ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΠΕΡΙΕΧΕΙ VIDEOS ΠΟΥ ΙΣΩΣ ΕΝΟΧΛΗΣΟΥΝ ΟΡΙΣΜΕΝΟΥΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΕΣ
Είναι απίστευτο το τι μπορείς να ανακαλύψεις ψάχνοντας τα δημοφιλή βίντεο κάθε χρονιάς στο YouTube. Όχι μόνο για την ποικιλία του υλικού που ανεβαίνει καθημερινά και είναι σχεδόν αδύνατο να πέσεις πάνω του αν δεν στο προτείνει κάποιος, αλλά κυρίως για τις προτιμήσεις του κόσμου, το τι βλέπει φανατικά –με ενοχές ή χωρίς– που είναι άξιο μελέτης. Το πιο αλλόκοτο trend –γιατί περί trend πρόκειται, όσο κι αν δεν μπορείς να το χωνέψεις– είναι να παρακολουθείς το σπάσιμο σπυριών, το άνοιγμα κύστεων και διάφορα άλλα αηδιαστικά βίντεο που δείχνουν άδειασμα πόρων, καθάρισμα οπών από μολύνσεις, ξενιστές (προνύμφες μυγών, σκουλήκια κι άλλα αδιανόητα) και μαύρα στίγματα.
Την τελευταία πενταετία έχει δημιουργηθεί μια ολόκληρη διαδικτυακή κουλτούρα με εκατομμύρια ανθρώπους από ολόκληρο τον κόσμο να παρακολουθούν τέτοιου είδους αηδιαστικές διαδικασίες. Τα νούμερα είναι τρελά, καθώς το κάθε βίντεο κάνει δεκάδες εκατομμύρια views και η μανία για τα σπυριά, όσο περνάει ο καιρός, γίνεται όλο και πιο ανεξήγητη: υπάρχουν βίντεο με εξαγωγές κύστεων που έχουν ξεπεράσει τα 50 εκατομμύρια views, το ίδιο και με πάτημα μαύρων στιγμάτων, ενώ υπάρχουν βίντεο με αφαιρέσεις αλογόμυγας από το ανθρώπινο σώμα με 40 εκατομμύρια views!
Στην κουλτούρα του Διαδικτύου, η ανεξήγητη ικανοποίηση που προσφέρουν σε πολλούς αυτά τα βίντεο είναι ουσιαστικά και ο λόγος που μπορεί να περάσουν μέχρι και δύο ώρες βλέποντας ατελείωτες ποσότητες πύου και ακούγοντας παράλληλα τις –δικαιολογημένες– κραυγές. Η μανία με τα σπυριά δεν είναι κάτι προσωρινό. Πρόκειται για μια υποκουλτούρα που έχει διάρκεια και το φαινόμενο γιγαντώνεται μέρα με την ημέρα.
Το καταλαβαίνεις, άλλωστε, μέσα από ειδικά κανάλια που έχουν δημιουργηθεί στο YouTube και είναι αφιερωμένα σε αυτή την online αηδία, όπως τα YouTube's Greatest Cysts, Cyst, Blackhead, Acne και Bursting (τα οποία τα γκουγκλάρετε με δικιά σας ευθύνη!), αλλά και από τους «πιασάρικους» τίτλους των βίντεο που γίνονται δόλωμα για να πατήσεις το κλικ: «τα βρόμικα σπυριά τρελάθηκαν», «το περιεχόμενο μιας κύστης στο στομάχι κάποιου που κατέληξε στο πρόσωπό του», «ακραία μαύρα στίγματα, το πιο λιπαρό δέρμα που έχεις δει ποτέ», και το «ΧΕΙΡΟΤΕΡΟ ΣΠΥΡΙ ΜΕ ΠΥΟΝ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΥΠΑΡΞΕΙ!!!».
Η εμπειρία με τα σπυριά και τα μαύρα στίγματα είναι κάτι που όλοι λίγο-πολύ έχουν ζήσει στην εφηβεία τους. Αυτό που δείχνουν όμως τα περισσότερα βίντεο –τα οποία προσφέρουν σε όσους τα παρακολουθούν φανατικά μία «παράξενη ηδονή»– είναι ακραίες καταστάσεις, πολύ πιο εξωφρενικές από αυτό που μπορείς να φανταστείς. Δεν είναι απλά πατήματα σπυριών. Και είναι, σχεδόν πάντα, βίντεο άθλιας ποιότητας, κακοφωτισμένα, ερασιτεχνικά, τραβηγμένα με παλιάς τεχνολογίας κινητά, βίντεο ερασιτεχνών «δερματολόγων» που εκθέτουν τους δύστυχους συγγενείς και φίλους τους, αλλά και καλοφτιαγμένα βίντεο που δείχνουν χειρουργικές πράξεις και επαγγελματικές διαδικασίες.
Κι είναι τραβηγμένα οπουδήποτε: από κουζίνες στην Αμερική μέχρι σπα στο Βιετνάμ και περιέχουν από σπάσιμο σπυριών στο διάλειμμα του σχολείου, τρυφερά, μαλακά, μέχρι να αποκαλυφθεί το λευκό εσωτερικό τους, μέχρι κυστική ακμή που το πύον πετάγεται με φόρα και λερώνει μέχρι και τον φακό. Μάλιστα, πολλές φορές το άδειασμα σπυριών μοιάζει με το απαλό γαρνίρισμα που βγαίνει από τον κορνέ ζαχαροπλαστικής, ενώ υπάρχουν και σπυριά από τα οποία πετάγεται το πύον σαν καταρράκτης και θολώνει ακόμα και την εικόνα του βίντεο.
Η κοινότητα των «ζουληχτών σπυριών» έχει προκαλέσει την προσοχή των mainstream μέσων λόγω της Dr. Sandra Lee, μίας δερματολόγου γνωστής και ως «Dr. Pimple Popper» (ζουλήχτρια σπυριών), που είναι σταρ της ομώνυμης σειράς της TLC TV. Μπορεί να μην παρουσιάζει πάτημα σπυριών στην εκπομπή της, αλλά δείχνει δερματικές ανωμαλίες και επεμβατικές διαδικασίες που είναι το ίδιο ελκυστικές για τους φαν των αηδιαστικών βίντεο στο YouTube. Οι «Popaholics», οι «εθισμένοι στο σπάσιμο σπυριών» μπορούν να βρουν στη σειρά της αρκετές προεξοχές στο δέρμα και τον τρόπο που τις φροντίζει η γιατρίνα, δηλαδή τεράστια σπυράκια, μαύρα στίγματα, λιπώματα, ασβεστώματα και διάφορα εξογκώματα που περιέχουν υλικό για καθάρισμα.
Συχνά η ίδια συγκρίνει το περιεχόμενο από τις κύστεις και τα εξογκώματα των ασθενών της με διάφορα φαγώσιμα, όπως μαλακό τυρί, κοτόπουλο, φασόλια πίντο, πορτοκάλια, κρόκους αυγών και κουάκερ. Είναι η πρώτη εκπρόσωπος αυτής της κουλτούρας που θεωρείται ειδικός και, φυσικά, προσφέρει και θεραπεία για τα δερματικά προβλήματα – με το αζημίωτο βέβαια (μπορείς να αγοράσεις το «Zit Happens», ένα κιτ για να ξεφορτωθείς την ακμή σου, ενώ το Halloween πουλούσε ακόμα και κοστούμι Dr. Pimple Popper!).
Βέβαια, οι οπαδοί των βίντεό της δεν τα βλέπουν για την εκπαιδευτική τους αξία. Η λόξα με τα σπυριά και το πάτημά τούς προκαλεί μια απρόσμενη ενεργοποίηση των αισθήσεων, καθώς όσοι παρακολουθούν τα συγκεκριμένα βίντεο θεωρούν ότι είναι κάτι που τους χαλαρώνει. Με άλλα λόγια, η «παράξενη ηδονή» προκαλείται από κάτι που θεωρείται ταμπού να γίνεται σε δημόσια θέα, παρόλο που η ακμή ήταν και εξακολουθεί να είναι πολύ συνηθισμένη μέχρι την ενηλικίωση σε όλες τις κοινωνίες.
Η «βασίλισσα του μαύρου στίγματος», Sandra Lee, δεν είναι όμως η μόνη σταρ. Ο δερματολόγος Vikram Yadav (ή αλλιώς «The King of Comedones») είναι άλλη μία διαδικτυακή διασημότητα που ξεπήδησε μέσα από αυτή την αηδιαστική κουλτούρα. Είναι αξιοσημείωτο ότι για τη γενιά των Xers, η λέξη popping δεν έχει την ίδια έννοια που είχε στα '70s και τα '80s, δεν συνδέεται δηλαδή με το funk ή το σεξ, αλλά αντιθέτως σημαίνει δυο ώρες μπροστά στην οθόνη του κινητού βλέποντας στο YouTube βίντεο με σπασίματα σπυριών, κραυγές και πύον.
Βέβαια, ας μη γελιόμαστε... Ποιος δεν έχει πατήσει ποτέ στη ζωή του ένα σπυράκι μπροστά στον καθρέφτη; Ποιος δεν έχει αισθανθεί –έστω και λίγο– μειονεκτικά χάρη με αυτά τα μικρά «λοφάκια» πάνω στο δέρμα και κυρίως ποιος δεν έχει κοιτάξει ενδελεχώς τους πόρους και τα μαύρα στίγματα γύρω από τη μύτη του; Η όλη ικανοποίηση μ' αυτά τα βίντεο έρχεται τη στιγμή της διάνοιξης της κύστης και του ξεχειλίσματος του σμήγματος. Η λίστα, όμως, δεν σταματά εδώ! Οι πιο hardcore viewers είναι όσοι, πέρα από το λευκό σμήγμα και τα αποστήματα, αγαπούν ιδιαίτερα την αφαίρεση κεριού από το εσωτερικό του αυτιού ή το βίαιο τράβηγμα τριχών που έχουν «σφηνώσει» κάτω από το δέρμα.
Ποιο είναι, όμως, το προφίλ των ανθρώπων που ανήκουν σ'αυτήν την ιντερνετική κάστα; Πολλοί εξ αυτών θεωρούν ότι αυτή η μανία λειτουργεί σαν μια μορφή κάθαρσης, ενώ συγκεκριμένα ένας χρήστης του Reddit ανέφερε ότι: «Αυτό με ανακουφίζει από το στρες. Το να βλέπω, δηλαδή, να πετάγεται με ανακουφίζει πραγματικά». Άλλοι, βέβαια, έχουν συνδέσει αυτή την ακατανόητη ασύδοτη παρακολούθηση βίντεο με την έννοια της γενικότερης φροντίδας και της καθαριότητας.
Παράλληλα, σύμφωνα με τα λεγόμενα της δερματολόγου, αρκετοί είναι αυτοί που ταυτίζουν αυτά τα βίντεο με το ASMR ή το mukbang, καθώς βρίσκουν σ'αυτά κάτι «πρωτόγονο». Ωστόσο, αυτή η ιδιαίτερη αγάπη του να ασχολείσαι και να πειράζεις συνεχώς το δέρμα σου επιστημονικά ονομάζεται dermatillomania ή SPD (skin picking disorder), με τη Lee, βέβαια, να θεωρεί ότι βλέποντας κανείς τα βίντεό της μπορεί ακόμη και να απαλλαγεί από τα δερματικά του/της προβλήματα.
Προς το παρόν το σπάσιμο σπυριών, το άδειασμα των κυστών, το καθάρισμα αυτιών από το υπερβολικό κερί, η αφαίρεση των πετρών από τη γλώσσα (!), είναι κάτι υπνωτικό για εκατομμύρια νεαρόκοσμου σε ολόκληρο τον κόσμο και τα βίντεό τους μαζεύουν εκατοντάδες εκατομμύρια views και likes. Η καταπραϋντική διαδικασία που προσφέρει σε όσους την παρακολουθούν ένα είδος κάθαρσης είναι κάτι περισσότερο από εξαιρετικά δημοφιλές τρεντ στο YouTube, είναι κάτι που ορίζει την νέα εποχή και θα χρειαστεί ειδική μελέτη τα επόμενα χρόνια...
Με πληροφορίες από The Guardian/ Hyperallaergic
