Με τα Chungking Express, Fallen Angels και Happy Together, που απολαύσαμε πρόσφατα στις κινηματογραφικές αίθουσες και στην πλατφόρμα του Cinobo, γνωρίσαμε ξανά τον Γουόνγκ Καρ Γουάι, αυτό τον ποιητή της αστικής νύχτας, τον συλλέκτη εμπειριών και στιγμών, τον δημιουργό που έδωσε κύρος στο έλασσον, που πρόβαλε μέσα από τα νέον φίλτρα του τον εσωτερικό, συναισθηματικό μας κόσμο πάνω στον υλικό εξωτερικό.
Για αρκετούς θεατές αυτή ήταν η πρώτη επαφή με το έργο του Καρ Γουάι πριν από την Ερωτική Επιθυμία (Ιn the Mood for Love) και το 2046, τις ταινίες που τον καθιέρωσαν στη σινεφίλ συνείδηση ως έναν από τους κορυφαίους σκηνοθέτες που εργάζονται σήμερα. Και τώρα, ήρθε η ώρα να επισκεφτούμε ξανά τα δύο εμβληματικά φιλμ στα θερινά σινεμά. Την Ερωτική Επιθυμία από 17 Ιουνίου και το 2046 από 1 Ιουλίου, ακριβώς δύο εβδομάδες μετά.
Θυμάται αυτά τα χρόνια που χάθηκαν πια, σαν να κοιτάζει μέσα από ένα παράθυρο με σκονισμένα τζάμια. Το παρελθόν είναι κάτι που μπορεί να το δει, αλλά όχι να το αγγίξει. Και όλα όσα βλέπει είναι θολά και ακαθόριστα.
Με αυτά τα λόγια κλείνει την Ερωτική Επιθυμία του ο Καρ Γουάι, την ιστορία ενός έρωτα όπου όλα έμοιαζαν (και ήταν) σωστά εκτός από το timing, τον συγχρονισμό, μια συνθήκη που, αν ελλείπει, μπορεί να κάνει το σωστό λάθος. Και μας γνωστοποιεί έτσι πως όσα παρακολουθήσαμε δεν ήταν παρά ένα ημερολόγιο αυτής της (όχι και τόσο) «σύντομης συνάντησης» ανάμεσα στον κύριο Τσόου και την κυρία Τσαν – διόλου τυχαίο που ο θηλυκός χαρακτήρας έχει το όνομα του συζύγου του, μια ουσιώδης λεπτομέρεια που προσδίδει (και) φεμινιστική διάσταση στο φιλμ.
Γι' αυτό εστιάζει ο φακός του στην αρχή σε αντικείμενα που θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στη συνέχεια, όπως η τηλεφωνική συσκευή ή η κάσα της πόρτας του διαμερίσματος. Γι' αυτό η αφήγηση δεν έχει μεταβατικές σκηνές, παρακολουθούμε μόνο εκείνα που μπορούν να διαφανούν πίσω από το σκονισμένο παράθυρο, εκείνα που μπορούν ακόμα να διακρίνουν οι δυο ήρωες στο σήμερα και τόσο πολύ θα ήθελαν να αγγίξουν.
Από την αρχή φαίνεται να υπάρχει ένα ενδιαφέρον ανάμεσα στον κύριο Τσόου και την κυρία Τσαν (ή μπορεί να το βλέπουμε έτσι με τη γνώση του παρόντος), οι οποίοι διαμένουν σε γειτονικά διαμερίσματα στο Χονγκ Κονγκ του 1962. Το ενδιαφέρον παραμένει ανεκδήλωτο, καθώς είναι και οι δύο παντρεμένοι. Όταν πληροφορούνται για τη συστηματική απιστία των συζύγων τους – μάλλον μεταξύ τους– το ενδιαφέρον εκδηλώνεται, αλλά κάνουν την ηθική επιλογή να μην προχωρήσουν παρακάτω.
Μια τέτοια κίνηση, βλέπεις, θα τους έκανε όμοιους με εκείνους που τους πλήγωσαν. Μοιραία ερωτεύονται, καθώς γνωρίζονται περισσότερο και περνούν ώρες ολόκληρες έξω ή στο δωμάτιο 2046 ενός ξενοδοχείου –κρατήστε το αυτό– όπου η κυρία Τσαν βοηθά τον κύριο Τσόου να γράψει ένα μυθιστόρημα.
Και ενόσω η επιθυμία φουντώνει, το δίλημμα γιγαντώνεται. Αν προχωρήσουν σε κανονική ερωτική σχέση, όχι μόνο θα πάψουν να διαφέρουν από τους συζύγους τους, αλλά θα εκλείψει και ο θαυμασμός, θα βλάψουν ο ένας τον άλλον, θα χάσουν αυτό που έχουν.
Και προς το τέλος γίνεται πια δυσκολότερο, το «ίσως» γιγαντώνεται, «ίσως» τραγουδά και ο Νατ Κινγκ Κόουλ στη μουσική επένδυση εκείνων των σκηνών, «ίσως» τραγουδά και στις μοναδικές, έμπρακτες απόπειρες επανασύνδεσης. Τα κορεσμένα χρώματα και τα καλαίσθητα ντεκόρ συντείνουν στο χτίσιμο ενός ιδανικού παρελθόντος, του δικού τους Χονγκ Κονγκ, αλλά και του Χονγκ Κονγκ γενικότερα –αμφότερα δεν θα ξανάρθουν ποτέ, όπως τονίζει η ιστορική πινελιά του επιλόγου–, αλλά η μουσική είναι εκείνη που θα παίξει νευραλγικό ρόλο στο δράμα.
Όποτε η ερωτική επιθυμία φουντώνει, ο Καρ Γουάι καταφεύγει στη βελούδινη φωνή του Νατ Κινγκ Κόουλ, όμως το μουσικό θεματάκι που έγραψε ο Σιγκέρου Ουμεμπαγιάσι για τους δύο εραστές είναι εκείνο που υπαγορεύει τον τόνο της ιστορίας. Το Yumeji’s Theme είναι θρηνητικό, συνοψίζει όλη τη ματαίωση και τη μελαγχολία, είναι το μυστικό που ψιθύρισε ο κύριος Τσόου στην τρύπα στο φινάλε. Είναι η μουσική επένδυση όλων εκείνων των ερωτικών ιστοριών που στα χαρτιά έμειναν στην πρώτη σελίδα, αλλά μέσα μας έγραψαν κεφάλαια ολόκληρα. Είναι κι ένας από τους βασικούς λόγους που το φιλμ αγαπήθηκε όσο λίγα μέσα στον 21ο αιώνα.
In The Mood For Love - Song Yumeji's theme Shigeru Umebayashi
ΚI EΡΧΟΜΑΣΤΕ ΣΤΟ 2046, ένα άτυπο σίκουελ της Ερωτικής Επιθυμίας. Ο κεντρικός ήρωας λέγεται Τσόου, κάποτε ερωτεύτηκε κάποια που τον άφησε, την οποία συναντούσε στο δωμάτιο 2046 ενός ξενοδοχείου. Κι από τότε προσπαθεί να επαναλάβει το παρελθόν, να επιστρέψει στο δωμάτιο 2046, να αναπλάσει τις καλύτερες μέρες.
Το 2046 είναι ένα δωμάτιο, είναι ένα έτος, είναι και ο τίτλος ενός μυθιστορήματος επιστημονικής φαντασίας που γράφει ο ήρωας, όπου στο έτος 2046 όλο ταξιδεύουν στο ομώνυμο δωμάτιο για να ανακτήσουν τις χαμένες τους αναμνήσεις. Η Ερωτική Επιθυμία ήταν μια ταινία (και) για τη μνήμη, αλλά εκεί το συνειδητοποιούμε στα τελευταία λεπτά.
Το 2046, ως οργανική, αν και όχι άμεση συνέχεια της ιστορίας αυτής, κάνει σαφείς τις προθέσεις της από τα πρώτα λεπτά, μέσω μιας voice over αφήγησης. Ο υπαινιγμός εκεί εδώ γίνεται άμεση εκδήλωση, η συμφωνία βλεμμάτων και φευγαλέων αγγιγμάτων τρέπεται σε σαρκική εκτόνωση κι ο Καρ Γουάι αφήνει το ερωτικό δράμα και αγκαλιάζει το μελόδραμα.
Και είναι επόμενο, γιατί εκείνο που καταπιέστηκε τότε, τώρα πρέπει να εκτονωθεί. Το μυστικό που άκουσε μόνο μια τρύπα σε ένα πέτρινο μνημείο πρέπει να γνωστοποιηθεί στον πραγματικό παραλήπτη του, έστω και μέσω της μυθοπλασίας, δηλαδή μέσα από το φιλμ επιστημονικής φαντασίας μέσα στο φιλμ, όπου το λογοτεχνικό avatar του ήρωα το γνωστοποιεί.
Παρά την πιο ελλειπτική αφήγησή του, το 2046 είναι επεξηγηματικότερο σε σχέση με τον προκάτοχό του, μεγαλόσχημο και πιο καταδεικτικό. Γιατί η προσμονή του ήρωα να ξαναζήσει τις ένδοξες μέρες του παρελθόντος σταδιακά γίνεται εμμονή. Το Εγώ του παραμένει φυλακισμένο στο δωμάτιο 2046 κι έτσι βυθίζεται στη μελαγχολία και στην αυτοκαταστροφή, γι’ αυτό και τα έγχορδα του Ουμεμπαγιάσι στο βασικό μουσικό θέμα της ταινίας αυτήν τη φορά ηχούν με έναν τρόπο επιτακτικό.
Πρόκειται για μια δημιουργία γοητευτική παρά (και μέσα από) τις αντιφάσεις της. Είναι λαβυρινθώδης με τον τρόπο του Fallen Angels, μα νοηματικά διαυγέστερη και δίχως τη σκληροπυρηνική φεστιβαλικότητα εκείνης της δημιουργίας. Μαζί με την Ερωτική Επιθυμία συνιστά ένα ολοκληρωμένο δίπτυχο με αντικείμενο τον έρωτα, την απώλειά του και την επακόλουθη θλίψη, την ανάμνησή του, αλλά και την ανάγκη απομυθοποίησής του – ο ήρωας είναι ο μόνος που «κατάφερε να γυρίσει από το δωμάτιο 2046», ώστε να αφηγηθεί την ιστορία του στους υπόλοιπους.
Και τώρα, χάρη στην 4Κ ψηφιακή αποκατάστασή αυτών των δύο ταινιών, η οποία πήρε πέντε έτη για να ολοκληρωθεί, «το παράθυρο δεν είναι πια σκονισμένο», όπως διατείνεται ο Ασιάτης δημιουργός.
Τις παρακολουθείς και δεν βλέπεις απλά μια θολή, πλην καλλιγραφημένη ανασύσταση του παρελθόντος. Είναι σαν το παρελθόν να συμβαίνει τώρα, μπροστά στα θαμπωμένα μάτια σου. Αν απλώσεις τα δάχτυλά σου στην οθόνη, μπορείς να ξύσεις την ξύλινη επιφάνεια της πόρτας, να νιώσεις την υγρασία από τις ανάσες πάνω στην ταπετσαρία.
Πρόκειται για μια μοναδική κινηματογραφική εμπειρία, την οποία μπορείς να ζήσεις κι εσύ σε μια θερινή αίθουσα της γειτονιάς σου, χάρη στο Cinobo.
Αν, όμως, δεν έχεις τη δυνατότητα ή δεν προλάβεις να δεις την «Ερωτική Επιθυμία» και το «2046» σε κάποια θερινή αίθουσα, μην ανησυχείς, το Cinobo έχει προνοήσει για σένα.
Οι δύο κορυφαίες δημιουργίες του Γουόνγκ Καρ Γουάι ολοκληρώνουν το spotlight στον μεγάλο δημιουργό από το Χονγκ Κονγκ και έρχονται πολύ σύντομα (3/8 και 24/8 αντίστοιχα) στη streaming πλατφόρμα για να τις απολαύσεις όπου κι αν βρίσκεσαι: στο σπίτι, στο εξοχικό ή κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού, ακόμα και εκτός σύνδεσης.
Ως τότε μπορείς να (ξανα)δείς τα «Chungking Express», «Eκπτωτοι Aγγελοι» και «Ευτυχισμένοι Μαζί», τις υπέροχες '90s δημιουργίες του Γουονγκ Καρ Γουάι που είναι ήδη διαθέσιμες στην πατφόρμα.
