Όσο οι φλόγες φτάνουν απειλητικά στον εθνικό δρυμό της Πάρνηθας και όλοι απεύχονται μία δραματική επανάληψη της μεγάλης φυσικής καταστροφής του 2007, στην άλλη άκρη της χώρας, στο εθνικό πάρκο του δάσους της Δαδιάς, οι δασολόγοι που παρακολουθούν την εξέλιξη της πυρκαγιάς, δεν τρέφουν πολλές ελπίδες.
Η πρώτη αποτίμηση που γίνεται μέσα στους καπνούς και τις φλόγες από την Εταιρεία Προστασίας Βιοποικιλότητας της Θράκης αναφέρει ότι είναι πολύ πιθανό να κάηκε ό,τι είχε γλιτώσει τον περασμένο χρόνο.
Τα αρνητικά ρεκόρ των καμένων εκτάσεων από την αρχή του καλοκαιριού σπάνε, το ένα μετά το άλλο. Παράλληλα στον απολογισμό της στάχτης προστίθενται πια οι απώλειες ανθρώπινων ζωών, με τους 26 μετανάστες που απανθρακώθηκαν στο δάσος της Δαδιάς, ανάμεσα τους και δύο παιδάκια.
Στο νήμα νέου αρνητικού ρεκόρ
Η διαχείριση των πυρκαγιών σε όλη τη χώρα καταγράφει πολύ κακές επιδόσεις. Σύμφωνα με τη μονάδα ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών κάηκαν περισσότερα από 400 χιλιάδες στρέμματα μέσα στα τελευταία τρία 24ωρα.
Σήμερα, δύο σχεδόν χρόνια μετά την ίδρυση του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, τις εξαγγελίες για την πρόληψη και την αντιπυρική προστασία φαίνεται ότι τίποτα δεν πήγε πολύ καλά.
Στα στοιχεία του EFFIS του ευρωπαϊκού συστήματος για τις δασικές πυρκαγιές (European Forest Fire Information System) που παρουσιάζει η LiFO είναι ακόμη πιο απογοητευτικά. Ο απολογισμός των καμένων εκτάσεων που καταγράφει ο EFFIS για την Ελλάδα, ξεπέρασε πλέον το θλιβερό ρεκόρ του 2021, για το οποίο η κυβέρνηση τότε είχε δεσμευτεί ότι θα λάβει μέτρα ώστε να μην επαναληφθεί.
Σήμερα, δύο σχεδόν χρόνια μετά την ίδρυση του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, τις εξαγγελίες για την πρόληψη και την αντιπυρική προστασία φαίνεται ότι τίποτα δεν πήγε πολύ καλά. Το 2021 κάηκαν σύμφωνα με τον EFFIS 1.307.440 στρέμματα και φέτος έχουν γίνει στάχτη 1.447.774 στρέμματα, μια τιμή που είναι 1 εκατ. στρέμματα πάνω από τον μέσο όρο της τελευταίας δεκαπενταετίας.
Προς το παρόν, το 2023 καταγράφεται ως η δεύτερη χειρότερη χρονιά αναφορικά με το επίπεδο των καμένων εκτάσεων από το 2006 και μετά. Οι πιο καταστροφικές πυρκαγιές σημειώθηκαν το 2007 στην Ηλεία που έχασαν τη ζωή τους 84 άνθρωποι και κάηκαν 2,717.150 εκ. στρέμματα. Την ίδια χρονιά κάηκαν στην Πάρνηθα 48.744 στρέμματα, από τα οποία τα 36.338 ήταν τμήμα του εθνικού δρυμού. Το 2018 ακολούθησε η τραγωδία στο Μάτι που έχασαν τη ζωή τους 104 άνθρωποι.
Ακόμη και αν οι καιρικές συνθήκες με τους δυνατούς ανέμους δυσχεραίνουν το έργο της πυρόσβεσης, οι φωτιές του τριημέρου δείχνουν ότι όποιο επιχειρησιακό σχέδιο και να είχε σχεδιάσει η πυροσβεστική υπηρεσία δεν έφερε κανένα αποτέλεσμα. Σύμφωνα με τη μονάδα ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, υπήρξαν «δυσμενείς πυρομετεωρολογικές συνθήκες» από το περασμένο Σάββατο, που «έπαιξαν και συνεχίζουν να παίζουν καθοριστικό ρόλο στη δριμύτητα και την έκταση των δασικών πυρκαγιών».
Έμπειροι δασολόγοι εξηγούν στη LiFO ότι οι ισχυροί άνεμοι και κλιματικές συνθήκες δεν μπορούν να αποτελούν άλλοθι για την επιχειρησιακή αδυναμία. «Aυτό φαίνεται από το γεγονός πως όλες τις πυρκαγιές, και στο εθνικό πάρκο της Δαδιάς και στην Αλεξανδρούπολη, στην παραλία της Βοιωτίας και αλλού, είχαν διαφορετικά χαρακτηριστικά, αλλά καμία από αυτές δεν τέθηκε υπό έλεγχο».
Παράλληλα οι αλλαγές για τις οποίες είχε δεσμευτεί η κυβέρνηση από το 2021, δίνοντας βάρος στην πρόληψη, με την ενίσχυση των δασικών υπηρεσιών, όπως πολλές φορές έχει γράψει η LiFO τον τελευταίο καιρό, παραμένουν χωρίς προσωπικό. Ακόμη και η πυροσβεστική υπηρεσία παραμένει υποστελεχωμένη. Στα μέσα Ιουλίου, ενώ η χώρα καιγόταν, εξαγγέλθηκαν οι προσλήψεις 500 πυροσβεστών ενώ οι κενές θέσεις ξεπερνούν τις 3500.
Συνολικά, μέχρι χθες αργά το βράδυ εκδηλώθηκαν 93 πυρκαγιές σε όλη την Ελλάδα, από τον Έβρο έως την Αττική, και πολλές από αυτές συνεχίζουν να καίνε ανεξέλεγκτες. Η φωτιά που έκαιγε στη Φυλή επεκτάθηκε στις πλαγιές της Πάρνηθας. Νωρίτερα ενώθηκε με την πυρκαγιά που μαινόταν στον Ασπρόπυργο, η οποία παίρνοντας επίσης ανεξέλεγκτες διαστάσεις, έκαψε σπίτια, βιομηχανικές εγκαταστάσεις αλλά και μία από τις εναπομείνασες πράσινες περιοχές του Ασπροπύργου τον λόφο Κυρίλλου και το βουνό που βρίσκεται πίσω από το λόφο αυτό.
Στην Θράκη οι πυρκαγιές για τέσσερα συνεχόμενα 24ωρα ήταν εκτός ελέγχου, ενώ η φωτιά στο δάσος της Δαδιάς ξεκίνησε το μεσημέρι της Δευτέρας από μία νέα εστία και συνάντησε τη φωτιά που έκαιγε στο νότιο κομμάτι του Έβρου, η οποία εκδηλώθηκε το Σάββατο.
Η Δώρα Σκαρτσή, δασολόγος, επικεφαλής της Εταιρείας Προστασίας Βιοποικιλότητας Θράκης, λέει στη LiFO ότι «είναι πολύ πιθανό να έχει καεί όλη η ζώνη Α και η μοναδική δασική έκταση που φιλοξενεί την την αποικία του μαυρογύπα. Αυτή δηλαδή την έκταση που σώσαμε πέρσι», λέει.
Σύμφωνα με την περιβαλλοντική οργάνωση WWF, το εθνικό πάρκο του Δάσους της Δαδιάς «αποτελεί μία από τις σημαντικότερες περιοχές για την προστασία των αρπακτικών πουλιών σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Ανάμεσα στα σπάνια είδη που φιλοξενεί ξεχωρίζει ο μαυρόγυπας, η επιβίωση του οποίου σε βαλκανικό επίπεδο εξαρτάται από τη διατήρηση της αποικίας του στην περιοχή».
Στην ίδια περιοχή, όπως υποστηρίζουν από την οργάνωση, φιλοξενούνται και τα τρία από τα πέντε εναπομείναντα ζευγάρια ασπροπάρη της Θράκης. Τα πέντε αυτά ζευγάρια συνιστούν το σύνολο του ελληνικού πληθυσμού του είδους που διεθνώς θεωρείται «Κινδυνεύον».
Η Δώρα Σκαρτσή υποστηρίζει ότι προς το παρόν «δεν μπορούμε να κάνουμε αποτίμηση μέχρι να σταματήσει η φωτιά, ωστόσο φαίνεται, ότι η καταστροφή πρέπει να είναι πολύ μεγάλη. Ανυπολόγιστη».
Οι πυροσβεστικές δυνάμεις που επιχειρούσαν στο δάσος της Δαδιάς ήταν διασπασμένες και σποραδικές. Μέχρι χθες, όπως λέγεται επιχείρησαν λίγα αεροπλάνα και το βάρος της εναέριας πυρόσβεσης φαίνεται ότι δόθηκε στους ανθρώπους και τις κατοικημένες περιοχές που κινδυνεύουν να καούν.
Σύμφωνα με το χάρτη πρόβλεψης κινδύνου πυρκαγιάς προβλέπεται πολύ υψηλός κίνδυνος πυρκαγιάς σε 20 νομούς της χώρας, ανάμεσα στους οποίους είναι η Αττική που οι φωτιές συνεχίζουν να καίνε ανεξέλεγκτες. Η διάσωση της Πάρνηθας είναι η μεγάλη πρόκληση των επόμενων ωρών.
