Παρακαλούμε απενεργοποιήστε το Adblocker για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο περιεχόμενο και τις υπηρεσίες μας. Δείτε πώς.
Βρήκατε κάποιο λάθος ή παράλειψη;     Επικοινωνήστε μαζί μας  »
ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΑ

Λούστροι, κουλουρτζήδες και τραμ με άλογα στην Πλατεία Ομονοίας

ΜΙΑ ΣΠΑΝΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΤΟΥ 1900.

Πλατεία Ομόνοιας (1898-1900)
Πλατεία Ομόνοιας (1898-1900)

Μια ελάχιστα οικεία εικόνα της πλατείας ακόμα και για όσους ασχολούνται με τις παλιές φωτογραφίες. Όχι βέβαια εξ αιτίας της παρουσίας των λούστρων και των κουλουρτζήδων σε πρώτο πλάνο και του ιππήλατου τραμ στο βάθος αλλά λόγω των κτιρίων που απεικονίζονται.


Ο δρόμος μπροστά μας είναι η Πανεπιστημίου. Δεξιά το Μέγαρο Πούλου, έργο του Ziller. Εκτιμώ ότι η ανέγερσή του ολοκληρώθηκε το 1888, οπότε λειτούργησε σ' αυτό το "Μέγα Ξενοδοχείον της Γερμανίας". Περνώντας από το απλούστερο "Ξενοδοχείον της Γερμανίας" μετά το 1892, κατέληξε στην ονομασία "Μυκήναι", που βλέπουμε στη φωτογραφία, τον Οκτώβριο του 1898. Επομένως η φωτογραφία μας είναι μεταγενέστερη.


Όχι όμως κατά πολύ, γιατί δεν έχει ακόμα κτιστεί το Μέγαρο Καυταντζόγλου, που βλέπουμε ακόμα και σήμερα στην απέναντι γωνία της Πανεπιστημίου και συνήθως αναφέρεται ως ξενοδοχείο "Excelsior". Αυτό πρέπει να κτίστηκε γύρω στο 1900, γιατί υπάρχει ήδη σε φωτογραφία με copyright του 1903.

 

Το οικόπεδο αυτό με πρόσωπο στην πλατεία, την Πανεπιστημίου και την Πατησίων, είχε αγοραστεί το 1856 από τον αρχιτέκτονα Λύσανδρο Καυταντζόγλου και μετά τον θάνατό του το 1885, ανήκε την εποχή της φωτογραφίας στους κληρονόμους του.


Γράφει ο Κώστας Χατζιώτης στο βιβλίο του "Πλατεία Ομονοίας" και αντιγράφω από τη σελίδα Η ΑΘΗΝΑ ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ:
«Στις 4 Ιουλίου του 1856 ο Λύσανδρος Καυτανζόγλου αγοράζει την οικία Δημητρίου Ανδρέου και το 1860 κτίζει το νέο του σπίτι με ιδιόρρυθμο αρχιτεκτονικό ρυθμό και βαθύ σκούρο κόκκινο χρώμα στην εξωτερική όψη του σπιτιού. Στο ισόγειό του στεγαζόταν το περίφημο καφενείο του αγωνιστή του 1821 Γιάννη ή Κωνσταντίνου Χάφτα, το "Καφενείον των Γερόντων» - μετέπειτα "Καφενείον τῶν Εὖ Φρονούντων".»

 

Λήψη από την οδό Αθηνάς και το κτίριο δεξιά με το καμπύλο μπαλκονάκι είναι το ξενοδοχείο "Μπάγκειον", έργο του Ziller. Τα δύο κτίρια στο κέντρο της φωτογραφίας κατελάμβαναν το τμήμα μεταξύ Πανεπιστημίου και Σταδίου. Στη γωνία της Πανεπιστημίου το Μέγαρο Πούλου και στη γωνία της Σταδίου η οικία Ευθυμίου. Κατασκευάστηκαν μεταξύ 1885 και 1890 και λειτούργησαν και τα δύο κυρίως ως ξενοδοχεία με διάφορες επωνυμίες. Το πρώτο κατεδαφίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του '50 και το άλλο ακολούθησε κάπου δέκα χρόνια μετά.
Λήψη από την οδό Αθηνάς και το κτίριο δεξιά με το καμπύλο μπαλκονάκι είναι το ξενοδοχείο "Μπάγκειον", έργο του Ziller. Τα δύο κτίρια στο κέντρο της φωτογραφίας κατελάμβαναν το τμήμα μεταξύ Πανεπιστημίου και Σταδίου. Στη γωνία της Πανεπιστημίου το Μέγαρο Πούλου και στη γωνία της Σταδίου η οικία Ευθυμίου. Κατασκευάστηκαν μεταξύ 1885 και 1890 και λειτούργησαν και τα δύο κυρίως ως ξενοδοχεία με διάφορες επωνυμίες. Το πρώτο κατεδαφίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του '50 και το άλλο ακολούθησε κάπου δέκα χρόνια μετά.


Επομένως εδώ βλέπουμε το σπίτι της παραπάνω περιγραφής. Ποιο όμως από τα δύο κτίρια αριστερά είναι; Το πρώτο, με πρόσωπο επί της Πανεπιστημίου, δείχνει να έχει κάποιο έντονο χρώμα, πιθανόν το "βαθύ σκούρο κόκκινο" της περιγραφής. Δεν έχει όμως τίποτα το "ιδιόρρυθμο" αρχιτεκτονικά. Αντίθετα, το κτίριο που διακρίνεται αμέσως δίπλα του και έχει επίσης αρκετά σκούρο χρώμα, θα μπορούσε εύκολα να χαρακτηριστεί αρχιτεκτονικά "ιδιόρρυθμο", μιας και παραπέμπει σε μεσαιωνικό πύργο. Μου θυμίζει μάλιστα κάπως το Μέγαρο της Ειρήνης Στουρνάρη-Μέρλιν στην Βασιλίσσης Σοφίας (τότε Κηφισιάς), ένα από τα έργα του Καυταντζόγλου.


Νομίζω λοιπόν ότι αυτό το δεύτερο ήταν η οικία Καυταντζόγλου και το μπροστινό διώροφο ήταν η προϋπάρχουσα στο οικόπεδο οικία του Δημητρίου Ανδρέου, που εκμισθωνόταν από τον Καυταντζόγλου για εμπορική χρήση. Η εικασία μου αυτή είναι συμβατή με τη διαπίστωση ότι το διώροφο εμφανίζεται και σε λεπτομέρεια πανοράματος της Αθήνας, που χρονολογείται περίπου στο 1858 (δείτε στα σχόλια).


Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο είναι ότι βλέπουμε καθαρά το διώροφο, που υπήρχε επί της Πανεπιστημίου 66 και Πατησίων 2, πριν ανεγερθεί κάπου μεταξύ 1903 και 1906 το διατηρητέο που στέγαζε για δεκαετίες στο ισόγειο το φαρμακείο του Μαρινόπουλου. Συγκρίνοντας τα δύο κτίρια πιστεύω ότι υπήρξε καθαίρεση του παλαιού και ανέγερση του νέου στη θέση του και όχι κάποια προσθήκη ορόφων.

— Σταυρ. Μπαλ.

 

 

 

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

9 θρυλικά κτίρια της Αθήνας που δεν υπάρχουν πια
Εκεί που τώρα βρίσκονται μεγάλες πολυκατοικίες, παλιότερα στεγάζονταν μερικά από τα πιο όμορφα νεοκλασικά της πόλης
Μικροπωλητές στην Ομόνοια, γύρω στο 1910
ΑΘΗΝΑ
Η Ομόνοια την δεκαετία του '30
Μέσα από 5 σπάνιες φωτογραφίες

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Είδα όνειρο ότι είχε ανοίξει το Γκάλαξι και ήμασταν όλοι εκεί
Να βρεθούμε ξανά στο αγαπημένο μας στέκι θέλουμε, που το ξέρουμε και μας ξέρει όσο κανείς, συντροφιά με αγαπημένα πρόσωπα, στο ασφαλές πλαίσιο μιας γνώριμης τελετουργίας.
Η Αθήνα που έρχεται: Τα νέα μεγάλα projects στην πόλη
Ανακαινίσεις, επιχειρηματικές πρωτοβουλίες, αναπλάσεις, επενδυτικές δραστηριότητες, ξενοδοχειακές αφίξεις, μουσεία και αξιοποιήσεις κτιρίων αναμένεται να δώσουν μια νέα πνοή στην πρωτεύουσα το επόμενο χρονικό διάστημα.
Οδός Αιόλου: «Αυτή η στενή, η ακάθαρτος σχεδόν οδός με τον βόρβορον και τον κονιορτόν της...»
Από την «Εφημερίδα» της 23ης Δεκμβρίου 1891
Αυτή είναι η νέα όψη της πλατείας Θεάτρου
Αποκλειστικό οπτικό υλικό από την ανάπλαση της ιστορικής πλατείας από τον Δήμο Αθηναίων - Ο δήμαρχος της Αθήνας, Κώστας Μπακογιάννης, μιλάει στη LiFO.
Οι κρυμμένες Παράγκες της Βουλιαγμένης
Ανάμεσα στα ψηλά πεύκα, πάνω στα μεγάλα και πλατιά βράχια της αθηναϊκής Ριβιέρας, μια ανάσα από τον Αστέρα, βρίσκονται κρυμμένες οι Παράγκες της Βουλιαγμένης, παλιές παραθεριστικές κατοικίες που προσφέρονταν σε ένα είδος δημοπρασίας προς ενοικίαση κάθε καλοκαίρι.
Ιντεάλ
Αναμνήσεις του Πάνου Γεραμάνη από το ιστορικό εστιατόριο της Αθήνας
Τα μικρά αθηναϊκά μπαρ είναι οι μεγάλοι χαμένοι της πανδημίας
6 ιδιοκτήτες αθηναϊκών μπαρ περιγράφουν την πρωτόγνωρη συγκυρία που αντιμετωπίζουν οι ίδιοι και οι επιχειρήσεις τους.
Εις το επανιδείν, κύριε Μάκη - O αγαπημένος μπαρμπέρης των Εξαρχείων βγήκε στη σύνταξη
Στις 31 Δεκεμβρίου, ο κύριος Μάκης Ρόμπολας, ο αγαπημένος μπαρμπέρης των Εξαρχείων, βγήκε στη σύνταξη μετά από 51 χρόνια αδιάλειπτης εργασίας.
Φωτογραφίες της Αθήνας των δύο περασμένων αιώνων από τον αρχαιολόγο Paul Perdrizet
Ο Γάλλος αρχαιολόγος που έκανε ανασκαφές στους Δελφούς αγαπούσε την Ελλάδα και δίδασκε την ελληνική γλώσσα.
Η πλατεία Συντάγματος το 1900
Άμαξες με άλογα, γραμμές του τραμ και άντρες με καπέλα σε καφενεία.
Η πλατεία Ομονοίας στα τέλη της δεκαετίας του '60
Η νέα μορφή της πλατείας βασίστηκε αισθητικά στην παλιά όψη της Ομόνοιας εκείνης της εποχής.
Πώς θα περάσουν κι αυτό το σαββατόβραδο του lockdown τα party animals της Αθήνας;
Τι κάνουν οι άνθρωποι που συνήθιζαν να διασκεδάζουν μέχρι πρωίας κάθε Σαββατοκύριακο στα κλαμπ και τα μπαρ της πόλης; Πώς τους βρίσκει πια το πρωί της Κυριακής; Πόσο έχουν αλλάξει οι γενικότερες συνήθειές τους; Πώς αντιδρά το σώμα και το πνεύμα τους;
Στο τζαμί Τζισταράκη το 1985 στο Μοναστηράκι
Μαγαζιά και τουρίστες στο Μοναστηράκι της δεκαετίας του '80.
H Καπνικαρέα το 1962
Πολύ πριν πεζοδρομηθεί η Ερμού.
Ομόνοια: Η νοσταλγία δεν είναι πια αυτό που ήταν
Συνήθως οι παλιές εικόνες της Ομόνοιας προκαλούν ένα αίσθημα ότι παλιότερα ήταν καλύτερα τα πράγματα. Ισχύει. Αλλά υπάρχουν κι εξαιρέσεις.
Συνεχίζοντας την περιήγηση στο lifo.gr, αποδέχεστε τη χρήση cookies.     Μάθετε περισσότερα.     Αποδοχή