκνότητας, από τα σπήλαια της Αλταμίρας, την επιφάνεια της σελήνης και τα σκοτάδια του σύμπαντος μέχρι τους φωτεινούς αστρικούς σχηματισμούς και την εκτυφλωτική ομορφιά τους.
Η μουσική του Βαγγέλη Παπαθανασίου μας τυλίγει σε μια εμβυθιστική εμπειρία που αφήνει επάνω μας ένα ανεξίτηλο αποτύπωμα. Λυρική και υποβλητική, κράμα του σπουδαίου ταλέντου και του ιδιαίτερου ήχου του αλλά και της αγάπης του για το Διάστημα και το σύμπαν, ακούγεται για σαράντα λεπτά, καθοδηγώντας μας σε ένα συναρπαστικό ταξίδι ανακαλύψεων και παρουσιάζοντας με τρόπο ελκυστικό και καθηλωτικό την έννοια και τη σημασία του σύμπαντος στο οποίο ανήκουμε. «Είμαστε πραγματικά όλοι μας αστρόσκονη και κάποια μέρα θα ξαναγυρίσουμε στα άστρα», καταλήγει η ταινία.
Βυθισμένη στη μαγεία του Θόλου μετά από πολλά χρόνια, έχω ξεκινήσει να κάνω αυτό το ταξίδι, μια μεθυστική ρωγμή στην καθημερινότητα. Το Ευγενίδειο Πλανητάριο, ένα από τα καλύτερα του κόσμου, αξίζει να γίνει τοπόσημο και να το επισκεφθούν ξανά και ξανά όσοι έχουν μείνει με την ανάμνηση της σχολικής επίσκεψης. Μέσα στον Θόλο ο καθένας μας ξεκινά ένα ταξίδι εσωτερικό μακριά από το πολύβουο πλήθος, ένα ταξίδι συνειδητοποίησης της οντότητάς του μέσα στο αχανές σύμπαν, αντίληψης του μεγέθους του και της έννοιας του ανήκειν και του σεβασμού απέναντι στα είδη και τα στοιχεία της φύσης και του Διαστήματος.
Η παράσταση-ταινία συμπίπτει με τη συμπλήρωση είκοσι χρόνων ζωής του Ευγενίδειου Πλανηταρίου που η δημοφιλία του είναι δεδομένη για φιλοπερίεργους θεατές και επισκέπτες κάθε ηλικίας. Σε αυτά χρόνια έχουν παρουσιαστεί 75 παραστάσεις-ταινίες και έχουν γίνει 50.000 προβολές που έχουν παρακολουθήσει 4.500.000 θεατές. Η συνεχής τεχνολογική του αναβάθμιση το κατατάσσει ανάμεσα στα καλύτερα πλανητάρια του κόσμου, με πολύ σημαντικό εκπαιδευτικό και κοινωνικό αποτύπωμα.
Με μια οθόνη ασύγκριτης φωτεινότητας και εντυπωσιακό ήχο, το Ίδρυμα Ευγενίδου δημιουργεί νέα δεδομένα γύρω από τη θέαση, στηρίζοντας σταθερά τον σημαντικό εκπαιδευτικό, επιστημονικό και κοινωνικό ρόλο που διαδραματίζει το Νέο Ψηφιακό Πλανητάριο στην ελληνική κοινωνία, προωθώντας την επιστημονική ενημέρωση και αναπτύσσοντας μια βαθύτερη κατανόηση και αντίληψη του σύμπαντος και κατά συνέπεια της θέσης του ανθρώπου στον κόσμο.
Λίγα λόγια για το έργο των δύο κορυφαίων προσωπικοτήτων
Το έργο αυτό, κύκνειο άσμα των δύο ανδρών, έρχεται σήμερα να επισφραγίσει τη μακρά φιλία τους, που χρονολογείται από τις αρχές του 2000. Ο Παπαθανασίου έβλεπε στο Ευγενίδειο Πλανητάριο την ελληνική εκδοχή των μεγάλων ερευνητικών κέντρων που ασχολούνται με το άγνωστο που μας περιβάλλει. Από την άλλη, η εξωστρέφεια του Σιμόπουλου τους έφερε κοντά και συζητούσαν για πολλά χρόνια τη δημιουργία μιας παράστασης από κοινού, κάτι που άρχισαν να υλοποιούν συστηματικά από τα τέλη του 2019.
Ο γεννημένος το 1943 Βαγγέλης Παπαθανασίου έφυγε από τη ζωή στις 17 Μαΐου 2022, στο Παρίσι, σε ηλικία 79 ετών. Τρεις μήνες αργότερα, τον Αύγουστο της ίδιας χρονιάς, πεθαίνει στην Αθήνα ο Διονύσης Σιμόπουλος, ο οποίος μέχρι μία μέρα πριν από το θάνατό του δούλευε την ταινία, έχοντας καταφέρει να ολοκληρώσει ακόμα και το τελικό μοντάζ.
«Η ταινία έχει διάρκεια 40 λεπτά και χωρίζεται σε δέκα ενότητες, δέκα κεφάλαια. Είναι μια παρακαταθήκη της ιστορίας και του έργου του Διονύση Σιμόπουλου και της μουσικής διαδρομής του Βαγγέλη Παπαθανασίου. Οι τίτλοι των δέκα ενοτήτων έχουν αντληθεί κατά το πλείστον από παλιές παραστάσεις του Πλανηταρίου και τα κεφάλαια αφορούν την αστρονομία, τη διαστημική εξερεύνηση, τη σχέση του ανθρώπου με το σύμπαν, ζητήματα κοσμικής θεωρίας, ενώ το τελευταίο κεφάλαιο έχει δώσει και τον τίτλο της ταινίας: "Είμαστε όλοι αστρόσκονη"».
Δεν είναι ένα μονοθεματικό έργο αλλά μια ταινία που αφορά τη γνωριμία μας με το σύμπαν, ένα πολύπτυχο, μια ολιστική θεώρηση της σχέσης μας με αυτόν τον μυστηριακό και άγνωστο κόσμο, επιστέγασμα μιας μακράς φιλίας δυο ανθρώπων που τους ένωσε η αγάπη για το σύμπαν και το Διάστημα και εργάστηκαν σε όλη τους τη ζωή για να μας εμφυσήσουν αυτό το ενδιαφέρον, που με το έργο τους έφτασε σήμερα σε μας», λέει ο σκηνοθέτης, παραγωγός και συνεργάτης του Ιδρύματος Ευγενίδου Παναγιώτης Σιμόπουλος.
