«Κόψε κάτι»: Το μοντάζ και τα μυστικά του στο 62o Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

Κόψε κάτι: Το μοντάζ και τα μυστικά του στο 62o Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Facebook Twitter
Γιώργος Μαυροψαρίδης
0

Οι αληθινοί ψαλιδοχέρηδες του σινεμά πρωταγωνιστούν στο μεγάλο αφιέρωμα του 62oυ Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (4-14 Νοεμβρίου 2021) «Κόψε κάτι: Το μοντάζ και τα μυστικά του». Εννέα κορυφαίοι μοντέρ από την Ελλάδα και όλο τον κόσμο θα βρεθούν στη Θεσσαλονίκη, προσκεκλημένοι του Φεστιβάλ, και θα μοιραστούν με το κοινό την πολύτιμη εμπειρία τους. Masterclasses, workshops, carte blanche στους προσκεκλημένους, αλλά και μια ειδική δίγλωσση έκδοση, συνθέτουν ένα μοναδικό αφιέρωμα σε ένα από τα πιο κομβικά στάδια της κινηματογραφικής διαδικασίας. 

Ο πολυβραβευμένος Γιώργος Μαυροψαρίδης, σταθερός συνεργάτης του Γιώργου Λάνθιμου και υποψήφιος για Όσκαρ για το μοντάζ της ταινίας Η Ευνοούμενη (The Favourite) αναλύει τον τρόπο με τον οποίο το μοντάζ κωδικοποιεί την αφήγηση και επικοινωνεί στον θεατή τα μηνύματά της. Ο Γιάννης Χαλκιαδάκης, με τιμητικές διακρίσεις στα σπουδαιότερα κινηματογραφικά φεστιβάλ του κόσμου, μοιράζεται τα μυστικά της τέχνης του. Ο Λάμπης Χαραλαμπίδης, με μια εντυπωσιακή σταδιοδρομία στο ελληνικό σινεμά, από τις ταινίες του Θόδωρου Αγγελόπουλου μέχρι την Ευτυχία του Άγγελου Φραντζή, συνδέει τους χαρακτήρες μιας ταινίας με τη διαδικασία του μοντάζ. Παράλληλα, ο Πάνος Βουτσαράς, με πλούσια εγχώρια και διεθνή εμπειρία, ρίχνει φως στο πώς επιτυγχάνεται η παράλληλη δράση μέσω του μοντάζ. Επίσης, στο αφιέρωμα συνεργάζονται, στην ειδική έκδοση, ο τρεις φορές βραβευμένος με Όσκαρ για μοντάζ και για ηχητικό μιξάζ Γουόλτερ Μερτς, συνεργάτης του Κόπολα και από τους σπουδαιότερους μοντέρ της εποχής μας, καθώς και ο υποψήφιος για Όσκαρ μοντάζ (για την ταινία Ο πατέρας) Γιώργος Λαμπρινός, ο οποίος συνομιλεί με τη σκηνοθέτιδα Ελίνα Ψύκου.

Ο Ραούλ Μόρα, μοντέρ της σαρωτικής επιτυχίας του Netflix La casa de papel, μοιράζεται τις τεχνικές του συνεργατικού μοντάζ σε blockbuster τηλεοπτικές παραγωγές. Το δίδυμο των Άνε Εστερούντ και Γιάνους Μπιλέσκοφ-Γιάνσεν από τη Δανία, που έχουν συνδέσει τα ονόματά τους με σπουδαίες στιγμές του σκανδιναβικού σινεμά, περιγράφουν την προσέγγιση που ακολούθησαν στην ταινία Άσπρο πάτο (Another Round) του Τόμας Βίντερμπεργκ, που απέσπασε το Όσκαρ Διεθνούς Ταινίας τον περασμένο Φεβρουάριο. Η πολυσχιδής Αμερικανίδα Κλερ Άθερτον μιλάει για τη διαδρομή της στον κινηματογράφο και στα εικαστικά, αλλά και για την τριαντακονταετή συνεργασία της με την αξέχαστη βελγίδα πρωτοπόρο του σινεμά, Σαντάλ Άκερμαν. Ο Σερβο-Αμερικανός Ρόλαντ Βάις, που έχει συνεργαστεί με σκηνοθέτες όπως ο Μάρτιν Σκορσέζε, ο Ανγκ Λι και ο Μάικλ Μουρ, έρχεται με το foley team του στο Φεστιβάλ και δείχνει live στο κοινό πώς ενσωματώνεται ο ήχος στην κινηματογραφική εικόνα. Μην χάσετε τα masterclasses και workshops που θα φιλοξενήσει το 62o Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, από τις 9 έως τις 13 Νοεμβρίου, στην αίθουσα Παύλος Ζάννας του Ολύμπιον.

Παράλληλα, το Φεστιβάλ παραχωρεί στους προσκεκλημένους του carte blanche για να επιλέξουν από μία ταινία που θεωρούν εμβληματική όσον αφορά την τέχνη του μοντάζ ή που έχει λειτουργήσει επιδραστικά στην καριέρα τους. Οι καλεσμένοι μοντέρ του Φεστιβάλ θα παρουσιάσουν στο κοινό τις ταινίες της carte blanche, στις οποίες περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, αριστουργήματα του παγκόσμιου σινεμά από τους Αντρέι Ταρκόφσκι, Αλέν Ρενέ, Στάνλεϊ Κιούμπρικ και Σαμ Πέκινπα, σε προβολές που θα πραγματοποιηθούν στο πλαίσιο της φετινής διοργάνωσης. 

Επιπλέον, το Φεστιβάλ παρουσιάζει μια ειδική δίγλωσση έκδοση, η οποία σκιαγραφεί την ιστορική πορεία και εξερευνά τα μυστικά της τέχνης του μοντάζ. Οι προσκεκλημένοι μοντέρ μιλούν για τις ταινίες που επέλεξαν, ενώ η σκηνοθέτις, κριτικός, μοντέζ και επιμελήτρια προγραμμάτων στο Forum des Images, Αναστασία Μελία Ελευθερίου, πραγματοποιεί μια ιστορική, θεωρητική και αισθητική αναδρομή στην εξέλιξη του μοντάζ, με τίτλο «Cutting into history». Παράλληλα, έξι άνθρωποι της θεωρίας και της κινηματογραφικής πράξης ανατέμνουν ισάριθμες σκηνές/ταινίες που άλλαξαν τη «γλώσσα» του μοντάζ, φτιάχνοντας ένα δικό τους timeline για την (οικουμενική) εξέλιξη της φιλοσοφίας και της πρακτικής του μοντάζ. Η Στέλλα Θεοδωράκη μιλά για το La Jetée του Κρις Μαρκέρ, ενώ ο Σύλλας Τζουμέρκας συγκρίνει τις τελευταίες σκηνές των ταινιών Ο Φόβος (Κώστας Μανουσάκης, 1966) και Το τελευταίο ψέμμα (Μιχάλης Κακογιάννης, 1958), που έχουν μονταριστεί αμφότερες από τον Γιώργο Τσαούλη. Ο Xρήστος Μήτσης ρίχνει φως στην ερωτική σκηνή στο Don’t Look Now του Νίκολας Ρεγκ, σκιαγραφώντας το πολιτισμικό τοπίο της εποχής, ενώ ο Γιάννης Σμοΐλης αναλύει την εναρκτήρια σκηνή από το The Conversation του Φράνσις Φορντ Κόπολα. Η Ελισάβετ Χρονοπούλου προσεγγίζει το μοντάζ ως τομή και ρήξη, επιλέγοντας το Paris, Texas του Βιμ Βέντερς, ενώ ο Θοδωρής Δημητρόπουλος επικεντρώνεται στο Spider-Man: Into the Spider-Verse και στο μοντάζ στην εποχή του CGI. Τέλος, η φεστιβαλική έκδοση για το μοντάζ εξερευνά τον δίαυλο επικοινωνίας ανάμεσα στο μοντάζ και στις άλλες τέχνες, όπως τα κόμικς (κείμενο του εικονογράφου Θανάση Πέτρου) και τους εκθεσιακούς χώρους - εγκαταστάσεις με πολλαπλές οθόνες (κείμενο του Γιώργου Δρίβα που εστιάζει στη δική του πρακτική). H ειδική έκδοση για το μοντάζ θα είναι διαθέσιμη τόσο στο e-shop του Φεστιβάλ όσο και στα βιβλιοπωλεία, σε συνεργασία με τις εκδόσεις «Νεφέλη».

Στο πλούσιο και πολυεπίπεδο αφιέρωμα του Φεστιβάλ στο μοντάζ εντάσσεται και η δράση Meet the Future, η οποία διεξάγεται για τρίτη συνεχή χρονιά και είναι εξ ολοκλήρου αφιερωμένη στο μοντάζ. Η νεότερη γενιά των επαγγελματιών του μοντάζ από την Ελλάδα, που αφήνει τώρα το στίγμα της στο εγχώριο και διεθνές στερέωμα, θα λάβει χρήσιμα εφόδια και ανεκτίμητες συμβουλές από τα κορυφαία ονόματα του χώρου. Οι συμμετέχοντες στο φετινό Meet the Future, πέρα από τις ανοιχτές στο κοινό εκδηλώσεις του αφιερώματος, θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν δύο στοχευμένες κεκλεισμένων των θυρών συζητήσεις με τους Γιώργο Μαυροψαρίδη και Γιάννη Χαλκιαδάκη, ενώ θα παρουσιάσουν showreel με τη δουλειά τους στους έλληνες και ξένους προσκεκλημένους του Φεστιβάλ.

Οι μοντέρ και οι μοντέζ που θα συμμετάσχουν στη δράση Meet the Future είναι οι:

Θοδωρής Αρμάος (Digger, Φεστιβάλ Βερολίνου)

Νίκος Βαβούρης (Η αιώνια επιστροφή του Αντώνη Παρασκευά, Φεστιβάλ Βερολίνου)

Χρήστος Γιαννακόπουλος (Motorway 65, βραβείο μοντάζ Δράμα 2021)

Στάμος Δημητρόπουλος (Η απόσταση ανάμεσα στον ουρανό κι εμάς, Φεστιβάλ Καννών)

Γιώργος Ζαφείρης (Μήλα, Φεστιβάλ Βενετίας)

Μυρτώ Καρρά (Bella, Visions du Réel, Φεστιβάλ Δράμας κ.ά.)

Λίβια Νερουτσοπούλου (Καρτ ποστάλ από το τέλος του κόσμου, βραβείο μοντάζ Δράμα 2019)

Πολιτισμός
0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Σάι Τουόμπλι όπως δεν τον είχαμε ξαναδεί: οι φωτογραφίες που βρέθηκαν σε μια σοφίτα

Πολιτισμός / Ο Σάι Τουόμπλι όπως δεν τον είχαμε ξαναδεί: οι φωτογραφίες που βρέθηκαν σε μια σοφίτα

Το 2022, η εγγονή του Σάι και της Τάτια Φρανκέτι Τουόμπλι βρήκε χιλιάδες φωτογραφικά αρνητικά στο οικογενειακό σπίτι στην Ιταλία. Το βιβλίο Stella Honey και η έκθεση στη Ρώμη αποκαλύπτουν τον μεγάλο ζωγράφο μέσα από το βλέμμα της γυναίκας που τον φωτογράφιζε όταν δεν πόζαρε για την Ιστορία.
THE LIFO TEAM
Βρέθηκαν τα οστά του πραγματικού ντ’ Αρτανιάν; Το DNA ίσως λύσει το μυστήριο του τέταρτου σωματοφύλακα

Πολιτισμός / Βρέθηκαν τα οστά του πραγματικού ντ’ Αρτανιάν;

Σκελετικά κατάλοιπα που βρέθηκαν κάτω από εκκλησία στο Μάαστριχτ μπορεί να ανήκουν στον Σαρλ ντε Μπατζ ντε Καστελμόρ, τον ιστορικό ντ’ Αρτανιάν που ενέπνευσε τον ήρωα των Τριών Σωματοφυλάκων του Αλέξανδρου Δουμά. Η εξέταση DNA ίσως φωτίσει ένα μυστήριο 350 ετών, αλλά και την απόσταση ανάμεσα στον πραγματικό στρατιώτη και τον λογοτεχνικό μύθο.
THE LIFO TEAM
Αρχαιολόγοι βρήκαν μούμια θαμμένη με στίχους από την Ιλιάδα

Πολιτισμός / Αρχαιολόγοι βρήκαν μούμια θαμμένη με στίχους από την Ιλιάδα

Σε τάφο ρωμαϊκής περιόδου στην αρχαία Οξύρρυγχο της Αιγύπτου, αρχαιολόγοι εντόπισαν πάπυρο με στίχους από τη Β΄ ραψωδία της Ιλιάδας πάνω σε μουμιοποιημένο σώμα. Το εύρημα φωτίζει τη θέση του Ομήρου όχι μόνο στην εκπαίδευση και την ανάγνωση, αλλά και στις τελετουργίες γύρω από τον θάνατο.
THE LIFO TEAM
Η Lee Lai έγινε το πρώτο non-binary πρόσωπο που κερδίζει το Stella Prize

Πολιτισμός / Η Lee Lai έγινε το πρώτο non-binary πρόσωπο που κερδίζει το Stella Prize

Το Cannon της Lee Lai έγινε το πρώτο graphic novel που κερδίζει το αυστραλιανό Stella Prize, ενώ η δημιουργός του είναι το πρώτο non-binary άτομο που τιμάται με το βραβείο. Η ιστορία ακολουθεί μια queer Κινέζα στο Μόντρεαλ που φροντίζει τους πάντες, μέχρι η καταπιεσμένη οργή της να αρχίσει να παίρνει μορφή.
THE LIFO TEAM
Ο Κάνιε Γουέστ θα πληρώσει για μουσικό απόσπασμα που ακούστηκε μόνο πριν κυκλοφορήσει το Donda

Πολιτισμός / Ο Κάνιε Γουέστ έχασε δίκη για ένα sample που ακούστηκε πριν γίνει τραγούδι

Ο Ye κρίθηκε υπεύθυνος για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων επειδή έπαιξε σε μεγάλη εκδήλωση ακρόασης του Donda μια πρώιμη εκδοχή του Hurricane με sample που δεν είχε αδειοδοτηθεί. Το επίμαχο απόσπασμα δεν μπήκε στην τελική κυκλοφορία, αλλά οι ένορκοι έκριναν ότι η δημόσια και εμπορική χρήση του είχε συνέπειες.
THE LIFO TEAM
Λίγο πριν από τις Κάννες, το γαλλικό σινεμά ανοίγει μέτωπο με τον ακροδεξιό δισεκατομμυριούχο Βενσάν Μπολορέ

Πολιτισμός / Λίγο πριν από τις Κάννες, το γαλλικό σινεμά ανοίγει μέτωπο με τον ακροδεξιό δισεκατομμυριούχο Βενσάν Μπολορέ

Περισσότεροι από 600 επαγγελματίες του γαλλικού κινηματογράφου, ανάμεσά τους η Ζιλιέτ Μπινός, η Αντέλ Ενέλ και ο Ρεϊμόν Ντεπαρντόν, υπέγραψαν κείμενο στη Libération, προειδοποιώντας ότι η συγκέντρωση δύναμης γύρω από την Canal+, τη StudioCanal και την UGC μπορεί να απειλήσει την ανεξαρτησία της γαλλικής κινηματογραφικής παραγωγής
THE LIFO TEAM
Δύο ελληνικές ταινίες στις Κάννες: γοργόνες, resorts και ένα χαμόγελο που λείπει

Πολιτισμός / Δύο ελληνικές ταινίες στις Κάννες: γοργόνες, resorts και ένα χαμόγελο που λείπει

Η Κωνσταντίνα Κοτζαμάνη παρουσιάζει το Titanic Ocean στο Un Certain Regard, η Αλεξάνδρα Ματθαίου φέρνει το Free Eliza στη Quinzaine des cinéastes, ενώ Έλληνες παραγωγοί συμμετέχουν στο Marché du Film με νέα projects.
THE LIFO TEAM
Ο Κρίστοφερ Νόλαν απαντά για την πανοπλία και τον Τράβις Σκοτ στην Οδύσσεια

Πολιτισμός / Ο Κρίστοφερ Νόλαν απαντά για την πανοπλία και τον Τράβις Σκοτ στην Οδύσσεια

Μετά τις αντιδράσεις για τη σκοτεινή πανοπλία του Αγαμέμνονα και την επιλογή του Τράβις Σκοτ στον ρόλο ενός ραψωδού, ο Κρίστοφερ Νόλαν υπερασπίζεται το The Odyssey και εξηγεί γιατί η ταινία δεν αντιμετωπίζει τον Όμηρο επιπόλαια.
THE LIFO TEAM
Το παιδί-μετανάστης του Banksy επιστρέφει στη Βενετία — αυτή τη φορά πάνω στο νερό

Πολιτισμός / Το έργο του Banksy που έσβηνε από την υγρασία επιστρέφει στα κανάλια της Βενετίας

Το Migrant Child, το έργο του Banksy με ένα παιδί που κρατά φωτοβολίδα φορώντας σωσίβιο, αποκαταστάθηκε έπειτα από χρόνια φθοράς στην πρόσοψη του Palazzo San Pantalon. Η τοιχογραφία επιστρέφει τώρα στο κοινό πάνω σε πλωτή πλατφόρμα στα κανάλια της Βενετίας, ανοίγοντας ξανά τη συζήτηση για το αν η street art πρέπει να διασώζεται ή να αφήνεται να χαθεί.
THE LIFO TEAM
Από τον Andrew Tate στα δάκρυα που οι άνδρες δεν χύνουν: δύο μουσεία ξαναβλέπουν την αρρενωπότητα

Πολιτισμός / Από την ανδρόσφαιρα στα δάκρυα που οι άνδρες δεν χύνουν: η αρρενωπότητα μπαίνει στο μουσείο

Δύο εκθέσεις στην Ολλανδία κοιτούν την αρρενωπότητα σήμερα, τη στιγμή που η ανδρόσφαιρα πουλά δύναμη, σώμα και κυριαρχία ως lifestyle. Από τον Andrew Tate, το kickboxing και τα σώματα του TikTok μέχρι τη μόδα, το drag, τα τακούνια, τα packers και την ευαλωτότητα, τα μουσεία ρωτούν αν υπάρχει χώρος για πιο τρυφερές εκδοχές του να είσαι άνδρας.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Ο Κρίστοφερ Νόλαν χρειάστηκε 20 χρόνια για να φτάσει στην Οδύσσεια

Πολιτισμός / Ο Κρίστοφερ Νόλαν χρειάστηκε 20 χρόνια για να φτάσει στην Οδύσσεια

Λίγο πριν βγει στις αίθουσες το The Odyssey, ο Κρίστοφερ Νόλαν μιλά στο Time για την ομηρική ταινία που κουβαλούσε μέσα του εδώ και δύο δεκαετίες. Από έναν Δούρειο Ίππο που βυθίζεται στη θάλασσα μέχρι γυρίσματα εξ ολοκλήρου σε IMAX, αληθινά καράβια και ελάχιστα ψηφιακά εφέ, η δική του Οδύσσεια θέλει να ξανακάνει το αρχαίο έπος μεγάλο σινεμά.
THE LIFO TEAM
Ο Πέδρο Αλμοδόβαρ κατηγορεί τα Όσκαρ για τη σιωπή τους σε Γάζα και Τραμπ

Πολιτισμός / Ο Πέδρο Αλμοδόβαρ κατηγορεί τα Όσκαρ ότι σιώπησαν για τη Γάζα και τον Τραμπ

Λίγο πριν επιστρέψει στις Κάννες με το Bitter Christmas, ο Πέδρο Αλμοδόβαρ μιλά για τα αποστειρωμένα Όσκαρ, τη σιωπή του Χόλιγουντ, την άρνησή του να πάρει σαουδαραβικά χρήματα και την πολυτέλεια, στα 76 του, να λέει ακόμη τα πράγματα με το όνομά τους..
THE LIFO TEAM
Ο Άλεκ Γκίνες είχε ζητήσει από τον Ίαν ΜακΚέλεν να σωπάσει για το Stonewall, αλλά εκείνος διάλεξε την ορατότητα

Πολιτισμός / Ο Άλεκ Γκίνες είχε ζητήσει από τον Ίαν ΜακΚέλεν να σωπάσει για το Stonewall, αλλά εκείνος διάλεξε την ορατότητα

Πριν γίνει μία από τις πιο αναγνωρίσιμες queer φωνές του βρετανικού θεάτρου και σινεμά, ο Ίαν ΜακΚέλεν άκουσε έναν θρύλο της παλιάς γενιάς να του λέει ότι η στήριξή του στη Stonewall ήταν «απρεπής». Ευτυχώς δεν τον άκουσε, είπε
THE LIFO TEAM
Ο Μπάρι Κίογκαν αφήνει πίσω το Peaky Blinders και θέλει να χαρεί τη στιγμή

Πολιτισμός / Ο Μπάρι Κίογκαν αφήνει πίσω το Peaky Blinders και θέλει να χαρεί τη στιγμή

Με το Butterfly Jam του Καντεμίρ Μπαλάγκοφ να ανοίγει το Directors’ Fortnight, ο Μπάρι Κίογκαν επιστρέφει στις Κάννες και μιλά για τη νέα του φάση: την αποχώρηση από το Peaky Blinders, τη διαδικτυακή τοξικότητα και την ανάγκη να αφήσει επιτέλους τη δουλειά του να μιλήσει για εκείνον.
THE LIFO TEAM