Τρεις (και μία) διάνοιες, Ι

Τρεις (και μία) διάνοιες, Ι Facebook Twitter
0

1. Ο ΤΟΜΑΣ ΠΙΝΤΣΟΝ (08/05/1937): Το έργο του απλώνεται σαν χάρτης, καλύπτει όλη την επικράτεια της παράνοιας που δεσπόζει από τα τέλη του 19ου αιώνα. Ο Commander, όπως είναι το παρωνύμιό του, με αντιστάθμισμα το έλλογο χιούμορ και την γλεντζέδικη διάθεση, ανατέμνει μια κοινωνία διασαλευμένη, έναν κόσμο ικανό για το πιο ζοφερό ανοσιούργημα και για το πιο κρυστάλλινα φωτερό επίτευγμα. Ο Έλληνας βιβλιόφιλος έχει την ωραία δυνατότητα να εντρυφήσει σε όλο το λογοτεχνικό έργο του Πίντσον, χάρη στις άοκνες κι ευρηματικές προσπάθειες τολμηρών μεταφραστών. Από το πρώτο του μυθιστόρημα, το V, έως το πιο πρόσφατο, το Έμφυτο Ελάττωμα, συν ο τόμος Βραδείας Καύσεως με διηγήματα κι ένα λίαν κατατοπιστικό προοίμιο του συγγραφέα, όλα έχουν μεταφερθεί στα ελληνικά (από τις εκδόσεις Ύψιλον, Χατζηνικολή και Καστανιώτη): η Συλλογή των 49 στο σφυρί, το Ουράνιο Τόξο της Βαρύτητας, η Vineland, το Mason & Dixon, το Ενάντια στη Μέρα.

Πληθαίνουν οι αναγνώστες που αντλούν ακραία τέρψη κι επίσης ακραία πλούσιες γνώσεις από τις σελίδες του πιντσονικού έργου. Κι ακόμα, πανελλήνια πρωτοτυπία, ιδρύθηκε και κυκλοφορεί ηλεκτρονικό πολυσέλιδο περιοδικό που η ύλη του σχετίζεται αποκλειστικά με τον Πίντσον. Πρόκειται για το Zone (www.thezone.gr), που ήδη κυκλοφορεί το δεύτερο τεύχος του, ενώ ετοιμάζεται πυρετωδώς το τρίτο. Τα κείμενα είναι εμπεριστατωμένα, ευφάνταστα, καλογραμμένα. Μιλώντας για τον Πίντσον, οι συγγραφείς/συντάκτες μιλούν για την αρχαιολογία της γνώσης σχετικά με την εποχή μας και τις ταραχώδεις πτυχές της. Ψυχή του Zone ο αστροφυσικός και συγγραφέας (κι επίσης μαραθωνοδρόμος) Βασίλειος Δρόλιας. Στο πλευρό του, ο μεταφραστής τεσσάρων μυθιστορημάτων του Πίντσον (και τενόρος) Γιώργος Κυριαζής, ο Θανάσης Μήνας, ο Γιώργος Μαραγκός, η Μαρία Ξυλούρη, ο Λευτέρης Καλοσπύρος, ο Κώστας Καλτσάς κ.ά.

2. Ο ΤΖΟΝΑΘΑΝ ΦΡΑΝΖΕΝ (01/08/1959): Πολυδιαβασμένα και στη χώρα μας τα δημοφιλή μυθιστορήματά του, οι Διορθώσεις (μτφρ. Αλέξης Εμμανουήλ, εκδ. Ωκεανίδα) και η Ελευθερία (μτφρ. Ρένα Χατχούτ, εκδ. Ωκεανίδα), έχουν προκαλέσει έντονες συζητήσεις. Μάστορας ο Φράνζεν, είναι θαυμαστά ικανός να τιθασεύει το χαοτικό υλικό της σύγχρονης Αμερικής και να συνθέτει πολυσέλιδα μυθιστορήματα επτακοσίων και βάλε σελίδων, που σε ωθούν σε πολυσχιδείς σκέψεις για τις συμπεριφορές των ανθρώπων μιας εποχής στην οποία ο ηρωισμός μοιάζει μαραμένος και οι bigger than life δημιουργοί και άνθρωποι της περιπέτειας ( Έρνεστ Χέμινγουεϊ, Νόρμαν Μέιλερ) ανήκουν σε ένα παρελθόν βαθύ και μακρινό. Ο Φράνζεν είναι εδώ, μαζί μας, μαζί με τους καθημερινούς ανθρώπους, ούτε πολύ εύπορους αλλά ούτε και μπατίρηδες, μαζί με αυτούς που έχουν εγκαταλείψει τις «μεγάλες αφηγήσεις» και αδιαφορούν για τα «μεγάλα οράματα». Ο Φράνζεν αντιλαμβάνεται ευφυώς το χάος μέσα στη φαινομενική κανονικότητα, ξέρει να μιλάει για την πληγή, δίχως να της ρίχνει αλάτι.

Ένας Χένρι Τζέιμς του 21ου αιώνα, εξίσου λεπταίσθητος, που δεξιοτεχνικά μετατρέπει το σχεδόν τίποτα σε περιπέτεια. Η οικογένεια, θέμα επί δεκαετίες περιφρονημένο από κάθε συγγραφέα που φιλοδοξούσε να είναι δημιουργός, περνάει μέσα από το φοβερό μικροσκόπιο του διοπτροφόρου Φράνζεν, του «γυαλάκια του μέλλοντος», θα έλεγε ο Νίκος Καρούζος. Ξέρει πολύ καλά να πιάνεται από μια λεπτομέρεια και να χτίζει σύμπαντα συμπόνιας και συναίσθησης - εδώ αμιλλάται την τρίτη διάνοια, για την οποία θα πω μερικά εγκωμιαστικά λόγια στην επόμενη LifΟ, τον Ντέιβιντ Φόστερ Γουάλας (21/02/1962-12/09/2008). Ο Φράνζεν ξέρει να σφάζει με το μπαμπάκι, αλλά ακόμα καλύτερα ξέρει να αποφεύγει τις σφαγές και κάθε βία που τείνει προς το ανεξήγητο. Είναι, όσο κι αν αρχικά ξενίζει όποιον έχει γαλουχηθεί με τα ιερά τέρατα της δυναμικής μυθιστοριογραφίας, μια πολύ ενδιαφέρουσα επιλογή, μια στρατηγική της εστίασης στο νορμάλ που φανερώνει πολλά. Η συν μία διάνοια, που διατηρεί κοινά με τις άλλες τρεις, ακούει, βέβαια, στο όνομα Ντον ντε Λίλο!

0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η Σύλβια Πλαθ έλεγε την αλήθεια της, και τη διεκδικούσε

Το Πίσω Ράφι / Η Σύλβια Πλαθ μετέτρεψε το προσωπικό της τραύμα σε ποιητικό υλικό

Στην αποκατεστημένη έκδοση της εμβληματικής συλλογής «Άριελ» η Αμερικανίδα ποιήτρια μιλά για θέματα όπως ο θάνατος, η αυτοκαταστροφή, η γυναικεία ταυτότητα, η μητρότητα, η πατρική εξουσία, η οργή, η ερωτική προδοσία, κι όλα αυτά σε μια γλώσσα που βγάζει σπίθες, κοφτή, πυκνή, επιθετική, με βίαιες εικόνες και απροσδόκητες μεταφορές.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Μαγειρεύοντας για τους δικτάτορες

Βιβλίο / Τι τρώνε οι δικτάτορες; Ένα βιβλίο γράφει την ιστορία της όρεξής τους

Ταξιδεύοντας σε τέσσερις ηπείρους για τέσσερα χρόνια, ο Βίτολντ Σαμπουόφσκι εντόπισε τους πιο ασυνήθιστους μάγειρες του κόσμου, καταγράφοντας κομβικές στιγμές της ιστορίας του 20ού αιώνα μέσα από το φαγητό.
M. HULOT
Μέσα στον γοητευτικό κόσμο των χαμάμ

Βιβλίο / Μέσα στον γοητευτικό κόσμο των χαμάμ

Το βιβλίο «Με τους Ευρωπαίους περιηγητές στα χαμάμ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας» φωτίζει όψεις αυτών των χώρων, τους ανθρώπους που σύχναζαν εκεί και τις κοινωνικές συνθήκες που επικρατούσαν, όπως και τον ρόλο τους στη ζωή της Ανατολής.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Στα «Νέα» μου έλεγαν: «Πότε θα φύγεις για να πάρουμε αύξηση;»

Συνέντευξη / Μικέλα Χαρτουλάρη: «Στα ΝEA με ρωτούσαν πότε θα φύγω για να πάρουν αύξηση»

Από τις χρυσές εποχές των εφημερίδων και τις «Κεραίες της εποχής μας» έως το «Βιβλιοδρόμιο», τις συγκρούσεις, το μπούλινγκ και την έξοδο από τα «Νέα», η Μικέλα Χαρτουλάρη μιλά για τη δημοσιογραφία ως στάση ζωής, για την αριστερά, την εξουσία καθώς και για όλα όσα δεν συγχωρεί και δεν ξεχνά.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Δεσποτικό: το ιερό του Απόλλωνα αλλάζει τον αρχαιολογικό χάρτη των Κυκλάδων

Βιβλίο / Δεσποτικό: το ιερό του Απόλλωνα αλλάζει τον αρχαιολογικό χάρτη των Κυκλάδων

Απέναντι από την Αντίπαρο, ένα ακατοίκητο νησί φέρνει σταδιακά στο φως ένα από τα σημαντικότερα αρχαϊκά ιερά του Αιγαίου. Το νέο λεύκωμα «Δεσποτικό. Φωτογραφίες και ιστορίες» συμπυκνώνει περισσότερα από είκοσι χρόνια συστηματικής ανασκαφικής έρευνας και αναστήλωσης.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Η Αρχαία Ρώμη είναι παρεξηγημένη στη χώρα μας»

Βιβλίο / «Η Αρχαία Ρώμη είναι παρεξηγημένη στη χώρα μας»

Πόση Ρώμη υπάρχει ακόμη στην Ευρώπη, την Εγγύς Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική και την Ελλάδα; Ο μεταφραστής και επιμελητής της ελληνικής έκδοσης της «Ρωμαϊκής Ιστορίας», Σωτήρης Μετεβελής, μιλά για τη μεγαλύτερη αυτοκρατορία του αρχαίου κόσμου και την κληρονομιά που άφησε πίσω της.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
«Λονγκ Άιλαντ»του Κολμ Τομπίν: Μυστικά και ψέματα στην Ιρλανδία του '70

The Review / «Λονγκ Άιλαντ»: Ένα ακόμα συναρπαστικό βιβλίο από τον Κολμ Τομπίν;

Ο μεγάλος Ιρλανδός συγγραφέας γράφει ένα σίκουελ του μυθιστορήματός του «Μπρούκλιν», γνωστού και από την πολύ καλή κινηματογραφική του μεταφορά. Η Βένα Γεωργακοπούλου και ο αρχισυντάκτης του πολιτιστικού τμήματος της «Καθημερινής», Σάκης Ιωαννίδης, συζητούν για το βιβλίο.
ΒΕΝΑ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
Τζορτζ Μάικλ: Η ζωή και τα σκοτάδια του σε μια βιογραφία

Βιβλίο / Τζορτζ Μάικλ: Η ζωή και τα σκοτάδια του σε μια βιογραφία

Πεθαίνει σαν σήμερα ένα μεγάλο είδωλο της ποπ. Στο βιβλίο «George Michael - Η ζωή του» ο Τζέιμς Γκάβιν δεν μιλάει μόνο για τις κρυφές πτυχές του μεγαλύτερου ειδώλου της ποπ αλλά και για την αδυναμία του να αποκαλύψει τη σεξουαλική του ταυτότητα, κάτι που μετέτρεψε το πάρτι της ζωής του σε πραγματική τραγωδία.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ