Ο Χίτλερ εισέβαλε στην Ελλάδα στις 6 Απριλίου 1941, με την επίθεση γερμανικών στρατευμάτων μέσω Βουλγαρίας και Γιουγκοσλαβίας. Τρεις μέρες αργότερα η Θεσσαλονίκη και η Χαλκιδική ήταν υπό γερμανική κατοχή. Αρχικά υπήρχαν μόνο λίγοι Γερμανοί στρατιώτες στο Άγιο Όρος.

 

Η Ιερά Επιστασία του Αγίου Όρους, η τετραμελής εκτελεστική επιτροπή που ορίζεται κάθε χρόνο από την Ιερή Κοινότητα, ζήτησε από τον Χίτλερ, στις 13 Απριλίου του 1941, να πάρει το Άγιο Όρος υπό την προσωπική του προστασία και να μη του επιτεθεί. Λίγο μετά την αποστολή της επιστολής στον Χίτλερ, το καλοκαίρι του 1941, το Άγιο Όρος επισκέφθηκε μια γερμανική «επιστημονική» ομάδα με επικεφαλής τον Φραντζ Ντόλγκερ, ο οποίος έγινε δεκτός δίχως αντίσταση από τους μοναχούς του Άθω. O Φραντζ Ντόλγκερ (1891-1968) ήταν Γερμανός βυζαντινολόγος ο οποίος κατά την διάρκεια της γερμανικής κατοχής βρέθηκε στο Άγιο Όρος ως ταγματάρχης.

 

Στο βιβλίο που έβγαλε αργότερα ο Ντόλγκερ λέει: «Κατά την άφιξή μας σε πολλά μοναστήρια και, κατά την αναχώρησή μας από ένα (τη Μονή Διονυσίου), μας υποδέχτηκαν με τη σημαία της σβάστικας, όταν καταπλεύσαμε με το μικρό πλοίο μας».

 

Οι μοναχοί του Άθω αποδέχτηκαν την παρουσία των Γερμανών και διατηρούσαν ένα χαμηλό προφίλ, για να αποτρέψουν αντίποινα.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Αντίγραφο της επιστολής που έστειλε η Ιερή Επιστασία στον Χίτλερ.
Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Το διαμονητήριο του Ντόλγκερ, 21 Ιουλίου 1941.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
O Ντόλγκερ στη Δάφνη του Αγίου Όρους.

 

Τον Ιούνιο του 1943 μια ομάδα οκτώ Γερμανών στρατιωτών έφτασε στις Καρυές. Έμειναν στο Κονάκι της Μονής Σίμωνος Πέτρας. Οι οκτώ στρατιώτες κουβαλούσαν δύο πιστόλια και έξι τουφέκια. Δεν είχαν ασύρματο, μόνο μια τηλεφωνική γραμμή, που ήταν εκτός λειτουργίας πολλές φορές, ειδικά όταν έβρεχε. Επειδή ορισμένοι από αυτούς έπρεπε να επιστρέφουν στη Θεσσαλονίκη κάθε τόσο - ένα ταξίδι που χρειαζόταν τέσσερις μέρες -, η ομάδα αποτελούταν ως επί το πλείστον από έναν ή τρεις άντρες. Οι μοναχοί του Άθω αποδέχτηκαν την παρουσία των Γερμανών και δεν έφεραν την παραμικρή αντίσταση, για να αποτρέψουν αντίποινα. 

 

Αφού οι Γερμανοί αποχώρησαν στις 29 Μαΐου 1944, ο Άθως βρισκόταν για λίγο καιρό υπό την κατοχή των ανταρτών, πριν πάρουν τον έλεγχο οι ελληνικές αρχές.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Η «επιστημονική» αποστολή (με ένα σκύλο!), τρεις Γερμανοί στρατιώτες και επτά μοναχοί, άγνωστη ημερομηνία.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Η «επιστημονική» Γερμανική ομάδα πίνει νερό, καφέ και τσίπουρο.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Φωτογράφος στις Καρυές.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο «Τράγος» (περγαμηνή από δέρμα τράγου), ο πρώτος Καταστατικός Χάρτης του Αγίου Όρους, που φυλάσσεται στις Καρυές και αποτελεί το σημαντικότερο κειμήλιο της Αθωνικής Πολιτείας, ανοιγμένο για τον Ντόλγκερ.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Λεπτομέρεις από τον «Τράγο», 1941.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο «Τράγος» συντάχθηκε από τον ίδιο τον Αθανάσιο και επικυρώθηκε με την υπογραφή του Τσιμισκή,

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Χανς Ναγκέλερ στο γραφείο του στις Καρυές.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Το σπίτι στις Καρυές όπου κατά πάσα πιθανότητα είχε το γραφείο του ο Ναγκέλερ.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο πατέρας Joachim Sirbu, ο Ρουμάνος μοναχός το 1982, με τον χάρτη της Μεγάλης Ρουμανίας και της Ελλάδας πίσω του, και μια φωτογραφία του Βασιλιά Μιχαήλ, του τελευταίου βασιλιά της χώρας πριν γίνει δημοκρατία.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Ναγκέλερ και ο στρατιώτης Λόρμπεχερ στο Άγιο Όρος, άγνωστη ημερομηνία.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Ναγκέλερ και ένας δεύτερος Γερμανός στρατιώτης σε ένα δωμάτιο με πορτρέτα του βασιλιά Κάρολου Α΄ της Ρουμανίας.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Ναγκέλερ και ο Λόρμπεχερ με έναν μοναχό και έναν νεόφυτο.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Ναγκέλερ κι ένας ακόμα στρατιώτης έξω από το κελί 97.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Το σημειωματάριο του Ναγκέλερ, 1943-1945. Δεν συνέβησαν πολλά: τον Οκτώβριο του 1944 είχε ήδη προγραμματιστεί η εκκένωση του Αγίου Όρους!
Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Ναγκέλερ το 1982.

 

Ένα από τα πράγματα που έκαναν οι Γερμανοί ήταν μια απογραφή, η οποία έδειξε ότι 5.500 μοναχοί ζούσαν στο Άγιο Όρος εκείνη την εποχή. Τον Μάιο του 1943 οι Γερμανοί κατάσχεσαν μερικά ραδιόφωνα σε μοναστήρια. Το γερμανικό ναυτικό είχε ένα μικρό παρατηρητήριο κάπου πάνω από τη Σκήτη Τιμίου Προδρόμου, με θέα το ακρωτήρι. Λίγο μετά τον πόλεμο, κατεδαφίστηκε.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Δύο Γερμανοί στρατιώτες στον ελαιώνα έξω από τη Μονή Σταυρονικήτα.

 

Μία από τις πιο συναρπαστικές ιστορίες είναι η επείγουσα προσθαλάσσωση ενός γερμανικού υδροπλάνου, κοντά στην παραλία του Αγίου Παύλου. Υπήρχε μόνο ένα μικρό πρόβλημα: υπήρχε μια γυναίκα στο πλήρωμα! Η πιλότος δε μπορούσε να πατήσει στην στεριά αφού απαγορεύεται αυστηρά. Το πρόβλημα λύθηκε χάρη στη σοφία των μοναχών: η γυναίκα μεταφέρθηκε στην καλύβα ενός ψαρά με ξυλοπόδαρα (δεν ακούμπησε το έδαφος!) και η καλύβα για μια σύντομη χρονική περίοδο ανακηρύχθηκε αυτόνομη από το Άγιο Όρος!

 

Μια ή δύο μέρες αργότερα ένα άλλο πολεμικό αεροπλάνο προσγειώθηκε και αφού επιδιόρθωσαν την βλάβη απογειώθηκαν και τα δύο ξανά.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Το γερμανικό υδροπλάνο στην παραλία του Αγίου Παύλου.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Τέσσερις γερμανοί στρατιώτες περιμένουν να διασωθούν και μια γυναίκα πιλότος βρίσκεται κάπου εκεί τριγύρω.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Αποχαιρετισμός στην παραλία της Μονής Ιβήρων, 29 Μαΐου 1944.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο Ναγκέλερ και άλλοι Γερμανοί στρατιώτες φεύγουν με βάρκα από το Άγιο Όρος, 29 Μαΐου 1944.

  

Δείτε μερικές ακόμα φωτογραφίες από τη συμβίωση των Γερμανών με τους μοναχούς στο Άγιο Όρος:

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Πάσχα 1941

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Γερμανοί στρατιώτες κάθονται κάτω από το πορτρέτο του Χίτλερ, 1943.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Η φωτογραφία αυτή είναι από το Πάσχα, 16 Απριλίου 1944. Βλέπουμε έναν επίτιμο καλεσμένο, τον Dr. Markull, και είναι επίσης παρόντες οι εκπρόσωποι από τις Μονές Λαύρας, Κωνσταμονίτου, Διονυσίου και Παντελεήμονος.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο πατέρας Παντελεήμονας από το κελί Ραβδούχου κοντά στις Καρυές, δείχνει τη φωτογραφία ενός Γερμανού στρατιώτη και ενός μοναχού κατά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο μοναχός και ο στρατιώτης δίνουν τα χέρια.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Οι Ρώσοι μοναχοί είχαν καλές σχέσεις με τους Γερμανούς στρατιώτες. Ο π. Βενιαμίν μιλούσε άπταιστα Γερμανικά.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ο π. Βασίλειος της Ιεράς Μονής Παντελεήμονος (στα δεξιά) με τον επίσκοπο Κασσιανό [Cassien (Bezobrazov), 1892-1965] και στη μέση ένας Γερμανός στρατιώτης.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Δύο Γερμανοί στρατιώτες με έναν μοναχό έξω από το κελί του.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Δύο Γερμανοί στρατιώτες στις Καρυές.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Τρεις στρατιώτες πάνω σε γαϊδούρια.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Πάσχα στις Καρυές το 1944.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Πορτρέτο του Χίτλερ στην Ιερά Μονή Κωνσταμονίτου.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Έλληνες αστυνομικοί και Γερμανοί στρατιώτες στην Ουρανούπολη, 23 Απριλίου 1944.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Κείμενο από έναν Γερμανό στρατιώτη σε βιβλίο επισκεπτών του Αγίου Όρους: «Μακάρι η Κοινότητα του Αγίου Όρους να μπορούσε κάποτε να αποτελέσει παράδειγμα για όλους τους ανθρώπους της Ευρώπης...»

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Σφραγίδα από Γερμανούς στρατιώτες που έφυγαν από το Άγιο Όρος, 20 Απριλίου 1944.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Το εσωτερικό της εκκλησίας στη Σκήτη του Αγίου Ανδρέα, κοντά στις Καρυές.

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Στις Καρυές

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Γερμανοί στρατιώτες. Ο ένας εξ αυτών φοράει ράσο για την αναμνηστική φωτογραφία.
Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Μοναχός ξεφυλλίζει το ναζιστικό περιοδικό της εποχής «Σύνθημα». Το περιοδικό Σύνθημα (γερμανικά: Signal‎) ήταν προπαγανδιστική περιοδική γερμανική έκδοση, που δημιουργήθηκε με σκοπό να προβάλει τη γερμανική πολεμική εκστρατεία κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, να κερδίσει οπαδούς στην οικοδόμηση της ναζιστικής «Νέας Ευρώπης»... Φωτογραφία των Γερμανικών Bundesarchiv

 

Οι Ναζί στο Άγιο Όρος: 40 ιστορικές φωτογραφίες
Ημίγυμνοι στρατιώτες πίνουν τσίπουρα στο αρχονταρίκι μιας μονής.

 

Με πληροφορίες από το athosweblog.com