Αυτοί είναι οι νικητές του «Νόμπελ των Τεχνών» Praemium Imperiale

Αυτοί είναι οι νικητές του «Νόμπελ των Τεχνών» Praemium Imperiale Facebook Twitter
0


Δυο αφρικανοί καλλιτέχνες, ο σταρ της σενεγαλέζικης μουσικής Youssou N'Dour και ο γλύπτης El Anatsui από τη Γκάνα, περιλαμβάνονται στους βραβευθέντες του 29ου Praemium Imperiale, που θεωρείται το «Νόμπελ των τεχνών» και τιμά επίσης φέτος τον θρύλο του χορού Μιχαήλ Μπαρίσνικοφ.


Το πολύτιμο διεθνές βραβείο, του οποίου οι νικητές ανακοινώθηκαν αργά χθες στο Παρίσι, θεσπίστηκε το 1988 από την Japan Art Association. Κάθε ένας από τους πέντε νικητές θα λάβει το ποσό των 15 εκατομμυρίων γεν (περίπου 117.000 ευρώ) από τον πρίγκιπα Χιτάτσι, τον νεότερο αδελφό του αυτοκράτορα Ακιχίτο, κατά τη διάρκεια της τελετής απονομής στις 18 Οκτωβρίου στο Τόκιο.


Η υποτροφία για τους νέους καλλιτέχνες, που καθιερώθηκε το 1997, δίδεται σε ένα λιβανέζικο σχήμα, τη Θεατρική Εταιρία και Πολιτιστική Ένωση Ζουκάκ (Zoukak Theatre Company and Cultural Association).


Στιχουργός και συνθέτης, ο 57χρονος Youssou N'Dour δημιούργησε έναν μοναδικό ήχο αναμιγνύοντας τη σενεγαλέζικη παραδοσιακή μουσική mbalax με την τζαζ, τη σόουλ και τη μουσική ποπ. Συνεργασίες με τον Πίτερ Γκάμπριελ, τον Πολ Σάιμον και ένα ντουέτο με τη Νένε Τσέρι, τη σουηδέζα συνθέτη, τραγουδίστρια και ράπερ, τον ανέδειξαν σε διεθνή σταρ.
Έπειτα από μερικά χρόνια που αφιέρωσε στην πολιτική, ο Youssou N'Dour έβγαλε το τελευταίο του 34ο άλμπουμ με τίτλο "Africa Rekk". Είναι ο πρώτος σενεγαλέζος καλλιτέχνης που λαμβάνει το βραβείο αυτό.


Διάσημος για τις μεταλλικές ταπισερί του, ο El Anatsui γεννήθηκε το 1944. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους εν ζωή αφρικανούς καλλιτέχνες και ο ακριβότερος της Μαύρης Ηπείρου. Τα έργα του που εμπνέονται από τις πολιτιστικές αφρικανικές παραδόσεις τις οποίες συνδέει με τις σύγχρονες έρευνες στην αισθητική έχουν εκτεθεί στα μεγαλύτερα μουσεία. Είναι ο πρώτος Γκανέζος που βραβεύεται από την Japan Art Association.


Στους νικητές περιλαμβάνεται ο 69χρονος Μιχαήλ Μπαρίσνικοφ, ο πρώτος μεγάλος χορευτής πέρασε κρυφά το σιδηρούν παραπέτασμα. Ρώσος στην καταγωγή και πολιτογραφημένος Αμερικανός, ο Μπαρίσνικοφ διέφυγε από τη χώρα του κατά τη διάρκεια μιας περιοδείας το 1974, πριν συμμετάσχει στις σπουδαιότερες ομάδες χορού στον Καναδά, στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη.


Στα τέλη του 2016, ο Μπαρίσνικοφ υποδύθηκε έναν άλλο θρύλο του χορού, τον Βάσλαβ Νιζίνσκι, στην παράσταση "Letter to a man" ("Γράμμα σε έναν άνδρα") του Μπομπ Ουίλσον στο Παρίσι. Είναι επίσης ηθοποιός και έχει εντυπωσιάσει στο Μπρόντγουεϊ.


Η 60χρονη ιρανικής καταγωγής καλλιτέχνης Σιρίν Νεσάτ και ο 80χρονος ισπανός αρχιτέκτονας Ραφαέλ Μονέο βραβεύονται επίσης.


Η πρώτη, που μακιγιάρει χαρακτηριστικά τα μάτια της με μαύρο μολύβι kohl, ζει στη Νέα Υόρκη και παράγει εδώ και χρόνια φωτογραφικές και οπτικοακουστικές εγκαταστάσεις τόσο επίμαχες που είναι αδύνατο να τις εκθέσει στη χώρα καταγωγής της.
Ο δεύτερος μετέτρεψε τον σιδηροδρομικό σταθμό Ατότσα στη Μαδρίτη και συνέβαλε στο έργο επέκτασης του μουσείου Prado. Έλαβε το Prizker --το Νόμπελ Αρχιτεκτονικής-- το 1996 για το έργο του που εντάσσει τα κτίρια στο αστικό τοπίο.


Περισσότεροι από 140 καλλιτέχνες έχουν τιμηθεί με το Praemium Imperiale, ανάμεσά τους ο σουηδός σκηνοθέτης 'Ινγκμαρ Μπέργκμαν, ο αμερικανός συνθέτης Λέοναρντ Μπερνστάιν, ο βρετανός εικαστικός Ανίς Καπούρ.

πηγή: ΑFP/ AΠΕ-ΜΠΕ

Culture
0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Η Αντιγόνη δεν γερνάει ποτέ γιατί ο κόσμος δεν σταμάτησε ποτέ να της μοιάζει

Πολιτισμός / Η Αντιγόνη δεν γερνάει ποτέ γιατί ο κόσμος δεν σταμάτησε ποτέ να της μοιάζει

Με αφορμή τέσσερις νέες σκηνικές εκδοχές της μόνο στη Νέα Υόρκη μέσα στο 2026, η Αντιγόνη επιστρέφει ξανά στο τώρα ως το έργο που ξέρει καλύτερα από κάθε άλλο τι συμβαίνει όταν η εξουσία χάνει το όριό της και ο κόσμος βγαίνει από τη θέση του.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Ο φωτογράφος που δείχνει τι μένει από το σινεμά όταν πέφτει η φασαρία των Οσκαρ

Culture / Ο φωτογράφος που δείχνει τι μένει από το σινεμά όταν κοπάζει η φασαρία των Οσκαρ

Μετά την οσκαρική σεζόν, οι φωτογραφίες του Atsushi Nishijima από τα σετ του Marty Supreme, του Bugonia και άλλων ταινιών στρέφουν το βλέμμα όχι στη λάμψη της έτοιμης εικόνας αλλά στον κόσμο που τη χτίζει.
THE LIFO TEAM
Γιώργος Μαρίνος: η πιο άγρια ντροπή της πίστας

Γιώργος Μαρίνος / Γιώργος Μαρίνος: Είσαι μεγάλος σταρ, αγάπη μου!

Ο Πάνος Μιχαήλ γράφει για τον Γιώργο Μαρίνο ως τον άνθρωπο που ξεστόμισε «εγώ κύριε είμαι ομοφυλόφιλος» όταν η λέξη μπορούσε να σε τελειώσει. Η Ελλάδα τον έκανε θέαμα για να τον αντέξει. Εκείνος όμως ανέβηκε στην πίστα και δεν μίκρυνε.
THE LIFO TEAM
Η μποέμ ζωή της πρώτης Νύφης του Φρανκενστάιν

Culture / Η μποέμ ζωή της πρώτης Νύφης του Φρανκενστάιν

Παρότι εμφανίστηκε στην οθόνη για λιγότερο από τρία λεπτά, η ερμηνεία της Elsa Lanchester άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα στην ιστορία του κινηματογραφικού τρόμου, ενώ η ίδια έζησε μια αντισυμβατική, μποέμ ζωή στο Λονδίνο και το Χόλιγουντ του 20ού αιώνα.
THE LIFO TEAM
Σαν φίδι πάνω στο δέρμα σου/ Ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Σαν φίδι πάνω στο δέρμα σου/ Ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

Η Robyn ανεβαίνει στη σκηνή σαν high priestess του heartbreak και μετατρέπει το τραύμα σε ρυθμό. Η Rosalía στήνει λειτουργία techno–φλαμένκο και χρησιμοποιεί τη μουσική σαν τελετουργία μετάβασης. Ο Rob Rausch ποζάρει σαν pin-up snake boy και αφήνει το reality φίδι να σχεδιάσει τα όρια της queer οικειότητας. Και ο Gus Van Sant, σαν ήσυχος collector αγγέλων, συλλέγει αγόρια σαν να φυλάσσει την πρώτη τους ανάσα.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
*Tι μένει όταν τελειώσει το ωραίο;/ ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Tι μένει όταν τελειώσει το ωραίο;/ ένα πολυπόστ του Πάνου Μιχαήλ

Η Lana Del Rey κοιτάζει για πρώτη φορά το πρόσωπο πίσω από τη μελαγχολία, το All of Us Stars μοιάζει με queer séance από εποχή που κάηκε, και η Zendaya με τον Pattinson επιπλέουν μέσα σε μια εικόνα που δεν τους υπηρετεί πια.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
*Δεν περάσαμε και λίγες καταστροφές/ από τον Πάνο Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Δεν περάσαμε και λίγες καταστροφές/από τον Πάνο Μιχαήλ

Από το vertical ψηφιακό ορφανοτροφείο μέχρι το μεγάλο θέατρο του feed, από την εξάντληση των σωμάτων μέχρι την υπόγεια τέχνη που αρνείται να γίνει κεφάλαιο, το νέο πολυποστ της ΟΑΣΗΣ χαρτογραφεί το νέο queer τοπίο της μετα-πανδημικής ύπαρξης. Η ζωή δεν ζητά πια αφήγημα, ζητά αντοχή.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
*Ακόμη και το πιο σφοδρό ξυράφι υπήρξε κάποτε λουλούδι/ από τον Πάνο Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Ακόμη και το πιο σφοδρό ξυράφι υπήρξε κάποτε λουλούδι/ από τον Πάνο Μιχαήλ

Από το σοκ της Peaches μέχρι τη σιωπηρή δύναμη σωμάτων που άντεξαν χωρίς να εξηγηθούν, ο Πάνος Μιχαήλ εξερευνά τι σημαίνει να κατοικείς το σώμα σου χωρίς διαπραγμάτευση. Ένα πολυποστ της ΟΑΣΗΣ για την επιθυμία ως πολιτισμό και την αντοχή ως μορφή αλήθειας.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
*Το δέρμα που κατοικώ/από τον Πάνο Μιχαήλ

ΟΑΣΗ / Το δέρμα που κατοικώ/ από τον Πάνο Μιχαήλ

Σε αυτό το πολυποστ, ο Πάνος Μιχαήλ κοιτάζει τη σύγχρονη κουλτούρα μέσα από εκείνο το μικρό σκοτεινό διάκενο όπου κάτι λείπει και ακριβώς γι’ αυτό γίνεται ορατό. Από τη Charli XCX που παλεύει να ξαναβρεί το σώμα της μέσα στο ίδιο της το είδωλο, μέχρι τη Cindy Sherman που αποκάλυψε νωρίς τη βία της μίμησης· από τη σωματική ένταση του HYACYN μέχρι τη λαϊκή, ανθρώπινη ματιά του Martin Parr. Ένα queer πολυποστ για την επιμονή της παρουσίας σε μια εποχή που δεν αντέχει την ατέλεια.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Πόσο κοστίζει να βγαίνεις στην Αθήνα;

Culture / Πόσο κοστίζει να βγαίνεις στην Αθήνα;

Από τις θεατρικές σκηνές και τις σκοτεινές αίθουσες μέχρι τα μεγάλα dance events και τα πιο περιζήτητα τραπέζια της Αθήνας, πόσο κοστίζει πραγματικά η επαφή με όσα συμβαίνουν στην πόλη; Πού βρισκόμαστε σε σχέση με λίγα χρόνια πριν και πού σε σχέση με το εξωτερικό;
THE LIFO TEAM
Τα πρόσωπα που άλλαξαν κάτι στον πολιτισμό και υπόσχονται πολλά ακόμα για το μέλλον

Portraits 2025 / Τα πρόσωπα που άλλαξαν κάτι στον πολιτισμό και υπόσχονται πολλά ακόμα για το μέλλον

Kάποιοι το κάνουν για χρόνια, άλλοι εμφανίζονται πρώτη φορά ή είναι ακόμα στην αρχή της θαυμαστής τους πορείας. Το μόνο σίγουρο είναι ότι το 2024 έκαναν τη διαφορά και απ' ό,τι φαίνεται το 2025 θα συνεχίσουν ακάθεκτοι. Η ομάδα της LifΟ μίλησε μαζί τους.
THE LIFO TEAM
«Μυστήριο 188 ΤΟ ΦΩΣ»: Μια έκθεση για τον «Μορφωτικό και Εκπολιτιστικό Σύλλογο Ελευσίνος»

LiFO X 2023 ΕΛΕVΣΙΣ / «Μυστήριο 188 - ΤΟ ΦΩΣ»: Μια έκθεση για τον «Μορφωτικό και Εκπολιτιστικό Σύλλογο Ελευσίνος»

Ο Χρήστος Παρίδης συνομιλεί με έναν εκ των ιδρυτικών μελών της, τον Θανάση Λεβέντη, μια ξεχωριστή και πολύπλευρη προσωπικότητα, άρρηκτα συνδεδεμένη με την πόλη.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Γιατί παραιτήθηκε ο διευθυντής του Βρετανικού Μουσείου

Culture / Γιατί παραιτήθηκε ο διευθυντής του Βρετανικού Μουσείου;

Μια συνταρακτική υπόθεση συστηματικής κλοπής αρχαιοτήτων βρίσκεται μονάχα στην αρχή των αποκαλύψεων. Πώς έφτασαν να λείπουν μέχρι και 1,500 αντικείμενα από την συλλογή του Βρετανικού Μουσείου, πώς μερικά από αυτά κατέληξαν στο eBay, και το παρασκήνιο μιας παραίτησης που κρύβει πολλά.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ