Ήταν Ιούνιος του 1962 όταν η Ελληνίδα τραγουδίστρια Νάνα Μούσχουρη μπήκε για πρώτη φορά στο αεροπλάνο με κατεύθυνση από το Παρίσι τη Νέα Υόρκη. Σκοπός του μακρινού ταξιδιού της ήταν να γράψει έναν δίσκο με jazz standards, για τον οποίο είχαν προαποφασίσει τρεις σημαντικοί δισκογραφικοί παράγοντες: ο πρόεδρος της Mercury, Irving Green, ο διευθυντής της γαλλικής Fontana, Louis Hazan, καθώς και ο καλλιτεχνικός διευθυντής της αμερικανικής Mercury, ο Quincy Jones.
Η ίδια η Μούσχουρη περιγράφει ως εξής την εμπειρία της απ' όλο αυτό που πήγαινε να γίνει στο ένθετο σημείωμά της στο άλμπουμ: «Τις τρεις πρώτες εβδομάδες τριγύριζα στη Νέα Υόρκη όλη την ημέρα για να γνωρίσω την πόλη, τους ανθρώπους της και τη νυχτερινή ζωή του Χάρλεμ, με τους αγαπημένους μου τραγουδιστές και μουσικούς: Ella Fitzgerald, Sarah Vaughan, Dinah Washington, Duke Ellington, Louis Armstrong, Miles Davis, Lena Horn και άλλους. Όταν ρωτούσα τον Quincy πότε θα τραγουδήσω, μου απαντούσε: "Take it easy, baby, you are in the Βig Αpple, have fun and learn''.
Όταν η Μούσχουρη επέστρεψε στο Παρίσι, ο Jones πήγε και τη βρήκε με τις ταινίες για ακρόαση έναν μήνα μετά. Οι δυο τους ξαναμπήκαν στο στούντιο κι έκαναν μικροδιορθώσεις, καθώς ο δίσκος έπρεπε να κυκλοφορήσει. Πράγματι, κυκλοφόρησε μόνο στις ΗΠΑ εκείνη την εποχή, σηματοδοτώντας τη σημαντικότερη από τις πολλές αρχές στη ζωή και στην καριέρα της Νάνας Μούσχουρη.
Ύστερα από τέσσερις εβδομάδες διαμονής της στη Νέα Υόρκη, η 28χρονη Μούσχουρη μπήκε επιτέλους σε ένα από τα 42 Street & Broadway Studios, με μηχανικό ήχου τον Phil Ramone, συνεργάτη επίσης της Barbra Streisand και του Frank Sinatra. Ο Quincy Jones τη διηύθυνε σε δώδεκα θρυλικά τραγούδια. Μεταξύ αυτών, τα "No moon at all", "Love me or leave me", "Smoke gets in your eyes" και το "What now my love", γνωστό και ως "Et maintenant" από τα γαλλικά. Συχνά διόρθωνε την προφορά της με μεγάλη προσοχή. «Μόνο όταν τραγουδάς σωστά τη γλώσσα, βγαίνει η αληθινή συγκίνηση», έλεγε ο Jones στη Μούσχουρη! Φαίνεται, ήξερε πώς να φερθεί σε μια Ελληνίδα καλλιτέχνιδα που έστρωνε τη διεθνή της καριέρα, αν υποτεθεί πως μερικά χρόνια πριν, το 1956, ο Jones είχε συμμετάσχει στο άλμπουμ του Dizzy Gillespie, "Dizzy in Greece" (αυτό που στο εξώφυλλό του ο Gillespie εμφανιζόταν ντυμένος τσολιάς)!
Οι ηχογραφήσεις του δίσκου "The girl from Greece sings..." ολοκληρώθηκαν ένα πρωινό στις πέντε. Η ερμηνεύτρια θυμάται πως δεν καταλάβαινε πώς περνούσε ο χρόνος, τραγουδώντας επί 12ωρου βάσεως. Δίπλα της, όπως και δίπλα στον Quincy Jones, ήταν και ο σπουδαίος Salvatore "Torrie" Zito, πιανίστας, συνθέτης, ενορχηστρωτής και διευθυντής ορχήστρας.
Όταν η Μούσχουρη επέστρεψε στο Παρίσι, ο Jones πήγε και τη βρήκε με τις ταινίες για ακρόαση έναν μήνα μετά. Οι δυο τους ξαναμπήκαν στο στούντιο κι έκαναν μικροδιορθώσεις, καθώς ο δίσκος έπρεπε να κυκλοφορήσει. Πράγματι, κυκλοφόρησε μόνο στις ΗΠΑ εκείνη την εποχή, σηματοδοτώντας τη σημαντικότερη από τις πολλές αρχές στη ζωή και στην καριέρα της Νάνας Μούσχουρη. Στην ευρωπαϊκή έκδοση που έγινε στην Ολλανδία το εξώφυλλο και ο τίτλος άλλαξαν σε "Nana Mouskouri in New York" – είναι και ο τίτλος με τον οποίο έγινε γνωστός στη χώρα μας ο εν λόγω θρυλικός δίσκος και που επανακυκλοφόρησε το 2016 σε μια φροντισμένη βινυλιακή επανέκδοση.
Η οποία επανέκδοση περιείχε ακόμη ένα κείμενο του Νίκου Πετρουλάκη για τον Quincy Jones από το περιοδικό «Zoo», τη μαρτυρία της Νάνας Μούσχουρη από τον Μάιο του 1999 (με αφορμή, προφανώς, την τότε πρώτη έκδοση σε CD) και τα κείμενα της πρωτότυπης έκδοσης του 1962, μεταφρασμένα στα ελληνικά από τον Γιώργο Μουχταρίδη.
Το άλμπουμ "Nana Mouskouri in New York" το ανακάλυψα αρχές του 2000, σκαλίζοντας τη δισκοθήκη του τραγουδοποιού-τραγουδιστή Γιώργη Χριστοδούλου. Ήταν η ίδια περίοδος που είχαν πέσει στα χέρια μου και κάποια τραγούδια του Cole Porter με τη νεανική φωνή της Νάνας Μούσχουρη και τον Μάνο Χατζιδάκι στο πιάνο. Μερικά χρόνια αργότερα θυμάμαι τον σκηνοθέτη-χορογράφο Δημήτρη Παπαϊωάννου να μου λέει πως το "Nana Mouskouri in New York" παραμένει ένας από τους αγαπημένους του δίσκους.
Λεπτομέρεια: Στην τωρινή βινυλιακή επανέκδοση τα τραγούδια δεν είναι δώδεκα αλλά δεκαπέντε! Περιλαμβάνονται, δηλαδή, τρεις ακόμη ανέκδοτες ηχογραφήσεις των "Almost like being in love", "But not for me" και "I get a kick out of you".
Ζήτησα, τέλος, από τον Γιώργη Χριστοδούλου να γράψει ένα μικρό κείμενο με αφορμή τούτο το άρθρο. Τον ευχαριστώ για τον χρόνο του:
«Για χρόνια διασκέδαζα με το να βάζω αυτόν το δίσκο να παίζει στο μηχάνημα, καθώς πίναμε τον καφέ μας με τους φίλους μου. Η δροσερή και μαζί σκοτεινή φωνή της κυριαρχούσε στον χώρο.
Σε ανύποπτο χρόνο πετούσα την ερώτηση: "Ποια είναι αυτή η τραγουδίστρια, ξέρετε να μου πείτε;".
Και ποια δεν μου είπαν! Από την αισθαντική Marilyn μέχρι τη Sarah Vaughan, την Ella Fitzgerald και την Beverly Kenney.
- Ψάξτε λίγο ακόμα!
- Μήπως είναι Ελληνίδα;
- Καλά το πας!
Είναι εντυπωσιακό πόσο διαφορετική, πόσο cool αλλά και ζεστή κι εκφραστική ακούγεται μια φωνή σε ένα άλμπουμ, μια φωνή που δεν την ξαναβρήκα ποτέ σε άλλο δίσκο που φέρει την ίδια υπογραφή: Νάνα Μούσχουρη.
Εκείνη την εποχή, φαντάζομαι, με νωπή ακόμα την καθοδήγηση του Μάνου Χατζιδάκι και του Κώστα Γιαννίδη, με τον οποίο κέρδισε το πρώτο βραβείο στο Φεστιβάλ Μεσογειακού Τραγουδιού της Βαρκελώνης, αλλά και του Μίμη Πλέσσα, η Νάνα, παρέα με τον νεότατο Quincy Jones, μεγαλούργησαν.
Υπάρχουν όργανα που χρειάζονται τα κατάλληλα χέρια ενός δεξιοτέχνη για να "κελαηδήσουν" κι αυτή φαίνεται να είναι η περίπτωση του Quincy και της Νάνας. Και τότε γεννιέται ένας αγαπημένος, κλασικός δίσκος.
Με εκτίμηση
Γιώργος Χριστοδούλου»
Nana Mouskouri: No moon at all
Το άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο LIFO.gr το 2016.
