ΚΑΚΑ ΤΑ ΨΕΜΑΤΑ, μετά τις καραντίνες ένα μέρος του κινηματογραφικού κοινού χάθηκε και δεν ξαναγύρισε ποτέ στις (κλειστές) κινηματογραφικές αίθουσες, με την τιμολογιακή πολιτική αρκετών κινηματογράφων να μη βοηθά την κατάσταση. Ωστόσο, ένας βασικός παράγοντας, ανασταλτικός της επιστροφής, είναι οι συνθήκες προβολής. Δεν αναφερόμαστε στον διαχρονικά αστάθμητο παράγοντα της συμπεριφοράς του κοινού αλλά στο σύστημα προβολής της αίθουσας, στις τεχνολογικές προδιαγραφές της, στην ποιότητα εικόνας και ήχου. Όταν, σε ορισμένες περιπτώσεις, βρίσκεται κάποιος σε σινεμά και νιώθει σαν να παρακολουθεί την ταινία μέσα από το καρβουνιασμένο γυαλί που κοιτούσαμε τον ήλιο στις εκλείψεις, ενώ στο σπίτι του μπορεί να την απολαύσει με την κατάλληλη φωτεινότητα και στα σωστά χρώματα, όπως (περίπου) θα ήθελε και ο δημιουργός της, ε, λίγο καταλαβαίνεις τον δισταγμό του. Καλή η συλλογική εμπειρία και το προσκύνημα στην «εκκλησία του σινεμά», αλλά να βλέπουμε και να ακούμε λίγο, έτσι;
Δεν είναι μόνο εγχώριο το πρόβλημα, διεθνώς παρατηρείται μια πτώση των εισιτηρίων και ανάλογες αναστολές. Κι εδώ έρχεται το IMAX. Διεθνώς, τα έσοδα από τις προβολές σε IMAX αυξάνονται διαρκώς, τα στούντιο παλεύουν για να κρατήσουν λίγο παραπάνω τις ταινίες τους στις αίθουσες που υποστηρίζουν το format, ενώ οι προβολές στις «μεγάλες» ταινίες συχνά κάνουν sold-out εβδομάδες πριν από την κυκλοφορία τους.
Πλέον, λοιπόν, η χώρα μας έχει όχι μία αλλά δύο αίθουσες πιστοποιημένες από την ΙΜΑΧ κι αυτό σίγουρα δίνει ένα επιπλέον κίνητρο για να σηκωθούμε από τον καναπέ αλλά και μια ώθηση σε όλο και περισσότερες αίθουσες να προχωρήσουν σε περαιτέρω αναβαθμίσεις των συστημάτων προβολής τους – να μία ακόμα θετική εξωτερική επίδραση αυτής της χαρμόσυνης είδησης.
Σε τι διαφέρει όμως μια αίθουσα IMAX από μια παραδοσιακή; Δεν θα σας κουράσουμε με τεχνικές λεπτομέρειες, τις οποίες μπορείτε να αναζητήσετε στο διαδίκτυο, θα πούμε μόνο ότι διαθέτει ένα ενισχυμένο σύστημα προβολής, συνήθως με δυο προτζέκτορες που προβάλλουν ταυτόχρονα, εξασφαλίζοντας έως 60% μεγαλύτερη φωτεινότητα και ως 30% υψηλότερο contrast από τη μέση αίθουσα, ανάλογα με τον τύπο τεχνολογίας IMAX που χρησιμοποιεί η αίθουσα. Οι οθόνες IMAX είναι κυρτές και συνήθως καλύπτουν όλη την επιφάνεια του τοίχου, από το πάτωμα ως το ταβάνι, με την αναλογία κάδρου να φτάνει σε μερικές το 1.90:1 και σε άλλες το 1.43:1. Αυτό συνεπάγεται περισσότερη πληροφορία στην οθόνη, σε σχέση με την παραδοσιακή αίθουσα.
Για να εξηγήσουμε πρακτικά τη διαφορά, όσοι έχετε blu-ray ταινιών του Κρίστοφερ Νόλαν στο σπίτι, ίσως έχετε παρατηρήσει ότι σε ορισμένες σκηνές το κάδρο, που συνήθως είναι σε αναλογία 2.35:1, ανοίγει ξαφνικά και καλύπτει ολόκληρη την οθόνη της τηλεόρασής σας. Ε, αυτές είναι οι σκηνές της ταινίας που έχουν γυριστεί στο συγκεκριμένο format και παρατίθενται έτσι, σε μια απόπειρα να αναπαραχθεί η εμπειρία στο σπίτι – μόνο που όντως δεν είναι το ίδιο, και πάλι έχει παραλειφθεί ένα μέρος του κάδρου, η απόλυτη εμπειρία προβολής σε IMAX μπορεί να βιωθεί μόνο στη σχετική αίθουσα. Επίσης, ο ήχος στην αίθουσα IMAX διαχέεται διαφορετικά μέσα στον χώρο. Σε όποιο σημείο κι αν κάθεσαι, αισθάνεσαι σαν να βρίσκεσαι στο κέντρο της δράσης.
«Και γιατί είναι γυρισμένες σε format IMAX μόνο μερικές σκηνές και όχι ολόκληρη η ταινία;» φανταζόμαστε ότι θα αναρωτηθήκατε, διαβάζοντας τα παραπάνω. Διότι η κάμερα της εταιρείας είναι πολύ βαριά και κάνει τόσο θόρυβο, που είναι αδύνατο να ληφθεί ο ήχος από τα γυρίσματα – πρέπει να δημιουργηθεί από την αρχή στο στούντιο, χώρια που αποπροσανατολίζει τους καλλιτέχνες. Ε, λοιπόν, ο Κρίστοφερ Νόλαν, που στηρίζει το format όσο κανείς άλλος, παρήγγειλε στην εταιρεία να παρασκευάσει μια πιο εύχρηστη κάμερα και να βελτιώσει όλες αυτές τις ατέλειες. Εκείνοι τον άκουσαν κι έτσι σε έναν χρόνο από τώρα η «Οδύσσεια» θα γίνει η πρώτη ταινία που θα έχει γυριστεί εξ ολοκλήρου με κάμερες IMAX.
Η άλλη εύλογη απορία σας θα είναι πώς γίνεται να παίζονται τόσες ταινίες σε κινηματογράφους IMAX, όταν δεν έχουν γυριστεί σε αυτό το format. Η απάντηση είναι πως οι κόπιες υφίστανται μετατροπή ώστε να το υποστηρίξουν, χωρίς το αποτέλεσμα να είναι ακριβώς το ίδιο με μια ταινία που γυρίστηκε κατά ένα μέρος με κάμερες IMAX, αλλά και πάλι προκύπτει θεαματικά ανώτερο σε σχέση με εκείνο που θα παρακολουθήσετε σε μια παραδοσιακή αίθουσα.
Στη χώρα μας λειτουργεί από το 2018 αίθουσα IMAX, όχι στην Αθήνα, όπως θα περίμενε κανείς, αλλά στη Θεσσαλονίκη, στο συγκρότημα Cineplexx. Επικοινωνήσαμε με τον Aλέξανδρο Αντωνόπουλο, υπεύθυνο marketing της εταιρείας, για να μας δώσει περισσότερες πληροφορίες για το εγχείρημα. «Ήταν μεγάλο ρίσκο για εμάς. Για καιρό κρατούσαμε μυστικό αυτό που θα φέρναμε. Είχαμε ξεκινήσει μια μεγάλη καμπάνια στους δρόμους της Θεσσαλονίκης που έλεγε ότι αλλάζει ο κινηματογράφος στην Ελλάδα, χωρίς να αποκαλύπτουμε το μυστικό. Είχαμε βάλει αφίσες, είχαμε βάλει ανθρώπους στον δρόμο να λένε στους περαστικούς ότι η ζωή τους θα αλλάξει για πάντα και καταφέραμε να κινήσουμε την περιέργεια του κοινού, συζητήθηκε πολύ η καμπάνια μας. Μάλιστα, είχαμε και δυο περιστατικά που συμπολίτες μας κάλεσαν την αστυνομία, διαμαρτυρόμενοι για τους αγνώστους που τους έλεγαν ότι θα αλλάξει η ζωή τους για πάντα. Έξι χρόνια μετά, πάντως, μπορώ να σας πω ότι το εγχείρημα είναι επιτυχημένο, καθώς έρχονται απ’ όλη την Ελλάδα στην αίθουσά μας για να δουν ταινίες».
Μας εξήγησε ότι η συνεργασία με την IMAX δεν περιορίζεται στη συμφωνία για την εξασφάλιση των δικαιωμάτων. «Η IMAX προσέχει τα πάντα», μας εξήγησε. «Πρέπει να βεβαιωθεί ότι έχει βρεθεί ο κατάλληλος χώρος, ότι πληρούνται οι απαραίτητες τεχνικές προδιαγραφές. Προσέχουν πολύ το προϊόν τους και δεν θέλουν να δυσφημιστεί από την επιμέρους κακοδιαχείριση των αιθουσαρχών. Μια συνεργασία μαζί τους συνεπάγεται διαρκή επικοινωνία, συζητήσεις, ακόμα και έλεγχο. Η IMAX ξέρει ανά πάσα στιγμή τι γίνεται στην αίθουσά μας, μιλάμε κάθε μέρα μαζί τους. Και η προσοχή τους δεν περιορίζεται στο κομμάτι της προβολής και του marketing, επεκτείνεται και στο κομμάτι των ταινιών που παίζονται. Μας έχει ζητηθεί κατά καιρούς η αίθουσα για πρεμιέρες ελληνικών ταινιών, για παράδειγμα – δεν είναι μόνο ότι δεν μας επιτρέπεται αλλά ούτε κι εμείς θέλουμε να προβάλουμε στην αίθουσα μια ταινία που δεν πληροί τις απαραίτητες προδιαγραφές, βάζοντας το σχετικό disclaimer. Δεν το βρίσκουμε σωστό απέναντι στο κοινό και στο σινεμά το ίδιο να κάνουμε εκπτώσεις».
Έπειτα από έρευνα που κάναμε διαπιστώσαμε ότι η IMAX, σε ορισμένες περιπτώσεις, έχει συμφωνήσει με εταιρείες να έχουν την αποκλειστική χρήση IMAX για μια συγκεκριμένη περιοχή, αν και η ρήτρα αποκλειστικότητας δεν είναι ο κανόνας στις κατά τόπους συμφωνίες της. Αναπόφευκτα, η συζήτηση έφτασε και στο καυτό ερώτημα για ποιον λόγο η μοναδική αίθουσα IMAX που λειτουργούσε όλο αυτόν τον καιρό στην Ελλάδα ήταν εκείνη των Cineplexx στη Θεσσαλονίκη και γιατί δεν υπάρχει άλλη τέτοια αίθουσα στην υπόλοιπη Ελλάδα, και δη στην Αθήνα. Ρωτήσαμε, λοιπόν, τον κ. Αντωνόπουλο αν αυτό οφειλόταν στην εξασφάλιση αποκλειστικής χρήσης των δικαιωμάτων από τη Cineplexx και ήταν κατηγορηματικός. «Δεν γνωρίζω κάτι για τέτοια συμφωνία και ποτέ δεν συζητήθηκε κάτι σχετικό ανάμεσα σ’ εμάς και στην IMAX. Μάλιστα αυτός είναι κι ένας λόγος που προσπαθούμε διαρκώς να πληρούμε τις προϋποθέσεις στο 110%», πρόσθεσε.
Τότε, γιατί η πρωτεύουσα της Ελλάδας, όπου κόβονται τα περισσότερα εισιτήρια στη συντριπτική πλειονότητα των κινηματογραφικών ταινιών, δεν είχε αίθουσα IMAX μέχρι σήμερα; «Δεν είναι ζήτημα συμφωνίας αποκλειστικότητας μεταξύ IMAX και Cineplexx. Είναι ζήτημα θέλησης, οράματος και κόστους», ξεκαθάρισε ο κ. Αντωνόπουλος. «Είναι πολύ μεγάλο εγχείρημα να χτιστεί μια αίθουσα ΙΜΑΧ, απαιτείται μεγάλο αρχικό κεφάλαιο και πρέπει να βρεθεί το κατάλληλο κτίριο. Και για να είμαι δίκαιος, οφείλω να ομολογήσω ότι, πέρα από το IMAX, πολλοί αιθουσάρχες στην Ελλάδα κάνουν φιλότιμες προσπάθειες για να αναβαθμίσουν την αίθουσά τους, μα, ό,τι και να κάνουν, αδικούνται από το κτίριο, από την αρχιτεκτονική του. Είναι δύσκολο πράγμα η ανάπλαση μιας αίθουσας από την αρχή, αλλά αυτό είναι απαραίτητο για να λειτουργήσει μια αίθουσα IMAX».
Συνεπώς, το πεδίο ήταν ελεύθερο για να αποκτήσει μια αίθουσα IMAX η Αθήνα, αλλά μέχρι πρότινος καμία εταιρεία δεν είχε προχωρήσει στη σχετική επένδυση. Να, όμως, που μια ανακοίνωση των Village Cinemas αλλάζει τα πάντα και μοιράζει χαμόγελα στους Αθηναίους σινεφίλ. Οι πιο πονηρεμένοι είχαμε ήδη ψυλλιαστεί κάτι, όταν είδαμε τη Sphera να βρίσκεται εκτός λειτουργίας το τελευταίο διάστημα, και οι υποψίες μας μόλις επιβεβαιώθηκαν.
Όπως διαβάζουμε, λοιπόν, από την ιστοσελίδα της επιχείρησης, όπου δημοσιεύτηκε η είδηση, από τον Ιούνιο η Αθήνα θα αποκτήσει τη δική της αίθουσα IMAX στο The Mall Athens στο Μαρούσι, και μάλιστα IMAX With Laser, που προβάλλει με λέιζερ σε ποιότητα ανάλυσης 4K – σημειώνεται ότι το σύστημα IMAX των Cineplexx είναι IMAX Xenon που προβάλλει τις ταινίες με ποιότητα ανάλυσης 2Κ. Σύμφωνα με τη δήλωση του CEO της επιχείρησης, Γιώργου Χριστοδούλου, «η λειτουργία της πρώτης αίθουσας IMAX With Laser στην Ελλάδα αποτελεί ένα σημαντικό ορόσημο για τον κλάδο της ψυχαγωγίας στη χώρα μας. Μαζί με τη συνεχή επένδυση στην αναβάθμιση των χώρων μας και του περιεχομένου που προσφέρουμε, αποδεικνύει έμπρακτα τη διαρκή μας δέσμευση στην τεχνολογική και ποιοτική αναβάθμιση της κινηματογραφικής εμπειρίας για τους επισκέπτες μας».
Πλέον, λοιπόν, η χώρα μας έχει όχι μία αλλά δύο αίθουσες πιστοποιημένες από την ΙΜΑΧ κι αυτό σίγουρα δίνει ένα επιπλέον κίνητρο για να σηκωθούμε από τον καναπέ αλλά και μια ώθηση σε όλο και περισσότερες αίθουσες να προχωρήσουν σε περαιτέρω αναβαθμίσεις των συστημάτων προβολής τους – να μία ακόμα θετική εξωτερική επίδραση αυτής της χαρμόσυνης είδησης.
