ΑΠΟ ΤΟΝ ΓΙΑΝΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
Μόλις μου έστειλαν σε blu-ray (ναι, υπάρχουν πάντα και η ποιότητα τους δεν παίζεται) δυο ταινίες που δεν βγήκαν ποτέ στις ελληνικές αίθουσες για εντελώς διαφορετικούς λόγους. Η "Επίσκεψη" του Μ. Νάϊτ Σιάμαλαν σημαίνει την επιστροφή στο σινεμά του σκηνοθέτη της Έκτης Αίσθησης μετά το τηλεοπτικό Wayward Pines αλλά και τις πρόσφατες αποτυχίες του, που δεν έχασαν τόσα πολλά χρήματα αλλά δεν άρεσαν σε κανέναν και σίγουρα δεν προσέθεσαν τίποτε στην καριέρα του. Έχοντας πάψει από καιρό να αποτελεί δυνατό χαρτί στον χώρο που ο ίδιος δημιούργησε, στο Visit, που στοίχισε το ένα τριακοστό του παράλογα πανάκριβου After Earth, συνεργάζεται με τον παραγωγό της Μεταφυσικής Δραστηριότητας και ίσως κατεβάσει κάπως την μανιέρα που τον παγίδεψε ολέθρια. Για χάρη της αξέχαστης τρομάρας που μου χάρισε η Έκτη Αίσθηση , ανυπομονώ να το δώ, όπως και το "Straight Outta Compton" του Φ. Γκάρι Γκρέϊ, την ταινία για την οποία έγινε πολύς λόγος λόγω της απουσίας της από τα φετινά λευκά Όσκαρ- "αφρο-ταινίες" σπάνια έχουν τύχη εκτός ΗΠΑ, με τρανό παράδειγμα το ακαδημαϊκό, εντελώς στρωτό Ray, για τη ζωή του Ρέϊ Τσαρλς, που παρά την καλή του φήμη, στην Ελλάδα νομίζω πως δεν είχε ξεπεράσει τα 10 χιλιάδες εισιτήρια όταν προβλήθηκε στις αίθουσες!
Μαζί με αυτά, και το "Έβερεστ" του Μπαλτάσαρ Κορμακούρ, που είδαμε κανονικά και μάλιστα έκανε την έκπληξη ξεπερνώντας στη χώρα μας σε εισπράξεις τη Διάσωση του Ρίντλεϊ Σκοτ πριν από μερικούς μήνες. Με αφορμή το αλπινιστικό δράμα, ο Γιάννης Βασιλείου θυμήθηκε τις εντυπωσιακότερες κινηματογραφικές περιπέτειες με θέα.
View from the Top –Σινεμά και Ορειβασία
Tο πιο διαδεδομένο από τα λεγόμενα extreme sports είναι, πιθανότατα, η ορειβασία. Η διαρκής παρουσία του κινδύνου, η σωματική ενέργεια, που πρέπει να καταβληθεί και το ορεινό φυσικό τοπίο είναι στοιχεία που την καθιστούν κατάλληλη για ένα συναρπαστικό κινηματογραφικό θέαμα και θα έλεγε κανείς ότι θα έπρεπε να έχει απασχολήσει περισσότερο τους κινηματογραφικούς δημιουργούς. Λίγες όμως είναι οι σχετικές παραγωγές κι ακόμα λιγότερες οι άξιες λόγου. Ποιός ξέρει, ίσως η δυσκολία και το κόστος των γυρισμάτων να λειτουργούν ως ανασταλτικοί παράγοντες.
Εμπορικότερη όλων υπήρξε το «Βαρομετρικό Χαμηλό» (Cliffhanger,1993) με εισπράξεις που υπερβαίνουν τα 250 εκατομμύρια δολάρια στο παγκόσμιο box-office. To υπερφυσικά μυώδες χέρι ενός κρεμάμενου από σκοινί Σταλόνε, που προσπαθεί να αποσοβήσει την πτώση της φίλης του σε μια απύθμενη χαράδρα, είναι μία από τις εικονικότερες στιγμές του σινεμά δράσης των 90's, στάθηκε μάλιστα και αντικείμενο παρωδίας τρία χρόνια μετά στο φιλμ Spy Hard (1996) με τον Λέσλι Νίλσεν.
Όμως ο Σταλόνε δεν ήταν ο πρώτος μεγάλος σταρ που δοκίμασε τις δυνάμεις του στον αλπινισμό. Το 1975 ο Κλιντ Ίστγουντ θα σκηνοθετήσει και θα πρωταγωνιστήσει στον Δολοφόνο των Άλπεων (The Eiger Sanction, 1975), από τις minor προσθήκες στον Ιστγουντικό κανόνα αλλά κι από τις διασκεδαστικότερες. Υποδύεται έναν καθηγητή καλών τεχνών, που συμπληρώνει εισόδημα ως πληρωμένος δολοφόνος, αλλά είναι και καταπληκτικός αλπινιστής (!) και μπλέκει σε μια εξωφρενική ιστορία. Η ταινία είναι η απάντηση στην ερώτηση πως θα ήταν μια τζειμσμποντική περιπέτεια με πρωταγωνιστή τον Ίστγουντ –να σημειωθεί εδώ πως, όταν ο Σων Κόνερι εγκατέλειψε το ρόλο του πράκτορα 007, οι παραγωγοί της σειράς στράφηκαν στον Ίστγουντ, εκείνος όμως αρνήθηκε, ορθώς θεωρώντας πως ο ηθοποιός, που θα υποδυθεί τον χαρακτήρα, πρέπει να είναι Βρετανός- . Η γεμάτη απρόοπτα πλοκή κορυφώνεται σε μια κοψοχολιαστική σεκάνς ορειβασίας στις Άλπεις υπό τις μελωδίες του Τζων Γουίλιαμς, με τον Κλιντ να εκτελεί μόνος του, δίχως την συνδρομή κασκαντέρ, όλες τις δύσκολες σκηνές.
Την επιτυχία του Cliffhanger θα προσπαθήσει να αξιοποιήσει ο Μάρτιν Κάμπελ, γνωστός από τα Casino Royale και Edge of Darkness, μερικά χρόνια μετά, στο Όρια Αντοχής (Vertical Limit, 2000). Η ταινία περιλαμβάνει επαγγελματικά ενορχηστρωμένη δράση και θεαματικότατα stunts, προδίδεται όμως από ένα αδύναμο σενάριο και τον πρωταγωνιστή της Κρις Ο'Ντόνελ, που στα 90's ανέλαβε σωρεία ρόλων δυσανάλογων του εκτοπίσματός του. Aπείρως καλύτερο ήταν το αποτέλεσμα της προσπάθειας του Κέβιν Μακ Ντόναλντ (The Last King of Scotland, State of Play) στο φιλμ «Αγγίζοντας το Κενό» (Touching the Void, 2003), κάτι ανάμεσα σε ντοκιμαντέρ και μυθοπλασία, που αναπαριστά την περιπέτεια που έζησαν δυο ορειβάτες, που επιχείρησαν να κατακτήσουν την κορυφή Σιούλα Γκράντε στις Άνδεις. Αυτό που πιστώνεται στον ΜακΝτόναλντ είναι πως κατόρθωσε να δημιουργήσει σασπένς από μια ιστορία της οποίας η κατάληξη είναι γνωστή , δεδομένου πως την ιστορία στην ταινία αφηγούνται οι ίδιοι οι συμμετέχοντες.
Κοινός παρονομαστής όλων των παραπάνω παραγωγών είναι πως χρησιμοποίησαν την ορειβασία ως όχημα για να χτίσουν μια συναρπαστική ταινία είδους. Έλα όμως που στοιχεία όπως η ισορροπία σε τεντωμένο σκοινί, το αφιλόξενο τοπίο και ο θάνατος που καραδοκεί, προσφέρονται για την δημιουργία ενός φιλμ που μπορεί να υπερβαίνει το είδος του και να λειτουργεί σε περισσότερα επίπεδα ανάγνωσης. Κανένας δημιουργός δεν εκμεταλλεύτηκε αυτή την ευκαιρία μέχρι σήμερα. Kαι κανένας δημιουργός δεν διείσδυσε στο μυαλό του ορειβάτη, δεν έσκαψε εκεί μέσα για να βρει τί είναι εκείνο που τον ωθεί να ανέβει σε δύσβατες βουνοκορφές, ρισκάροντας την ζωή του. Ποντάραμε στον Μπαλτάζαρ Κορμακούρ του Everest (2015), που άνοιξε το περασμένο φεστιβάλ Βενετίας και κυκλοφόρησε πρόσφατα σε Blu-Ray και DVD, αλλά δυστυχώς κι αυτός παρέδωσε απλά μια (ομολογουμένως) αξιοπρεπή ταινία είδους. Φαίνεται λοιπόν, πως θα χρειαστεί να περιμένουμε λίγο καιρό ακόμα, για να δούμε αυτή την καθοριστική ορειβατική ταινία.
