Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Η κυκλική διαρρύθμιση με τις ατομικές θέσεις αυτού του λουτρού στο Tskaltubo επέτρεπε σε πολλούς επισκέπτες να το χρησιμοποιούν ταυτόχρονα. Φωτο: Reginald Van de Velde

Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών

1

Σε αυτή τη μικρή πόλη της κεντρο-δυτικής Γεωργίας, η πρασινάδα έχει εισχωρήσει μέσα σε ετοιμόρροπα κτίρια μιας άλλης εποχής. Επιβλητικές κολόνες, κίονες και καμάρες, βαμμένες σε απαλό γαλάζιο και τιρκουάζ, κοσμούν τεράστια θεραπευτήρια του Σοβιέτ που κάποτε λειτουργούσαν για τις διακοπές των εξουθενωμένων πολιτών.

Τη δεκαετία του '20, το Tskaltubo ήταν μια ακμάζουσα λουτρόπολη με αποκλειστικά σοβιετική «πελατεία». Οι πολίτες συνέρρεαν για διακοπές, στο πλαίσιο ενός κυβερνητικού προγράμματος υγείας, που σκοπό είχε να τους «επανενεργοποιήσει», την ώρα που θα επαναθεωρούσαν τα σοσιαλιστικά ιδεώδη. 

Η βασική ιδέα πίσω από αυτό το πρόγραμμα υποστήριζε πως αν οι εργάτες ήταν υγιείς, το εργατικό δυναμικό θα ήταν θεωρητικά επίσης υγιές και συνεπώς πιο παραγωγικό στις υπηρεσίες του προς το καθεστώς.

Παρόλο που πολλά από τα κτίρια αυτά είναι πλέον εγκαταλελειμμένα και υπό κατάρρευση, κάποια τμήματα των σπα είναι ακόμα λειτουργικά. 

Μπορεί αυτές οι εικόνες να συλλαμβάνουν την παρακμή των κτιρίων, όμως τα ζωντανά χρώματα και η κατασκευαστική τους ακεραιότητα αποδεικνύουν το μεγαλόπρεπο παρελθόν τους. 

Αυτά τα κυβερνητικά προγράμματα που λέγονταν putevki υποχρέωναν τους πολίτες να παίρνουν διακοπές για τουλάχιστον δύο εβδομάδες κάθε χρόνο. Έφταναν με τρένο σε πολυτελή συγκροτήματα και τους παρέχονταν τα δωμάτιά τους. Οι γιατροί τους συνταγογραφούσαν μια σειρά από προγραμματισμένες παροχές που περιλάμβαναν ακόμα και υποχρεωτική ηλιοθεραπεία.

«Είναι όλα τόσο μεγάλα και αυτές οι κολόνες τόσο ψηλές που νιώθεις ότι κατασκευάστηκαν με μεγάλη περηφάνια» λέει ο Reginald Van de Velde, ένας αστικός εξερευνητής που επισκέφθηκε το σημείο το 2017. 

Αυτά τα κυβερνητικά προγράμματα που λέγονταν putevki υποχρέωναν τους πολίτες να παίρνουν διακοπές για τουλάχιστον δύο εβδομάδες κάθε χρόνο. Έφταναν με τρένο σε πολυτελή συγκροτήματα και τους παρέχονταν τα δωμάτιά τους. Οι γιατροί τους συνταγογραφούσαν μια σειρά από προγραμματισμένες παροχές που περιλάμβαναν ακόμα και υποχρεωτική ηλιοθεραπεία.

Τα σοβετικά σπα δεν είχαν καμία σχέση με τα σημερινά. Οι επισκέπτες δεν έφερναν μαζί τις οικογένειές τους. Το αλκοόλ, ο χορός και ο θόρυβος επίσης δεν επιτρέπονταν γιατί τους αποσπούσαν από την υποχρέωσή τους να αναλογίζονται το σοσιαλιστικό καθεστώς.

Παρόλο που κάποια κομμουνιστικά σπα χρησιμοποιούνται ακόμα, ενώ τα συγκροτήματα που επισκέφθηκε ο φωτογράφος εμφανίζονται εγκαταλελειμμένα, κάποιες κατασκευές κατοικούνται. 

«Αυτά τα κτίρια έχουν καταληφθεί πλέον από πρόσφυγες» λέει ο Van de Velde. Διωγμένοι από τα σπίτια τους εξαιτίας του πολέμου, οι κάτοικοι της Αμπχαζίας, μιας επαρχίας που έχει κηρύξει την αυτονομία της, έχουν φτιάξει τους δικούς τους καταυλισμούς καθώς και κήπους με λαχανικά. 

Το Tskaltubo είναι ακόμα και σήμερα δημοφιλής λουτρόπολη. Το κεντρικό κτίριο των θεραπευτηρίων της πόλης χρησιμοποιείται ακόμα, παρόλο που όταν το επισκέφθηκε ο φωτογράφος δεν είχε πολλούς επισκέπτες. Το συγκρότημα περιλαμβάνει ξενοδοχείο, εστιατόριο, οινοθήκη και ακόμα παρέχει παραδοσιακές υπηρεσίες, όπως τα θεραπευτικά λουτρά. 

Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Μεγαλοπρεπείς κολόνες σε εγκαταλελειμμένο θεραπευτήριο. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Αυτό το πέρασμα συνέδεε τις κύριες εγκαταστάσεις των λουτρών με τα δωμάτια των επισκεπτών. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Η σοβιετική ελίτ συγκεντρωνόταν σε αυτές τις αίθουσες εστίασης με τους κίονες και τα έντονα χρώματα. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Εγκαταλελειμμένο θεραπευτήριο στη ρωσική ριβιέρα της Sokhum στη Γεωργία. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Τραπέζια μπιλιάρδου μέσα σε αίθουσα διασκέδασης στο Tskaltubo της Γεωργίας. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Αυτό το πέρασμα οδηγεί σε ένα από τα πολλά λουτρά του συγκροτήματος. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Η φύση έχει θεριέψει σε αυτό το σπειροειδές κλιμακοστάσιο. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Αυτό το θέατρο κάποτε διέθετε μια ξύλινη σκηνή και κουρτίνες. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Οι άντρες και οι γυναίκες έπαιρναν τα λουτρά τους σε ξεχωριστές εγκαταστάσεις. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Η μεγαλοπρεπής είσοδος αυτού του εγκαταλελειμμένου θεραπευτηρίου θα επανακατασκευαστεί για τις ανάγκες ενός πολυτελούς ξενοδοχείου. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Ένα μικρό συντριβάνι που πλέον έχει στερέψει. Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Φωτο: Reginald Van de Velde
Κάποτε αυτά τα τεράστια σοβιετικά σπα φιλοξενούσαν τις διακοπές των Σοβιετικών Facebook Twitter
Φωτο: Reginald Van de Velde

Με πληροφορίες από το National Geographic Travel

 

Design
1

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ντέιβιντ Λόιντ: Ο δημιουργός του "V for Vendetta" μιλά στη LifO

Graphic Novel / Ντέιβιντ Λόιντ: Ο δημιουργός του «V for Vendetta» μιλά στη LifO

Ο διακεκριμένος Βρετανός σχεδιαστής, που μαζί με τον συμπατριώτη του, Άλαν Μουρ, δημιούργησε το δυστοπικό όσο και ανατρεπτικό κόμικ «V for Vendetta», στο οποίο βασίστηκε το ομώνυμο κινηματογραφικό blockbuster, θα είναι επίσημος προσκεκλημένος στο φετινό 20ό Comicdom.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Νίκος Βαλσαμάκης: «Εγώ επέβαλα τον μοντερνισμό»

Αρχιτεκτονική / Νίκος Βαλσαμάκης: «Δεν θα άφηνα ποτέ την Αθήνα για να μείνω στο Μόναχο ή στο Παρίσι»

Υπέγραψε εμβληματικές κατοικίες, σχεδίασε τα ξενοδοχεία «Αμαλία» από τους Δελφούς έως το Ναύπλιο και άφησε το αποτύπωμά του σε μερικά από τα πιο χαρακτηριστικά κτίρια της σύγχρονης Αθήνας. Ο Νίκος Βαλσαμάκης ανοίγει σπάνια την πόρτα του γραφείου του στην οδό Πλουτάρχου – και ακόμη σπανιότερα μιλά για τον εαυτό του. Στα 102 του χρόνια, ο σημαντικότερος εν ζωή Έλληνας αρχιτέκτονας, που δίδαξε στην Ελλάδα τη γλώσσα του μοντερνισμού και άλλαξε για πάντα τον τρόπο που κατοικούμε, μιλά αποκλειστικά στη LiFO.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ένα σπίτι που λειτουργεί ως φυτώριο ιδεών

Design / Ένα σπίτι που μόνο στη Μαρία Παπαδημητρίου θα μπορούσε να ανήκει

Το σπίτι της διακεκριμένης εικαστικού στη Δροσιά δεν είναι απλώς ένας ιδιωτικός χώρος· είναι ένα φυτώριο ιδεών, ένας ζωντανός τόπος φιλοξενίας, συνάντησης και συλλογικής δημιουργίας.
ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ
10 κτίρια της Αθήνας που αξίζουν μια δεύτερη ευκαιρία

Αθήνα / 10 κτίρια της Αθήνας που αξίζουν μια δεύτερη ευκαιρία

Στους αθηναϊκούς δρόμους, πολύ συχνά, η ιστορία και η μνήμη της πόλης κρύβονται πίσω από ερειπωμένες όψεις και σφραγισμένα παράθυρα αξιόλογων κτιρίων που είναι εκτός χρήσης. Αξίζουν καλύτερη τύχη αυτά τα κτίρια; Το ερώτημα μοιάζει ρητορικό, γιατί το πραγματικό είναι αν τους δόθηκε ποτέ μια ευκαιρία. Εδώ και πολλές δεκαετίες, η απάντηση παραμένει αρνητική.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Το μουσείο του μέλλοντος θα το βρεις στο Ανατολικό Λονδίνο

V&A East Storehouse / Το μουσείο του μέλλοντος θα το βρεις στο Ανατολικό Λονδίνο

Η άλλοτε παραμελημένη βιομηχανική ζώνη μεταμορφώθηκε σε νέο πολιτιστικό προορισμό, με το V&A East Storehouse να επαναπροσδιορίζει την έννοια του μουσείου. Χωρίς προθήκες, χωρίς προκαθορισμένες διαδρομές και με χιλιάδες αντικείμενα σε απόσταση αναπνοής από τον επισκέπτη.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ιερουσαλήμ: Η ιστορία μιας πόλης μέσα από 40 αιώνες μνήμης και συγκρούσεων

Graphic Novel / Μια ελιά στο Όρος των Ελαιών αφηγείται την πολυτάραχη ιστορία της Ιερουσαλήμ

Ένα καθηλωτικό graphic novel για την Ιερουσαλήμ παρουσιάζει 4.000 χρόνια Ιστορίας ― τη γέννηση τριών μεγάλων μονοθεϊστικών θρησκειών, τις διαδοχικές κατακτήσεις και μεταμορφώσεις της πόλης μέσα στους αιώνες
M. HULOT
Εβδομάδα Design του Μιλάνου

Design / Όσα θα δούμε στην Εβδομάδα Design του Μιλάνου

Στη φετινή διοργάνωση, που έχει πάντα στο επίκεντρο την αρχιτεκτονική, την τέχνη και όσα προωθούν την ευζωία, έντονο θα είναι το ελληνικό στοιχείο με τη συμμετοχή του ιστορικού οίκου επιπλοποιίας Saridis of Athens.
ΣΤΕΛΛΑ ΛΙΖΑΡΔΗ
Η τελευταία θεματοφύλακας του ποιοτικού χαρτιού

Χαρτιά Περράκης / Η τελευταία θεματοφύλακας του ποιοτικού χαρτιού

Εδώ και ενάμιση αιώνα η επιχείρηση Χαρτιά Περράκης εισάγει χαρτιά κάθε είδους― από κάνναβη, τζιν ή φύλλα ορτανσίας. Απέναντι στον καλπασμό της ψηφιακής ανάγνωσης, είχε πάντα το ίδιο όπλο: την ησυχία, την αφή και την όσφρηση ενός καλού χαρτιού στα δάχτυλα.
M. HULOT
Ένα οικοσύστημα μνήμης μέσα σε μια μονοκατοικία

Design / Ένα σπίτι γεμάτο πορτρέτα συγγενών

Το νεοκλασικό του Αλέξανδρου Κεφαλά στα Κάτω Πατήσια έχει ένα υπόγειο χιούμορ και ισορροπεί μεταξύ παρόντος και παρελθόντος: τα πορτρέτα των συγγενών, τα αρ νουβό αντικείμενα δίπλα σε πιο σύγχρονα έργα δημιουργούν μια αίσθηση συνέχειας.
ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ
Το Open House Athens επιστρέφει με τη θεματική «Emerging City»

Design / Τα πιο εντυπωσιακά κτίρια της πόλης ανοίγουν για το κοινό

Το πρόγραμμα του Open House Athens περιλαμβάνει ξεναγήσεις σε ιστορικά και σύγχρονα κτίρια, επισκέψεις σε νέα αρχιτεκτονικά γραφεία, περιήγηση στην Κυψέλη και τη Φωκίωνος Νέγρη, καθώς και νυχτερινές διαδρομές στο κέντρο.
M. HULOT
Ένα σπίτι που δεν βασίζεται σε εντυπωσιακές χειρονομίες

Design / Ένα σπίτι που δεν βασίζεται σε εντυπωσιακές χειρονομίες

Στο σπίτι του αρχιτέκτονα Λουκά Μπομπότη και της Άννας Ζινσένκο στο Παλαιό Ψυχικό όλα φτιάχτηκαν απ' την αρχή, με βάση το καλό τους γούστο: mid-century design, vintage κομμάτια και ένα roof-garden που κόβει την ανάσα.
ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ